Кіріспе

Кингстондағы парк, Ямайка. Ұлттық Батырлар паркі (бұрынғы Король Георгий VI ескерткіштік паркі) – Ямайканың Кингстонындағы ботаникалық бақ. 50 акрға жуық аумақты алып жатқан Кингстондағы ең ірі ашық кеңістік Ұлттық Батырлар паркінде көптеген ескерткіштер орналасқан; ол Ямайканың көптеген Ұлттық Батырларының, Премьер-министрлерінің және мәдени қайраткерлерінің жерленген орны. Парктің төңірегіндегі аудан да Ұлттық Батырлар паркі деп аталады.

Тарих

1783 жылы құрылған бұл парк бастапқыда «Кингстон жарыс жолы» деп аталған, ат жарыстары өткізілетін бір мильдік жолға ие жарыс трассасы болды, мұндағы жүлде қоры көбінесе 100 фунт стерлингке жететін.

Ескерткіштер

Парктің басты ерекшелігі – Бірінші және Екінші дүниежүзілік соғыстарда қаза тапқан ямайкалықтарға арналған кенотаф. 1922 жылы салынған мемориал бастапқыда Кингстон қаласының орталығындағы Черч-стритте орналасқан, бірақ 1953 жылы қазіргі орнына көшірілді. Оның үстінде бір жарым тонна салмақты айқыш орнатылған. Парктің алғашқы ескерткіштерінің бірі Маркус Гарвидің қалдықтарын сақтауға арналған. Гарви 1940 жылдың 10 маусымында Лондонда қайтыс болды, бірақ Екінші дүниежүзілік соғысқа байланысты Англиядан қалдықтарын тасымалдау мүмкін болмады. Нәтижесінде оның денесі 1964 жылға дейін Англияда жерленді, содан кейін Ямайка үкіметі оны ұлттық батыр ретінде Гарвиді құрметтеу рәсіміне арналған саябаққа тасымалдау үшін төледі. Гарви ескерткіші қара жұлдыз пішіндес көтерілген платформаның ортасында орналасқан қабірден тұрады, бұл символ Гарви жиі қолданды. Оның артында 1956 жылы саябаққа қосылған және ескерткіш салынғаннан кейін басқа жерге көшірілген Гарвидің бюсті орналасқан. Ескерткішті Г.С. Ходжес, ал бюсті Альвин Т. Мариот жасаған. 1967 жылы Дональд Сангстер қайтыс болғаннан кейін Мостин Ф. Кэмпбелл оның құрметіне ескерткіш жасады. Ескерткіш екі қисық элементтің қарама-қарсы жұбынан тұрады, олар жоғары жағынан жаңадан жасалған негізге қарағанда ішкі және кеңейе түседі. Элементтердің кеңеюі Сангстердің қарапайым тектен дамуын бейнелейді, ал олардың бөлінуі оның өмірлік жұмысының аяқталмағандығын көрсетеді. Норман Мэнлидің құрметіне тағы бір ескерткіш тұрғызылды. Х.Д. Реполе жобалаған, ол 1972 жылдың 16 қыркүйегінде ашылды. Ескерткіштің ішінде екі концентрлік шеңберге орналастырылған он екі бағана бар. Әрбір ішкі бағанасы сыртқы бағанасына сәйкес келетін көлденең элементпен, ал ішкі бағаналар жартылай жоғарыда сақинамен жалғасады. Мэнлидің қабірі ортада орналасқан, оның үстінде алты бұрышты жұлдыз бар. Әрбір бағана жұбы Мэнли өмірінің бір қырын бейнелейді, ал Репоулдың бастапқы дизайны осы аспектілерді сипаттайтын тақташаларды әрбір бағана құрамына бекітуді талап етті. Алайда бұл жоспар қаржылық қиындықтар салдарынан жүзеге асырылмады. Оның орнына 1974 жылы жобаға екі адамның мүсіндері енгізілді. Кристофер Гонсалес жасаған бұл мүсіндер біртұтас ұлттың тууын бейнелейтін еркек пен әйелді бейнелейді. Сэр Александр Бустамантеге 1979 жылдың қазанында аяқталған ескерткіш орнатылды. Дизайнер Эррол Альберга аймақтан алынған мәрмәрмен бітірілген, Бустаманте қабірінің үстінде орналасқан, жоғарғы жағында тар, ал іргетасына қарай кеңейтілген арканы жасады. Орындықтар арканың негізіне қосылған, ол отыз фут арақашықтықты қамтиды. 1999 жылдың 14 қазанында тарихи тұлғаларға арналған екі ескерткіш ашылды. Біріншісі – "Марундар" қарындасы, бірінші марундар соғысында британдықтарға қарсы партизандық жорық жүргізген асанте ұрпағынан шыққан әйел жауынгер. Нанни ескерткішінде ұрысшылардың дәстүрлі аспабы – эбенгтің дыбысы бейнеленген. Екіншісі Сэмюэл Шарпқа арналған, ол 1831 жылы болған құлдар көтерілісінің басшысы. Шарптың ескерткіші грек айқышшасының пішініне ұқсас, баптистік сенімін құрметтеу үшін, ал бұрыштары еркіндіктің бейнесі ретінде ашық қалдырылған. Бұл ескерткіштердің екеуін де "Compass Workshop Limited" компаниясы жобалаған. 2002 жылдың 15 наурызында Майкл Мэнлиге ескерткіш салтанатты түрде ашылды. Марк және Сюзан Тейлор жобалаған ескерткіш, бүйірінен қараған кезде экспоненциалдық өсу графигіне ұқсайды. Оның бетін қара ямайкалық мәрмәрден жасалған тақтайшалар алып жатыр, олардың кейбіреулерінде теңдік тақырыбында Мэнлидің цитаталары жазылған. Генерал Антонио Масеоның бюсті Куба халқының сыйлығы ретінде қосылды, Ямайка оған баспана ұсынды. Парк сонымен қатар 1980 жылы Eventide қарттар үйінің Майерс бөлімшесінде болған өртте қаза болған 140 қарт әйелдің жерленген жері болып табылады. Әйелдердің сүйектері салынған жаппай қабірге ескерткіш орнатылған.

Мәдениет орны

Ұлттық Батырлар паркі 1976 жылдың 5 желтоқсанында регги супержұлдыздары Боб Марли мен The Wailers тобының өнер көрсеткен Smile Jamaica концертіне арналған орын болды. Екінші Smile Jamaica концерті 2007 жылдың 10 ақпанында өткізілді.

Қайта дамыту

Қазіргі уақытта Ұлттық Батырлар паркі бірқатар ірі жаңарту жұмыстарынан өтіп жатыр. Паркке өзгерістер енгізу жоспарлары бұрын, 1998 жылдан бері талқыланып келген.