Кіріспе

Фрэнк М. Кантон (туған Жосия Хорнер, 15 қыркүйек 1849 жыл, 27 қыркүйек 1927 жыл) - американдық қашқын, ол жасырын есіммен АҚШ маршалының орынбасары болды. Уайомингтегі бұрынғы шериф-детектив болса да, Кантон және оның серіктестері заңға қарағанда, адам өлтіру арқылы жұмыс істеген деп айыпталды. Эллен Уотсонды линчтеу сияқты соттан тыс шаралар көпшілік пікірін Кантон жұмыс істеген үлкен фермерлерге қарсы тұтты, ал жайылымға бақылауды қалпына келтіру үшін олар ұры деп саналатын кішігірім операторларға қарсы шабуыл жасады. Кантон Франк Уолкоттың импорттық қарулы адамдарын Жонсон округі соғысы деп аталатын жоспарланған қастандық науқанына бағыттады, оны жергілікті әскер тез аяқтады. Уайомингте өзін белгіленген адам ретінде тапқан Кантон штатты тастап кетуді тиімді деп тапты. Ол қалған өмірінің басым бөлігін сот орындаушысының, судья Айзек Паркердің сотында құқық қорғау органдарында өткізді.

Ерте өмір

Жосия Хорнер 1849 жылы 15 қыркүйекте Индиана штатының Генри округіне қарасты Харрисон қалашығында дүниеге келген (Кэнтон өзінің "Frontier Trails" атты автобиографиясында Вирджинияда, Ричмондтан 15 миль қашықтықта туғанын және Техасқа қоқысшы ретінде жұмыс істегенін мойындаған). 1871 жылы ол банктерді тонауға және ірі қара ұрлауға кіріседі, ол кезде бұл үлкен қылмыс болып саналды. 1874 жылы 10 қазанда Хорнер Буффало солдаттарымен атысқа түсіп, біреуін өлтіріп, екіншісін жарақаттады. 1877 жылы Техас штатының Команчи қаласында банкті тонағаны үшін тұтқындалды. Ол Техас Рейнджерлерінің қамауынан қашып, Небраска штатының Огаллала қаласына қашып барып, Фрэнк М. Кантон деген атпен фермада жұмыс істеді.

Джонсон округі соғысы

Фрэнк Кантон бай малшылар мен ұрлықшылар арасындағы шиеленістердің артуы кезінде Вайомингтің мал шаруашылығы ассоциациясының детективін жұмысқа алды. Бұл кезде қожалықтардың саны көбейіп, "ерікті аулау" тоқтатылып, саяси билік тепе-теңдігі өзгерді. 1885 жылы Вайоминг штатының Джонсон округіне шериф болып сайланған ол ірі қара барондарының мықты оң қолы ретінде көрінді, ал Пинкертон агенттігінің Том Хорнды Кантонға ұсынған хатының дыбысы ол ұрлық жасады деп күдіктілерге қарсы өте қатал ұстанымын қабылдағанын растайды. Ол төрт жыл қызмет етті, бірақ үлкен фермалардың бірінің бригадирі күдікті түрде оның күзетінен қашып кеткеннен кейін отставкаға кетті. Маршалдың орынбасары болып жарты күн жұмыс істесе де, оның детектив ретінде де жалақысы көп, қорқытушы әрі өлтіруші екендігі туралы аңыздар тарады. Заңға мойынсұнатын қожайынның атылып өлтірілуі, оның айтуынша, Кантон оның өміріне қауіп төндірді, өйткені оның бұрынғы кісі өлтіруде кінәлі болған Кантонның достарына қарсы дәлелдері бар еді, сондықтан оны қожайын фракциясы сенімсіз қалдырды. Көптеген адамдар жиналып, Кантон тұтқындалды, бірақ бірнеше ірі фермерлер оған кепілдік берді және оның адвокаты оны босатты, содан кейін ол мемлекетті тастап кетті. Оған қарсы қосымша дәлелдер табылған кезде ол Иллинойста болған, ал іс тоқтатылды. Джонсон округі соғысы кезінде Кантон Франк Уолкоттың тексалық жалданмаларына жергілікті нұсқаушы ретінде оралды, олар Кантон дайындаған қылмыскерлердің тізімін орындауға тиіс болды. 1892 жылдың 9 сәуірінде Кантон "Регуляторлар" деп аталатын "КК Ранчоға" алып барды, онда олардың бірінші орындағы мақсаттары Нейт Чемпион (Кантонның кейбір достарына қарсы куә) және Ник Рей тұрды. Рей атыс басталған сәттен бастап өлтірілді. Чемпион кем дегенде төрт Регуляторды өлтіріп, басқаларын жарақаттады. Кешкі сағат 5-те Кантон үйді өртеп жіберді. Чемпион үйден шығып, Винчестер мылтығынан атып, 28 рет атылды. Екі күннен кейін шериф Ангус бастаған үлкен отряд "ТА ранчосында" Регуляторларды қоршап алды және тек АҚШ ат әскерінің келуі Кантон мен оның серіктерін берілуден құтқарды. Газеттер оларды құдіретті мал шаруашылығы мүдделерінің әсерінен оң көзқараспен суреттеген кезде, басқа реттеушілер сияқты Кантон да босатылды. Ол тағы да бірнеше жүз миль оны мен Вайоминг арасында, бұл жолы жақсы.

Оклахомадағы өмір

Заң қорғауды жалғастыра отырып, Кантон қазіргі Оклахомаға сапар шекті және Арканзас штатының Форт-Смит қаласында орналасқан АҚШ маршалының орынбасары ретінде ол басқа танымал заң қызметкерлерімен жұмыс істеді. 1895 жылы Кантон Билл мен Джон Шеллидің ізін табатын отрядқа қосылды, олар Пауни түрмесінен қашып, Арканзас өзенінің арғы жағындағы қорада баррикада құрды. 5 сағаттан кейін 800-ден астам оқ атылды, Кантон күйген арбаны кабинаға жіберді, ал заңсыздар берілді. 1896 жылы 6 қарашада Оклахома штатының Пауни қаласында Кантон Билл Даннды көшеде атып өлтірді. Кантонның айтуынша, Данн "Сендермен бірге, Кантон. Мен сені жек көремін!" Ол тапаншасын ұстап тұрып, оның тұтқасына ілінеді. Кантон тапаншаны тартып, атып, Дуннның басын шағады. Егер бұл шынымен де орын алған болса, бұл батыс фильмдеріндегі жылдам ату оқиғасына ұқсайтын оқиғалардың бірден-бір мысалы болар еді; Кантонмен жұмыс істеген жергілікті құқық қорғау органдары оны өзін-өзі қорғау деп жариялады.

Кейінгі өмірі

1897 жылы Кантон алтынға құштарлықты қадағалау үшін Аляскаға барды, бірақ оның АҚШ маршалы орынбасары ретінде жұмысы даулы жағдайларда, ол мемлекеттік ақшаны теріс қолданды деген мәлімдемелермен аяқталды. Ол 1907 жылы штаттарға оралып, Оклахома ұлттық гвардиясының генерал-адъютанты болды. Кантон өзінің Хорнер екенін мойындады, ал Техас губернаторы оған кешірім берді.

Өмірінің соңы

1925 жылы Кантонның жасы ұлғайды. Ол шашты, көру қабілеті нашар, жарыққа сезімтал, есту қабілеті мүлдем жоғалған еді. Мал бағушы немесе заңгер бола алмай, ол жұмыссыз қалды. Техас малшылар қауымдастығы оған аз зейнетақы берді. Оның тұрмысқа шықпаған ересекті қызы Руби Кантонды асырап, әйелі Энни Рубидің үйіне қоныс аударды. 1927 жылдың 1 қыркүйегінде ол төсектен тұра алмай, дәрігер шақырды. Пациентті тексерген соң, дәрігер оның қатерлі ісігі бар екенін және өмір сүруіне бірнеше күн қалғандықтан, төсекке жатпауы керектігін айтты. 15 қыркүйекте отбасы Рубидің үйінде оның жетпіс сегізінші туған күнін атап өтті. Кантон 1927 жылы 27 қыркүйекте Оклахома штатының Эдмонд қаласында қайтыс болды.

Драмалық қойылымдар

Кантонды "Жануарлар қақпасы" (1980) фильмінде Сэм Уотерстон ойнайды. Алайда ол детектив және заңгер емес, ірі қара барон ретінде суреттелген. Кантон 2002 жылы Джонсон округі соғысы телефильміне Джесси Джеклиннің негізі болып табылады. Эд Нельсон ойнаған Кантон "XST-де не болды?" атты фильмнің қонақ кейіпкері. Alias Smith and Jones сериалдарының 1972-ші бөлімі. Оның өлімінен кейін Кантон Оуэн Вистердің "Вирджиниялық" үшін тікелей илхам ретінде ұсынылды, бірақ Вистердің журналдары бұл талапты қолдамады.