Кіріспе
Ақ жұлдыз және негізгі тізбекті жұлдызды қос жұлдыздық жүйе түрі Астрономияда аралық полярлық (DQ Herculis Star деп те аталады) - ақ жұлдызды және салқын негізгі тізбекті екінші жұлдызды қос жұлдыздық жүйедегі апатты өзгермелі жұлдыз. Көптеген апаттық айнымалыларда серік жұлдыздың материясы компакт жұлдыздың гравитациялық әсерінен бөлінеді және оның айналасында аккрециялық диск қалыптасады. Аралық полярлық жүйелерде ішкі диск ақ жұлдыздың магнит өрісімен бұзылады деген ерекшелікпен бірдей жағдай орын алады. "Орталық поляр" атауы ақ жұлдыздың магнит өрісінің күшінен алынған, ол магнитсіз дүлей өзгермелі жүйелер мен қатты магнит жүйелерінің арасындағы. Магниттік емес жүйелер толық аккрециялық дискілерді көрсетеді, ал қатты магниттік жүйелер (полярлар немесе AM Геркулис жүйелері деп аталады) ақ жұлдыздың магнитосферасына тікелей әсер ететін аккрециялық ағындыларды ғана көрсетеді. 2006 жылдың 14 сәуірінде 26 аралық полярлық жүйелер расталды. Бұл Downes және басқалар ұсынған 1,830 жалпы апатты өзгермелі жүйелердің шамамен 1% -ын құрайды. (2006) каталогтағы каталогизмді өзгергіштер. Олардың тек екеуі ғана ең аз дегенде 15-ші шамадан жарық: прототип DQ Herculis және әдеттегідей баяу GK Persei.
In astronomy, an intermediate polar (also called a DQ Herculis Star) is a type of cataclysmic variable, binary star system with a white dwarf and a cool main sequence secondary star. In most cataclysmic variables, matter from the companion star is gravitationally stripped by the compact star and forms an accretion disk around it. In intermediate polar systems, the same general scenario applies except that the inner disk is disrupted by the magnetic field of the white dwarf. The name "intermediate polar" is derived from the strength of the white dwarf's magnetic field, which is between that of non magnetic cataclysmic variable systems and strongly magnetic systems. Non magnetic systems exhibit full accretion disks, while strongly magnetic systems (called polars or AM Herculis systems) exhibit only accretion streams which directly impact the white dwarf's magnetosphere. There were 26 confirmed intermediate polar systems as of 14 April 2006. This represents about 1% of the 1,830 total cataclysmic variable systems presented by Downes et al. (2006) in the Catalog of Cataclysmic Variables. Only two of them are brighter than 15th magnitude at minimum: the prototype DQ Herculis, and the unusual slow nova, GK Persei.
Жүйенің құрылымы
Полярлық жүйелерде қызыл карлик екінші жұлдыздан алынған материал ақ карликтің айналасындағы аккрециялық дискке құяды, бірақ ішкі диск ақ карликтің магнит өрісімен қысқартылады. Ауыр жағдайларда диск толық бұзылуы мүмкін, бірақ бұл сирек кездеседі. Дисктің қиылысқан аймағында дискідегі газ ақ жұлдыздың магнит өрісі сызықтарымен жүріп, аккрециялы перделер деп аталатын жарық беретін материалдың қисық табақтарын түзеді. Дискі материалы перделер арқылы өтіп, одан кейін оның магниттік полюстерінің біріне жақын ақ жұлдызға жиналады.
Физикалық қасиеттері
Полярлық жүйелердің аралықтары рентген сәулелерін қатты шығарады. Рентген сәулелері аккрециялық ағыннан жоғары жылдамдықтағы бөлшектер арқылы пайда болады, олар ақ жұлдыздың бетіне құлаған кезде шок пайда болады. Бөлшектердің жылдамдығы азайып, ақ жұлдыздың бетін соққылау алдында суығанда, bremsstrahlung рентген сәулелері пайда болады және содан кейін соққы аймағын қоршаған газ оларды сіңіре алады. Аралық полярлық жүйелердегі ақ жұлдыздардың магнит өрісінің күші әдетте 1 миллионнан 10 миллион гауссқа дейін (1001000 тесла). Бұл Жердің магнит өрісінен шамамен миллион есе күшті және Жердегі зертханада өндірілетін магнит өрісі күшінің жоғарғы шегіне қарай, бірақ нейтронды жұлдыздардың магнит өрісі күшінің әлдеқайда аз. Аккрециялық ағын мен ақ жұлдыздың бетінің қиылысында ыстық нүкте пайда болады. Ақ жұлдыздың магниттік диполярлы өрісі бар болғандықтан, оның магниттік полюстерінің әрқайсысында бір ыстық нүкте болады. Ақ жұлдыз мен оның магнит өрісінің диполы айналғанда, ыстық нүктелер де айналады. Аралық полярлардың басқа белгілері төмендегідей сипатталған жарық қисық кезеңділіктеріне қоса 468,6 нм-дегі күшті Гелий II эмиссия сызығы мен дөңгелек полярлануды қамтиды.
Жарық қисығының кезеңділігі
Аралық полярдың жарық қисығы жарықтықта тұрақты мерзімді өзгерістердің бірнеше түрін көрсете алады. Бір кезеңділік қос жұлдыз жүйесінің орбиталық кезеңімен байланысты. Орбиталық кезеңдері бекітілген аралық полярлар 1.4 - 48 сағат аралығында, әдетте 3 - 6 сағат аралығында болады. Екінші кезеңдік сигнал ақ жұлдыздың өз осімен айналуынан пайда болады. Орташа полярды анық анықтайтын байқау сипаттамасы - орбиталық кезеңнен қысқа спиндік кезең сигналының болуы. Белгілі кезеңдер 33-4022 секунд аралығында. Оптикалық спиндік кезеңнің тербелістерінің физикалық себебі әдетте аккрециялық перделердің ақ жұлдызға жақын кездесетін көрініс аспектісінің өзгеруіне байланысты. Үшінші жарық қисық кезеңділігі, спиндік кезең мен орбиталық кезең арасындағы бүйірлік белдеу кезеңі, жиі кездеседі. Барлық үш мерзімді сигналдарды жарық қисығының Фурье түрлендіруін алып, қуат спектрін шығару арқылы өлшеуге болады. Аралық полярлар рентген, ультрафиолет және оптикалық толқын ұзындықтарында спин және бүйірлік топтық мерзімділіктерді тудырады. Үш толқын ұзындығындағы кезеңдердің көзі ақ жұлдыздың спині болса да, жоғары энергиялық және оптикалық кезеңділікті өндірудің нақты механизмдері әртүрлі деп саналады. Тұрақты тербелістерден басқа, "квази-периодикалық тербелістер" деп аталатын тұрақсыз тербелістер пайда болуы мүмкін, содан кейін бірнеше циклден кейін өшіріледі. Квази-периодикалық тербелістердің дәуірі 30 және 300 секунд аралығында болады.