Кіріспе

Роберт Уайт (1714 - 1766) - шотланд дәрігері. Оның санасыз рефлекстер, туберкулездік менингит, зәр шығарудағы тастар және гистерия туралы еңбектері қазір жүйке жүйесінің аурулары туралы кітабымен естеріне түсті. Ол Эдинбургтегі Корольдік дәрігерлер колледжінің президенті болды.

Өмір

Беннохидің Роберт Уайт (Файфтағы Кирккалдидің жанында) адвокатының екінші ұлы және Пертширдің Вудэнд қаласының Антони Мюррейдің қызы Жан, ол 1714 жылы 6 қыркүйекте, әкесінің өлімінен алты ай өткен соң, Эдинбургте дүниеге келді. 1730 жылы Сент-Эндрюс университетінде магистрлік бітірген соң, медицинаны оқып алу үшін Эдинбургке барды. Осыдан екі жыл бұрын ол ағасы Джордж қайтыс болғаннан кейін отбасылық игілікке ие болды. Уайт бірінші Монроның тұсында анатомияны зерттеуге арнады. 1734 жылы Лондонға барған Уайт Лондон ауруханаларының палаталарына барған кезде Уильям Чеселденнің шәкірті болды. Осыдан кейін ол Парижде Джейкоб Б. Уинслоудың, Лейденде Герман Бурхаве мен Бернхард Зигфрид Альбинустың дәрістеріне қатысты. 1736 жылы 2 сәуірде Реймсте медицина докторы дәрежесін алды. 1737 жылы 3 маусымда оған Сент-Эндрюс университеті осындай дәреже берді, ал 21 маусымда ол Эдинбургтегі Корольдік дәрігерлер колледжінің лицензиаты болды. 1738 жылы 27 қарашада ол стипендияға сайланды және дәрігер ретінде практиканы бастады.

Орталық жүйке жүйесі

Уайттың жүйке жүйесі мен оның қозғалыстағы рөлі туралы теориясы XVIII ғасырда қалыптасқан көптеген ілімдерге қарсы шықты. Сол кезде көптеген физиологтар Декарттың қозғалыстың теориясын қолдады, бұлшықеттердің жиырылуы жүйке жүйесіндегі сұйықтықтың белсенділігімен байланысты деп болжады. Сонымен қатар, ол Хэллердің теориясын жоққа шығарып, қозғалыс миға немесе омыртқа миына алып баратын жүйкелердің өзара байланысына байланысты болуы керек деп мәлімдеді. Уайттың эксперимент нұсқасында ол бассыз қалған бақаның омыртқасына ыстық сым енгізді және бақаның омыртқасы жойылған кезде бақаның аяғын тістеу немесе кесудің ешқандай түрі жауап бермейтінін байқады. Егер бақаның омыртқасы Хэйлстің экспериментіне сәйкес, тікпей, қиып-сұқса, оның аяқтары да әрекет етуін жалғастыра береді. 1745 жылы Уайт жануарлардың кішкентай ыдыстарында сұйықтықтардың айналымын ынталандыратын себептерге зерттеу жариялады, онда ол жанның, сондай-ақ сезімтал принцип деп аталатын, және дененің қозғалысқа бірдей әсер ететінін және сондықтан ерікті және еріксіз әрекетті де басқара алатынын айтады. Уайт сутеке ауруына шалдыққан баланың мәйіті оқшауланған кезде жарық рефлексін табады. және оны 1771 жылы неміс тіліне Кристиан Эрхардт Капп (Лейпциг) аударды. Оның еңбектерінің толық тізімі Роберт Уотттың Британдық кітапханасында бар.

Отбасы

Екі рет үйленген. Оның бірінші әйелі, Нью-Йорк губернаторы Джеймс Робертсонның қарындасы Хелен, 1741 жылы бала қалдырмай қайтыс болды. 1743 жылы ол 1764 жылы қайтыс болған Мидлотиандағы Пилригтің Джеймс Балфурдың қызы Луизаға үйленді. Екінші әйелі Уайттан алты бала туған. Оның немересі Льюис Балфур Роберт Льюис Стивенсонның ата-бабасы болды. Уайттың ұлы Джон, өзінің атын Уайт деп өзгерткен, генерал Мелвиллдің Страткиннес есімді мүлкіне мұрагер болды және өзінің атына қоса Мелвиллдің атын алды. Ол капитан Джордж Джон Уайт Мелвиллдің атасы.