Кіріспе

Рептилиялар туысы

Махимозавр – юра дәуірінің соңында (киммеридж және титон қабаттары) және ерте креда кезеңінде өмір сүрген, қазірде жойылған махимозавридтер туысы. Тірек түрі – Machimosaurus hugii, Швейцарияда табылған. Басқа қазбалар Англияда, Францияда, Германияда, Португалияда, Швейцарияда және Тунисте табылды. Machimosaurus rex – ең ірі аталатын телеозавроид және талатосухиан, оның ұзындығы (бас сүйегінің ұзындығы) шамамен жетеді. Тірек түрі M. hugii Португалия, Испания, Тунис және Швейцарияның киммеридж қабаттарынан белгілі, бірақ жақында Machimosaurus mosae-нің синонимі болуы мүмкін деген болжам бар. Махимозавр туысына жататын екі түр – M. bathonicus және M. rigauxi, Францияның батон қабатынан табылған. Дегенмен, бұл түрлер жұқа денелі, Махимозаврға тән жалпақ тістері жоқ, сондықтан олар, мүмкін, Steneosaurus туысына жатады. Ол осы туыстың толық зерттеуін жасап, төрт түрді анықтады: M. hugii, M. mosae, Эфиопияның Харрар аймағынан табылған M. nowackianus және жаңа түр – Machimosaurus buffetauti. Олар Махимозаврдың Плиоцен-голоцен туысы Crocodylus сияқты, теңіз кедергілерін жеңіп өтуге бейімделген ірі денелі бір таксонға және оның ареалында географиялық шектеулі қосымша таксондарға ие болуы мүмкін деген гипотеза ұсынды. Эфиопияның соңғы юра (оксфорд немесе киммеридж) қабаттарынан табылған төменгі жақ сүйегінің алдыңғы бөлігі, бұрын pliosaur Simolestes nowackianus деп саналған, шындығында Махимозаврдың ірі түрі болып табылады. 2016 жылы Тунистің Дуирет формациясынан жаңа Махимозавр түрі ашылды және Cretaceous Research журналында сипатталды. Machimosaurus rex деп аталған бұл түр сол кездегі ең ірі телеозавроид болды, оның ұзындығы (бас сүйегінің ұзындығы) жартылай скелет негізінде бағаланды. M. rex-тің табылуы телеозавроид крокодиломорфтардың юра дәуірінің соңындағы жойылмау оқиғасынан аман қалғанын, бірақ юра кезеңіндегі биоәртүрлілікті сақтап қалмағанын көрсетеді. Сонымен қатар, Колумбияның баррем қабатынан табылған, Телеозавроидаға жатқызылған толық емес үлгі, ең жас және ең ірі телеозавроид болып табылады, оның ұзындығы шамамен жетеді.

Нишаны бөлу

Киммеридж дәуірінен бастап, Германияның Төменгі Саксониясындағы Окердің жартылай сулы шөгінділерінен екі телеозавридтер туысы (Steneosaurus және Machimosaurus) белгілі, сондай-ақ неосухиандық Goniopholis және Theriosuchus туыстары да табылған. Махимозавр мен стенеозавр Францияның батысындағы Титон дәуіріне жататын шөгінділерде де бірге кездеседі.

Диета

Швейцариядан табылған ерте Киммеридж кезеңіне жататын сауроподтың (Cetiosauriscus) сан сүйегіндегі тістеу іздері, сол шөгінділерде кездесетін Machimosaurus hugii-ге тән тістермен сәйкес келеді. Бұл сауроподтың мүрдесін жегенін немесе тірі крокодилдер сияқты су жағасынан белсенді түрде аңдығанын көрсетеді. Солтүстік Швейцарияның "Солтурн тасбақалы әктасынан" алынған Киммеридж кезеңіне жататын қазба тасбақаларда тістеу іздері және Machimosaurus тістерінің сынықтары табылды, ал Германияның Соңғы Юра кезеңінен алынған қазба тасбақаларда да сол Machimosaurus тістеріне сәйкес келетін тістеу іздері бар. Machimosaurus бас сүйегін морфофункционалдық талдау олардың тасбақалармен қоректенгенін (хелонофагия) анық көрсетеді.

Жылжыну

Омыртқалардың (зигапофизиалдық) буындарына сүйенсек, Махимозавр ашық теңізде өмір сүрген, құйрығының бүйірлі толқындарымен жүзіп, мүшелерін бағыттау және тепе-теңдікті сақтау үшін пайдаланған. Бас пен мойынды төмен түсіретін (төмен қарай қозғалтатын) бұлшық еттері жақсы дамыған болуы керек, себебі олардың бас сүйегіндегі бекітілу орындары (базиоципитальді түбіршектер) ірі болған. Бұл Махимозаврға суға сүңгуге үлкен көмек көрсеткен болар еді.