Кіріспе

Гамма сәулелерінің жарылыстары туралы орналасқан жер туралы ақпаратты тарататын жүйе. General Coordinates Network (GCN), бұрын Гамма сәулелерінің жарылыстары координаттар желісі деп аталған, NASA құрамындағы астрономиялық уақытша құбылыстар туралы ескертулерді қабылдау және таратуға арналған ашық кодты платформа. Бұған IceCube немесе Super Kamiokande сияқты обсерваториялардың нейтриноларды анықтауы, LIGO, Virgo және KAGRA интерферометрлерінің гравитациялық толқындар оқиғалары, сондай-ақ Fermi, Swift немесе INTEGRAL байқаған гамма сәулелерінің жарылыстары кіреді. Басты мақсаттарының бірі – басқа обсерваторияларға оқиғаны бақылауға мүмкіндік беру, көп хабаршы оқиғаларын байқау үмітінде. GCN, BATSE координаттарын тарату желісінен (BACODINE) пайда болды. Burst And Transient Source Experiment (BATSE) – Compton Gamma Ray Observatory (CGRO) ғылыми құралы, ал BACODINE CGRO-дан BATSE-ның нақты уақыт телеметриясын бақылап отырды. BACODINE-нің алғашқы функциясы – GRB-лердің оң мен төмендеу координаталарын (RA және dec) есептеп, оларды әлемнің әртүрлі жерлеріне нақты уақытта тарату болды. CGRO орбитадан шығарылғаннан кейін BACODINE-нің бұл функциясы тоқтатылды. BACODINE-нің екінші функциясы – CGRO-дан басқа ғарыш аппараттары анықтаған GRB-лердің оң мен төмендеу координаталарын жинап, осы ақпаратты тарату болды. Осы мүмкіндікке байланысты BACODINE-нің бастапқы атауы, жалпылама GCN атауымен ауыстырылды. Кейіннен ол GRB емес обсерваториялардан келетін ескертулерді де қамтуға дамыды және кейде GCN/TAN (Transient Astronomy Network – уақытша астрономия желісі) деп аталды.

Дизайн

GCN екі түрдегі ескертулерге сүйенеді: хабарламалар мен циркулярлар. Хабарламалар – машинамен оқылатын, нақты уақытта таралған ескертулер; олар көбінесе оқиға туралы негізгі ақпаратты ғана қамтиды. Циркулярлар – қысқаша, адам оқи алатын ескертулер, олар төмен кешігумен (көбінесе электрондық пошта арқылы) таратылады, бірақ нақты уақытта емес; олар сондай-ақ болжамдарды, басқа обсерваториялардан қосымша бақылаулар туралы сұрауларды немесе бақылау жоспарларын жариялауға мүмкіндік береді. GCN-нің қазіргі нұсқасы ескертулерді тарату үшін Kafka-ны пайдаланады, бұл үш жеке протокол қолданған бұрынғы нұсқалармен салыстырғанда жақсарту болып табылады. Ескертулерді GCN-ге жіберуге қажетті инфрақұрылымды тиісті обсерваториялар басқарады. Ғарыш аппараттарына негізделген тарихи гамма-сәулелердің жарлымын бақылау үшін бұл ақпаратты жер станциясына жіберуді қамтиды; NASA Годдард ғарыш ұшу орталығы GRB обсерваторияларынан хабарламалар жіберуге жауапты орталық болды.