Кіріспе

Америкалық өнер жинаушылар Кларибел Коун (1864-1929) және Этта Коун (1870-1949), бірлесіп Коун әпкелері ретінде белгілі, 20-ғасырдың алғашқы бөлігінде американдық өнер жинаушылар, әлем саяхатшылары және қоғам қайраткерлері ретінде белсенді болды. Кларибел дәрігер, ал Этта пианист болып оқыды. Олардың әлеуметтік ортасына Анри Матисс, Пабло Пикассо және Гертруда Штайн кірді. Олар Балтимордағы пәтерлерінде АҚШ-тағы ең танымал заманауи өнердің жеке коллекцияларын жинады, ал коллекция қазір Балтимор өнер мұражайының қанатын құрайды. Олардың коллекциясы 2002 жылы шамамен бір миллиард АҚШ долларын құраған.

Ерте өмір

Конестің ата-анасы Герман (Кан) Коне және Хелен (Гуггенхаймер) Коне болды, олар неміс еврей иммигранттары болды. Бавариядағы Альтенштадттан (Ульмнің оңтүстігіне қарай) көшіп келген Герман 1845 жылы АҚШ-қа келгеннен кейін дереу өзінің тегін ағылшыншалап ("Кан" дегеннен "Кон" деп өзгертті). 1871 жылға дейін отбасы Теннесси штатының Джонсборо қаласында өмір сүрді, онда олар азық-түлік бизнесімен табысты болды. Кларибел мен Этта Теннесиде дүниеге келген. Кларибел он үш баланың бесіншісі болды, кейін отбасы Мэриленд штатының Балтимор қаласына көшіп барды. Кейіннен үлкен ағалары Мозес пен Сезар Солтүстік Каролина штатының Гринсборо қаласына қоныс аударды. Олар "Proximity Manufacturing Company" (кейіннен Cone Mills Corporation, қазір International Textile Group) деп аталатын тоқыма өндірісі бизнесін құрды. Ағалары бастаған тоқыма фабрикалары Коне әпке-қарындастарын бай ете бастады, өйткені Мұса мен Цезарь өздерінің қаржы табыстарын бауырларымен бөлісті. Ол үй шаруасын басқаратын. 1901 жылдан бастап, әйел бауырластар жыл сайын Еуропаға бірге ұзақ сапарға шығатын. Ол 1898 жылы бір бауырластан 300 доллар алып, үйін әшекейлеуге жұмсаған. Коне апалы-сіңлілілердің Матисспен қарым-қатынасы соншалықты тығыз болған, ол оларды "Менің екі Балтиморлық ханымдарым" деп атаған. Матисс бірде Эттаның эскизін жасаған. Этта Матисс, Пикассо және Мэриленд институтының студенттері сияқты болашақ суретшілерге көмектесу үшін сатып алуды жүзеге асырды. Ол сондай-ақ, ақшаға үнемі мұқтаж болған және Пикассоның сурет студиясынан екі-үш долларға тасталған эскиздерді сатып алатын Штейндерден өте арзан бағамен сатып алды. Кларибель эксперименттік деңгейдегі жұмыстарды көбірек жасады. Ол Матистің "Көк жалаңаш" картинасын 120 760 франкқа, ал Пол Сезаннның "Мон-Сен-Виктори" атты тау кескініне 410 000 франкқа сатып алды. Этта қаржы жағынан оңайырақ болғандықтан, суреттер мен суреттер жинағына 10 000 франк жұмсауға бейім болды. Коне әпкелері Матистің Ницца кезеңін ерекше қызықтырады. Апалы-сіңлілілердің әлеуметтік байланыстары дүниежүзіне танымал өнер коллекциясын құрауға мүмкіндік берді. Конус әпкелері Пикассо, Матисс, Сезанн, Пол Гоген және Винсент ван Гогтың суреттері мен мүсіндерінің үлкен коллекциясын жинады. Cone түйе бұйымдарының мысалдары - Chantilly түйе желдеткіші, Point de France flounce және басқа көптеген стильдер.

Мұражай мұрасы

Әпке-шешесінің коллекциясы Эттаның өліміне дейін жеке болып қала бергенімен, Этта кейде музейлерге көрмелер үшін бұйымдар берген. Кларибель өзінің көркем суреттерін Эттаға қалдырып, егер қазіргі заманғы өнерге қызығушылық болса, бұл суреттер Балтимор өнер мұражайына берілуі керектігін айтқан. Қорытындысында, коллекцияның басым бөлігі Эттаның өсиеті бойынша осы мұражайға берілді, ал 1957 жылы музейге Конус жинағы үшін жаңа қанат қосылды. Жинақта Конь сестерінің 50 жыл бойы жинаған шамамен 3000 бұйым бар. Жинақта тек француз өнерінің ғана емес, сонымен қатар американдық өнердің де, соның ішінде 1000-нан астам американдық баспалар, суретті кітаптар мен суреттер бар. Олардың арасында мата бұйымдары, киім-кешек әшекейлері, үстелдер, орындықтар мен шкафтар болды. Конус әпкелері Пикассоның көптеген туындыларын сатып алды, олардың ішінде оның Барселонадағы алғашқы жылдары мен Париждегі Роза кезеңінен (1905-1906) 114 дана және суреттер бар. 1949 жылдың 31 тамызында Этта қайтыс болды. Конус әпкелері Балтимордың Хиккори Нолл деп аталатын аймақтағы Друид Ридж қорымында жерленді. Олардың 10х10 отбасылық кесенесіндегі жалғыз сөз "Кон" деп аталады. Архитектор Джеймс О. Олни Теннессидің мәрмәр кесенесін жобалады, оны Вермонт гранитінен жасалған екі римдік стильдегі бағана қоршап, алдыңғы жағында екі ескі қола есігі бар.