Кіріспе

1840 жылдардағы футболға қатысты оқиғалар

Төмендегілер футболдың дамуына әсер еткен 1840 жылдардағы оқиғалар. Егер басқаша айтылмаса, барлық оқиғалар ағылшын футболында болған.

1843 жыл

Кембридж университетінде Кембридж ережелерінің бастапқы нұсқасын әртүрлі мектептерде қолданылып келген әртүрлі ережелерге орай алаңдаған студенттер жасады. Кембридж – бұл регби футболынан ("ойнауға") ерекшеленетін қазіргі футболдың ("допты дриблингпен жүргізу") ережелерін жинақтап, жүйелеудің алғашқы әрекеті болды. Екі нұсқаның басты айырмашылығы – допты дриблингпен жүргізу ойынында ойыншыға қолымен допты ұстап жүгіруге немесе оны әріптесіне қолмен беруге рұқсат етілмеді, алайда алғашқы ережелерде допты қолмен ұстауға және бақылауға мүмкіндік болды. Допты дриблингпен жүргізуді оқытқан негізгі мектептер: Чартерхаус, Итон, Харроу, Вестминстер және Винчестер. Бұл мектептер ойынның негізгі принциптері бойынша келіссе де, ережелердің маңызды тұстарында айырмашылықтар болды. Мысалы, Итон ойыншыға допты қолымен тоқтатуға рұқсат берсе, Харроу оған еркін соққы алу үшін допты таза ұстауға мүмкіндік берді.

1845 жыл

25 тамыз – Регби мектебінің футбол ережелерінің жазбаша нұсқасы, допты қолмен алып жүруге және беруге рұқсат берді. Бұл ережелер – жазылған ең алғашқы ережелердің нақты белгілісі және регби лигасы, регби одағы және допты қолмен ойналатын басқа да түрлерінің дамуындағы маңызды қадам болды. Регби мектебінің ережелері допты ұстау мен итеруді (дриблингті) нақты ажыратады, соңғысы – допты аяқпен итеру арқылы жүгіру деп анықталды.

1847 жыл

Осы шамамен осы кезде Этон колледжінде жазбаша ережелер жинағы болған деп саналады. Итон шарды қолмен ұстауға және бақылауға рұқсат бергенімен, қолмен шармен жүгіруге немесе қолмен пас беруге рұқсат етілмеген. Крикеттегідей, ойынды екі төреші шешкен, олар кейіннен сызық төрешілеріне айналған. Төреші Итонде енгізілді, бірақ төрешілер келіспеген жағдайда ғана төрешілік жасау үшін. Этон сияқты, 1840 жылдары көптеген басқа да жетекші жеке мектептерде жазбаша ережелер болған.

1848 жыл

1843 жылғы Кембридж ережелері кейбір, бірақ әлдеқанда мемлекеттік мектептерде қабылданып, алайда бұл ережелер құжат түрінде сақталмаған. Футбол клубтарын құрған түлектер мектептерден бастап осы ережелерді таратуға көшкен.

1842 жыл

2 желтоқсан – Чарльз У. Алкок (1907 ж.т.), ағылшын спортшысы, халықаралық футбол және крикеттің дамуына маңызды үлес қосып, олардың қалыптасуына ықпал еткен тұлға; Англия Футбол қауымдастығының хатшысы ретінде ол Англия Футбол Кубогының құрылуын ұйымдастырушы күш болды.

1844 жыл

Жаз – Джеймс Смит (1876 ж.ө.), 1872 жылы Шотландия құрама командасы сапында ойнаған және алғашқы ресми халықаралық матчқа қатысқан футболшы.

1845 жыл

10 қараша – Питер Эндрюс (1916 ж. қайтыс болды), 1875 жылы Шотландия құрама командасы сапында ойнаған және Англияда футбол ойнаған алғашқы шотланд футболшысы болуы мүмкін.

1846 жыл

19 қазан – Роберт Лекки (1887 ж.т.), 1872 жылы алғашқы ресми халықаралық ойында қатысқан Шотландия құрамасының ойыншысы.

1847 жыл

5 қаңтар – Роберт Парлейн (1918 ж.т.), үш матчта Шотландия құрамасының қақпашысы, 1878–79 жж. 16 ақпан – А. Ф. Киннард (1923 ж.т.), 1873 жылы Шотландия құрамасының ойыншысы, екінші ресми халықаралық матчта ойнаған; бес жеңіс және төрт жеңіліспен ФА Кубогының финалында рекордтық тоғыз рет ойнады. 31 наурыз – Роберт Гарднер (1887 ж.т.), 1872 жылы Шотландия құрамасының ойыншысы, Шотландияның алғашқы екі ресми халықаралық матчында алғашқы капитан және қақпашы ретінде ойнаған; барлығы бес халықаралық матчқа қатысты. 19 маусым – Роберт Баркер (1915 ж.т.), 1872 жылы Англия құрамасының ойыншысы. 24 тамыз – Уильям Кенион Слейни (1908 ж.т.), 1873 жылы Англия құрамасының ойыншысы; халықаралық футболдағы алғашқы голды соққан. 30 тамыз – Мортон Беттс (1914 ж.т.), 1877 жылы Англия құрамасының ойыншысы және ФА Кубогы финалындағы алғашқы голды соққан.

1848 жыл

1 мамыр – Роберт Смит (1914 ж.т.), 1872–73 жылдары Шотландия құрамасы сапында ойнаған футболшы, алғашқы екі ресми халықаралық матчқа қатысқан. 16 мамыр – Эрнест Бэмбридж (1917 ж.т.), 1876 жылы Англия құрамасының құрамында ойнаған, Англия құрамасы сапында ойнаған үш бауырластың бірі. 25 мамыр – Джон Оуэн (1921 ж.т.), 1874 жылы Англия құрамасының құрамында (бір матч). 6 тамыз – Леонард Хауэлл (1895 ж.т.), 1873 жылы Англия құрамасының құрамында ойнаған, екінші ресми халықаралық матчқа қатысқан. 22 тамыз – Джон Брокбанк (1896 ж.т.), 1872 жылы Англия құрамасының құрамында, алғашқы ресми халықаралық матчқа қатысқан. 15 қараша – Уильям Карр (1924 ж.т.), 1875 жылы Англия құрамасының қақпашысы (бір матч). белгісіз – Джон Фергюсон (1929 ж.т.), 1874 жылдан 1978 жылға дейін Шотландия құрамасы сапында алты матчта ойнап, бес гол соққан.

1849 жыл

6 наурыз – Харвуд Гринхолг (1922 жылы қайтыс болды), 1872–73 жылдары Англия құрамасының ойыншысы, алғашқы екі ресми халықаралық матчта ойнаған. 28 наурыз – Рег Биркетт (1898 ж.т.), 1879 жылы Англия құрамасының ойыншысы, сондай-ақ регби одағы құрамасының ойыншысы. 9 сәуір – Дэвид Уоттерспун (1906 жылы қайтыс болды), 1872–73 жылдары Шотландия құрамасының ойыншысы, алғашқы екі ресми халықаралық матчта ойнаған. 22 шілде – Фредерик Чаппелл (1907 жылы қайтыс болды), кейін Фредерик Мэддисон деп аталды, 1872 жылы Англия құрамасының ойыншысы, алғашқы ресми халықаралық матчта ойнаған. 31 шілде – Чарльз Волластон (1926 ж.т.), Англия құрамасының шабуылшысы, төрт матчта (1874–1880 жж.) ойнаған; ФА кубогын бес рет жеңген алғашқы ойыншы, барлығы 1872–1878 жылдары «Уандерерс» клубында. 20 қыркүйек – Алекс Ринд (1922 ж.т.), 1872 жылы Шотландия құрамасының ойыншысы, алғашқы ресми халықаралық матчта ойнаған. 9 қазан – Генри Ренни Тайлор (1920 ж.т.), 1873 жылы Шотландия құрамасының ойыншысы, екінші ресми халықаралық матчта ойнаған; Шотландияның алғашқы халықаралық голын соққан. 23 желтоқсан – Роберт Кингсфорд (1895 ж.т.), 1874 жылы Англия құрамасының ойыншысы (бір матч).