Кіріспе

Сингапурдағы адам құқықтары Сингапурдағы адам құқықтары заңдық және тәжірибеде құқықтарды білдіреді. 1965 жылы Сингапур тәуелсіздік алғаннан бері оның азаматтарының заңды құқықтары Сингапур Конституциясында көрсетілген және кейінгі түзетулер мен референдумдарда табылған құқықтарды қамтиды. Бұл құқықтар Сингапур тарихында, оның Жапондықтардың қоныстануындағы жылдары, өзін-өзі басқаратын патшалық колониясы ретінде және қазіргі тәуелсіз арал елі және қала-мемлекет ретінде дамыды. Сингапур Конституциясының 14-бабы, атап айтқанда 14 (1) -бабы Сингапур тұрғындарының сөз және пікір еркіндігіне, қарусыз бейбіт жиналысқа және бірлестікке құқығы бар екеніне кепілдік береді және қорғайды. Парламенттік демократия ретінде Сингапур тұрғындарына еркін және әділ сайлау арқылы өз үкіметін ауыстыруға демократиялық құқықтар кепілдендірілген. Алайда бұл құқық әлі күнге дейін сынақтан өтпеді, өйткені тәуелсіздік алғаннан бері билік басындағы Халықтық іс-қимыл партиясы (PAP) әр сайлауда 60 - 70% -дан бастап, бірінші өткеннен кейін дауыс беру жүйесі (FPTP) бойынша әртүрлі қолдаумен жеңіске жетті. Соңғы сайлауда партия Сингапур парламентіне 93 орынның 83-ін жеңіп алды, дауыс саны 61,23% құрады, ал оппозицияның ең үлкен партиясы - Жұмысшылар партиясы (WP) қалған 10-ды жеңіп алды. АҚШ-та орналасқан Freedom House Сингапурдағы сайлауда сайлау алаяқтықтары мен сайлаушылардың қысымы жоқ екенін және партияның кеңінен қолдауын PAP-тың салыстырмалы тұрақтылығы, басқа партиялар арасындағы жанжалдар және елдің бірінші премьер-министрі Ли Куан Ю-ның басшылығына деген құрметі мен сезімімен түсіндіруге болады деп атап өтті, әсіресе ескі ұрпақтар арасында. Ал, баламалы партиялар әлі де саяси күштердің алғашқы кезеңдерінде болғандықтан, Сингапур бала күтімі мемлекет ретінде танымал болды. Дегенмен, бұл елде таза және ашық үкімет бар деп саналады, ал жемқорлық әлемдегі ең төмен деңгейлердің бірі болып саналады. 2020 жылы Transparency International оны әлемдегі ең аз сыбайлас жемқорлық бар үшінші ел және Азиядағы ең ашық ел деп атады.

Ішкі қауіпсіздік туралы заң

Ішкі істер министрлігінің Ішкі қауіпсіздік департаменті елдің ішкі қауіпсіздік туралы заңын (ІҚА) әлеуетті тыңшылыққа, халықаралық терроризмге, нәсілдік және діни келісімге қауіп төндіруге және бүлдірушілікке қарсы әрекет ретінде қолданады. ISA ресми айыптауларсыз немесе сотқа жүгінбей, белгісіз мерзімге қамауға алуға рұқсат береді және тарихи түрде билік партиясының саяси қарсыластарын, соның ішінде үкіметті қарсы коммунистік әрекеттерді жүргізуде айыпталған бұрынғы парламенттік мүшесі Чья Тхье Похты қамауға алу үшін қолданылды. 2000 жылдары ислам терроризмі шыңына шыққан кезде 36 адам ИСА-ның қарамағында ұсталды, оның ішінде "Джема Исламия" ұлтшыл тобының мүшелері де бар.

Төңкеріс туралы заң

Төңкеріс туралы заң төңкеріс әрекеттері мен сөз сөйлеуді, сондай-ақ төңкеріс басылымдарын басып шығаруды, жариялауды, сатуды, таратуды, көбейтуді және импорттауды тыйым салады. Заң бойынша, мемлекеттік басқаруды бұзатын әрекеттерге жазалаумен қатар, халықтың түрлі расалары мен топтары арасындағы қаскөйлік пен қаскөйлікті насихаттайтын әрекеттер де қылмыстық деп саналады.

Қоғамдық тәртіп туралы заң (2009)

2009 жылғы қоғамдық тәртіп туралы заңға сәйкес, үлкен қоғамдық шерулер немесе ашық жерде жиналыстар өткізу үшін полиция рұқсаты қажет. Алайда полициядан рұқсат алудың қажеті жоқ, үй ішінде жиналыстар еркін өткізіле алатын. 2009 жылдан бері қоғамдық тәртіп туралы заңға бірнеше түзетулер енгізілді, ал 2017 жылдың қазан айынан бастап барлық іс-шара ұйымдастырушылар қоғамдық іс-шараларға 5000-нан астам қатысушы немесе жеке жиналыстарға 10,000-нан астам адам қатысатынын күткен жағдайда полицияға хабарлауға міндетті. Кейіннен Заңға қосымша түзетулер енгізілді, соның ішінде полиция комиссарына қоғамдық жиналыс немесе шеруге рұқсат беруден бас тартуға рұқсат беру, егер ол саяси немесе діни мақсатқа бағытталған деп есептелетін болса, немесе оны Сингапурдан тыс ұйымдар мен азаматтар ұйымдастырған немесе қатысқан болса, шетелдік араласу қаупіне байланысты.

Сотқа құрметсіздік

Сотты қорлау қылмысы сотқа немесе судьяға құрметсіздік таныту немесе төменгі билікті қорлау кезінде жасалады. Сотталған адамның өз қызметін атқаруы кезінде оның бейтараптығын, әділсіздігін, дұрыс емес әрекеттерін немесе кез келген заңсыз әрекеттерін айыптау қылмыс болып саналады.

Қылмыстық құқық (уақытша ережелер) туралы заң

Қылмыстық заң (уақытша ережелер) бойынша сотсыз қамауға алу шпиондық, терроризм, ұйымдасқан қылмыс және есірткімен күресу үшін қолданылды.

Газеттер және баспа машиналары туралы заң (1974)

Заң бойынша бас редактор немесе газеттің иесі Сингапурда газет басып шығару үшін министрден рұқсат алуы керек. Заңның 10-бабында министрге барлық газет компанияларының басқарушы акционерлерін тағайындау және осындай басқарушы акциялар трансферттерін бақылау өкілеттігі берілген. Сонымен қатар, ол басқарушы акционерлерге кадрлық шешімдер бойынша дауыс беруде кем дегенде 66% көпшілік береді.

Әскерге шақыру туралы заң (1970)

Оңтүстік Корея, Швейцария және Тайвань сияқты елдерде, Сингапурдың барлық ер азаматтары мен екінші буын тұрақты тұрғындары (PR) 18 жасқа толғанда (медициналық тұрғыдан босатылса) екі жылдық әскери міндеттілікте болу керек. Егер де бұған дәлелсіз себептер болса, қашып кеткендерге айыппұл салуға немесе түрмеге қамауға алуға болады. Екі жақты азаматтықты иеленген ер азаматтар өздерінің Сингапур азаматтығынан тек өздерінің қызметін аяқтағаннан кейін ғана бас тарта алады, егер олар 11 жасында басқа елдің азаматтығына ие болмаса және Қорғаныс министрлігіне 11 жасқа толғанға дейін азаматтығынан бас тарту ниетінен хабарлаған болса және Сингапур азаматтығынан бас тартудан бұрын Сингапур азаматтығының барлық "әлеуметтік-экономикалық пайдаларынан" аулақ болса. Егер екінші буын тұрақты тұрғындар өздерінің PR мәртебесінен бас тартса, егер олар болашақта Сингапурға оқуға немесе жұмыс істеуге оралуға өтініш берсе, олар қара тізімге енгізіледі.

Сөз және бірлестік еркіндігі

PAP үкіметі сөз бостандығын шектеуде және басқа да азаматтық және саяси құқықтарды шектеді деп айыпталды, әсіресе 20 ғасырда. Сөз және бірлестік еркіндігі құқығы Сингапур Конституциясының 14 (б) -бабында (1) кепілдендірілген. Сингапурдағы ашық жерде қоғамдық жиналыстар полиция рұқсатын талап етпейтін жалғыз орын (азаматтар үшін) Лондонның Хайд-паркіне ұқсас Спикерлер бұрышы. Алайда, шетелдіктер әлі де болса саябақта сөйлеу үшін рұқсат алуы керек, сөйлеушілер бұрышында сөйлеу немесе наразылық білдіру үшін ұлттық саябақ басқармасына онлайн-деректерді тіркеуі керек, сонымен қатар саябақта көптеген бақылау камералары бар, бұл жағдайға кейбір сингапурлықтар мен сингапурлық депутаттар пікір білдірді. Полиция рұқсат беруді "қоғамдық тәртіпті бұзу қаупі бар" және Сингапурдағы "түрлі нәсілдік және діни топтар арасындағы қаскөйлік сезімін қоздыруы мүмкін" деп саналатын іс-шараларға да бермейді. Бұл растық тәртіпсіздіктер бұрын да болғандықтан, әсіресе 1964 және 1969 жылғы нәсілдік тәртіпсіздіктер. Amnesty International-тің айтуынша, 2010 жылы сөз бостандығы мен жиналыс бостандығын шектеген және сыншылар мен белсенділерді басу үшін заңдар жеңілдетілді. Алайда билік қарсылық білдіргендерге қарсы сотқа жүгінді. Алайда, үкіметке қарсы шыққандар мен адам құқықтары қорғаушылар көп кедергісіз қоғамдық жиындарын өткізді. Кейбір саяси және нәсілдік немесе діни контенттің цензурасы бар, ол қатаң медиа ережелері түрінде және жергілікті журналистерге OB белгілері арқылы жанама тәсілдер мен қоғамдық өнерді қаржыландыруды алып тастау арқылы қолданылады. Үкімет тарапынан қысым көрініп, журналистер өз-өзіне цензура жасауды бастады.

Жаппай қадағалаудағы жеке өмір

Сингапур конституциясы жазылған кезде, онда жеке өмірге құқық жоқ еді, ал кейіннен қабылданған деректерді қорғау туралы заң азаматтарды үкіметтің бақылауынан қорғамайды. Үкіметке кез келген бақылауды өткізу үшін сот рұқсаты қажет емес, ал жеке деректерді пайдалануды шектеуші құжаттар құпия болып табылады. U-мен 2015 жылы Мемлекеттік департаментте жарияланған есепте құқық қорғау органдары мен мемлекеттік органдар ақпарат жинау мен қадағалау үшін кең ауқымды желілерге ие екендігі айтылған. Сингапурлықтардың көпшілігі биліктің телефон арқылы сөйлесуін және интернетті қолдануды бақылайтынын біледі. Сингапурлық ақпарат коммуникациясы мен медиа дамуы (IMDA) компаниясы да шпиондық бағдарлама жасаушы Hacking Team компаниясының клиенті ретінде саналды. Бұл топ тыңшы бағдарламаларды мақсатты аудиторияның цифрлық ізін талдау үшін қолданған. Қорғаныс министрлігі жүргізген зерттеуге сәйкес, Сингапурда қадағалау шегі салыстырмалы түрде жоғары деп саналады, өйткені азаматтардың көпшілігі "қадағалау жағдайын" терроризмді және "өзін-өзі радикализациялауды" болдырмау үшін қажетті деп қабылдады. Сингапурлықтар тұрғындар мен олардың үкіметінің арасындағы әлеуметтік келісімшартты қабылдады және "бірқатар азаматтық бостандықтар мен жеке бостандықтарды негізгі кепілдіктерге: қауіпсіздікке, білім алуға, байлыққа, қауіпсіздікке, қолжетімді тұрғын үйге және денсаулық сақтауға алмастыруды" күтеді. Smart Nation бастамасының шешім қабылдау үшін қалалық өмірдің барлық аспектілерінен үлкен деректерді жинау мен талдауды алға жылжытуымен жеке адамның жеке өміріне деген құқықтары қалай сақталатыны белгісіз. 2017 жылдың қарашасында үкімет 2018 жылы барлық жеке дәрігерлерге науқастың мәліметтерін Ұлттық электрондық денсаулық сақтау жүйесі (NEHR) деп аталатын орталықтандырылған ұлттық денсаулық сақтау деректер базасына тапсыруды міндеттейтін заң енгізетіндігі туралы мәлімдеді. Пациенттер өздерінің медициналық жазбаларын дәрігерлер мен денсаулық сақтау қызметкерлеріне қолжетімді етпеуді сұрай алады, бірақ жазбалар электронды жүйеге қосылады және жаңартылады. Билік қызметкерлері тек тиісті денсаулық сақтау қызметкерлері ғана науқастардың деректеріне қол жеткізе алатынын мәлімдегенмен, Сингапурдан тыс жерлерде пациенттердің деректеріне заңсыз қол жеткізу жағдайлары орын алғаны атап өтілді. Заң факультетінің деканы Саймон Честерман ақылды қалаларда бақылаудың ашықтығын арттыру қажеттігін атап өтті.

ЛГБТ құқықтары

Сингапурдың 1938 жылдан 2023 жылға дейінгі заңдары (Жазалау кодексі, 377 А бап) ерлер арасындағы жыныстық қатынасты тыйым салды, бірақ 1999 жылдан бері жеке жыныстық қатынас үшін қылмыстық қудалаулар жүргізілген жоқ. 2009 жылдың мамыр айында Хонг Лим саябағындағы Спикердің бұрышында өткен митингтен бастап гей-құқық қорғаушылар жыл сайынғы Pink Dot SG митингіне қатысып келеді. 2009 жылғы оқиға АҚШ Мемлекеттік департаментінің адам құқықтары жөніндегі 2009 жылғы есептеріне енгізілетін жеткілікті маңызды деп танылды. 2022 жылдың 21 тамызында премьер-министр Ли Сянь Лунг жыл сайынғы Ұлттық күн митингісінде үкімет 377А-бөлімін жоюды жоспарлап отырғанын мәлімдеді, бұл іс жүзінде де факто және де юре қылмыстылықты тоқтатады. 2022 жылдың 29 қарашасында Сингапур Парламенті 377А-бөлімін жою туралы заң жобасын қабылдады. Заң жобасын президент Халима Якоб 2022 жылдың 27 желтоқсанында мақұлдады және 2023 жылдың 3 қаңтарында жариялады, осылайша 377А бөлімі кітаптардан алынып тасталды.

Көшіп келген жұмысшылардың құқықтары

Сингапур шетелдік үй шаруасындағы жұмысшыларға жұмыс уақыты мен демалыс күндерінің стандартты саны сияқты негізгі қорғауды қамтамасыз етеді. Шетелдік жұмысшылар сондай-ақ, жұмыс берушілер туралы адам күшін пайдалану министрлігіне жаман қарым-қатынас жасағанда хабарлай алады, ал жұмыс берушілер осындай әрекеттерге кінәлі деп табылса, айыппұл төлейді немесе тіпті түрмеге қамалады. Бұрын үй шаруасындағы жұмысшыларды жұмысқа алу үшін төлемақы екі жылдық келісімшарт бойынша жұмысшының жалақысының 40% -ына дейін болуы мүмкін еді. 2020 жылы Сингапур үкіметі елде үй шаруасындағы жұмысшыларға деген тәуелділікті азайтудың жолы ретінде жұмыс берушілерге орналастыру ақысының құнын өтейді деп заң шығару туралы мәлімдеді.

Адам саудасы

2020 жылдың қорытындысы бойынша АҚШ-та орналасқан Адам саудасы туралы баяндамада Сингапур 1-ші деңгейге енгізілген, онда Сингапур үкіметі TVPA-ның ең төменгі стандарттарын толық орындағаны айтылған, бұл мәселе жоқ.

Қамырды тарту

Сингапур 50 жасқа толмаған еркектер жасаған көптеген қылмыстық қылмыстар үшін таяқпен жазалау түрінде дене жазасын қолданады, ал бұл зорлау мен вандализм сияқты кейбір қылмыстар үшін міндетті жаза. Халықаралық рақымшылық ұйымы дене жазасының адам құқығына қайшы келетінін айтады, бірақ бұл дау тудырады. Сингапурда қамауға алу ешқашан өздігінен емес, тек түрмемен бірге тағайындалады. Шетелдік жұмысшылар мен заңсыз көшіп келушілер үшін 3 айдан артық уақытқа созылған мерзімнен кейін, кем дегенде үш рет соққыға ұшырауы мүмкін, бұл кем дегенде үш ай бас бостандығынан айырумен бірге. Үкімет бұл иммиграциялық құқық бұзушылықтарды болдырмау үшін қажет деп санайды, өйткені Сингапур заңсыз көшіп келушілер үшін тартымды орын болып қала береді; 1989 жылға дейінгі тәжірибе түрме жазасы жеткілікті болдырмау құралы емес екенін көрсетті. Ол ұзақ уақыт бойы заңмен жұмыс істей алмай жүрген азаматтар әлеуметтік проблемалар туғызады және азаматтарға зиян келтіретін қылмысқа айналуы мүмкін деп санайды. Сондай-ақ, әртүрлі жыныстық қылмыстар, тәртіпсіздіктер, қару-жарақ ұстаған, барлық түрдегі зорлық-зомбылық, заңсыз есірткі қолданған және мемлекеттік мүлікті бұзған үшін дене жазасы тағайындалуы мүмкін. Қарулы күштердің еркек мүшелері әскери тәртіпті бұзғаны үшін қамшылаудың оңайырақ түріне ұшырайды.

Өлім жазасы

Сингапурда өлім жазасы асып өлтіру арқылы жүзеге асырылады. Бұл міндетті түрде алдын ала ойластырылған және ауыр қылмыс үшін және таза түріндегі героиннен (диаморфиннен) артық заттарды ұстаған немесе сауда жасаған үшін. Халықаралық құқық қорғау ұйымының мәліметінше, 1991 жылдан 2003 жылға дейін шамамен 400 қылмыскер асылып өлтірілген, көбісі есірткі мен кісі өлтірген. Бұдан басқа, Шығыс Азия елдерінде өлім жазасы норма болып саналады, оны Қытай (және Тайвань), Жапония, Оңтүстік Корея, Таиланд және басқа да көптеген елдерде қолданады.