Кіріспе

Уна өзенінің бойындағы Костайница қаласы, бұрынғы Босния Костайницасы - Босния мен Герцеговинадағы Серб Республикасындағы қала және муниципалитет. Крайна облысында орналасқан. 2013 жылы муниципалитеттің халқы 5,977 адам, ал Костажница қаласының халқы 4,047 адам болды. Муниципалитет соғысқа дейінгі Нови-Град муниципалитеттің бір бөлігінен құрылды. Ол Уна өзенінің арғы жағында Хорватияның Храцка Костажница қаласында орналасқан.

Этимология

Костажница қаласының және муниципалитетінің атауы славян тіліндегі тәтті қаштан (костандж) деген сөзден шыққан деп есептеледі. Сондықтан Костажница деген атау "қаштанның елі" дегенді білдіреді. Бұл шындық, өйткені Костажницаның орманды аймағында осы ағаш өседі. Бұл елді мекеннің атауы алғаш рет 1258 жылы жазылған. Костайница атауы Костайница қалмағын қоршап тұрған Уна аңғарындағы екі елді мекенге (Костайница Босния және Герцеговина және Хрватская Костайница Хорватия) қолданылады.

Елтаңба

Костайница муниципалитеті гербінде ортағасырлық қалқанның түрі бар. Ортасында қалашықтың атауының және осы аймақта өсетін сирек кездесетін өсімдіктің шығу тегін білдіретін жапырағы бар қашаған бар. Гербтің төменгі бөлігінде екі жапырақ бар, олар бірге төменгі шеңберді құрайды. Осы екі жапырақтан жоғарыда Уна өзені (көк түсті), сол жағында екі қаланы байланыстыратын көпір, ал оң жағында ортағасырлық қамал орналасқан. Қаштан мен жапырақтың артында екі қисық бейнеленген, бұл екі қиық бейнелер Бальж төбені бейнелейді. Жоғарғы жағында Серб Республикасының туы орналасқан. Тас блоктар - құрылыс және күш-қуатқа деген ерік-жігерді білдіреді. Гербтің жоғарғы ортасында 1258 саны жазылған, бұл Костажница атауы алғаш рет тіркелген жылды білдіреді.

Атауы

Босния соғысы кезінде Костажница муниципалитеті құрылған кезде (бұрын Нови Град муниципалитеті құрамында болған) қаланың атауы Серб Костажницасы (Српска Костајница) болып өзгертілді. Содан кейін қаланың атауы Босанска Костажница болып өзгертілді. Серб Республикасы Конституциялық сотының шешіміне сәйкес қала мен муниципалитеттің соңғы атауы - Костажница. Бұл арада муниципалитет тұрғындары ресми атау туралы шешім қабылдауға мүмкіндік алмады.

Елді мекендер

Костажница муниципалитеті Босния мен Герцеговинаның басқа муниципалитеттерімен салыстырғанда өте кішкентай аумақты қамтиды. Муниципалитеттің ауданы 85,12 км2 және ол 1995 жылы құрылған, сондықтан ол Серб Республикасындағы ең жас муниципалитеттердің бірі болып табылады. Барлық муниципалитет аумағында 11 ауылдық елді мекен және бір ғана қалалық елді мекен (Костайница - муниципалитет орталығы) бар. Бұл муниципалитет аумағын құрайтын елді мекендер: Горня Слабинья, Грдановац, Гумняни, Календери, Костайнница, Мракодол, Мраво Полье, Петринья, Побрджани, Подошка, Тавия және Зовик.

Тарих

Костажница муниципалитеті аумағындағы адам қонысы алғаш рет "Vučedol Мәдениет" кезеңінен бастап тіркелді. Табылған қалдықтар мен сақталған құжаттарға сәйкес, ежелгі Рим дәуірінде қазіргі Костажница муниципалитеті аумағында Уна өзенінің арғы жағында сауда болғандығы белгілі. Костажница өзінің орналасқан жеріне байланысты Рим сумен жабдықтау жүйесінің маңызды орны болды. Костажница атауы алғаш рет 1258 жылы аталып кеткен. Орта ғасырларда Костажница маңызды сауда қонысы және бекінісі ретінде Венгрия Корольдігінің құрамына кірді, яғни Венгрия королін мойындаған дворян иелігінде болды. 1513 жылдан кейін (түріктердің Дубицадағы жеңілісі) тұрақты соғыста келесі қожайындары өзгерді: Осман империясы мен Габсбург монархиясы, кейіннен Австро-Венгрия монархиясы. 1809 жылы Костажница аймағы Иллирия Корольдігінің ажырамас бөлігі ретінде Наполеонның билігіне кірді және 1814 жылға дейін солай болды. Француз билігі кезінде тауарлар мен адамдардың ағынын жеңілдету үшін екі "Костажница" (Уна өзенінің екі жағалауында орналасқан екі қала) арасында ағаш көпір салынды. Ол кезде Уна өзеніндегі көпір тек Таяу Шығыстан Еуропаға және керісінше жүктерді тасымалдау үшін пайдаланылған. Қысқа уақыт француз әкімшілігіне кіргеннен кейін Костажница 1814 жылы тағы да түрік билігіне кірді. Түрік билігі кезінде бұл аймақтың тұрғындары көптеген көтерілістерге шықты. Ең танымал - 1858 жылы Печиа көтерілісі, оны хаджук Петар Попович Печиа мен Петар Гарача басқарды. 1878 жылы Костажница қайтадан Австрияның билігіне кірді және Бірінші дүниежүзілік соғыстың соңына дейін сонда қалды. Аустрия-Мажарстан кезеңінде Костажница алдымен аудан, кейіннен Босански Нови ауданының бөлігі болды. Югославия патшалығы кезінде Костажница сауда және қолөнер орталығы болды. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде осы өңірдің халқы фашизмге қарсы күреске белсене қатысты. Бұл туралы Бальждың (Костажницаның үстіндегі төбеден алынған) аты шыққан, негізінен осы аймақтан шақырылған жауынгерлерден құралған, аңызға айналған компаниясы дәлелдейді. Қаза тапқан жауынгерлерден басқа, фашистік террор соғысының құрбандары ретінде муниципалитет тұрғындарының 1848-і өмірін жоғалтты. Олардың өлтірілген жерлері Ясеновац, Земун, Баджица Яме және Зечево Брдо болды. Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін Костайница Босанска Костайница атауымен Босански Нови және кейін Приедор ауданындағы муниципалитет ретінде өмір сүрді.

Географиялық орналасуы

Костайница муниципалитеті Серб Республикасының солтүстік-батыс бөлігінде, Босния мен Герцеговинада орналасқан және Серб Республикасының аумағының бір шетінде орналасқан (екіншісі оңтүстік-шығыстағы Требинье). Костажница муниципалитетінің аумағы Уна өзенінің оң жағалауында орналасқан. Өзен солтүстік және солтүстік-батыс шекарасында орналасқан, ол сонымен қатар Хорватия мен Босния мен Герцеговина арасындағы шекара, ал оңтүстік шекарасы Нови-Град муниципалитетімен шекара болып табылады. Костажница муниципалитеті салыстырмалы түрде кішігірім муниципалитет, оның жер көлемі 85 км2. Бұл муниципалитет арқылы өтетін ең маңызды автомобиль жолы - M 14 (Бихач Босанска Крупа Нови Град Костайница Козарска Дубица Градишка) және R 475 (Костайница Приедор) аймақтық автомобиль жолы. Бұл қала үшін Босния мен Герцеговина мен Хорватия арасындағы шекаралық бақылау пункті жергілікті экономика үшін үлкен маңызға ие және ол қаланың дәл ортасында орналасқан. Осы муниципалитет аумағы арқылы Загреб Баня-Лука темір жолы өтеді, атап айтқанда, Грдановац елді мекені арқылы, бірақ қазіргі уақытта темір жол станциясы жоқ, ол жоспарланып та жатқан жоқ. Костажницаның аймақтық орны оның муниципалитетіне, әсіресе Батыс Еуропаға көптеген мүмкіндіктер ұсынады. Бұл муниципалитет Баня-Лукадан 100 км, Загребтен 90 км және Приедордан 50 км қашықтықта орналасқан. Бұл муниципалитет Приедор облысының ажырамас бөлігі болып табылады. Тарихи тұрғыдан алғанда, Костайница Кнешполье (Костайница мен Козарска Дубица қалалары арасындағы шағын аймақ), Пунье (Нови-Градтан Козарска Дубицаға дейінгі Уна өзенінің аңғары) және Кражинаның (Приедор мен Баня-Лука аймағын қамтитын Серб Республикасының үлкен аймағы) бөлігі болып табылады.

Халық саны

Елді мекендердің халқы Костайнцика муниципалитетіЕлді мекен1948.1953.1961.1971.1981.1991.2013. Жалпы6,2315,9771Горня Слабинья2Грдановак3Гумняни4Календери5Костайнья1,8481,8512,0342,5003,3823,7684,0476Мракодоллар3593267Мраво Полье8Петринья5814819Побрджани10Подоска11Тавиа57570512Зовик

Этникалық құрамы

Этникалық құрамы Костайнья қаласы2013.1991.1981.1971. Жалпы4,047 (100.0%)3,768 (100.0%)3,382 (100.0%)2,500 (100.0%)сербтер1,715 (45.51%)1,089 (32.20%)892 (35.68%)босниялықтар1,659 (44.03%)1,253 (37.05%)1,343 (53.72%)югославиялықтар182 (4,830%)864 (25.55%)38 (1,520%)хорваттар126 (3,344%)146 (4,317%)209 (8,360%)басқа86 (2,282%)15 (0,444%)8 (0,320%)албандар7 (0,207%)4 (0,160%)романдар (0,617%)моногорлықтар2 (0,059%)4 (0,160%)македониялықтар1 (0,040%)словандар (0,040%)этностық құрамы ostajnica муниципалитеті2013.1991. Жалпы5,977 (100,0%) 6,231 (100,0%) сербтер4,315 (72,19%) 4,041 (64,85%) босниялықтар1,460 (24,43%) 1,707 (27,40%) басқалар116 (1,941%) 104 (1,669%) хорваттар86 (1,439%) 166 (2,664%) югославиялықтар213 (3,418%)