Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Газеттерді басып шығаруға арналған арзан қағаз
Cheap paper used to print newspapers
Газет қағазы – төмен бағалы, архивтік емес қағаз, негізінен ағаш целлюлозасынан тұрады және көбінесе газеттер, басқа да басылымдар мен жарнама материалдарын басып шығару үшін қолданылады. 1844 жылы Канаданың Нова-Шотландия провинциясында тұратын Чарльз Фенерти тапқан бұл қағаз әдетте ақшыл түсті болып келеді және ерекше сезім береді. Ол жеке қағаз парақтарының орнына, қағаздың үлкен рулондарын (оффсеттік, латтепресс және флексографиялық) пайдаланатын баспа машиналарында қолдануға арналған. Баспагерлер мен полиграфияшылар газет қағазын арзандығы (глянцевой журналдар мен сату буклеттері үшін қолданылатын қағаз түрлерімен салыстырғанда), беріктігі (қазіргі заманғы жоғары жылдамдықты рулондық баспа машиналарында қолдануға қолайлы) және төрт түсті басылымға қабілеттілігі үшін жақсы көреді, бұл газеттердің қажеттіліктерін толық қанағаттандырады.
Newsprint is a low cost, non archival paper consisting mainly of wood pulp and most commonly used to print newspapers and other publications and advertising material. Invented in 1844 by Charles Fenerty of Nova Scotia, Canada, it usually has an off white cast and distinctive feel. It is designed for use in printing presses that employ a long web of paper (web offset, letterpress and flexographic), rather than individual sheets of paper. Newsprint is favored by publishers and printers as it is relatively low cost (compared with paper grades used for glossy magazines and sales brochures), strong (to run through modern high speed web printing presses) and can accept four color printing at qualities that meet the needs of typical newspapers.
Қолдану
Қағаз желісі қағаз фабрикасынан қағаз рулоны түрінде принтерге салынады (артық газет қағазы процессор арқылы басқа да әртүрлі қолданулар үшін, мысалы, орау немесе коммерциялық басып шығару үшін жеке парақтарға кесілуі мүмкін). Монреальдегі Целлюлоза және қағаз өнімдері кеңесінің (PPPC) мәліметтері бойынша, 2006 жылы газет қағазына әлемдік сұраныс шамамен 37,2 миллион метрикалық тоннаны құрады. Бұл 2000 жылмен салыстырғанда 1,6%-ға төмен. 2000 мен 2006 жылдар аралығында ең үлкен өзгерістер Азияда болды, онда газет қағазына сұраныс шамамен 20% өсті, ал Солтүстік Америкада сұраныс шамамен 25% төмендеді. Қытайдағы сұраныс осы кезеңде екі есеге өсіп, шамамен 3,2 миллион метрикалық тоннаға жетті. 2006 жылы газет қағазының 35%-ы Азияда, 26%-ы Солтүстік Америкада және 25%-ы Батыс Еуропада қолданылды. Латын Америкасы мен Шығыс Еуропаның әрқайсысы 2006 жылы әлемдік сұраныстың шамамен 5%-ын құрады, ал Океания мен Африка үлесі одан аз болды. Солтүстік Америкада газет қағазына сұраныстың төмендеуіне халықтың көптеген топтарында, әсіресе жастар арасында газет оқушылардың азаюы, сондай-ақ Интернет пен басқа да бұқаралық ақпарат құралдарының жарнамалық бизнес үшін бәсекелестігінің күшеюі себеп болды. Американың Газеттер қауымдастығының мәліметінше, 2006 жылы АҚШ-тағы орташа күнделікті таралым жұмыс күнінде 52,3 миллион (жексенбіде 53,2 миллион), 1986 жылы 62,5 миллион (жексенбіде 58,9 миллион) және 1996 жылы 57,0 миллион (жексенбіде 60,8 миллион) болды. NAA мәліметінше, күнделікті жарнамалық кірістер (инфляцияға түзетусіз) 2000 жылы ең жоғары деңгейге жетті және 2007 жылы 13%-ға төмендеді. Газет қағазына деген сұранысқа газет баспаларының басып шығару шығындарын азайтуға бағытталған, газет қағазын үнемдеуге арналған түрлі шаралар да әсер етті. Соңғы жылдары Солтүстік Америкада сұраныс төмендеп келе жатқанда, Қытай мен Үндістан сияқты Азия елдерінің қарқынды экономикалық өсуі баспа газеттеріне, демек, олардың газет қағазын жеткізушілеріне үлкен пайда әкелді. Дүниежүзілік газеттер қауымдастығының мәліметінше, 2007 жылы әлемдегі 100 ең көп таралатын газеттің 74-і Азияда жарық көрді. Миллиондаған қытайлықтар мен үндістердің табысы артуымен газеттер басқа бұқаралық ақпарат құралдарымен қатар оқырмандарды да қамтыды. Газет қағазы бүкіл әлемде газеттерді, жарнамалық парақтарды және көптеп таратуға арналған басқа да баспа материалдарын басып шығару үшін қолданылады. PPPC мәліметінше, АҚШ-та газет қағазының шамамен 80%-ын күнделікті газеттер шығаратын компаниялар сатып алады. Күнделікті газеттер басқа да аймақтардың көпшілігінде де жалпы сұраныстың басым бөлігін пайдаланады. Газет қағазы арзан кітаптар үшін де қолданылады, мысалы, голландтық Bulkboeken, 1970 жылдардан бастап жарық көрген әдеби классиканың қолжетімді басылымдары. Әдетте Солтүстік Америкада газет қағазы күнделікті газеттің баспасынан сатып алынады және фабрикадан баспаханаға немесе баспаханаларға жіберіледі, онда газеттің негізгі бөлігін басып шығаруға қолданылады (баспаның жетуі немесе ROP бөлімдері). Күнделікті газеттің баспашысы сондай-ақ сыртқы компаниялар, мысалы, апталық газеттердің немесе басқа күнделікті газеттердің жарнамашылары немесе баспашылары, оның престерін пайдаланатын компаниялар үшін баспа өнімдерін өндіру үшін жалдануы мүмкін. Мұндай жағдайда баспахана иесі осындай келісімшартпен басылатын газет қағазын да сатып алады. Күнделікті газет сатып алмайтын сұраныстың шамамен 20%-ы үшін, әдеттегі соңғы мақсаттар апталық газеттерді, жарнамалық парақтарды және басқа да баспа өнімдерін басып шығаруды қамтиды, әдетте коммерциялық баспаханада, оның бизнесі негізінен басқа компаниялар үшін өнімдерді басып шығарудан тұрады. Мұндай жағдайда газет қағазы жарнама беруші немесе апталық газет шығарушы атынан баспаханада сатып алынуы мүмкін, немесе оны клиент сатып алып, баспахананың орнына жеткізуге тапсырыс беруі мүмкін.
The web of paper is placed on the printer, in the form of a roll of paper, from a paper mill (surplus newsprint can also be cut into individual sheets by a processor for use in a variety of other applications such as wrapping or commercial printing). World demand of newsprint in 2006 totaled about 37.2 million metric tonnes, according to the Montreal based Pulp & Paper Products Council (PPPC). This was about 1.6% less than in 2000. Between 2000 and 2006, the biggest changes were in Asia—which saw newsprint demand grow by about 20%—and North America, where demand fell by about 25%. Demand in China virtually doubled during the period, to about 3.2 million metric tonnes. About 35% of global newsprint usage in 2006 was in Asia, with approximately 26% being in North America and about 25% in Western Europe. Latin America and Eastern Europe each represented about 5% of world demand in 2006, according to PPPC, with smaller shares going to Oceania and Africa. Among the biggest factors depressing demand for newsprint in North America have been the decline in newspaper readership among many sectors of the population—particularly young adults—along with increasing competition for advertising business from the Internet and other media. According to the Newspaper Association of America, a United States newspaper trade group, average U. S. daily circulation in 2006 on a typical weekday was 52.3 million (53.2 million on Sundays), compared with 62.5 million in 1986 (58.9 million on Sundays) and 57.0 million in 1996 (60.8 million on Sundays). According to NAA, daily ad revenues (not adjusted for inflation) reached their all time peak in 2000, and by 2007 had fallen by 13%. Newsprint demand has also been affected by attempts on the part of newspaper publishers to reduce marginal printing costs through various conservation measures intended to cut newsprint usage. While demand has been trending down in North America in recent years, the rapid economic expansion of such Asian countries as China and India greatly benefited the print newspaper, and thus their newsprint suppliers. According to the World Association of Newspapers, in 2007 Asia was the home to 74 of the world's 100 highest circulation dailies. With millions of Chinese and Indians entering the ranks of those with disposable income, newspapers have gained readers along with other news media. Newsprint is used worldwide in the printing of newspapers, flyers, and other printed material intended for mass distribution. In the U. S., about 80% of all newsprint that is consumed is purchased by daily newspaper publishers, according to PPPC. Dailies use a large majority of total demand in most other regions as well. Newsprint is also used for cheap books, such as the Dutch Bulkboeken, affordable reprints of literary classics published from the 1970s on. Typically in North America, newsprint is purchased by a daily newspaper publisher and is shipped from the mill to the publisher's pressroom or pressrooms, where it is used to print the main body of the newspaper (called the run of press, or ROP, sections). The daily newspaper publisher may also be hired by outside companies such as advertisers or publishers of weekly newspapers or other daily newspapers to produce printed products for those companies using its presses. In such cases the press owner might also purchase newsprint from the mill for such contract printing jobs. For the roughly 20% of demand which is not purchased by a daily newspaper, common end uses include the printing of weekly newspapers, advertising flyers and other printed products, generally by a commercial printer, a company whose business consists largely of printing products for other companies using its presses. In such a case, the newsprint may be purchased by the printer on behalf of an advertiser or a weekly newspaper publisher, or it may be purchased by the client and then ordered to be shipped to the printer's location.
Экономикалық мәселелер
Газет қағазын өндіру процесіндегі ең маңызды факторлар – энергия, талшық және еңбек. 2006-2008 жылдар аралығында энергия бағасының өсуі зауыттардың операциялық табысына елеулі әсер етті. Көптеген зауыттардың талшыққа жұмсалатын шығындары 2007-2008 жылдардағы АҚШ тұрғын үй нарығының төмендеуі салдарынан, әсіресе Канададағы көптеген пилорамалардың жабылуынан өсті, себебі зауыттар пайдаланатын бастапқы талшық көбінесе жақын орналасқан пилорамалардан ағаш ұны ретінде келеді, ол пилорама процесінің қосалқы өнімі болып табылады.
The biggest inputs to the newsprint manufacturing process are energy, fiber, and labor. Mill operating margins have been significantly affected in the 2006–2008 time frame by rising energy costs. Many mills' fiber costs have also been affected during the U. S. housing market slowdown of 2007–8 by the shutdown of many sawmills, particularly in Canada, since the virgin fiber used by mills generally comes from nearby sawmills in the form of wood chips produced as a residual product of the saw milling process.
Тарату
Газет қағазы бизнесінде тағы бір маңызды фактор – энергия бағасының өзгеруіне байланысты тасымалдау. Әлемдік газет қағазы теміржолмен немесе жүк көлігімен, ал су жолымен тасымалдау мүмкін болса, баржамен, контейнерлермен немесе ірі көлемді жұктармен жеткізілуі мүмкін. (Тасымалдау құнынан басқа, тасымалдау түрін таңдауда өнімнің зақымдануын болдырмау мүмкіндігі де қарастырылуы керек.) Барлық жағдайлар тең болғанда, Солтүстік Америка немесе Еуропа сияқты жақсы дамыған автомобиль және теміржол желілері бар аймақтардағы ішкі тасымалдауларда, қысқа қашықтыққа (зауыттан бір күн немесе одан аз) жүк көліктері теміржолға қарағанда тиімдірек болуы мүмкін, ал ұзақ қашықтыққа теміржол артық тиімді. Нақты зауыт үшін әрбір тасымалдау түрінің өтімділігі жергілікті инфрақұрылымдық мәселелерге, сондай-ақ зауыт аймағындағы жүк көліктері мен теміржол арасындағы бәсеке деңгейіне байланысты болуы мүмкін. Зауыттан нақты баспаханаға тасымалдау үшін қолайлы тасымалдау түрі баспахананың жеткілікті жүк көліктері мен вагондарды қабылдау мүмкіндігіне де байланысты болуы мүмкін.
Another consideration in the newsprint business is delivery, which is affected by energy cost trends. Newsprint around the world may be delivered by rail or truck; or by barge, container or break bulk shipment if a water delivery is appropriate. (Aside from delivery cost, another consideration in selecting freight mode may be the potential for avoiding damage to the product.) All things being equal, for domestic shipments in areas like North America or Europe where modern road and rail networks are readily available, trucks can be more economical than rail for short haul deliveries (a day or less from the mill), while rail may be more economical for longer shipments. The cost competitiveness of each freight mode for a specific mill's business may depend on local infrastructure issues, as well as the degree of truck vs freight competition in the mill's region. The appropriate freight mode for delivery from a mill to a specific pressroom can also depend on the press room ability to accept enough trucks or rail cars.
Веб-сайты (кеңдігі) көлемін азайту
Газеттік рулонның ені веб-ені деп аталады және ол қанша алдыңғы бетті басып шығара алатынына байланысты анықталады. Толық рулон төрт алдыңғы бетті және олардың артында төрт артқы бетті (әр екі бөлімде екі алдыңғы және екі артқы бет) басып шығарады. Қазіргі заманғы баспаханалар газеттерді газет қағазы рулонында сегіз беттен тұратын екі бөлімге (әр бөлімінде төрттен) бөліп, тиімді түрде басып шығарады. Содан кейін екі бөлім екіге бөлінеді. Телерадио, кабельдік және интернет арналарымен бәсекелесуден түсетін кірістердің азаюына байланысты, 21-ші ғасырдағы АҚШ газеттері, әсіресе кең форматты газеттер, газет қағазы рулондарының, демек газеттердің енін азайта бастады. Boston Globe және USA Today 2000 жылы жаңа веб-еніне көшті. The Guardian 2005 жылы кішірек "Berliner" форматын қабылдады. The Wall Street Journal 2007 жылдың 2 қаңтарынан бастап белгілі бір бет ені бар веб-еніне көшті. 2007 жылдың 6 тамызында The New York Times та осы қадамды жасады. 2009 жылы The Seattle Times веб-енін өзгертіп, бір дюймдік бет енін шығарды.
A newspaper roll's width is called its web width and is defined by how many front pages it can print. A full roll prints four front pages with four back pages behind it (two front and back on each of the two sections). Modern printing facilities most efficiently print newspapers in multiples of eight pages on a full newsprint roll in two sections of four pages each. The two sections are then cut in half. Faced with dwindling revenue from competition with broadcast, cable, and internet outlets, U. S. newspapers in the 21st century—particularly broadsheets—have begun to reduce the width of their newsprint rolls, and hence of the newspapers, across the business. The Boston Globe and USA Today shifted to a web in 2000. The Guardian adopted a smaller "Berliner" format in 2005. A web with page widths was adopted by The Wall Street Journal starting on January 2, 2007. The New York Times followed suit on August 6, 2007. In 2009, The Seattle Times moved from web to a web, producing an inch page width.
Өңдеу
Газет қағазы көбінесе механикалық ұнтақтау арқылы жасалады, целлюлозадан лигнинді алуға жиі қолданылатын химиялық процестер қолданылмайды. Лигнин қағазды ауаға немесе күн сәулесіне ұшырағанда қырт және сарғыш түске айналдырады. Дәстүрлі түрде газет қағазы түрлі жұмсақ ағаштардан (көбінесе қайраң, шырша, балсам шыршасы немесе қарағай) алынған талшықтардан жасалған. Бірақ бүгінде әлемде газет қағазының үлесінің көбейіп бара жатқаны қайта өңделген талшықтардан жасалады.
Newsprint is generally made by a mechanical milling process, without the chemical processes that are often used to remove lignin from the pulp. The lignin causes the paper to become brittle and yellow when exposed to air or sunlight. Traditionally, newsprint was made from fibers extracted from various softwood species of trees (most commonly, spruce, fir, balsam fir or pine). However, an increasing percentage of the world's newsprint is made with recycled fibers.
Тұрақтылық
Дүниежүзінде газет қағазының қайта өңделген талшықтан өндірілуінің шекті пайыздық көрсеткіштері бар. Мысалы, қайта өңделген целлюлоза зауытына түсетін талшықтың бір бөлігі, процестің өзіне тән тиімсіздіктерге байланысты целлюлоза жасау кезінде жоғалады. Friends of the Earth ұйымының Ұлыбритания бөлімшесінің сайтында айтылғандай, ағаш талшығы талшықтың зақымдануына байланысты әдетте бес реттен астам қайта өңделмейді. Сондықтан, егер әлемде әр жыл сайын қолданылатын газет қағазының көлемі жоғалған талшық мөлшерімен бірге азаймаса, газет қағазы зауыттары 100% қайта өңделген талшық қолданса да, әлемдік деңгейде жаңа (бірінші рет қолданылатын) талшықтың белгілі бір мөлшері қажет болады. Көптеген зауыттар тұрақтылықты арттыру үшін жаңа талшықтарды қайта өңделген талшықтармен араластырады.
There are upper limits on the percentage of the world's newsprint that can be manufactured from recycled fiber. For instance, some of the fiber that enters a recycled pulp mill is lost in pulping, due to inefficiencies inherent in the process. According to the web site of the U. K. chapter of Friends of the Earth, wood fiber can normally only be recycled up to five times due to damage to the fiber. Thus, unless the quantity of newsprint used each year worldwide declines in line with the lost fiber, a certain amount of new (virgin) fiber is required each year globally, even though individual newsprint mills may use 100% recycled fiber. Many mills mix fresh fibers along with recycled fibers to promote sustainability.