Кіріспе

Балық түрлері Сарықұйрықты балық (Rhombosolea leporina) - Жаңа Зеландияның айналасында кездесетін Rhombosolea тұқымдасына жататын жалпақ балық. Ромбозолеа тұқымдасына жататын басқа бір түр Австралияда кездеседі. Маори халқы жүздеген жылдар бойы Жаңа Зеландияның жағалауындағы суларда R. leporina және басқа да көптеген тегіс балық түрлерін аулайды. Маори тілінде бұл түрдің аты - pātiki tōtara.

Сәйкестендіру

Rhombosolea leporina - бұл барлық түрлерінің денелерінің оң жағында екі көзі бар Pleuronectidae тұқымдасына жататын құсбалық. Бұл көз жағы қараңғы зәйтүн жасыл, қараңғы жиекті, тегіс қабыршақтармен. Жас балықтардың төменгі жағы/көзден тыс жағы әдетте ақ болады, ақырында сары түске айналып, қара дақтармен бірге жетіледі. Ересектердегі құсбегілердің денелері ұзын, овал тәрізді, кішкентай көздері көбіне құсбегі түрлеріне қарағанда тік мұрыннан артқа қарай орналасқан. Олардың дененің екі жағында әр жауырында 13 17 шашақ және бүйірлік сызықта шамамен 75 86 шашақ бар. Ересектердің орташа ұзындығы 25-40 см, кейбір әйелдер 45 см-ге дейін жетеді. Әйелдер еркектерге қарағанда орташа ұзындығы мен салмағы жоғары.

Тарату

R. leporina тек Тынық мұхиттың оңтүстігінде кездеседі және Жаңа Зеландияның жағалауындағы суларда мекендейді. Бұл түр Жаңа Зеландияның жағалауындағы аймақтарда кең таралған, бірақ Солтүстік аралдың маңында Оңтүстік аралға қарағанда көбірек, өйткені сулылық жылы климатты ұнатады.

Тіршілік ету ортасы

R. leporina саздықтар мен құмдық алаптардың, сағалардың, шығанақтардың, порттардың және теңіз жағалауындағы басқа да орташа тереңдіктердегі демерсальдық аймақта өмір сүреді. Жер асты аймағы теңіз түбін және оның үстінде жатқан су бағанасының түбін қамтиды. Көптеген құсбалық түрлері сияқты, олар деңіз түбінде тіршілік етеді және тамақтанады. Олардың қолайлы мекендеу температурасы 12-18 ̊C аралығында, личинкалар мен жасөспірімдер жоғары температураны, ал ересектер төмен температураны, әсіресе көбейту маусымында жақсы көреді. Олардың өмір сүру циклі көктемде, 15 °C және 30 - 50 м тереңдіктегі жағалау суларында ұрықтандыру маусымы басталады. Ұрғашы құрт жұмыртқа салғаннан кейін, лаб-те 15 °C температурада бақыланатын жағдайда өсірілген личинкалардың ұрықтану үшін 4-5 күн кетеді. Оң жақ көздің екі көзі де бар, түстері тереңдетіп, қоршаған ортамен араласады, құрттарды жасырып, жыртқыш аңдардан қорғайды. Ұялы балық өскен сайын терең суларға көшетін болады, шамамен екі жасында 20 см-ден ұзын болғаннан кейін ересекке жетеді. Бұл паразиттердің қожайындарына зиянды әсер ететіндігі белгісіз.

Ауру

Жоғары температура, аз оттегі деңгейі және төмен рН-ы балықтардың физиологиялық стрессін туғызады, оларды ауруларға және басқа да денсаулықтық асқынуларға бейім етеді. Сонымен қатар, R. leporina су ағындылары, химиялық және өнеркәсіптік ластанудан туындайтын аурулар мен деформацияларға бейім. Ішкі су жолдарындағы бөгеттер де R. leporina үшін қауіп төндіреді. Олардың мақсаты су ағысын өзгертіп, су тасқынын азайту, судың жылдамдығын баяулату және су деңгейін жоғарылату. Пейрлер судың ішкі арналарынан ырғақ үшін жағалауға көшіп бара жатқан балықтарды өлтіріп, тосқауылға алады. Нәтижесінде ересектер ұрық жасай алмайды және аз ұрпақ туады, бұл популяция санына кері әсер етуі мүмкін.