Кіріспе
Балибег монастыры (ирландша: Prióireacht an Bhaile Bhig), сондай-ақ Балибег аббатшылығы, Сент-Томас аббатшылығы және Сент-Томас монастыры деп те аталады, бұл 13-ғасырдағы Аугустин орденінің монастыры, Буттевант қаласына жақын орналасқан, Корк округі, Ирландия. Бұл жерде Ирландиядағы ең жақсы сақталған және ең көп көгершіндер мекендейді. Монастыр 1229 жылы құрылып, 1541 жылы таратылды, жері мен ғимараттары жеке адамдарға өтті. Ғимараттардың басқа ғимараттарда пайдалану үшін алынып тасталған тастан қашып кеткен бөліктері негізінен орта ғасырдың аяғында салынған. Кастелтонрош маңындағы Бриджтаун монастырімен бірге Баллибег монастырі Корк округіне қарасты екі аугустиндік монастырдың бірі болып табылады. Аббатхана, көгершін үйі және жақын маңдағы мұнара, олар Ballybeg Castle және Ballybeg Tower деп аталады, олар мемлекеттік қамқорлықтағы ұлттық ескерткіш (#301) болып саналады.
Ballybeg Priory (Irish: Prióireacht an Bhaile Bhig), also known as Ballybeg Abbey, the Abbey of St Thomas, and St Thomas's Priory, is a 13th century priory of the Augustinian order near the town of Buttevant, County Cork, Ireland. It is home to one of the best preserved and most substantial dovecots in Ireland. The priory was founded in 1229 and dissolved in 1541, the land and buildings passing into private hands. Those parts of the buildings that have escaped from the stone being removed for use in other buildings are mostly late medieval. Along with Bridgetown Priory near Castletownroche, Ballybeg priory is one of only two substantial Augustinian monasteries in County Cork. The abbey, dovecot, and nearby tower known both as Ballybeg Castle and as Ballybeg Tower, are collectively considered a National Monument in State Care (#301).
Тарих
Монастырдың негізін 1229 жылы Филип де Барри немесе оның ұлы Уильям қалаған. Ол Сент-Томас Бекетке арналған және Сент-Августиннің канондары үшін берілді. Де Барридің ат үстіндегі мүсіні бір кезде оның іргетасын еске алу үшін шіркеуде тұрған. Уильямның ұлы, Филипптің немересі Дэвид Ог де Барри (бірінші Барон Барри) 1235 немесе 1251 жылдары монастырьдің табысын ұлғайтты. Баллибег монахтары бай болды: оларға 2060 акр жер берілді және адвокаттар арқылы бірнеше ректория тағайындалды. 15 ғасырдың ортасында тұрғын мұнара қосылды. 1541 жылы таратылғаннан кейін, аббатхананы 1609 жылы Джефсон отбасы сатып алғанға дейін әртүрлі иелері болды. Осы кезеңде монастырьдің жерлері өңделіп, оннан бір бөлігін заңсыз иеленгендерге берілді. Осыдан кейін монастырьдің көп бөлігі тас қазып алынды, ал қоңырау мұнарасы сиыр қорасы ретінде қайта құрылды. Сэмюэл Льюис 1837 жылы жазған мәліметтеріне сәйкес, аббатхананың қираған жерінен бұрын бір кезде тас табыт қазылған, оның ішінде айқышпен және алтын шынжырлармен безендірілген қаңқасы болған.
Сәулет
Монастырь ерте ағылшын готика стилімен салынған. "Қатты жапырақ" капиталды безендірудің мысалдарын монастырда табуға болады. Монастырдың көпшілігі нашар жағдайда және көгершін үйін қоспағанда, қатты қираған. Шіркеудің солтүстігінде ортағасырлық мұнара тұр. Қазір ол екі қабатты, еркін тұрған құрылым болса да, бір кездері ол биік болған және бастапқы перде қабырғаларының бір бөлігін құраған деп есептеледі, бірақ оның қызметі әлі күнге дейін белгісіз. Оның ұзындығы - 51 метр, ені - 8 метр. Ғимараттың оңтүстік жағында орналасқан монастырь 27 метр квадратты құрады.
Ұялы көгершін
Монастыр кешенінде үлкен көгершін үйі (колумбарий деп те аталады) болды, ол мүлдем дерлік сақталған. Франк Кёханның айтуынша, ол "Ирландияда сақталған ең жақсы ортағасырлық көгершін үйі" деп сипатталады. Ұялы құстың ішкі қабырғалары төрт бұрышты бөліктерде, тұрақты қабаттарда, биіктігі бес метрге дейін салынған. Үш жүз елу екі орындық бар, әрқайсысы отыз екі бөлікте орналасқан он бір қабатқа бөлінеді. Қазандықтар жер бетінен басталып, құрт-құртты жинауға мүмкіндік береді және көгершіндер жиі келетін шығыс орындарының жанында тұрмайды, сондықтан олар шатырдағы ұшқыш тесіктен төмен аяқталады. Баллибегтегі колумбарий, әдетте, негізгі монастырлық ғимараттардан алыста орналасқан және ғимараттың айналасындағы ілмек бағыты сақталған, ол ғимараттың құрылымдық нығайту ретінде ғана емес, сонымен қатар, құрттар, мартендер немесе басқа да зиянкестердің қабырғаларды кіреберіске дейін көтеруіне жол бермеу үшін қызмет етті. Колумбарийдің маңыздылығы оның монастырь үшін табыс көзі болғанынан туындады, өйткені оның негізгі ауыл шаруашылығы мақсаты тыңайтқыш өндіру болды. Күгірткелік тыңайтқыш (гуано) шөп бақшалары үшін өте маңызды және ірі қара, қой немесе шошқадан өндірілген баламалардан экономикалық жағынан жоғары бағаланған. Көпірдің құрылымы - қалың, ұзындығы - үш метр, ал салмағы - бір тоннадан асатын әктас тастар. 1898 жылы көпірдің маңында орналасқан қабірден монахтардың бірінің сүйектері бар деп есептелетін саркофаг табылды.
Маңыздылығы
Баллибегтің көгершінін Ирландиядағы басқа сақталған мысалдармен салыстыра отырып, монастырдың басқа заманауи діни үйлерге қатысты маңыздылығын бағалауға болады: мысалы, Лимерик графтығының Адардағы Троица монастырына қосылған көгершін, мысалы, әлдеқайда кішірек, бұл Ballybeg-тен әлдеқайда қарапайым пропорциялы діни үйді көрсетеді. Францияда көгершіндерге қатысты ортағасырлық заңдар тек 1789 жылы ғана жойылған. Манастырдың маңыздылығын тағы бір дәлелдейді - балық тоғандарының қалдықтары. Балық аулау үшін құдықтар жер иелеріне ғана берілген. Норман Ирландиясындағы әдеттегі тұщы судағы балық тоғаны еуропалық шұңқыр, жарғақ, көк, тенк және шұңқырмен (үлкен деликатес ретінде қарастырылады), кейіннен карппен қамтамасыз етілген. Орта ғасырдан бері қолданылып келе жатқан балық қоймасының керемет мысалы - Жоғарғы Австриядағы Кремсмюнстердегі бенедиктин абатханасы. Алайда басқа сарайлардан айырмашылығы, Баллибег монастырында елендер үшін қоршау болған жоқ. Бриджтаундағы әріптесі сияқты, Бэллибег де Роштің де іргетасы мен игілігіне қатысқан, Франкальмойндегі де Барриден алынған және корольдікке арналғандарды қоспағанда, аббатхананың иелігінде туындайтын барлық даулы мәселелер мен өтініштері үшін барондық соттар мен барондық соттар сияқты құқықтарды қамтыған. Александр Фиц Хью де ла Рош өзінің немере інісі Морис ле Флемингке Фермойдың батыс бөлігін берді. Бұл Морис ле Флеминг Бриджтаун Аббатшылығының іргетасына екі карукатты жер берді, ал оның немересі Уильям Фитц Ричард де Барри 28 қыркүйек 1273 жылы толыққанды жарғы бойынша Кахирдюган шіркеуін Баллибег монастырына берді. Преорияның басқыншылығы кезінде Генрих VIII, осы үйдің қорындылығы егістік жердің бір бөлігін, 40 жайылымның, сонымен бірге монастырь ғимараттарының, шіркеудің және зираттың бір бөлігін құрады. Сонымен қатар, Балибег қаласындағы жерлер мен келесі иеленген ректориялар болды: Балибег, Килкеран, Ардосойл және Ратбарри, Баликлоги және Баликастелл, Маквильям еліндегі Друзмаллини, Каррикетвохилл, Кастлгеган, Килкорихин, Килмаллаге, Россаге, Даунергеилл және Кахердоуган. Осылардың барлығы, Друзмаллиниді (қазіргі Майо округіне қарасты Кроссмолина) қоспағанда, Барилер жаулап алған ежелгі кантриттер Олетан мен Мускридонеган аумақтарында табылды. Елизавета I-ге қатысты тәркілеулер кезінде Баллибег монастырының меншігі Орденнің шебері сэр Джордж Бушьеге берілді. Джеймс I билік құрған кезде Баллибегтің Остин канондары мүлкінің патентімен иеленушілері Мюнстердің Лорд президенті Томас Норрейстің қызы Элизабет Норрейс, сэр Джон Джефсон және сэр Дэвид Нортон болды. Кромвель дәуірінде Джон Норкотты Маллоуға министр болуға Қауымдастық жіберді. Оның ұлы Уильям XVII ғасырдың соңғы ширегінде монастырь иелігіне кірді және Лэгг, Баллибег және Олд Грандж қалаларының иесі ретінде тіркелді. Балибегтің соңғы титуллы приоры Джон Баптист Слейн (1635-1712), Корк пен Клойн епискобы, Лиссабонда жер аударылу кезінде қайтыс болды. "Бүгінгі күнге дейін Баллибегтегі Остин шіркеуінің көлеңкесі астында өгіздер мен есектер тынығып, ойнайды. Монастардың тас сандықтары олардың суару ыдыстары, ал аббаттардың сүйектері олардың қораларында тынығатын қабірлер".