Кіріспе

Шотланд хирургы, анатомы және медицина авторы профессор Джон Лизарс ФРСЕ (1792 жылы 15 мамыр - 1860 жылы 21 мамыр) шотланд хирургы, анатомы және медицина авторы. Ол Эдинбургтегі Корольдік хирургтар колледжінің хирургия профессоры және Эдинбургтегі Корольдік аурухананың аға хирургы болды. Ол 1825 жылы Шотландияда алғашқы овуляция операциясын жасады. Оның шәкірттерінің бірі 1826 жылы Чарльз Дарвиннің ағасы Эразм Алви Дарвин болды, ол кезде ағалары екеуі де университетте оқыды. Темекі шегудің қауіптілігі туралы алғашқы еңбектің авторынан басқа, "Темкі қолдану және темекіні теріс пайдалану" деген атпен, Лизарс 19-ғасырдың басында бірқатар маңызды және әдемі суреттелген анатомиялық мәтіндерді жариялады.

Өмір

Ол баспагер және гравёр Дэниел Лизарс Снр (1754-1812) мен оның әйелі Маргарет Хоумның ұлы болып, 1792 жылы Корольдік милядан алыста, Эдинбургтегі Парламент қасындағы "Артқы баспалдақта" дүниеге келді. Оның бауырлары: Джейн Хоум Лизарс, кейін сэр Уильям Джардинге үйленді; Уильям Хоум Лизарс; және Дэниел Лизарс. Ол Эдинбург университетінде медицинаны оқыды. Ол доктор Джон Беллдің (Джозеф Беллдің атасы) қолында шәкірт болды. Ол 1810 жылы докторлық дәрежесін алды, содан кейін адмирал сэр Чарльз Нейпирдің қолбасшылығындағы әскери кемеде хирург болып қызмет етті. Ол Португалия жағалауында, Жарым арал соғысы кезінде, лорд Эксмут қол астында белсенді қызмет атқарды. 1814 жылы Эдинбургке оралғаннан кейін ол Корольдік хирургтар колледжінің мүшесі болып сайланды және өзінің бұрынғы дәрігерлік ұстазы Джон Беллмен және Роберт Алланмен серіктес болды. Ол сәтті бастады, алдымен серіктестікпен, кейін жалғыз. 1821 жылы ол Эдинбург Корольдік қоғамының мүшесі болып сайланды. Оның ұсынысы лорд Уильям Нейпер болды.

Сайммен араздық

1838 жылы Лизарс Джеймс Саймның пациенттің өміріне қауіп төндіргенін және қан кетуді болдырмау үшін оның денсаулығын бұзғанын мәлімдеді; Сайм Лизарстың лауазымына сәтсіз бәсекелес болды. Сайм оған жауап ретінде сотқа жүгінді, онда ол жалған және зұлым мәлімдеме үшін зиянды өтеуді талап етті. Сот ісі сәтті өтті, бірақ тек қана символикалық зиянды өтеумен. Алайда Сайм хирургия колледжінің Лизарс лауазымынан шыққаннан кейін хирургия профессорын қайта сайламауына ықпал еткен. 1851 жылы Лизарс Сим қолданған сыртқы уретротомияны одан әрі сынға алды. Сайм жан-жақты жеке шабуылмен жауап берді; бұл жолы Lizars сотқа берді және жеңілді. Лизарс эксцентрикалық болып кетті және одан әрі қоғамдық қызметке орналаса алмады; оның жеке практикасы төмендеді.

Өлім

Лизарс 1860 жылы 21 мамырда Шарлотта алаңынан 15 Оңтүстік Шарлотта көшесіндегі соңғы үйінде кенеттен қайтыс болды. Оның себебі лауданумды шамадан тыс мөлшерде қабылдау. Ол әжелері мен отбасымен бірге Принс-стрит бақшасының батыс жағындағы Сент-Кутберт шіркеуінің бақшасында жерленген. Қабір оңтүстік-батыс бөлігінде орналасқан.

Шығармалары

1822 жылы Лизарс өзінің қазіргі атымен танымал болған еңбегін шығарды, Адам денесінің анатомиялық пластиналарының жүйесі, сипаттамаларымен және физиологиялық, патологиялық және хирургиялық байқауларымен бірге, Эдинбург. Табақтарды оның ағасы Уильям Лизарстың бақылауымен жасады. 1835 жылы "Заболевшие яичники" суреттеледі, 1835 жылы "Табиғаттан кейін боялған тақталар" және 1835 жылы "Практическая хирургия" жүйесі, көптеген түсіндірме тақталармен, "Табиғаттан кейін суреттер" Эдинбург. Оның "Тың иісі мен темекінің пайда болуы" атты кітабы 1859 жылы жарық көрді.