Кіріспе

Хорват футболшысы Бернард Вукас (1 мамыр 1927 – 4 сәуір 1983) – Югославия құрамасынан ойнаған хорват футболшысы. Вукас сол қанаттағы шабуылшы/форвард ретінде ойнады және көбінесе өте керемет дриблинг қабілетімен есте қалды. 2000 жылы Хорватия футбол федерациясы оны барлық уақыттағы ең үздік хорват ойыншысы деп таныды, ал «Večernji List» газетінің сауалнамасында ХХ ғасырдың ең үздік хорват спортшысы деп дауыс берді.

Клубтық мансап

Вукас өзінің мансабын «Конкордия Загреб» клубының жасөспірімдер құрамында бастады. Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін ол 1947 жылы «Хайдук Сплит» клубына ауысудан бұрын «НК Аматер Загреб» клубында қысқа уақыт ойнады. Ол 1957 жылға дейін «Хайдук» сапында 202 матч өткізіп, 89 гол соқты. «Хайдукпен» бірге Вукас 1950, 1952 және 1955 жылдары Югославия бірінші лигасының чемпионы атанды. 1950 жылы Вукас «Хайдуктың» Югославия бірінші лигасының жеңіліссіз чемпионы болуына көмектесті, бұл рекорд бүгінгі күнге дейін сақталған. 1957 жылы ол «Болонья ФК 1909» клубына қосылды, онда екі жыл бойы 48 матч өткізіп, 2 гол соқты, бірақ оның карьерасы ауыр сырқатқа байланысты тоқырады. 1959 жылы ол «Хайдукқа» қайта оралып, 1963 жылға дейін клубта ойнады, 65 матч өткізіп, 5 гол соқты. Футболшы ретіндегі соңғы күндерін ол Австрияда өткізді, «Австрия Клагенфурт», «Грацер АК» және «Капфенбергер СВ» клубтарында доп қуды. Достық ойындарды қоса есептегенде, Вукас «Хайдук Сплит» клубы үшін барлығы 615 матч өткізіп, 300 гол соқты. 1953 жылғы 23 қазанда Вукас Бранко Зебек, Владимир Беара және Златко Чайковскиймен бірге ФИФА-ның «Әлем құрамасы» сапында Англияға қарсы Уэмбли стадионында Англия Футбол қауымдастығының 90 жылдығына арналған матчта ойнады. Матч 4:4 есебімен аяқталды, Вукас екі голға нәтижелі пас берді және пенальти соқты. Екі жылдан кейін, 1955 жылғы 13 тамызда Вукас Ұлыбританияға қарсы Белфастта өткен достық матчта УЕФА құрамасына шақырылды, онда ол хет-трик жасады. Ол 1983 жылғы 4 сәуірде 55 жасында жүрек талмасынан қайтыс болды. Сплит және Загреб қалаларында оның құрметіне көшелер аталған.

Халықаралық мансап

Югославия құрамасында 1948 жылғы маусымда Албанияға қарсы Балқан кубогы матчында тұңғыш рет ойнады. Барлығы 59 рет құрама сапында доп тепті, 22 гол соқты. Сондай-ақ, ол 1950 және 1954 жылғы ФИФА әлем чемпионаттарында Югославия құрамасының құрамында болды. Югославия құрамасымен бірге Олимпиада ойындарында 2 күміс жүлде жеңіп алды. Оның халықаралық аренадағы соңғы матчы 1957 жылғы мамыр айында Орталық Еуропа халықаралық кубогы аясында Чехословакияға қарсы өткен кездесу болды.

Құрметтер

Хаджукта Вукас Югославия лигасының үш мәрте, 1950, 1952 және 1955 жылдары жеңімпазы атанды, ал 1950 жылғы чемпионатты жеңіліссіз аяқтады. Бұл рекорд әлі де сақталып тұр. Югославия ұлттық құрамасы, құрамында Бернард Вукаспен бірге, екі рет Олимпиада ойындарында (1948 және 1952) күміс жүлде жеңіп алды. 1954–55 маусымында ол 20 голмен Югославия лигасының үздік мергені атанды. Вукас «Хайдук Сплит» сапында 615 ойын өткізіп, 300 гол соқты. 1953 жылғы 21 қазанда Уэмблиде Англияға қарсы «Әлемнің қалған бөлігі» командасының құрамында өнер көрсетті. Кездесу 4:4 есебімен аяқталды. 1955 жылғы 13 тамызда ол Ұлыбританияға қарсы Белфастта УЕФА (Континенттік) командасының құрамына шақырылды. Ойын 4:1 есебімен аяқталды, ал Вукас хет-трик авторы атанды. Ол сондай-ақ 1950 және 1954 жылғы ФИФА әлем чемпионаттарында Югославия құрамасының құрамында болды. 2000 жылы ол барлық уақыттағы ең үздік хорват футболшысы деп танылды.