Британдық лотерея ұйымының тарихы мен дамуы

Кіріспе

Төте – 1928 жылы құрылған британдық құмар ойындары компаниясы. Ол әлемдегі ең ірі жүлделі ставка операторларының бірі. Оның өнімдеріне спорттық ставкалар және онлайн казино кіреді. Бизнес операциялары Уиган қаласындағы штаб-пәтерінен басқарылады. Төте 2011 жылдың шілдесіне дейін Ұлыбритания үкіметіне тиесілі болды, содан кейін 265 миллион фунт стерлингке Betfred компаниясына сатылды. 2019 жылдың қазан айында ол жарыс аттарының иелері мен шаруалары ретінде спортқа қатысқан 150-ден астам жеке инвесторлардан тұратын консорциум – UK Tote Group компаниясына 115 миллион фунтқа сатылды. Төте Ұлыбританияның 59 жарыс жолының 58-інде бөлшек сауда нүктелеріне және онлайн бөлімшесіне ие. UK Tote Group меншігінде Төте компаниясы Ұлыбританиядағы ставка нарығында бәсекеге қабілетті өнімді дамытуды мақсат тұтады.

Тарих

Жарысқа тігілетін жылқыларға ставкаларды бақылау жөніндегі кеңес 1928 жылғы жарысқа тігілетін жылқыларға ставка жасау туралы заңмен заңды корпорация ретінде құрылды. Оны Уинстон Черчилль үкімет тағайындаған кеңес ретінде құрды, мақсаты – заңсыз ставка жасаушыларға қауіпсіз, мемлекеттік бақылаудағы балама ұсыну және құмар ойындардан түскен кірістердің бір бөлігін ат спортына қайтару болды. Тотализатормен алғашқы ірі жарыстар 1929 жылдың 2 шілдесінде Ньюмаркетте (шілде айы трассасы) және Карлайлда өтті. 1961 жылғы ставкалар заңына сәйкес, кеңес «Тоте» (Horserace Totalisator Board) болып қайта құрылды, жарыстарға қаражатты қайта бөлу жауапкершілігі ат жарысына ставкалар жөніндегі кеңеске берілді. «Тоте» өзінің алғашқы қалалық ставкалар кеңсесін 1972 жылы ашты және содан бері 4000-нан астам қызметкерді жұмысқа алды. 1992 жылы «Tote Direct» құрылды, оның мақсаты – басқа қалалық ставка жасаушылардан «tote» ставкаларын «tote» шоқыларына бағыттау болды. Қазіргі таңдағы «tote» ставкалары Ұлыбританиядағы 7000-нан астам ставка жасау орындарында (олардың көпшілігі «Тотеге» тиесілі емес) және басқа онлайн құмар ойындар сайттарында қабылданады. 1999 жылы «Тоте» «Channel 4 Racing» телеарнасымен бірігіп, алты теледидарда көрсетілетін жарыстың жеңімпаздарын таңдауға тырысатын «Scoop6» ставкасын енгізді. Бұл ставка ат жарысына тігілген алғашқы миллионерді жасады, одан кейін тағы да миллионерлер пайда болды. 2008 жылдың 22 қарашасында «Scoop6» шоқысына 4 миллион фунт стерлингтен астам сомада бір күндік рекордтық айналым түсті. «Тоте» Ирландия, Германия, Франция, Голландия, Кипр, Швеция, Дания, Канада, АҚШ және Оңтүстік Африкадағы ұқсас ұйымдармен ресми шоқы ставкалары бойынша байланысқа ие. «Тоте кепілдігі» 2020 жылы іске қосылды, ол «Тоте» жеңіс бағасының индустрияның бастапқы бағасынан жоғары немесе тең болатынын білдіреді. «Тоте кепілдігі» 2021 жылдың қараша айында 55 британдық жарыс жолындағы барлық клиенттерге қолжетімді болды. 2020 жылы Ұлыбританияның «Tote Group» компаниясы «Tote Ireland» компаниясымен жеті жылдық стратегиялық одаққа келісті. Сол жылы «Тоте» әлемнің тағы 20 операторымен бірге жаңадан құрылған «Дүниежүзілік Тоте қауымдастығының» (World Tote Association) негізін қалаушы мүшесі атанды. «Тоте» сонымен қатар «World Pool» мүшесі болып табылады және 2023 жылдың маусым айында Гонконг жокей клубымен Ұлыбритания мен Ирландиядағы «World Pool» үшін бес жылдық эксклюзивті серіктес болу туралы келісім жасады.

The Racehorse Betting Control Board was created by the Racecourse Betting Act 1928, as a statutory corporation. It was set up by Winston Churchill as a government appointed board, with the intention of providing a safe, state controlled alternative to illegal off course bookmakers and ensuring that some gambling revenues were put back into the sport of horse racing. The first major race meetings with tote betting were the flat race meetings at Newmarket (July Course) and Carlisle on 2 July 1929. Under the Betting Levy Act 1961 the board was reconstituted as the Horserace Totalisator Board (the Tote), with responsibility for the redistribution of funds to racing transferred to the Horserace Betting Levy Board. The Tote opened its first high street betting shop in 1972, and has since grown to employ more than 4,000 staff. Tote Direct was set up in 1992 to channel tote bets from other high street bookmakers into tote pools. Now tote betting is accepted in more than 7,000 betting shops across the UK (the majority of which are non Tote owned shops) as well as via other online gambling websites. In 1999, the Tote linked up with Channel 4 Racing to introduce the Scoop6 bet which involves bettors trying to select the winner of six televised races. This bet produced the first horserace betting millionaire. More millionaires followed. A record single day turnover, in excess of £4 million, was bet into the Scoop6 pool on 22 November 2008. The Tote has formal pool betting links from similar organisations in Ireland, Germany, France, Holland, Cyprus, Sweden, Denmark, Canada, the US and South Africa. The Tote Guarantee was launched in 2020 and means the Tote win price exceeds or matches the industry Start Price. Tote Guarantee was made available to all customers at 55 British racecourses in November 2021. In 2020 the UK Tote Group agreed a seven year strategic alliance with Tote Ireland. In the same year the Tote became a founding member of the newly created World Tote Association along with 20 other Tote operators from around the world. The Tote is also a member of World Pool and in June 2023 agreed a five year deal with the Hong Kong Jockey Club to be the exclusive partner for World Pool in UK and Ireland.

Жекешелендіру

Жекешелендіруді алғаш рет 1989 жылы сол кездегі консервативтік үкімет ұсынды, оған себеп Ллойдс банкінің мүмкін сатуға қатысты жүргізген зерттеуі болды. Алайда, бұл жоспарлар жарыс индустриясынан күшті қарсылыққа ұшырады және 1995 жылы сол кездегі ішкі істер министрі Майкл Ховард олардан бас тартты. 1997 жылғы жалпы сайлаудан кейін Ховардтың Еңбек партиясынан кейінгі іскері Джек Стро жаңа зерттеу бастады және ұйымды жекешелендіру 2001 жылы сайлау шартына енгізілді. Жекешелендіруді іске асыру үшін 2004 жылғы «Жарыс тілбері және Олимпиада лотереясы» заңы қабылданды, мақсаты – «Тот» компаниясын заңды корпорациядан шектеулі жауапкершілігі бар компанияға айналдырып, сатуға мүмкіндік жасау болды. Сол кездегі қазынашыл Гордон Браун 2006 жылғы бюджетте жекешелендіру жоспарларын жариялады және үкімет 2007 жылғы 26 қаңтарға дейін жарыс консорциумы мен «Тот» қызметкерлерін «Тот» компаниясы үшін ресми ұсыныс беруге шақырды. Бұл ұсыныс қабылданды, бірақ Мәдениет, БАҚ және спорт министрлігі жеке капиталмен қолдау көрсеткендіктен оны қабылдамады. 2008 жылғы 5 наурызда үкімет «Тот» компаниясы ашық саудада сатылатынын хабарлады. Алайда, кең аудиттен кейін, ағымдағы қаржылық жағдай үкіметті жағдайды өзгертуге дейін бұрынғы жағдайды сақтауға мәжбүр етті. 2009 жылғы 12 қазанда сол кездегі премьер-министр Гордон Браун «Тот» компаниясымен қатар бірқатар мемлекеттік мүлікті сату жоспарларын жариялады, бірақ 2010 жылғы жалпы сайлауға дейін ешқандай прогресс болмады. Жаңа коалициялық үкімет кезінде бәсекелі тендерлік процесі басталды, алғашқы кезеңге 18 үміткер қатысты. 2011 жылғы 31 қаңтарда үкімет келесі кезеңге үміткерлердің тізімі жасалғанын хабарлады, бірақ тізімде қандай ұсыныстар бар екенін растаудан бас тартты. Бес үміткер болды деп есептелді: Betfred, David және Simon Reuben, Gala Coral Group, Sports Investment Partners (жетекшісі Сэр Мартин Броутон) және ағымдағы басшылық құрған қор, сондай-ақ алтыншы үміткер туралы да белгілер болды. Стен Джеймс алтыншы тарап ретінде талқыланды, бірақ сұрақтарға жауап беруден бас тартты. 2011 жылдың мамырында Betfred және Sports Investment Partners екі ғана үміткер қалғаны хабарланды. 2011 жылғы 3 маусымда Мәдениет министрі Джереми Хант Betfred компаниясын £265 миллионға сауда жеңімпазы деп таңдады. Сату процесі 2011 жылғы 13 шілдеде аяқталды.

Privatisation was first suggested in 1989 by the then Conservative government following a study by Lloyds Bank into a possible sell off. However, these plans were met with strong opposition from the racing industry and were later abandoned by the then Home Secretary Michael Howard in 1995. After the 1997 general election Howard's Labour successor Jack Straw launched a fresh study and privatisation of the organisation was made a manifesto commitment in 2001. To enable privatisation the Horserace Betting and Olympic Lottery Act 2004 was passed with the intention of converting the Tote from a statutory corporation to a limited company so that a sale could take place. The then Chancellor Gordon Brown announced plans for privatisation in the 2006 Budget and the Government invited a racing consortium and Tote staff to formally bid for the Tote by 26 January 2007. This bid was successfully submitted but was rejected by the Department for Culture, Media and Sport as it was backed by private equity. On 5 March 2008, the Government announced that the Tote would be sold on the open market. However, after an extensive audit, the prevailing financial situation forced the Government to opt to retain the status quo until further notice. On 12 October 2009, Gordon Brown, at that point Prime Minister, announced plans for the sale of the Tote along with a number of other publicly owned assets, although no progress was made before the 2010 general election. Under the new Coalition government, a competitive bidding process ensued with 18 bidders entering at the first round stage. On 31 January 2011, the government announced that a short list had been drawn up for the next round of the process but declined to confirm which bids were on it. There were believed to be five, including Betfred, David and Simon Reuben, Gala Coral Group, Sports Investment Partners led by Sir Martin Broughton and a foundation set up by the existing management, although there were indications of a sixth. Stan James was suggested as this sixth party but declined to comment when asked. In May 2011 it was reported that only two bidders remained in the process, Betfred and Sports Investment Partners. On 3 June 2011, it was confirmed that Betfred had been chosen by Culture Secretary Jeremy Hunt as the successful bidder, for a reported figure of £265m. The sale process was completed on 13 July 2011.