Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Джордж Уэсли Ли (1903 жылы 25 желтоқсан - 1955 жылы 7 мамыр) - африкалық-америкалық азаматтық құқық қорғаушы, министр және кәсіпкер. Ол аймақтық негрлер басшылығының вице-президенті және Ұлттық түсті адамдардың жетілуі қауымдастығының Миссисипи штатындағы Бельзони филиалының басшысы болды. Ол 1955 жылы африкалық американдықтарды сайлауға қатысуға шақырғаны үшін қастандықпен өлтірілді. 1890 жылдан бастап олар жаңа штаттық конституцияға байланысты Миссисипиде тиімді түрде құқығынан айырылды; Оңтүстіктегі басқа штаттар осындай актілер мен конституцияларды қабылдады, миллиондаған адамды саяси жүйеден алып тастады және бір партиялық мемлекеттер құрды.
American civil rights activist
George Wesley Lee (December 25, 1903 – May 7, 1955) was an African American civil rights leader, minister, and entrepreneur. He was a vice president of the Regional Council of Negro Leadership and head of the Belzoni, Mississippi, branch of the National Association for the Advancement of Colored People. He was assassinated in 1955 in retaliation for his efforts to register African Americans to vote. Since 1890 they had been effectively disenfranchised in Mississippi due to a new state constitution; other states across the South passed similar acts and constitutions, excluding millions of people from the political system and establishing one party states.
Өмірбаян
1903 жылы дүниеге келген Джордж Уэсли Ли Миссисипи штатының Эдвардс қаласында кедейлікте өсті. Оның анасы плантацияда жұмыс істеген, Ли туғаннан кейін үйленген; оның асыраушысы қатыгез болған. Джордж кішкентай кезінде Лидің анасы қайтыс болғаннан кейін, оны оның әпкесі асырап алды. Ли орта мектепті бітірген, оның жағдайында өмір сүретін қара нәсілділер үшін бұл сирек кездесетін жағдай. Кейін ол Нью-Орлеан портына барып, банан кемелерінің кемежайларында жұмыс істеді және баспаға жазу курсына түсті. Ли бизнесте табысқа жеткеннен кейін азаматтық құқықтар үшін күрескен белсенділердің үлгісі болды. Осы санаттағы көптеген адамдар сияқты, ол да ауыр еңбек, үнемділік, табандылық және сәттілік арқылы жоғары шықты. 1930 жылдары және Ұлы депрессия кезінде Ли Миссисипи штатының Белзони қаласында баптистік қауымды басқарған уағыздаушы болуға шақыруды қабылдады. Қала Миссисипи дельтасының орталығында Хамфрис округінде орналасқан. Штаттағы қара нәсілділердің көпшілігі осы аймақта өмір сүрді және олардың басым көпшілігі ауыл шаруашылығы жұмысшылары ретінде өте кедей өмір сүрді. Ли өзін жетілдіру үшін жұмыс істеуді жалғастырды; ол жергілікті қара бизнес және қоғамдастық басшыларымен бірікті. Төрт шіркеуде пастор болып қызмет еткен ол кішкентай азық-түлік дүкенін де ашты. Ли екі мамандықты да афроамерикалық қауымға қызмет ету деп қарастырды. Ол әйелі Роузбудпен бірге үйінің артқы бөлмесінде шағын баспахана құрды. Бұл күш-жігер Лиге 1950 жылдардың басында азаматтық құқықтар үшін шайқасқа түсуге негіз бар деп сезінуге жеткілікті ресурстарды берді. NAACP құрамында Ли африкалық американдықтарды сайлауға тіркеуге тырысуда аянбай еңбек етті.
Born in 1903, George Wesley Lee grew up in poverty in Edwards, Mississippi. His mother was a plantation worker who married after Lee was born; his stepfather was abusive. After Lee's mother died when George was young, he was taken in by her sister. Lee graduated from high school, a rarity for blacks living in his circumstances. Afterward he went to the port of New Orleans, where he worked on the banana docks and took a correspondence course in typesetting. Lee was typical of a generation of activists who came to civil rights after they had made a success in business. Like so many in this category, he came up the hard way through backbreaking work, thrift, determination, and luck. During the 1930s and the Great Depression, Lee accepted a call to become a preacher in Belzoni, Mississippi, where he led a Baptist congregation. The town was located in Humphreys County in the heart of the Mississippi Delta. Most blacks in the state lived in this region and the majority in extreme poverty as farm workers. Lee continued to work to improve himself; he joined with local black business and community leaders. Serving as pastor at four churches, he also opened a small grocery store. Lee considered both vocations as serving the African American community. In a back room of his house, he and his wife, Rosebud, set up a small printing business. These efforts provided enough resources that Lee felt he had a base for entering the battle for civil rights in the early 1950s. As a part of the NAACP, Lee worked tirelessly in trying to register African Americans to vote.
Өлім және тергеу
Оның әйгілі сөзінен бір ай өткен соң, Ли Миссисипи штатының Белзони қаласында көлікпен жүргенде атып өлтірілді. Белгісіз адам Лидің көлігінен үш рет атып, Лидің жауынын сындырып, көлігін жолдан шығарып жіберді. Ли жергілікті ауруханаға жетпей қайтыс болды. Аутопсиядан оның бетінен алынған қорғасын ұшалары оқпен жасалған екені анықталды. Бірнеше күн бұрын Лиге хат келіп түсті. Шериф Айк Шелтон оқиғаны жол-көлік оқиғасы деп жариялап, істі қысқартқысы келді. Ол оқ-дәрілердің құлап қалу салдарынан жұлынып қалған тіс пломбалары екенін айтты. Хауард, Эверс және басқалар мұқият тергеуді талап етті. Шериф пен губернатор олардың өтінішін қабылдамады, бірақ АҚШ-тың бас прокуроры Герберт Брауннелл І-ші әділет министрлігіне мәселені қарауға бұйрық берді. Лидің Белзонидегі жерлеу рәсімі үлкен қара газеттердің журналистерін тартты. Оның жесірі Роузбуд күйеуінің қаншалықты азап шеккенін көрсету үшін, оның табытын ашық ұстауға шешім қабылдады. Эметт Тиллдің анасы бірнеше айдан кейін, оның жасөспірім ұлы линчтелгеннен кейін, дәл солай істеді. Чикаголық Defender оқырмандары күйеуінің мәйітін суретке түсіріп, Роузбуд Лидің ашуын бөлісті. NAACP Белзониде еске алу рәсімін ұйымдастырды, оған 1000-нан астам адам қатысты. Бұл шағын ауылдық Дельта қалашығында жанжал жоғары болды, өйткені ақ адамдар қара көпшіліктен көптен бері құрмет күтті. Говард пен NAACP ұлттық президенті Рой Уилкинс Лидің жерлеу рәсіміне баяндама жасады. Говард кейбір қара нәсілділердің "әжелерін жарты долларға сататынын, бірақ Ли ақсақалдың ондай емес екенін" айтты. Азаматтық құқық қорғаушылар Delta-да қылмыскерлерді табу үшін дәлел іздеді. Медгар Эверс Ли ісі бойынша "тіс тістерін кескен" және үнемі баспасөзге ақпарат берген. Активистердің күш-жігеріне қарамастан, қызығушылық азая бастады, ал FBI тергеуін ақырында тоқтатты. Агенттер ақ нәсілді күдіктілерді анықтады, бірақ куәгерлер сөйлеуден қорқады. Лидің өліміне қатысты ешбір күдіктіге айып тағылмаған.
Less than a month after his famous speech, Lee was shot and killed while driving in his car in Belzoni, Mississippi. An unidentified shooter pulled alongside Lee's car and fired three times from a shotgun, shattering Lee's jaw and causing his car to leave the road. Lee died before arriving at a local hospital. According to the autopsy, lead pellets extracted from his face were consistent with buckshot. A few days before, Lee had received a threatening note. The sheriff, Ike Shelton, wanted to call the incident a traffic accident and close the case. He said the buckshot pellets were dental fillings torn loose by the impact of the crash. Howard, Evers and others demanded a thorough investigation. The sheriff and governor spurned them, but U. S. Attorney General Herbert Brownell Jr. ordered the Justice Department to look into the matter. Lee's funeral in Belzoni attracted reporters from major black newspapers. His widow Rosebud decided to have an open casket, to reveal how her husband had suffered. Emmett Till's mother would do the same a few months later after her teenage son was lynched. Readers of the Chicago Defender shared Rosebud Lee's outrage by viewing a photo of her husband's body. The NAACP organized memorial service in Belzoni drew more than 1,000 attendees. Tensions were high in this small rural Delta town, as whites had long expected deference from the black majority. Howard and Roy Wilkins, the national president of the NAACP, shared the speakers' platform at Lee's funeral. Howard said that some blacks "would sell their grandmas for half a dollar, but Reverend Lee was not one of them." Civil rights activists searched the Delta looking for evidence to find the killers. Medgar Evers reputedly "cut his teeth" on the Lee case, continually feeding information to the press. Despite the efforts of activists, interest began to wane, and the FBI investigation was eventually closed. Agents had identified credible white suspects, but said that potential witnesses appeared afraid to talk. No charges were ever brought against any suspect for Lee's murder.
Мұра
Лидің өлімі ұлттық назарын аударып, Миссисипи Jim Crow-ның қысымшы табиғатын және қара нәсілді тұрғындар қарапайым құқықтарды жүзеге асыру үшін кездестірген зорлық-зомбылықты көрсетті. Лидің өлімі кейбір белсенділердің күш-жігерін күшейтуге түрткі болды. Ли азаматтық құқықтар үшін жетілген еркектер ретінде жұмыс істеу үшін бизнес жетістіктерін платформа құру үшін қолданған белсенділердің ұрпағының үлгісі болды. Ол Африка-Америка қауымдастығынан басқа да көшбасшылардың шығуына жол ашты, және дауыс берудің күшін атап өтті.
Lee's death captured national attention, highlighting the oppressive nature of Mississippi Jim Crow and the violence black residents had to face to exercise ordinary rights. In the state, Lee's death served as a catalyst for some activists to step up their efforts. Lee exemplified a generation of activists who used business success to build a platform to work as mature men on civil rights. He paved the way for other leaders to come up from the African American community, and emphasized the power of the vote.