Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Көлiктердi бөлу
Particle separation
Элютриациялау – бұл бөлiктердi олардың өлшемi, пішiнi және тығыздығы бойынша газ немесе сұйықтың ағыны арқылы бөлу процесi. Ағын көбiнесе шөгу бағытына қарама-қарсы бағытта ағады. Бұл әдiс негiзiнен 1 мкм-ден кiшi бөлшектер үшiн қолданылады. Кiшiрек немесе жеңiл бөлшектер жоғарыға қарай көтерiледi (ағып шығады), себебi олардың соңғы шөгiндi жылдамдығы ағын жылдамдығынан төмен болады. Кез келген ортадағы кез келген бөлшектің соңғы жылдамдығы, егер бөлшектің Рейнольдс саны 0,2-ден төмен болса, Стоукс заңы арқылы есептелуi мүмкiн. Керi ағынды центрифугалау элютриациясы – жасушаларды бөлуге қолданылатын ұқсас техника.
Elutriation is a process for separating particles based on their size, shape and density, using a stream of gas or liquid flowing in a direction usually opposite to the direction of sedimentation. This method is mainly used for particles smaller than 1 μm. The smaller or lighter particles rise to the top (overflow) because their terminal sedimentation velocities are lower than the velocity of the rising fluid. The terminal velocity of any particle in any medium can be calculated using Stokes' law if the particle's Reynolds number is below 0.2. Counterflow centrifugation elutriation is a related technique to separate cells.
Ауаның сыныпталуы
Ауа элютриаторы – бөлшектерді екі немесе одан көп топқа бөле алатын қарапайым құрылғы. Материалды элютриатор арқылы бөлуге болады, ол бақыланатын жылдамдықпен тік түтікше арқылы өтетін сұйықтан тұрады. Бөлшектер көбінесе бүйірлік түтік арқылы енгізілген кезде, кіші бөлшектер сұйық ағынымен бірге тасымалданады, ал ірі бөлшектер жоғары қарайғы ағынға қарсы тұнады. Егер ағынның жылдамдығы төмен болса, кішкентай және аз тығыздыққа ие бөлшектер соңғы жылдамдыққа жетеді және ағынмен бірге қозғалады. Ағыннан алынған бөлшектер ағып шығу арқылы жиналады, демек бастапқы материалдан бөлінеді. Ағын жылдамдығын арттыру арқылы үлкен өлшемді бөлшектерді бөлуге болады. Бірінші түтікшеден ағып шыққан материалды үлкен қимасы бар екінші түтікшеге тік бағыттап жіберу арқылы қосымша өлшемді фракцияларды жинауға болады, және мұндай түтікшелерді кез келген саны тізбектей орналастыруға болады.
An air elutriator is a simple device which can separate particles into two or more groups. Material may be separated by means of an elutriator, which consists of a vertical tube up which fluid is passed at a controlled velocity. When the particles are introduced, often through a side tube, the smaller particles are carried over in the fluid stream while the larger particles settle against the upward current. If one starts with low flow rates, small less dense particles attain their terminal velocities, and flow with the stream. The particle from the stream is collected in overflow and hence will be separated from the feed. Flow rates can be increased to separate higher size ranges. Further size fractions may be collected if the overflow from the first tube is passed vertically upwards through a second tube of greater cross section, and any number of such tubes can be arranged in series.
Геология
Жанартаулардан шығатын пирокластикалық ағындар элютриациямен байланысты. Ірі материал жер бетіне жақын қалады, ал ұсақ бөлшектер жоғары қарай, иілімді түрде көтеріледі.
Pyroclastic flows from volcanoes are associated with elutriation. Coarser material is confined to near the ground and the finer particles rise buoyantly toward the top.
Минералды өңдеу
Ол минерал өңдеуде мөлшерлік жіктеуге қолданылады. Элютриациялық шаң көрсеткіші – бұл, мысалы, жуғыш заттардың гранулаларына діріл сияқты механикалық күштер қолданылатын сынақтар нәтижесінде пайда болатын шаңның мөлшерін анықтауға арналған стандартты өлшем.
It is used in mineral processing for size classification. The elutriation dust value is a usual measure for quantification of dust, generated by testing wherein mechanical forces such as vibration are applied to granules of e. g. a detergent agent.
Жалғыз жасушаларды зертханалық бөлу
Центрифугалық элютриация бүлінуші ашытқыны жасуша циклының фазасы бойынша бөлуге қолданылды.
Centrifugal elutriation has been used for the separation of fission yeast by cell cycle status.
Биологиялық шөгінді өңдеу
Элютриация – биологтардың мейофаунаны зерттеу үшін жиі қолданатын әдісі. Седимент үлгісі төменнен сүзгіленген су ағынымен үздіксіз араластырылады, бұл араласу шөгінді түйіршіктері арасындағы интерстициалдық организмдерді босатады. Ағып шығатын судан осы организмдерді ұстап алу үшін жоғары орналасқан өте ұсақ сүзгі қолданылады.
Elutriation is a common method used by biologists to sample meiofauna. The sediment sample is constantly agitated by a flow of filtered water from below, the action of which dislodges interstitial organisms embedded between sediment grains. A very fine filter at the top captures these organisms from the overflow.