Кіріспе

Жастар мен студенттердің 5-ші Дүниежүзілік фестивалі (WFYS) 1955 жылдың 31 шілдесінен 15 тамызына дейін Польша Халық Республикасының астанасы Варшавада өтті. Бұл фестиваль Никита Хрущевтің социалистік блокта енгізген бейбіт өмір сүру идеясының дамыған кезінде Демократиялық жастар федерациясы ұйымдастырды. 1950 жылдардың соңында отаршылдық өзінің соңғы жылдарын басынан өткеріп жатты, және сол жылы Бандунг конференциясы өтті. Конференция батыс елдерін отарлық иеліктерін сақтап отырғаны үшін қатаң сынады. Ядролық қырып жою қаупіне қарсы күрес қажеттілігі және отаршылдықты тоқтату фестивальде басым тақырып болды. Фестивальге 114 елден 30 мыңнан астам жас қатысты. Фестивальдің ұраны: "Бейбітшілік және достық үшін – агрессивті империалистік одақтарға қарсы!". Фестивальдің спорттық бағдарламасында жеңіл атлетикадан жарыс өтті. Фестиваль аясында жас поляк суретшілерінің есімдерін шығарған көркем туындылары көрсетілген "Арсенал" көркемсурет көрмесі ашылды. Бұл көрме өнер сыншылары арасында экспрессионистік стильдерді қолдануы тұрғысынан пікірталас тудырды.

Ықпал

Бұл - кең ауқымды пропагандалық шара, Шығыс Еуропа коммунистері мен Батыс Еуропа, Азия, Африка және Оңтүстік Америкадан келген одақтастарының кездесу алабы болды. Бұл оқиға бес күнге жүздеген мың поляк көрерменін Варшаваға шақырды, олар би, театр және басқа да көңіл көтерулерді тамашалады. Бірақ поляк халқы үшін нағыз қызығушылықты шетелдіктер тудырды, олардың көпшілігі Батыс Еуропадан келген және жергілікті поляктардан өте күрт ерекшеленді, себебі олар ұқсас мәдениетке ие болғанымен, әлдеқайда бай және ашық болды. Көптеген поляктар ондаған жылдар бойы айтылған Батысқа қарсы риториканың жалған екенін сезді. Польшалықтар, немістер, венгрлер, чехтар және басқа коммунистік блоктен келгендер бір-бірімен белсенді түрде қарым-қатынас жасады. Ал экзотикалық қонақтармен поляктар қаланың әртүрлі жеке пәтерлерінде араласты. Университет студенттері тіпті шетелдіктермен пікірсайыс өткізді, олардың көпшілігі коммунист емес екені белгілі болды. Бұл оқиға Польшаның қазан төңкерісінің алғы күші ретінде қарастырылуы мүмкін.