Кіріспе

2006 жылғы 2 және 3 маусымда Чехияда Депутаттар Палатасының мүшелерін сайлау үшін парламенттік сайлаулар өткізілген жоқ. Сайлауға бірнеше күн қалғанда, ұйымдасқан қылмысқа қарсы бөлімнің басшысы Ян Кубичедің басқарушы Социал-демократиялық партияны (ЧССД) сыбайлас жемқорлық және полиция тергеуіне араласуда айыптайтын құпия есебі бұқаралық ақпарат құралдарына ағып түскенде, үлкен жанжал шықты. Екі ірі партия - Азаматтық демократиялық партия (ОДС) және Социал-демократиялық партия - сайлаушылардың ең жоғары пайызын жинады. 2002 жылғы парламент сайлауына қарағанда сайлауға қатысушылар саны өсті. Сайлаулар тең нәтижеге қол жеткізді. Әлеуетті коалиция - Азаматтық демократиялық партия, Христиан-демократтар (KDU ČSL) және Жасылдар 200 орынның жартысын жеңіп алды, ал Социал-демократиялық партия мен Коммунистер (KSČM) екінші жартысын иеленді, яғни кез-келген коалиция заң қабылдау үшін күреседі. Сайлаудан кейін 230 күн өтті, бірақ жаңа үкімет құрылмады. Ақырында, 2007 жылдың 19 қаңтарында Азаматтық демократиялық партия, KDU ČSL және Жасылдар құрамында құрылған коалициялық үкімет сенім білдіруді қабылдады, ал екі социал-демократ депутаттар дауыс беруден бас тартты.

Науқан

Сайлаудан бірнеше апта бұрын ұйымдасқан қылмысты тергейтін полиция бөлімінің бастығы Ян Кубице полиция мен үкімет басшыларының ұйымдасқан қылмысқа қатысты өздерінің іс-қимылын жасыруға тырысып жатқанын айтты. Ол сайлауға бірнеше күн қалғанда парламент комиссиясына шақырылып, құжатты ұсынды; құжаттың мазмұны бірден таратылды. Құжаттан бұрынғы премьер-министр Станислав Гростың қылмыстық жер астымен байланысы бар екендігі және премьер-министр Жири Парубектің жанама түрде кісі өлтіруге қатысы бар екендігі, мафиямен айналысқаны және педофил екендігі туралы мәлімет бар. Сондай-ақ, онда кішігірім лауазымды адамдар туралы мәліметтер бар, олардың кейбіреулері пара үшін бұған дейін түрмеге қамалған. Парубек және басқалар бұл мәлімдемелерді жоққа шығарып, оппозициялық Азаматтық демократиялық партияны сайлауда өздеріне көмектесу үшін жанжал жасауға тырысты деп айыптады. Сайлаудан кейін Парубек бұл айыптаулар оның партиясы - Социал-демократиялық партияның жеңісіне әкеп соқты және демократия 1948 жылы коммунистер билікті басып алған кездегідей қауіпке ұшырағанын айтты. Ол сайлау нәтижесіне қарсылық білдіру мүмкіндігін көтерді, бірақ бұл жүзеге аспады.

Сайлау жүйесі

Депутаттар Палатасы төрт жылдық мерзімге сайланатын 200 мүшесінен тұрады. Орындықтар пропорционалдық өкілдік бойынша берілген дауыстардың жалпы ұлттық санының 5% -дан астамын жинаған тізімдер арасында бөлінді. Партиялық тізімдер 14 аймақта ұсынылды, дауыс берушілер тізімдегі кандидаттарға екі рет дауыс беруге рұқсат етілді. Чехияда парламенттік үкімет жүйесі бар, министрлер Депутаттар палатасына жауап береді. Палата - мемлекеттің ең күшті органы, Президент пен Сенат ветоларын жоққа шығаратын билігі бар.

Пікірсауалдар

Дата Сауалнама компаниясы ODS ČSSD KSČM KDU ČSL SZ US DEU NEZDEM SNK ED NEZ Басқалар 2 3 маусым 2006 сайлау 35.3 32.3 12.8 7.2 6.3 0.3 0.7 2.1 0.6 2.4 2526 мамыр 2006 SC&C 30.8 24.2 12.1 5.8 8.6 22 мамыр 2006 медиана 19.0 20.0 12.2 6.0 8.9 1824 мамыр 2006 фактілік кіріс 27.8 28.5 17.3 9.0 8.6 1.1 1.5 3.0 19 мамыр 2006 CVVM 32.0 28.0 15.5 5.5 10.5 0.5 2.5 1.0 2.5 12 мамыр 2006 фактілік кіріс 29.0 22.8 16.7 11.3 9.8 9. 2006 жылғы мамыр STEM 26.7 25.2 13.0 5.4 7.1 0.3 0.2 0.9 0.4 19 сәуір 2006 STEM 26.8 21.3 13.3 4.9 10.6 0.5 0.5 1.1 0.5 18 сәуір 2006Factum Invenio 29.5 23.6 18.1 12.3 10.0 13 сәуір 2006SC&C 24.0 15.0 11.0 4.0 10.0 35.0 3 сәуір 2006 Factum Invenio 29.3 25.3 17.6 9.9 10.5 2.2 0.6 0.8 1.7 2.1 24 наурыз 2006 CVVM 25.5 21.0 12.5 6.5 10.0 24.5 17 наурыз 2006STEM 26.7 21.8 12.4 6.1 9.4 0.3 0.1 1.0 0.8 21.6 16 ақпан 2006 STEM 28.6 24.5 15.3 6.4 5.6 0.3 0.2 0.5 1.0 15.6 2 ақпан 2006 CVVM 36.0 35.0 14.0 8.5 3.0 1.0 1.5 18 қаңтар 2006 STEM 27.6 6.2 13.7 3.4 0.5 0.5 0.3 18.8 1.0

Нәтижелер

Сайлау тұйық жағдайға ұшырады, сайлау алдында ықтимал деп саналған барлық коалициялар (ОДС КДУ ЧСЛ Жасылдар; ЧССД КСЧМ; ЧССД КДУ ЧСЛ Жасылдар) заң қабылдау үшін немесе депутаттар палатасында жаңа кабинеттің сенім білдіру үшін қажетті 101 дауыстан аз (тиісінше 100, 100 және 93 дауыс). Қалған мүмкіндіктер: Азаматтық демократиялық партия мен Социал-демократиялық партияның үлкен коалициясы, ол 45 орынға қарсы 155 орынға ие болады; 100 дауыс коалициясының бірінің азшылық кабинеті, ол сенім білдіру үшін немесе кез-келген заң қабылдау үшін қажетті көпшілікті алу үшін оппозициямен келіссөздер жүргізетін; немесе жаңа сайлау. 26 маусымда Азаматтық демократиялық партия, KDU ČSL және Жасылдар коалиция құру туралы келіскендерін хабарлады.