Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Теннесси штатындағы латын католик шіркеуінің юрисдикциясы, АҚШ.
Latin Catholic ecclesiastical jurisdiction in Tennessee, United States
Ноксвилл епархиясы (Dioecesis Knoxvillensis) – АҚШ-тың Теннесси штатының шығысындағы католик шіркеуінің латын шіркеуінің аймақтық бөлігі, яғни епархиясы. Ол 1988 жылғы 27 мамырда сол кездегі Нэшвилл епархиясының шығыс округтерінен құрылды. Епархия Луисвилл архиепархиясының шіркеулік провинциясындағы суфраган епархия болып табылады. Бас шіркеу – Ноксвиллдегі Иса Мәсіһтің Ең Қасиетті Жүрегі соборы. Екі ең көне шіркеу – Чаттанугадағы Әйір Петр мен Пауыл базиликасы және Ноксвиллдегі Таза тұжырым шіркеуі, екеуі де 1852 жылы негісталған. Епархия, негізінен, жоғары конверсия деңгейі мен католик елдерінен келген көші-қонның арқасында, бүкіл АҚШ бойынша ең қарқынды дамып келе жатқан епархиялардың бірі, сондай-ақ, көршілес Нэшвилл епархиясымен бірге.
The Diocese of Knoxville (Dioecesis Knoxvillensis) is a Latin Church ecclesiastical territory, or diocese, of the Catholic Church in eastern Tennessee in the United States. It was founded on May 27, 1988, from the eastern counties of what was then the Diocese of Nashville. The diocese is a suffragan diocese in the ecclesiastical province of the metropolitan Archdiocese of Louisville. The Mother Church is the Cathedral of the Most Sacred Heart of Jesus in Knoxville. The two oldest churches are Saints Peter and Paul Basilica Parish of Chattanooga and Church of the Immaculate Conception Parish of Knoxville, both founded in 1852. The diocese is one of the fastest growing dioceses in the entire United States, along with the neighbor diocese of Nashville, thanks mainly to high conversion ratings and immigration from Catholic countries.
Демография
Ноксвилл епархиясы Шығыс Теннессинің көп бөлігін қамтиды. Ноксвилл қаласына қоса, епархияға Чаттануга және Джонсон Сити кіреді. 2020 жылы епархияда шамамен 14 000 шаршы мильді (36 260 км²) қамтитын, шамамен 70 000 католик тұрады. Епархия Шығыс Теннессидің жалпы халқының шамамен 2,8 пайызын құрайды. Қазіргі уақытта епархияда 50 приход және бір миссия бар. Бұл приходтарға 65 епархиялық діни қызметкер, 15 діни орденнің қызметкерлері, 8 сыртқы діни қызметкер, 77 діякон, 9 монах және 45 қарындас қызмет етеді. Жұмыс іздеп көптеп келген испаноязықты католиктердің арқасында епархия көптеген жаңа сынақтарға тап болып отыр. Егер есептер дұрыс болса және аймақта шамамен 50 000 испаноязықты иммигрант болса, олардың саны жергілікті католиктердің қазіргі санынан екі есеге жуық. Епархияның діни қызметкерлері мен миряндары осы жаңа көршілерді құшақтап алуға тырысуда. Көптеген приходтарда Ең Ыстық Жаратқанға мәңгілік құлшылық ету мүмкіндігі бар, ал қасиетті жаралымдар (мессалар) ағылшын, испан, вьетнам, корей, американдық қол тілі, поляк және латын тілдерінде өткізіледі.
The Diocese of Knoxville covers most of East Tennessee In addition to the see city of Knoxville, the diocese includes Chattanooga and Johnson City. as of 2020, there were an estimated 70,000 Catholics within the diocese, which covers approximately 14000 square miles (36,260 km2). The diocese makes up about 2.8% percent of East Tennessee's total population. The diocese is currently home to 50 parishes and one mission. These parishes are served by 65 diocesan priests, 15 religious priests, 8 extern priests, 77 deacons, 9 brothers, and 45 sisters. With the influx of large numbers of Hispanic Catholics looking for work, the diocese faces many new challenges. If the estimates are correct and there are about 50,000 new Hispanic immigrants in the area, their number nearly doubles the area's current official Catholic population. The clergy and laity of the diocese are working to welcome these new neighbors. Perpetual adoration of the Most Blessed Sacrament is available at many of the parishes and Masses are celebrated in English, Spanish, Vietnamese, Korean, American Sign Language, Polish, and Latin.
1808 жылдан 1988 жылға дейін
1808 жылы папа Пий VII Американың оңтүстігі мен орталық батысындағы үлкен Бардстаун епархиясын құрды. Теннесси штаты осы епархияның құрамына кірді. Рим папасы Григорий XVI 1837 жылдың 28 шілдесінде Бардстаун епархиясынан Теннесси штатының барлық аймағын алып, Нэшвилл епархиясын құрды. Ноксвилл аймағы алдағы 166 жыл бойы Нэшвилл епархиясының құрамында болып қала берді. Бір куәгердің айтуынша, Райан "қаланың ең жұқпалы айманында үйден үйге аралап, аурулар мен мұқтаж жандарға көмектесуге тырысты". Епархия құрудағы рөлі үшін Нэшвилл епископы Джеймс Нидергесес "Кноксвилл епархиясының атасы" деп аталды. Папа Джефферсон Сити епархиясының әулие Энтони О'Коннеллді Кноксвиллдің алғашқы епископы етіп тағайындады. 1998 жылы Иоанн Павел II О'Коннеллді Палм-Бич епархиясының епископы қызметіне тағайындады. 1999 жылы Иоанн Павел II таңдаған Аллентаун епархиясының монсеньор Джозеф Курц Кноксвиллдің келесі епископы болды. 2007 жылы папа Бенедикт XVI Курцты Луисвилл архиепископтығының архиепископы етіп тағайындады.
In 1808, Pope Pius VII erected the Diocese of Bardstown, a huge diocese in the American South and Midwest. The new state of Tennessee was part of this diocese. Pope Gregory XVI erected the Diocese of Nashville on July 28, 1837, taking all of Tennessee from the Diocese of Bardstown. The Knoxville area would remain part of the Diocese of Nashville for the next 166 years. Ryan is described by an eyewitness as "going from house to house in the worst infected section of the city to find what he could do for the sick and needy." Because of his role in the creation of the diocese, Nashville's Bishop James Niedergeses, was known as the "Grandfather of the Diocese of Knoxville". The pope named Reverend Anthony O'Connell of the Diocese of Jefferson City as the first bishop of Knoxville. In 1998, John Paul II appointed O'Connell as bishop of the Diocese of Palm Beach. The next bishop of Knoxville was Monsignor Joseph Kurtz of the Diocese of Allentown, selected by John Paul II in 1999. Pope Benedict XVI named Kurtz as archbishop of the Archdiocese of Louisville in 2007.
2009 жылдан қазіргі уақытқа дейін
Ноксвилл епархиясының үшінші епископы 2009 жылы Бенедикт XVI тағайындаған Сент-Луис архиепархиясынан Ричард Стика болды. 2014 жылдың қыркүйегінде Стика Ноксвиллде жаңа собор салу үшін қаржы жинауды бастады. 2018 жылдың 3 наурызында Стика Исаның Ең қасиетті Жүрегінің жаңа соборын бағыштады. 2016 жылы епархия 1870 жылдары Чаттанугада қызмет еткен Патрик Райанды қанонизациялау ісіне кірісті. 2021 жылы оның қалдықтары Маунт-Оливет зиратынан Петір мен Пауыл базиликасына көшірілді. 2020 жылдың наурыз айында COVID-19 пандемиясына байланысты қоғамдық миссалар тоқтатылды. 2020 жылдың мамыр айында Стика вирустың таралуын азайту үшін протоколдармен, соның ішінде ауызға қабылдауға тыйым салатын нұсқаулармен, қоғамдық миссаларды қайта бастау туралы жарлық шығарды. 2021 жылдың сәуірінде Римдегі Епископтар Конгрегациясының өкілі Папа Франциск шығарған "Vos estis lux mundi" мотупропио немесе құжаты бойынша Стикаға қарсы он айыптауды алғанын мәлімдеді. Айыптаулар Стиканың епархиялық семинарияның жыныстық зәбір көрсетуіне қатысты тергеуді кедергі жасағаны немесе шектегені туралы әкімшілік бұзушылықтарын көрсетті. Бұл лауазымды адам Конгрегацияның архиепископ Курцке айыптауларды тергеуге рұқсат беруі мүмкін екенін айтты. 2021 жылдың мамыр айында епархиялық дін қызметкерлері мен қызметкерлерінің тобы Стика епархиялық білім беру және қызметкерлерге арналған жәрдемақы қорларынан, соның ішінде 2020 жылғы жалақыны қорғау бағдарламасынан алған қарыз ақшаны $36 миллиондық соборды салуға жұмсады деп мәлімдеді. Бір атын атамаған дін қызметкері: «Біз банкроттыққа жақындап қалдық, ақша жоқ» деді. 2021 жылдың мамыр айында 11 епархиялық дін қызметкері, яғни дін қызметкерлерінің шамамен 20 пайызы, АҚШ-тың апостолдық нунциясына, архиепископ Кристоф Пьерге хат жазып, Әулие Тақтан Стиканың басшылығынан «көмек сұрады». Стиканың зейнеткерлігі 2023 жылдың маусым айында Папа Франциск қабылдады. Стика денсаулығына байланысты ерте зейнеткерлікке шығуға тырысқанын айтты және Ватикан оны мәжбүрлеп шығарды деген мәлімдемелерді жоққа шығарды. Франциск Луисвилл архиепископы Шелтон Фабрді папа жаңа епископты тағайындағанға дейін епархияның апостолдық әкімшісі етіп тағайындады. 2024 жылдың 7 мамырында Папа Франциск Теннесси штатының Лоуренсбург қаласында туып-өскен және Нэшвилл епархиясының дін қызметкері Джеймс Марк Бекманды Ноксвилл епархиясының төртінші епископы етіп тағайындады.
The third bishop of the Diocese of Knoxville was Richard Stika from the Archdiocese of St. Louis, named by Benedict XVI in 2009. In September 2014, Stika initiated fundraising to construct a new cathedral in Knoxville. Stika dedicated dedicated the new Cathedral of the Most Sacred Heart of Jesus on March 3, 2018. In 2016, the diocese began a cause of canonization of Father Patrick Ryan, who served in Chattanooga in 1870s. In 2021, his remains were transferred from Mount Olivet Cemetery to Saints Peter and Paul Basilica. Public masses were suspended In March 2020, in response to the COVID 19 pandemic. In May 2020, Stika issued a decree for the resumption of public Masses with protocols to reduce spread of the virus, including directives which prohibit the reception of communion on the tongue. In April 2021, an official from the Congregation for Bishops in Rome stated that it had received ten accusations against Stika under Vos estis lux mundi, a motu proprio or document issued by Pope Francis. The accusations allege administrative misconduct in how Stika impeded or restricted an investigation into accusations of sexual misconduct by a diocesan seminarian. The official stated it was likely that the Congregation would authorize Archbishop Kurtz to investigate the accusations. In May 2021, a group of diocesan priests and employees alleged that Stika had taken funds from diocesan education and employee benefit funds, including loan money from the 2020 Paycheck Protection Program, to help pay for the $36 million cathedral. One anonymous priest said "we are nearly bankrupt there's just not going to be cash there." Also in May 2021, eleven diocesan priests, roughly 20 percent of the presbyterate, wrote to the apostolic nuncio for the United States, Archbishop Christophe Pierre, requesting of the Holy See "merciful relief" from Stika's leadership. Stika's retirement was accepted by Pope Francis in June 2023. Stika said that he had sought early retirement due to health issues and denied claims that the Vatican forced him out. Francis appointed Archbishop Shelton Fabre of Louisville as apostolic administrator for the diocese until the pope named a new bishop. On May 7, 2024, Pope Francis appointed James Mark Beckman, a native of Lawrenceburg, Tennessee, and a priest in the Diocese of Nashville, as the fourth bishop of the Diocese of Knoxville.
Жыныстық зорлық-зомбылық оқиғалары
2010 жылдың сәуір айында епископ Стика Кингспорттағы Сент-Доминик католик шіркеуіне тағайындалған пастор Уильям Кейсидің қызметтік өкілеттіктерін жойды. Уоррен Такер Кейсиді 1970-жылдары, ол 11 жастағы алтарь қызметшісі болған кезде, зорлап, сексуалдық зорлық-зомбылық жасады деп айыптады. Кейси бұл айыптауларға қатысты мәлімдеме жасағанда, өзінің қылмыстарын Стикаға және басқа да епархиялық шенеуніктерге мойындады. Кейси 2011 жылдың шілдесінде бірінші дәрежелі сексуалдық қатынас және күшпен зорлау қылмыстары бойынша сотталды және түрмеге кесілді. Сот Кейсиді 30 жылға бас бостандығынан айырды. Ватикан 2013 жылы Кейсиді діннен шығарды. 2020 жылдың қаңтарында епархия Майкл Бойдтың талап арызымен келісімге келді, ол Монсеньор Фрэнсис Манкеланд пен епископ О'Коннеллдің бала кезінде оны сексуалдық зорлық-зомбылыққа ұшыратқанын мәлімдеді. Бойд Манкеландтың 1990-жылдары төртінші сыныпта оқып жүрген кезінде екі жарым жыл бойы бірнеше рет зорлық-зомбылық жасағанын айтты. Бойд О'Коннеллдің оны екі рет зорлық-зомбылық жасағанын мәлімдеді. Ватикан 2002 жылы О'Коннеллді Миссуриде сексуалдық зорлық-зомбылық жасағанын мойындағандықтан Палм-Бич епископы лауазымынан кетіруге мәжбүр етті. Бойд 2018 жылы епархияға шағымдануынан кейін жүргізілген тергеу оның айыптауларының негізсіз екенін анықтады. Епархия 2020 жылы сот ісін жалғастырудың қаржылық ауыртпалығына байланысты келісімге келгенін мәлімдеді. 2021 жылдың ақпан айында Киелі Жүрек соборындағы органшы епархияны сотқа берді, ол 2019 жылдың ақпан айында поляк семинарисі Войцех Собчук өзінің үйінде оны зорлағанын айтты. Иезуиттер ордені 2018 жылы Собчукқа қатысты сексуалдық зорлық-зомбылық туралы айыптаулар түскеннен кейін оны қызметтен босатты. Мичиган штатының Орчард көліндегі Кирилл мен Мефодий семинариясы. Сол жылы Стика Собчукты Ноксвиллде діни қызметкер болу үшін оқуға шақырды және епископтың резиденциясында тұруға рұқсат берді. Органистті зорлағаны туралы хабардан кейін көп ұзамай Стика Собчукты Индиана штатының Сент-Майнрад қаласындағы Сент-Майнрад семинариясына жіберді. Алайда, Сент-Майнрад 2021 жылдың ақпан айында Собчукқа қатысты көптеген жаңа сексуалдық зорлық-зомбылық айыптауларын алғаннан кейін оны қызметтен босатты. Собчук Ноксвиллге епископтық резиденцияда тұру үшін оралды. Епархиялық шенеуніктер зорлау ісі бойынша тәуелсіз тергеуші тағайындады. Алайда, Стика кейіннен оны, епархиялық және семинариялық шенеуніктерге сұрақтар қойғаны үшін жұмыстан шығарды. Содан кейін Стика өзінің жеке тергеушісін жалдады, ол тергеуді жабу алдында тек Собчукпен сұхбаттасты. 2022 жылдың шілдесінде епархия сотта Собчук құрбанының атын жасыруға сәтті тырысты, бұл құрбанның жеке өмірін құрметтеу туралы епархиялық саясатқа қайшы келді. Епархия сондай-ақ Ватиканның бұрынғы нұсқауларына қайшы келетін діни қызметкерлердің құпиясын сақтау құқығы мен Папалық құпияға ие ішкі шіркеу құжаттарын жасыруға тырысты. 2022 жылдың қарашасында бір әйел епархияны сотқа берді, ол Гатлинбург пасторы, епархияда қызмет ететін Мария Безуйдың кармелиттер қауымының пасторы Энтони Д. Пуннакалдың сексуалдық зорлық-зомбылығына ұшырағанын мәлімдеді. Әйел күйеуі қайтыс болғаннан кейін қайғы-қасіретке байланысты кеңес алу кезінде Пуннакал оның кеудесі мен жамбасын қолмен ұстаған. Оқиғадан кейін әйел полицияға хабарлаған, олар да епархияға хабарлаған. Пуннакал 2022 жылдың қаңтарында билік адамы ретінде сексуалдық зорлық-зомбылық және сексуалдық зорлық-зомбылық жасады деп айыпталды. 2023 жылдың қарашасында Пуннакал барлық қылмыстық айыптамалардан босатылды. Алайда, 2024 жылдың сәуір айында Пуннакелге және Ноксвилл епархиясына қарсы азаматтық сот ісі федералды соттан тыс шешілді. Мария Безуйдың кармелиттері "Джейн Доу" деп аталған, бірақ Гондурастың азаматы болып танылған әйелмен де келісімге келді. Ноксвилл епархиясы мен Мария Безуйдың кармелиттерімен салыстырғанда, Пуннакелдің жеке өзі сот ісімен келісіп-келіспейтіні бірден белгілі болмады.
In April 2010, Bishop Stika revoked the ministerial privileges of Reverend William Casey, assigned to St. Dominic Catholic Church in Kingsport. Warren Tucker had accused Casey of raping and sexually abusing him during the 1970s, starting when he was an 11 year old altar boy. When confronted with these accusations, Casey admitted his crimes to Stika and other diocesan officials. Casey was convicted of first degree sexual misconduct and aggravated rape in July 2011 of first degree sexual misconduct and two counts of aggravated rape and sentenced to prison. The court sentenced Casey to 30 years in prison. The Vatican laicized Casey in 2013. In January 2020, the diocese settled a lawsuit from Michael Boyd, who claimed that Monsignor Francis Mankeland and Bishop O'Connell sexually abused him as a child. Boyd claimed that Mankeland abused him multiple times over two and a half years during the 1990s when he was a fourth grader. Boyd said that O'Connell abused him twice. The Vatican had forced O'Connell to resign as bishop of Palm Beach in 2002 due to his admissions of sexual abuse years earlier in Missouri. After Boyd reported his allegations to the diocese in 2018, its investigation determined that they were not credible. The diocese said in 2020 that it agreed to settle due to the financial burden of continuing the lawsuit. In February 2021, an organist at Sacred Heart Cathedral sued the diocese, alleging that he had been raped at his home in February 2019 by Wojciech Sobczuk, a Polish seminarian. The Jesuit Order had dismissed Sobczuk in 2018 after receiving accusations against him of sexual misconduct at SS. Cyril and Methodius Seminary in Orchard Lake, Michigan. That same year, Stika invited Sobczuk to study in Knoxville for the priesthood and live at the bishop's rectory. Shortly following the alleged rape of the organist, Stika sent Sobczuk to St. Meinrad Seminary in St. Meinrad, Indiana. However, St. Meinad dismissed Sobczuk in February 2021 after receiving multiple new allegations of sexual misconduct. Sobczuk returned to Knoxville to live in the episcopal residence. Diocese officials appointed an outside investigator for the rape case. However, Stika later dismissed him, seemingly for asking questions from diocesan and seminary officials. Stika then hired his own investigator, who only interviewed Sobczuk before closing the investigation. In July 2022, the diocese successfully sought to de anonymize the Sobczuk victim in court proceedings, going against prior diocesan policy to respect victim privacy. The diocese also attempted to place internal church documents under clergy penitent privilege and the pontifical secret, going against prior instructions by the Vatican. In November 2022, a woman sued the diocese, claimed that she had been sexually abused by Gatlinburg priest Reverend Anthony D. Punnackal, a priest of the Congregation of the Carmelites of Mary Immaculate serving in the diocese. During a grief counseling session after the death of her husband, Punnackal allegedly fondled her breast and buttocks. After the incident, the woman notified police, who also notified the diocese. Punnackal was indicted in January 2022 on sexual battery by an authority figure and sexual battery. In November 2023, Punnackal was found not guilty of all criminal charges. In April 2024, however, the civil lawsuit against both Punnackel and the Diocese of Knoxville would be settled out of federal court. The Carmelites of Mary Immaculate would also accept a settlement with the woman, who was listed as "Jane Doe," but was also identified as a Honduran. In contrast to the Diocese of Knoxville and the Carmelites of Mary Immaculate, it was not immediately clear if Punnackel would personally go along with the dismissal of the lawsuit.
Епископ болған басқа епархиялық діни қызметкер
Джеймс Ван Джонстон кіші Спрингфилд-Кейп Жирардо епископы, соңынан Канзас-Сити – Сент-Джозеф епископы болып тағайындалды.
James Vann Johnston Jr. appointed Bishop of Springfield Cape Girardeau and later Bishop of Kansas City Saint Joseph