Кіріспе

Эксперименталды өлімге әкелмейтін қару көпшілікті бақылау үшін пайдаланылады. Вортекстік сақиналы қару - бұл көпшілікті бақылау үшін эксперименталды өлімге әкелмейтін қару, ол адамдарды құлату немесе оларды таңбалау сиясы немесе басқа химиялық заттармен бүрку үшін жоғары энергиялы газдың вихрелік сақиналарын қолданады. Бұл тұжырымдама 1998 жылдан бастап АҚШ армиясы және кейбір коммерциялық фирмалар зерттеді. Алыстағы адамдарды құлату, тіпті сақиналар теориялық жылдамдықпен ұшырылса да, мүмкін емес сияқты. Химиялық заттарды жеткізу кезінде ұшу кезінде ағып кету әлі де проблема болып табылады. Бұрын да ұқсас принциптерге негізделген, бірақ әртүрлі жобалар мен мақсаттар сипатталған қарулар, әдетте тұнбаларды жасау және жылжыту үшін ацетилен ауасы немесе сутегі-қышқыл жарылыстарын қолданады.

Операция

Үлгілі концепцияда бос патрон мылтық түтігіне атып, оның түтігіне бұралған дивергенттік соқпақ бар. Дымқылдағышқа кіргенде, жоғары қысымды газдың қысқа импульсі қысқа уақытқа созылатын жылдамдыққа дейін жылдамдатылады, содан кейін құю газдарының бір бөлігі осілік ағыстан жүздеген фут ұшып кету үшін әлеуетті энергиясы бар созылатын, жоғары спинді вихрь сақинасына айналады. Вортекстік сақиналы тапаншаның тұмсығы жылдамдатушы газдың қысқа импульсін атмосфералық қысымға дейін төмендету үшін және ауа ағынын осьтік ағысқа бағыттау үшін жасалған. Мақсат - айналып жатқан шақ толқынының артында салыстырмалы түрде тұрақтанған ауаға қарсы үзіліссіз жылдамдықпен соққан қысқа соққы арқылы мүмкіндігінше жоғары жылдамдықпен және айналыспен айналыс сақинасын қалыптастыру. Дюзельсіз жоғары қысымды ұшқын ағыны тұмсықтағы тұрақтанған соққы толқындары арқылы атмосфералық деңгейге дейін төмендейді, ал пайда болған айналым сақинасы төмен жылдамдықты ұшқын ағынымен ғана емес, сонымен қатар турбуленттік әсерінен де бұзылады.

Өнертабыс

Бұл ұғымды американдық ұшақ жасаушы Томас Шелтон екінші дүниежүзілік соғыс кезінде химиялық қаруды жеткізу құралы ретінде әзірлеген. Кейіннен Шелтон механикалық соққы беру үшін үлкен нұсқасын жасады. Соңғы өнім - қатерлі қаруды тез арада өлтірмейтін вихрелік сақина генераторына айналдыру жиынтығы, ол адамды құлатып тастай алады немесе оған бояу, иіс шығаратын химиялық зат немесе әрекетсіз ететін химиялық зат бүркіп жібере алады. Химиялық резервуарлары бар соқпақ пен 100000 паузаға дейінгі қысымда жарылатын 40 мм-лік бос патронды белбеуден тұратын жиынтық (690 KN/sqN) Navy MK19 3 үшін жобаланған. 40 мм-лік гранаталық пулемет таңдалды, өйткені секундына 4×10 оқ ату көптеген дене бөліктеріне әсер етеді және әсер әсерін күшейтеді. Бір рет атылған сынақтарда оптималданған соқпақтарсыз жүргізілген сынақтарда, шұңқырлы сақиналар қалыңдықты өлтірмейтін бақылауға жарамсыз деген қорытындыға келді. Бұл қорытындыға ішінара, егер ұшуды химиялық заттар мен бояуларды тасымалдауға қолданса, ұшу жолының астындағы адамдармен шамадан тыс төгілуіне байланысты, ал ұшу шуы мен жылдамдығы төменгі қашықтықтағы нысанада оңай болдырмауға мүмкіндік бергендіктен, 30 м қашықтықтағы қашықтықта бәту мүмкін емес болып көрінгендіктен қол жеткізілді. Бұл жобаның ең басты сенімділік мәселесі - борыш сыртында жанған жоғары энергиялы қозғалтқыштан туындаған турбуленттік.