Кіріспе

2013 жылғы жеңіл атлетикадан әлем чемпионаты

14-ші IAAF жеңіл атлетикадан әлем чемпионаты (Мәскеу 2013)

| Дата → | 10 тамыз | 11 тамыз | 12 тамыз | 13 тамыз | 14 тамыз | 15 тамыз | 16 тамыз | 17 тамыз | 18 тамыз |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Іс-шара ↓ | M | A | M | A | M | A | M | A | M | A | M | A | M | A | M | A | M | A | M | A |
| 100 м | Q | H | | ½ | F | | | | | | | | | | | | | | | |
| 200 м | | | | | | H | | ½ | F | | | | | | | | | | | |
| 400 м | | | H | | | | | ½ | | F | | | | | | | | | | |
| 800 м | H | | | | ½ | | | | | F | | | | | | | | | | |
| 1500 м | | | | | | H | | | | | ½ | | F | | | | | | | |
| 5000 м | | | | | H | | | | | | | | F | | | | | | | |
| 10,000 м | | F | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| Марафон | | | | | | | | | | | | | | | | F | | | | |
| 110 м кедергі | | | H | | ½ | F | | | | | | | | | | | | | | |
| 400 м кедергі | | | | | H | | | ½ | | F | | | | | | | | | | |
| 3000 м тік жол | | | | | H | | | | | | | | F | | | | | | | |
| 4 × 100 м эстафета | | | | | | | | | H | F | | | | | | | | | | |
| 4 × 400 м эстафета | | | | | | | H | | | F | | | | | | | | | | |
| 20 км жүру | | | | F | | | | | | | | | | | | | | | | |
| 50 км жүру | | | | | | | | F | | | | | | | | | | | | |
| Ұзындыққа секіру | | | | | Q | | | | | F | | | | | | | | | | |
| Үштікке секіру | | | | | | | | Q | | | | | | | | F | | | | |
| Биікке секіру | | | | | Q | | | | | F | | | | | | | | | | |
| Полюспен секіру | Q | | | | | | | F | | | | | | | | | | | | |
| Атыс | | | | | Q | | | | | F | | | | | | | | | | |
| Дисканы | | | | Q | | | | | | F | | | | | | | | | | |
| Сүрекпен секіру | | Q | | | | | | F | | | | | | | | | | | | |
| Жебелімен секіру | | | | | Q | | | | | F | | | | | | | | | | |
| Декатон | | | | | F | | | | | | | | | | | | | | | |

+Әйелдер

Іс-шаралар туралы қорытынды

Ямайканың спринтшісі Шелли-Энн Фрейзер-Прайс 4×100 метрлік эстафетада алтын медальді жеңіп алып, әлем чемпионаттары тарихында спринтте жеңіске жеткен алғашқы әйел атанды. Ямайка командасы 41,29 секундпен Чемпионатта рекорд орнатты. Бұрын Фрейзер-Прайс 100 және 200 метрлік жүгіруде жеңіске жеткен еді. Зюзана Хейнова алтын медальді жеңіп алып, 400 метрге кедергілермен жүгіруде Чехияның ұлттық рекордтарын орнатты.

Медальдық кесте

Барлығы 39 елге 47 жиын медаль табысталды.

Америкалық қамту

АҚШ-та IAAF эксклюзивті құқықтарды NBC Sports-пен байланысты Universal Sports арнасына сатты. Universal Sports американдық нарықтағы үйлердің шамамен он пайызы ғана көре алады. NBC демалыс күндері бір жарым сағаттық хабарлама берсе, Universal Sports контенттің басқа таралуын шектеді, тіпті кабельдік абоненттік есімдерімен кіруді қажет ететін онлайн контентті де. Universal Sports арнасына қол жеткізе алмайтын көрермендер үшін бүкіл жарыстың жалпы көлемі демалыс күндері көбінесе алты сағатпен шектелді. IAAF YouTube-та қысқаша видеоклиптерді ұсынды, бұл екі жыл бұрын Даегуден берілген онлайн хабарламаның аз бөлігі болды, оның орнына интернет-радио трансляциясын және Twitter жаңалықтарын насихаттады.

Даулар

Ресейдің "гомосексуалистік үгіт-насихатқа" тыйым салатын федералды заңның маусым айында қабылдануы Мәскеуде өткен чемпионатқа әсер етті. Батыс және халықаралық ұйымдар 2014 жылы Сочиде өтетін қысқы Олимпиада ойындарынан бірнеше ай бұрын жоспарланған бұл шараны айыптап шықты. IAAF бас хатшысының орынбасары Ник Дэвис жарыстың халықаралық сипаты елдің көзқарасын өзгерте алатынын, бірақ гейлердің құқықтары туралы мәселе спортшыларға әсер етпеген жағдайда, чемпионатпен қарастырылмайтынын мәлімдеді. Ресейлік саясаткер Виталий Милонов заңның спортшылар мен туристерге де Ресей азаматтарымен бірдей қолданылатынын мәлімдеген болатын. Ол сондай-ақ, заңдарға наразылық білдіру үшін чемпионатқа бойкот жариялауды ұсынғандардың тек қана өздерінің бәсекелестерінен аулақ жүргенін айтып, "спорттық жарыстар саясаттың болмауы мүмкін жер" екенін айтты. Бірнеше спортшы Ресейдегі гейлердің құқықтары мәселесіне алаңдаушылық білдірді, бірақ ешқайсысы бұл іс-шараға бойкот жасамады. NOH8 тең құқықтылық науқанының қолдаушысы, американдық жүгіруші Ник Симмондс, ол қонақ ел мен оның заңдарын құрметтейді және спорттық жарыстарға тек Мәскеуде ғана назар аударатын болады деді. Алайда, ол гей-құқықтарының қорғаушысы ретінде өзінің ұстанымын сақтады және өз өнерін "үйдегі гей және лесбиян достарына" арнады. Екі швед спортшысы, биіктікке секіруші Эмма Грин Трегаро және спринтер Моа Хелмер, гомосексуалистердің құқықтарын қолдап, аяқ тырнақтарын көкжиек үлгісіне бояп, іріктеу кезеңінде түстерді көрсеткендерімен назар аударды. IAAF Швеция жеңіл атлетика федерациясына бұл ым қимыл спортшының мінез-құлқы туралы ережелерді бұзатынын мәлімдеді. Швед шенеуніктері Грин Трегароны қолдады, бірақ ол қысымға бой алдырды. Биіктікке секіру финалында ол махаббат символы ретінде барлық қызыл тырнақтарын киді. Биіктікке секіру финалын тамашалаған кезде Финляндияның Мәдениет және спорт министрі Пааво Архинмяки аренада жаңбырлы туды желбіретті. Хелмер 200 метрге жүгірудің бірінші раундынан шығарылды және чемпионатта қайтадан жарыспады. Ресейлік спортшы Елена Исинбаеваның (Ресей) әйелдер арасында ұшақпен секіруден жеңімпаз атанғаны, бірақ кейіннен Грин Трегароның тырнақтарын сынға алған сөзіне байланысты дау туғызғаны белгілі болды. Ол наразылық акциялары қонақ елге деген құрметсіздікке жатқызылған деп атап, ағылшын тілінде былай деп түсіндірді: "Біз өзімізді қалыпты, қарапайым адамдар ретінде қарастырамыз, біз тек ерлер мен әйелдермен, қыздар мен ұлдармен өмір сүреміз. Біз әр түрлі елдерге барғанда, олардың ережелерін орындауға тырысамыз". Басқа спортшылар мен батыс бұқаралық ақпарат құралдарының жағымсыз реакциясынан кейін ол ағылшын тілін меңгергендіктен өзін дұрыс түсінбейтінін айтты: "Мен адамдардың басқа елдердің заңдарын құрметтеу керектігін айтуға тырыстым, әсіресе олар қонақ болған кезде. Бірақ мен спортшыларымның пікірін құрметтеймін және гейлерге жыныстық қатынасқа байланысты ешқандай кемсітушілікке қарсы екенімді (ол Олимпиада Хартиясына қайшы) айтуға рұқсат етіңіз". Әйелдер арасындағы 4 × 400 метрлік эстафетада Ксения Рыжова мен Юлия Гущинаның суреттері медальдар рәсімінде бірнеше көздер Гущинаның суреттерін эстафетада медаль иегері Татьяна Фирова деп қате атады. Рыжова да, Гущина да мұндай наразылық білдіруді жоққа шығарды, керісінше, олар спорттық жетістіктеріне қуанып, еркектерге үйленгенін мәлімдеді. Басты назарды екі спортшыға аударғанмен, Ресейдің төрт эстафетасы да бір-бірін подиумда қысқа уақыт өсіп алды. Рыжова ЛГБТ-мен байланыстығы пікірін қорлау деп сипаттады. Ресейдің спорт министрі Виталий Мутко батыс бұқаралық ақпарат құралдары бұл мәселені тым көп көтереді деп мәлімдеді.

Ресейлік допингті бұзу

2014 жылдың желтоқсанында неміс телеарнасы ARD Ресейде мемлекеттік қолдаумен жүзеге асырылған допинг туралы хабарлағаннан кейін бұқаралық ақпарат құралдарының назары арта бастады, бұл Шығыс Германиядағы допингпен салыстырылды. 2015 жылдың қарашасында Дүниежүзілік допингке қарсы агенттік (WADA) есеп жариялады, ал Халықаралық жеңіл атлетика федерациялары (IAAF) Ресейді әлемдік жеңіл атлетика жарыстарынан мерзімі белгісіз тоқтатты. Бұрынғы допингке қарсы агенттік президенті Дик Паунд басқарған комиссияның шамамен бір жылдық тергеуі нәтижесінде құрастырылған 335 беттік есеп, IAAF-ты Ресейді жарыстардан, оның ішінде Бразилиядағы Олимпиададан шеттетуге шақырды. Есепте Ресейдің 2012 жылғы Олимпиаданы допингке қарсы ережелерді бұзған спортшылардың Лондон ойындарына қатысуына рұқсат беру арқылы «саботаждағаны» айтылды. Допингке қарсы агенттікке 10 ресейлік жаттықтырушы мен спортшыны, соның ішінде әйелдер арасында 800 метрлік жүгіруде алтын медальді жеңіп алған Мария Савинованы өмір бойына шеттету ұсынылды. Кейіннен Ұлыбританияның допингке қарсы агенттігі Ресейде WADA жүргізген тестілеуге көмектесті. 2016 жылдың маусым айында олар өз жұмыстарын толыққанды жүзеге асыра алмағанын және қарулы Федералдық қауіпсіздік қызметінің (ФСБ) агенттері тарапынан қорқыту сезілгенін хабарлады. Ресейлік бұрынғы зертхана директоры 2014 жылғы Сочиде өткен қысқы Олимпиада туралы айыптаулар жасағаннан кейін WADA Ричард Макларен басқаратын тәуелсіз тергеу тапсырды. Маклареннің тергеуі растайтын дәлелдерді тапты және 2016 жылдың шілдесінде жарияланған есепте Спорт министрлігі мен ФСБ «кем дегенде 2011 жылдың соңынан бастап 2015 жылдың тамызына дейін» «жоғалып бара жатқан оң [тест] әдістемесін» (ДПМ) пайдалана отырып, «мемлекеттік бағытталған қатесіз жүйені» іске қосып, жұмыс істегеніне тоқталды.

Спортшының қашып кетуі

Кубалық спортшы, 110 метрлік кедергілер арқылы жүгіруде жарысатын Орландо Ортега чемпионат барысында ұлттық делегациясынан қашып кетіп, жарыс аяқталған соң Кубаға оралмады. Ортега маусым басында Кубаның жеңіл атлетика федерациясынан белгісіз тәртіптік бұзушылықтар үшін алты айға жарысқа қатысудан шеттетілген еді. Ресейдің жеңіл атлетика федерациясының президенті Валентин Балахничев бұл спортшымен байланысқа түспегенін, сондай-ақ федерация оны өз қатарына қосуды жоспарламағанын мәлімдеді.