Кіріспе

Батыс Лондон ауданы, Англия
Лондондағы Фулхэм ауданы – Англияның батыс бөлігіндегі Хаммерсмит және Фулхэм ауданында, Шаринг-Кросттан оңтүстік-батысқа қарай 6 км жерде орналасқан. Ол Темза өзенінің солтүстік жағалауында, Хаммерсмит, Кенсингтон және Челсимен шектеседі. Бұл аймақ өзеннің арғы жағында Вандзуорт, Путни, Барн Элмc және Барнстағы Лондонның ылғалды жерлер орталығына қарайды. Фулхэм алғаш рет 691 жылы жазбада кездеседі, бұл бастапқыда Хаммерсмитке кіретін ескі епархия және поместье болған. 1900 жылдан 1965 жылға дейін Фулхэм метрополитендік округі болды, содан кейін Хаммерсмит метрополитендік округімен бірігіп, Хаммерсмит және Фулхэмнің Лондондық округін құрды (1965 жылдан 1979 жылға дейін Хаммерсмит Лондондық округі деп аталды). Аудан батыс және оңтүстік-батыс пошталық аймақтарына бөлінген. Фулхэмның тарихы 15 ғасырға дейін жететін өнеркәсіп пен кәсіпкерлікпен байланысты, 17 және 18 ғасырларда қазіргі Фулхэм Хай-стритте керамика, гобелен тоқу, қағаз жасау және сыра қайнату өркендеген, ал кейіннен автомобиль өнеркәсібіне, ерте авиацияға, азық-түлік өндірісіне және кір жуу қызметтеріне қатысқан. 19 ғасырда шыны үрлеу дамыды және 21 ғасырда Аронсон Нун студиясы мен Рикетт көшесіндегі бұрынғы Zest галереясы арқылы қайта жанданды. 1872 жылы ашылған Лилли Бридж депосы Лондон метросының құрылысы мен кеңейтілуімен, жақын маңдағы Лотс Роуд электр стансасынан метро желілерін электрлендірумен байланысты, және бір ғасырдан астам уақыттан бері пойыз паркі мен жолдарды күтіп ұстау орталығы болып табылады. Фулхэмде екі Премьер-лига футбол клубы – «Фулхэм» және «Челси» ойнайды. Тағы екі танымал спорт клубы бар: поломен әйгітлі Хёрлингхэм клубы және жыл сайынғы Уимблдон турнирінен бұрын теннис турнирін өткізетін Королеваның теннис клубы. 1800 жылдары Лилли Бридж алаңы Англияның Аматорлық Атлетика Ассоциациясының алғашқы жиналыстарын, екінші ФА кубогының финалын және алғашқы аматор бокс матчтарын қабылдады. Лилли Бридж ауданы Мэрилебонға көшкенге дейін Миддлсекс округінің крикет клубының үй алаңы болды.

Тарих

Фулхам сөзі көне ағылшын тілінен шыққан, Фулла жеке есім, ал "хамм" – су, батпақ немесе өзенмен шектелеген жерді білдіреді. Демек, Фулланың шектелеген жері. 1066 жылғы "Domesday Book" кітабында ол "Фулехам" деп жазылған. Соңғы жылдары Фулхамның ең ерте тарихына деген қызығушылық артып, бұл Фулхам археологиялық іздеу тобының жұмысының нәтижесінде болды. Олар Фулхам сарайының маңында бірнеше қазба жұмыстарын жүргізіп, шамамен 5000 жыл бұрын неолит дәуіріндегі адамдар өзен жағасында және аймақтың басқа жерлерінде өмір сүргенін анықтады. Қазбалар Римдіктердің біздің заманымыздың үшінші және төртінші ғасырларындағы қоныстарын да көрсетті.

Фулхэм елордасы мен еншілес ауданы

Фулхам иелігіндегі жерлер шамамен 691 жылы епископ Эркенвальдқа, өзіне және Лондон епископы лауазымындағы ізбасарларына берілді. Осы иелікте тоғыз ғасыр бойы Лондон епископтарының жазғы резиденциясы болған Фулхам сарайы орналасқан. Фулхамдағы шіркеу туралы алғашқы жазба 1154 жылға дейін жетеді, ал Барлық Әулиелер шіркеуінің алғашқы діни қызметкері 1242 жылы тағайындалды. 1881 жылы Сэр Артур Бломфилд Барлық Әулиелер шіркеуін кеңейтті. Хаммерсмит 1834 жылға дейін Фулхамның ежелгі приходінің бір бөлігі болды. Оған дейін ол Фулхам приходінің тұрақты пасторы болып келген. 1834 жылға қарай ондағы тұрғындар саны артып, жеке приход, викарий (пастор) және жұмыстарды жүргізуге арналған кеңес құрылды. Екі аймақ 1965 жылы Лондон басқару актісі күшіне енгенге дейін қайта біріктірілмеді. Челси мен Кенсингтон приходтерінің шекарасы қазір құбырға жабысқан Контерс-Крик өзенімен белгіленген, оның арнасын қазір Батыс Лондон теміржолы басып жатыр. Осы приходтік шекараны қазіргі Хаммерсмит және Фулхэм, сондай-ақ Кенсингтон және Челси аудандары мұра етіп алды.

Ерте тарих

879 жылы Дания шабуылшылары Темза өзенімен жоғалап келіп, Фулхэм мен Хаммерсмитте қыстады. Рафаэль Холиншед (1580 жылы қайтыс болған) 1141 жылы Лондон епискобы өзінің сарайында болғанда, Лондон мұнарасынан атпен келген Джеффри де Мандевилл оны тұтқынға алғанын жазды. Осы кезеңде сарай уақытша епископтардың билігінен шығып, полковник Эдмунд Харвиге сатылды. 1642 жылы Брентфорд шайқасынан (1642) шегінген Роберт Девер, 3-ші Эссекс графы, Карл I-ді қуу үшін Кингстондағы жасағымен қосылу мақсатында Темзаға қайықтан көпір салуға бұйрық берді, сондай-ақ, Карл I принц Рупертке Брентфордтан батысқа қарай шегінуге бұйырды. Патша мен ханзада қыстау үшін әскерлерін Редингтен Оксфордқа көшірді. Бұл оқиға бірінші көпірдің (ағаштан салынған) жанында болған деп есептеледі. Ол 1729 жылы салынды және 1886 жылы Путни көпірімен алмастырылды. Маргрэвин көшесі Чарльз I тұсында сэр Николас Крисп салған, өзен жағасындағы Бранденбург үйінің бар екенін еске салады, ол 1647 жылы азамат соғысы кезінде генерал Фэрфакстың штабы ретінде пайдаланылды. 1792 жылы оны Бранденбург-Ансбах маркграфы Карл Александр және оның әйелі, ал 1820 жылы Георг IV-тің жұбайы Каролина басып алды. Оның саяси қатысы жоқ 'әйелі' Мария Фицгерберт болды, ол Парсонс Гриндегі Ист-Энд үйінде тұрды. Олардың бірнеше баласы болғаны айтылады. Төменде Джон Рокктің 1746 жылғы Лондон картасынан алынған үзіндіде Фулхэм еншісі Темзаның иілімінде, Челсимен шекарасы, Контерс-Крик, тар және қараңғы, шығысқа қарай өзенге құяды. Жақында салынған, ағаштан жасалған, бірінші Фулхэм/Путни көпірі және Фулхэм ауылының екі тобы көрсетілген, бірі орталықта, бірі оңтүстік-батыста орналасқан.

XIX ғасырдағы көлік және күш ойыны

19 ғасыр Уолхэм Грин ауылы мен Фулхэм еншісіне кіретін айналасындағы кішкентай елді мекендерді ұйқыдан оятып, базар бақшаларын өзгертіп, алдымен қуат өндірісінің, кейін көлік дамуының басталған кезі болды. Бұл Миддлсекс графтығының басқа да орталықтарындағы сияқты қала құрылысының үдеуімен бірге жүрді, бұл өсіп келе жатқан халық арасында сауда шеберлігін дамытуға ықпал етті. 1824 жылы әлемдегі алғашқы мемлекеттік коммуналдық компания – Императорлық газ шамдары және кокс компаниясы – жарық беру үшін газ өндіру мақсатымен Сэндс-Эндтегі Сэнфорд иелігін сатып алды, ал Херлингхэм клубы үшін – әуе шары үшін де. Оның әсем безендірілген №2 газ сақтағышы грузин стилінде салынған, 1830 жылы аяқталды және әлемдегі ең көне газ сақтағышы деп есептеледі. Газ мүлігімен байланысты, 1843 жылы жаңадан құрылған Вестминстер зират компаниясы Equitable Gas компаниясын (кейін Императорлық компанияға қосылған) Фулхэм жолына оңтүстік жақтан кіру үшін, жақында салынған Бромптон зиратынан, Челси шекарасынан жердің кішкентай бөлігін сатуға көндіруге тырысты. Сату, ақырында, зират акционері және Фулхэм тұрғыны Джон Гунтердің араласуы арқылы жүзеге асырылды. Сонымен қатар, лорд Кенсингтон, сэр Джон Скотт Лилли және басқалар бастаған жергілікті жер иелерінің тобы 1822 жылы өздерінің жерлерінде Челсиден келген су арнасын пайдаланып, оны екі шақырымдық каналға айналдыру идеясын ойлап тапты. Онда бассейн, шлюз және кеме тоқтау орындары болып, Кенсингтон каналы деп аталып, Гранд Юнион каналын Темзамен байланыстыру жоспарланған. Бірақ шындығында жоба бюджеттен асып, мердігерлердің банкроттығына байланысты кешіктіріліп, 1828 жылы ғана ашылды, сол кезде теміржолдар қарқын алып жатқан. Дегенмен, өмірге келмеген канал тұжырымы мұра қалдырды: Лиллинің жерінде сыра зауыты мен тұрғын үйлер салынды, «Роза» және «Эрмитаж коттедждері», сондай-ақ бірнеше жолдар, әсіресе Лилли жолы, Батыс Бромптондағы канал көпірінен (Лили көпірі) Норт-Энд-Лейнге дейін жалғасты, және Батыс Лондон желісі мен Оңтүстік Лондонды астананың қалған бөлігімен байланыстыратын аудандық желінің құрылысы. Бұл жұмыстарды екі белгілі инженерлік консультант, 1840 жылы Роберт Стивенсон және 1860 жылдан бастап сэр Джон Фаулер атқарысты. Фулхэмдегі соңғы ферма – 20 ғасырдың басында жабылған Крэбтри фермасы болды. Осы өзгерістердің негізгі куәгері және жазушысы – жергілікті тұрғын Чарльз Джеймс Ферет (1854-1921), ол 1900 жылы Фулхэм тарихының үш томдық еңбегін жарияламас бұрын ондаған жылдар бойы зерттеулер жүргізді.

Өнер және қолөнер

Фулхэмдегі керамика мен тоқу өнері кем дегенде 17 ғасырға дейін барып жетеді, ең әйгілісі – Фулхэм керамикасы, содан кейін француздық «Гобелендер мануфактурасының» филиалы арқылы гобелендер мен кілемдер өндірісі құрылды, ал 1750 жылдары қысқа ғұмырлы Париж тоқу мектебінің кәсіпорны ашылды. Керамик және романист Уильям Де Морган, суретші әйелі Эвелин Де Морганмен бірге Сэндс-Эндке көшіп келді, олар сол жерде тұрып, жұмыс істеді. Өнер және қолөнер қозғалысының мүшелері болған тағы бір суретші жұбы, Солтүстік шеттегі «Гранж» үйінде тұрған Джорджиана Берн Джонс және оның күйеуі Эдвард Берн Джонс, екеуі де Уильям Морриспен дос болған. Лилли жолының бойында қоныстанған басқа суретшілер – флоренциялық гравер Франческо Бартолоцци және қоғамдық портреттер суретшісі Бенджамин Роулинсон Фолкнер. Француз экспрессионист суретшісі және Езра Паундтың досы Анри Гаудье Бржеска 1915 жылы ерте қайтыс болғанға дейін Уолхэм Гринде өмір сүрді. Шыны өндірісі жақында ғана Леттис көшесіндегі мақсатты түрде салынған және II санаттағы «Glass House» шыны студиясымен, сондай-ақ «Aaronson Noon Studio» және Рикетт көшесіндегі «Zest» галереясымен ұсынылды, ол «Lillie Square» және Эрлс-Корт құрылысшыларының 20 жылдық қызметтен кейін 2012 жылы жабылуға мәжбүр болды. Екі шыны бизнесі де қазір Лондоннан көшіп кетті. 1922 жылы Чарльз Гаскин құрған «Art Bronze Foundry» өнерлі қола құю зауыты әлі күнге дейін Майкл жолында, Нью-Кингс-роудтан және Иль-Брук-Коммоннан аз қашықтықта жұмыс істеп келеді. Ол Генри Мур, Элизабет Фринк, Барбара Хепворт және Джейкоб Эпштейн сияқты суретшілердің туындыларын жасады. Оның туындыларын бүкіл әлемдегі қоғамдық орындарда көруге болады.

20 ғасыр

1926 жылы Англия шіркеуі Лондон епискобының суфрагиі ретінде Фулхэм епискобының лауазымын құрды. Фулхэм 20 ғасырдың бірінші жартысында негізінен жұмысшы табының аймағы болып қала берді, сонымен қатар Норт-Эндте, Лилли және Нью-Кинг жолдарының үстіңгі бөлігінде, әсіресе Парсонс Грин, Ил-Брук Комон, Саут-Парк және Хёрлингхэм клубы маңында жайлы тұрғын үйлер де болды. Аймақ көбінесе ауылдық жерлерден келген иммигранттарды тартты, олар индустрияландыруға және елорданың ең жақсы аудандарына қызмет көрсету үшін келді. Чарльз Диккенс (1812-1870) және Чарльз Бут (1840-1916) атап өткендей, демографиялық өзгерістердің қарқынды дамуымен қатар кедейлік те өршіді. Фулхэмде кедейлер үйлері болды және Сэмюэл Льюис (қаржыгер) Тұрғын үй қоры, Пибоди тресі және сэр Освальд Столл қоры сияқты бірнеше меценаттар арзан бағада тұрғын үйлермен қамтамасыз етуге көмектесті. 1876 жылы Метрополитендік бейімдемелер кеңесі Сегрейв жолының төменгі жағында 13 акр жерді сатып алып, қызба ауруханасын, Батыс ауруханасын салды, ол кейіннен 1979 жылы жабылғанға дейін полиомиелитті емдеудегі Ұлттық денсаулық сақтау жүйесінің (NHS) орталығы болды. Жеке меншікте қалған бір бөлімінен басқа, оның орнында қақпалы пәтерлер кешені мен шағын қоғамдық кеңістік, Бромптон паркі салынды. Ғасырлар бойы дамыған сыра қайнату өнеркәсібінен, Темзадағы «Лебедь» сыра заводы сияқты, негізгі өнеркәсіптік қызметтерге автомобиль және ерте авиация – Rolls Royce, Shell Mex & BP, Rover, London General Omnibus Company, сондай-ақ теміржол машиналарын жасау (Лилли Бридж депосы), кір жуу қызметтері (әлі күнге дейін сақталып қалған Palace Laundry) және құрылыс салалары кірді. Кейін дистилляция, сэр Роберт Бернетттің «Ақ жібек» джині, тамақ өңдеу (мысалы, Телфердің пирогилері, Encafood және Spaghetti House) және Kodak фото өңдеу пайда болды. Бұл Солтүстік Соңғы Жолдың оңтүстік бөлігін Фулхэмнің ресми емес «Басты көшесіне» айналдырды, ол нақты Фулхэмнің Басты көшесінен шамамен бір шақырымдай қашықтықта орналасқан және өзінің F. H. Barbers дүкенімен, сондай-ақ Woolworth's, Marks & Spencer және Sainsbury's дүкендерімен бірге жеке дүкендеріне ие болды, барлығы қазір жоқ. Солтүстік Соңғы Жолда Tesco дүкенінің екінші филиалы ашылды. 1966 жылы Aetherius Society қоғамымен ашылған Ұлыбританиядағы ең көне тәуелсіз тағамдық дүкен әлі күнге дейін Фулхэм жолында сауда жасап келеді. Осы дамуларға байланысты соғыстан кейінгі кезеңде Фулхэмнің 19 ғасырдың басындағы архитектуралық ескерткіштерінің көп бөлігі бұзылып, олардың орнына кейбір бруталистік архитектура – қазіргі Ibis қонақ үйі және Лилли жолындағы Императрица мемлекеттік ғимараты (1962 жылы құлдыраған Императрицалар залын алмастырды) салынды. Лондон округтік кеңесі мен жергілікті кеңес Екінші дүниежүзілік соғыстан бастап 1980 жылдарға дейін қажетті тұрғын үйлерді салуды жалғастырды. Фулхэмнің дәстүрлі жұмысшы халқының бір бөлігі ғасыр басынан бері жаңадан келген бай адамдармен ығыстырылды.

Авиация тарихының бір бөлігі

Авиация саласының ізашары Джеффри де Гавиланд 1909 жылы Фулхэмдегі Ботуэлл көшесіндегі шеберханасында өзінің алғашқы ұшағын құрастырды. Кейіннен, Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде Лили мен Норт-Энд жолының қиылысындағы Канон сыра зауыты ұшақтар жасауға пайдаланылды. Townmead Road көшесіндегі Darracq Motor Engineering компаниясы Airco компаниясы үшін Фулхэмде ұшақ өндірушісі болды, соғыс барысында De Havilland ұшақтарының жобаларын және құрамдас бөліктерін жасады.

Музыкалық мұра

Уильям Кратхерн, композитор, бұрын Норт-Энд деп аталған Вест Кенсингтондағы Сент-Мария шіркеуінде органшы болды. Композитор Эдвард Элгар 1890 және 1891 жылдар аралығында 51 Авонмор Роуд, W14 мекенжайында тұрды. Белгілі итальяндық тенор Джованни Маттео Марио де Кандия және оның әйелі, опера әншісі Джулия Гризи 1852 жылдан 1900 жылдарға дейін Фулхэмді мекен етті. Олардың қыздары мен ұлдары, соның ішінде жазушы Сесилия Мария де Кандия осы жерде дүниеге келді. Дирижер және композитор Хайам Гринбаум 1924 жылдың 26 сәуірінде Кенсингтон тіркеу кеңсесінде арфашы Сидони Гуссенске үйленді және Мишлен үйінің қарсысында, Фулхам жолындағы бірінші қабаттағы пәтерде тұруға көшті.

Қайта дамыту

Борис Джонсонның Лондон мэрі болып сайлануымен бірге, шығыс округ шекарасында Кенсингтон және Челси Корольдік ауданымен 80 акрлық масштабты биік ғимараттарды қайта құру жобасы басталды. Бұл жобаға RBKC және Хаммерсмит пен Фулхэмдегі екі Earl's Court көрме орталығын жабу, жүздеген коммерциялық нысандарды, мыңдаған жеке және әлеуметтік тұрғын үйлерді босату және бұзу кіреді. Сонымен қатар, Фулхэмдегі Джон Янг салған, сирек кездесетін орта викториялық дәуірдегі тұрғын үйлердің, I және II санаттағы ескерткіштерге жақын орналасқан және екі округтағы консервациялық аймақтарға тиетін бұзу да қарастырылған. Бұған сондай-ақ 1872 жылы ашылған тарихи Lillie Bridge Depot қоймасын жабу және оның қызметін TfL тарату да кіреді.

Саясат

Фулхэм екі сайлау округінің құрамына кіреді: бірі, Лилли-роудтың солтүстік жағымен шектелген Хаммерсмит округі, Лейборист партиясынан Энди Слоттермен, екіншісі – Челси және Фулхэм парламенттік округі, қазіргі уақытта Консервативтер партиясынан Грег Хэндспен ұсырылады. Фулхэм бұрын 2010 жылы таратылған Хаммерсмит және Фулхэм парламенттік округінің бөлігі болды, оның орнына қазіргі округтер құрылды. Дегенмен, Фулхэмнің кейбір бөліктері Джарман индексінде жоғары көрсеткіштерді сақтайды, бұл қолайсыз әлеуметтік-экономикалық факторларға байланысты денсаулықтың нашарлауын көрсетеді. Бұрын Фулхэм Лейборист партиясының берік базасы болған. Майкл Стюарт, Вильсон үкіметіндегі Сыртқы істер министрі, 1945 жылдан 1979 жылы депутаттық өкілдіктен бас тартқанға дейін ұзақ жылдар бойы осы округтің депутаты болды. 20-шы ғасырда екі маңызды парламенттік сайлау өтіп, елдің саяси тұрғысынан маңызды аймағына айналды. 1933 жылғы Фулхэм-Ист сайлауы «бейбітшілік сайлауы» деп танылды. 1986 жылғы сайлау, Консервативтер партиясының депутаты Мартин Стивенстің қайтысынан кейін өтті, нәтижесінде Ник Рейнсфорд 10%-дық дауыс айырмасымен жеңіске жетіп, Лейборист партиясы үшін жеңіс тудырды. «Жентрификация» процесінен кейін, 1980-ші жылдардан бастап Фулхэм сайлаушылары консерваторларға көбірек бейімделді, себебі аймақта үлкен демографиялық өзгерістер болды: сауда, инженерлік және Фулхэмнің өзен жағалауындағы өнеркәсіп салаларында жұмыс істеген жұмысшы табының шағын үйлері жас мамандармен біртіндеп алмастырылды. 2005 жылғы жалпы сайлауда Грег Хэндс Консервативтер партиясынан Хэммерсмит және Фулхэм парламенттік округін жеңіп алды, ол Лейборист партиясының 35,2%-ына қарсы 45,4% дауыс жинады, бұл 7,3%-дық айырмашылықты құрады. 2010 жылғы жалпы сайлауда ол қайта сайланды, бірақ бұл жолы жаңадан құрылған Челси және Фулхэм округі үшін. 2015 жылғы жалпы сайлауда ол дауыс үлесін арттырып қайта сайланды. Қазіргі уақытта Хаммерсмит және Фулхэмді Лейборист партиясы басқарады. 2014 жылғы жергілікті сайлауда Лейборист партиясы Консервативтер партиясынан 11 орынды жеңіп алды, нәтижесінде 26 кеңесшіге ие болып, кеңестің бақылауын алды (бұл кеңес сол кездегі премьер-министр Дэвид Кэмеронның «сүйіктісі» деп есептелді), соңғы рет 2006 жылы осылай болған.

Спорт

Бұл аймақта Фулхэм футбол клубының стадионы "Крейвен Коттедж" және "Челси" футбол клубының стадионы "Стэмфорд Бридж" (және оған салынған түрлі пәтерлер мен ойын-сауық орталықтары) орналасқан. "Лили Бридж" алаңы британдық әуесқой жеңіл атлетиканың туған жері және Маркиз Квинсберри ережелері бойынша алғаш рет кодификацияланған бокс өткен орын болды. Мұның бәрі 1860 жылдардың ортасынан бастап Джон Грэм Чемберстің ықпалымен мүмкін болды. Фулхэмде әйгілі, тек қана мүшелері бар "Королева клубы" (теннис) және "Хёрлингэм клубы" орналасқан. Соңғысында британдық монархтар да мүшелік еткен, ал қазіргі күні мүшелікке өтініш берушілер тізімі он бес жылдан астам уақытты құрайды. Фулхэм сарайының кіреберісінде жалпы қолданысқа арналған теннис корттары орналасқан. "Ил Брук Коммон" да теннис корттарын таба аласыз. "Хёрлингэм паркіндегі" теннис корттары гандболға пайдаланылады, сондықтан теннис корттарына кіруге шектеу қойылады, себебі теннис торлары алынып тасталған. "Хёрлингэм паркі" жыл сайын өткізілетін "Парктегі Поло" турниріне төңкерілді, бұл аймақтың соңғы жылдары пайда болған ерекшелігі. "Хёрлингэм клубы" Ұлыбританиядағы және әлемдік поло федерациясының тарихи үйі болып табылады. "Ил Брук Коммон" және "Саут Парк" алаңдарында регби ойналады. "Лили Роудтағы" "Норманд паркі" Virgin Active жетекшілігіндегі "Фулхэм бассейндеріне" және жанындағы теннис корттарына кіруге арналған жол. Фулхэм "Реал" теннисімен байланысты екі нәрсені мақтан тұта алады: "Королева клубындағы" корттар және Джозеф Бикли (1835-1923) – конденсация мен ылғалға төзімді гипс қоспасына патент алған, "Лили Роудта" тұрған "Реал" теннис корттарының теңдесі жоқ дизайнер. Биклидің шеберлігінің арқасында, басқаларымен қатар, "Хэмптон-Корт сарайындағы", "Джесмонд Денидегі", "Айрширдегі" "Троондағы" және жергілікті "Королева клубындағы" корттар сақталды. Фулхэмде бес белсенді боулинг клубы бар: "Бишоп Парк" боулинг клубы, "Хёрлингэм Парк" боулинг клубы, "Норманд Парк" боулинг клубы, "Парсонс Грин" боулинг клубы және "Бишоп Парктегі" "Виннингтон".

Ойын-сауық

Фулхэмдегі ең маңызды ойын-сауық (және спорт) орындары 1888 жылы Лилли Бридж Гроундс жабылғаннан кейін, 1894 жылы халықаралық импресарио Имре Киралфидің бастамасымен салынған 6000 орындық Императрица залы болды. Ол оның керемет шоуларының сахнасына айналды, содан кейін спорттық шаралар мен әйгілі мұз шоулары өтті. Біріншісі 1959 жылы жабылды, оның орнына кеңсе ғимараты – Императрица штаты ғимараты салынды. Екіншісі, Диана ханшайым ашқан, 2014 жылға дейін 20 жылдан астам уақытқа созылды. Архитектуралық тұрғыдан әдемі Викториялық Императрицалар алаңымен бірге, бұрын көрме орталығына кіретін жол, биік ғимараттар салуға жоспарланған, бірақ мақсаты әлі расталмаған. Бүгінгі таңда Фулхэмнің екі театрының да іздері жоқ, екеуі де 1897 жылы ашылды. "Ұлы театр" Путни көпіріне қарайтын жерде орналасқан және Лондонның Вест-Эндіндегі Уиндхэм театры мен Олдвич театры сияқты орындардың авторы, белгілі WGR Sprague жобалаған. 1950 жылдардың соңында ол кеңсе ғимараттарына жол берді. "Гранвилл театры" Дэн Леномен құрылған, Франк Матчемнің жобасы бойынша, бір кезде Уолхэм Гриндегі үшбұрышты жерді көркейтіп тұрған. Мюзик-холл дәуірі өткеннен кейін ол кино және телестудия ретінде пайдаланылды, бірақ 1971 жылы бұзылды. Оның орнына Фулхэм Бродвейде кеңсе ғимараты салынды. Егер дәстүрлі немесе мұралық орындар жойылған болса – көбінесе консервативті басшылық кезінде – Фулхэмде өнер жалғасуда, мысалы, Fulham Symphony Orchestra және Fulham Opera. Солтүстік Соңғы Жолдың жоғарғы жағындағы Сент-Джонс шіркеуі, аймақтағы басқа шіркеулер сияқты, хор және аспаптық концерттер өткізеді. Фулхэм Бродвей орталығының бір бөлігі ретінде кинотеатр кешені бар. 1888 жылы классикалық қайта өрлеу стилінде салынған Фулхэм қалалық залы қазір концерттер мен билерге, әсіресе оның Үлкен залына танымал орын ретінде қолданылады. Фулхэм Бродвейдің артында, Уолхэм Гриннің бастапқы ауылының ортасы жаяу жүргіншілерге арналған аймаққа айналды, соның ішінде бір кезде ауылдың жасыл алаңы мен Сент-Джонс шіркеуінің жанындағы тоғаны, және ескі Фулхэм қоғамдық моншаларында орналасқан бірнеше кафелер, барлар мен би студиясы бар. Фулхэмдегі ең үлкен супермаркет, кейінірек "Дикки Диртс" джинс дүкеніне айналған кинотеатрдың орнында орналасқан. Бұл саудадағы жаңа үрдісті бастады. 1970 жылдардағы жаңа толқын топтары The Stranglers (Rattus Norvegicus) және Generation X (Generation X) өзінің дебюттік альбомдарын TW Studios, 211 Fulham Palace Road-та жазды. 176 Fulham Palace Road-тағы Грейхаунд музыка клубы 1970 жылдардың соңы мен 1980 жылдары панк, постпанк және инди-топтарға қонақжайлық жасады.

Джин, сыраханалар мен пабтар

Фулхэмдегі ең танымал сыра зауыты – 17 ғасырға дейін тарихы бар Уолхэм Гриндегі «Суан» сыра зауыты болды. Оның тұрақты клиенттері патшалар мен басқа да әйелдер-әмірлер болған. 1832 жылы «Норт-Энд» сыра зауыты, 1867 жылы тағы да «Норт-Эндте» «Каннонс» ашылды, ал соңында, тыйым салу қозғалысының арқасында, 1890 жылы Сэндс-Эндте алкогольсіз құбылыс болған «Копс» сыра зауыты құрылды. 1917 жылы «Копс» сыра зауыты жабылып, маргарин фабрикасына айналдырылды. 1870 жылдары қысқа мерзімге ағаш өңдеу шеберханасы ретінде пайдаланғаннан кейін, Сегрейв жолындағы «Норт-Энд» сыра зауытының қалдықтарында джин қуыру ісі басталды және шамамен бір ғасырға созылды. Бұл үй-жайлар дистилляторлар Викерске тиесілі болды, олар Бірінші дүниежүзілік соғыс басталғанда «Бёрнеттке» – «Ақ Сатин» джинін өндірушілерге сатылды, ал 1970 жылдары Кентуккидегі алкогольді сусындар бизнесіне өткізілді. Бүгінгі таңда ешбір сыра зауыты сақталмаған. Сыра қайнатудың ұзақ тарихына ие Фулхэмде әлі де көптеген пабтар мен гастропабтар бар. Ең көне таверна – Лили Роудтағы «Лили Лангтри», бастапқыда «Лили Армс» деп аталған, оны 1835 жылы «Норт-Энд» сыра зауытының бір бөлігі ретінде, 1832-1833 жылдары мисс Гослин басқарған алғашқы иесі, сэр Джон Скотт Лили салған. Бастапқыда ол Кенсингтон каналының жұмысшылары мен баржаларына қызмет ету үшін арналған. Кейіннен бұл жаңа теміржол құрылысшыларының, мотор және автобус компаниясының қызметкерлерінің, сондай-ақ Эрлс-Корт көрмесі мен «Челси» футбол клубының қонақтарының сусындану орнына айналды. 2014-2015 жылдары құрылыс компаниялары сатып алған үш танымал көрші пабтың ішінде «Империал Армс» пен «Уэльс принці» жабылуға мәжбүр болды, тек Екінші дүниежүзілік соғыста бомбадан зақымданғаннан кейін қайта жаңартылған «Атлас» ғана сақталды. Парсонс Гриндегі «Ақ Жылқы» көптеген адамдар арасында «Слоани Пони» деп белгілі, бұл оған жиі келетін «Слоани Рейнджерлеріне» сілтеме. ІІ санаттағы ескерткіштер тізіміне енген пабтар: Парсонс Гринге қараған «Герцог» және «Арагон Хаусы», Норт-Энд Роудтағы «Кок» және Фулхэм Хай-стриттегі «Темперанс». Басқа пабтардың ішінде Фулхэм Роудтағы «Дюррелл», жергілікті және Мишлен гидінде көрсетілген 1866 жылғы Вальхэм Гроувтағы «Харвуд Армс» және Бишопс Роудтағы «Митра» бар.

Ашық кеңістік

Фулхэмде бірнеше саябақтар, зираттар және ашық кеңістіктер бар, олардың ішіндегі ең ірілері – Бишоп паркі, Фулхэм сарайы бақтары, Хёрлингэм паркі, Саут-парк, Иль-Брук-Коммон және Парсонс Грин. Басқа кеңістіктердің арасында боулинг алаңы бар монастырь бағының қалдықтары – Норманд паркі, спорт залымен жабдықталған Лилли Роуд демалыс алаңы және Сегрев жолындағы Бромптон паркі бар. Бишоп паркіндегі Темза өзені жағасындағы серуен Фулхэм футбол алаңымен тоқтатылады, бірақ көршілес үйлерден кейін жалғасады, Крэбтри пабына дейін және одан әрі, Риверсайд кафесі арқылы Хаммерсмит көпіріне қарай созылады, өзеннің әдемі көрінісін және қарсы жағалаудағы табиғат аясын ұсынады. Бұл Темза жолының бір бөлігі.

Сәулет

Фулхэм приходының ауылдық тарихы оның салтанатты үйлері мен қарапайым тұрғын және өнеркәсіптік ғимараттарының Уолхэм Грин ауылы маңында, Темза бойында немесе Норт-Энд шағын ауылының егістіктері арасында орналасқандығын білдіреді. Көптеген тарихи құрылыстар индустрияландыру, соғыс кезіндегі бомбалау немесе бұзу және қайта құрылыс салдарынан жоғалып кетті. W14-тегі Берн-Джонстың «Грандж» үйі, Футтың «Эрмитаж» вилласы мен паркі, сондай-ақ SW6-дағы Ловибондтың «Кеннон» сыра зауыты да жойылды. Фулхэм сарайының ежелгі ғимараттары мен иелігі, 1973 жылға дейін Лондон епископтарының резиденциясы болған, I санаттағы ортағасырлық және Тюдор стиліндегі ғимараттарымен, соның ішінде шағын мұражай, 13 акр жер, қабырғалы бақ және Англиядағы ең ұзын ор қазылған қоршаумен ерекше құндылыққа ие. Бақтар II* санаттағы мүліктер тізіміне енген. Алғашқы иеліктер қазір өзен жағасындағы саябақ, All Saints бастауыш мектебі, The Moat мектебі және қоғамдық бау-бақшалар арасында бөлінген. Фулхэм сарайының оңтүстігіндегі Шіркеу қақпасы – 14-15 ғасырларда салынған мұнарасы және шіркеу ауласындағы 18 ғасырға жататын қабірлермен All Saints шіркеуіне апаратын жол. 1791 жылғы Рим католиктеріне жеңілдік беру туралы заң католиктердің ғибадат етуіне біртіндеп жол ашты, бірақ шіркеудің іргетасы 1847 жылға дейін салынбады. Бұл Фулхэмдегі Кентербери шіркеуі Сент-Томас болды, оның пресвитериясы, шіркеу қорымы және мектебі Крон-лейннен тысқары орналасқан, және Август Пугиннің готикалық жаңғыру стилінде жобалаған. Бұл Лондондағы оның толыққанды салынған жалғыз шіркеуі және оған қоса салынып, II* санаттағы мүліктер тізіміне енген. Фулхэм аумағында көптеген басқа да заңмен және жергілікті түрде тізімделген құрылыстар бар. Бұл жерде Фулхэм гончарлық зауытының соңғы конус тәрізді пешіне назар аударуға болады. Брумхаус-лейнде ортағасырлық кезеңге жататын Брумхаус догынан бастап 18 ғасырға жататын коттедждерге (Сикамор және Айви) және готикалық жаңғыру стиліндегі Касл клубына дейін қызықты құрылыстар көптеп салынған. Хёрлингэм жолындағы жүзімдіктің тамыры 17 ғасырға дейін барып жетеді, сондай-ақ кейінірек 19 ғасырда салынған қосалқы ғимараттар да бар. Хёрлингэм клубы мен оның аумағы 18 ғасырда салынған және II* санаттағы мүліктер тізіміне енген. Бұралып жатқан Солтүстік Соңғы Жолда бірнеше ерекше ғимараттар бар, әсіресе, 1712 жылы салынған және 18 ғасырға жататын қақпалары сақталған «Кроутерс» (№282) және 1938 жылғы модернистік стильдегі «Жеті жұлдыз» қоғамдық үйі, қазір пәтерлерге айналдырылған. Жаңа Король жолында 18-19 ғасырларға жататын бірнеше резиденциялар орналасқан, атап айтқанда, Нортумберленд үйі, Клейбрук үйі, Жасмин үйі, Белгрейв үйі, Арагон үйі және 237–245 Жаңа Король жолы, барлығы II санаттағы мүліктер тізіміне енген. Фулхэмдегі мүліктердің көп бөлігі оның 19 ғасырдағы қарқынды өнеркәсіптік және қалалық дамуын көрсетеді, олардың көпшілігі «төмен қабатты» және сол кезде жергілікті жерде көптеп кездесетін кірпіш зауыттарының арқасында дамыған. Алғашқы өнеркәсіптік дәуірдің тізімге енбеген ескерткіші – 1826 жылғы Гунтер каналы көпірінің қалдығы, оны әлі күнге дейін Вест-Бромптон станциясының 4-ші платформасынан көруге болады.

Білім

Фулхэмде бірнеше мектеп бар, оның ішінде тәуелсіз бастауыш және дайындық мектептері де бар. Атақты Фулхэм орта мектептері – II санаттағы Фулхэм Кросс қыздар мектебі, Лондон ораториялық мектебі, Леди Маргарет мектебі және Фулхэм Кросс академиясы. Сонымен қатар, 1997 жылы Кенсингтондан Фулхэм кітапханасының жанындағы бұрынғы монастырға көшірілген Кенсингтон дайындық мектебі де бар. Аймақтағы көптеген француз тілді тұрғындарды қамтамасыз ету мақсатында Парсонс Грин метро станциясының жанындағы II санаттағы қорғауға алынған бұрынғы Питербороу мектебінде "Мари д'Орляк" француз тіліндегі бастауыш мектебі ашылды. Ол Оңтүстік Кенсингтондағы Lycée Français Charles de Gaulle мектебіне оқушылар беретін мектеп.

Көлік

Фулхэм туралы алғашқы мағлұматтарды жаяу адамның көзқарасынан Томас Крофтон Крокер 1860 жылы жарық көрген күнделігінде берген.

Темір жол

Фулхэм Темзаның иілісінде, Барнс пен Путнидің қарсы жағында жатыр. Ол Уимблдон және Ричмонд/Илинг Бродвей тармақтары арқылы District line метро желісімен байланысады. Фулхэмнің метро станциялары: Путни Бридж, Парсонс Грин, Фулхэм Бродвей (алғашқыда Уолхэм Грин деп аталған), Вест Кенсингтон (алғашқыда Фулхэм Норт-Энд) және Баронс-Корт. Лондон Overground Батыс Лондон желісі Вест-Бромптон станциясында, Фулхэм әкімшілік шекарасының ішінде, сондай-ақ Фулхэмдағы Империал-Уорф, Сэндс-Эндте тоқтайды. 1940 жылға дейін осы желіде Стэмфорд Бридж стадионына жақын, Фулхэм жолында Челси мен Фулхэм теміржол станциясы болған, бірақ ол Екінші дүниежүзілік соғыстағы бомбалау салдарынан жабылды.

Негізгі жолдар

Қалалық маңызды бағыттар немесе негізгі жолдар аймақтан өтеді: Талгарт жолы — A4, Фулхэм сарайы жолы — A218 жолы, Фулхэм жолы — A219 жолы, Нью-Кингс жолы — A308 жолы, Уандсворт көпір жолы — A217 жолы, Доусс жолы — A3219 жолы, Лилли жолы — A3218 жолы.