Кіріспе

Фламанд суретшісі, өнер сатушы, дипломат, саудагер және саясаткер Якоб Хофнагель (осылай-ақ 'Jacobus', 'Jakob' немесе 'Jakub') (1573 жылы Антверпенде c.1632 жылы Гамбургте), фламанд суретшісі, баспагер, миниатюрист, сызушы, өнер сатушы, дипломат, саудагер және саясаткер. Ол фламанд суретшісі және миниатюрист Йорис Хофнагельдің (1542 1601) ұлы, Бавария герцогтері мен Прагадағы император Рудольф II-нің сарай суретшісі болған. Якоб Хофнагель Рудольф II мен швед сотының сарай суретшісі болды. Ол өзінің табиғат тарихының суреттерімен, сонымен қатар портреттері, топографиялық көріністері, эмблемалары мен мифологиялық шығармаларымен танымал.

Өмір

Якоб Хофнагель Сюзанна ван Онсем мен Йорис Хофнагельдің (15421600) үлкен ұлы болды және 1573 жылы 25 желтоқсанда Антверпенде шомылдыру рәсімінен өтті. Атасы суретші ретінде кәсіби даярлықтан өтпеген, бірақ алмаздар мен сән-салтанат тауарларын сатумен айналысатын отбасылық саудагер ретінде бастаған, Якобқа Антверпендегі шебердің қолында өнерді үйрену мүмкіндігі берілді. 1582 жылы ол Санкт-Лука Антверпен гильдиясында Абрахам Лизерттің шәкірті ретінде тіркелген. Содан кейін ол жер-жерді кезіп жүріп өмір сүре бастады. Ол Мюнхен арқылы Франкфурт-на-Майнеге жол тартты, онда ол 1592 жылы әкесіне қосылды. Жақыптың анасы қайтыс болғаннан кейін, әкесі қайтадан үйленген. Осы уақыт аралығында Якоб әкесі жасаған суреттерінен көшіріп алған бірнеше гравировкаларды жариялады. Ол 1594 жылы Франкфурттан кальвинистерді қудалау кезінде кеткен болса керек. 1594 жылы Регенсбургте, ал 1600 жылдан Прагада болды. 1602 жылдан бастап ол сондай-ақ Венада уақыт өткізді, онда ол 1605 жылы голландтық сарай архитекторы Антони Муйстың (Антон де Мойс) қызы Анна Муйсқа үйленді. Бұл оның үшінші некесі еді. Өмірінде Якоб Хофнагель бес рет үйленетін. Ол қаржылай қиындықтарға тап болды, ол соттың соттың суретшісі ретінде жалақысын төлемегендігіне байланысты болды. 1620 жылы Хофнагельс қайтадан Прагада тұратын болды. Билік оны белгілі бір қаржы мәселесін алаяқтықпен шешкен деп айыптады. Стокгольм мен Гётеборгты қоса алғанда, Скандинавияда уақыт өткізді. Гётеборгта ол түрлі жоғары лауазымдарды атқарды: 1622-1626 жылдары ол қалалық кеңесші, 1624-1627 жылдары сот төрайымы болды және 1624 жылдың шілдесінде ол үш бургомистрдің бірі болып тағайындалды. 1624 жылы швед патшасы Густав Адольф Гётеборгқа келді. 1624 жылы қарашада суретші патшаның шағын портреті бар алтын шынжырмен марапатталады. Ол 1624 жылы 30 сәуірде швед сотының есептерінде портрет суретшісі ретінде тіркелген. 1691 жылы итальяндық ғалым Филиппо Буонани бұл оюлар микроскопты қолданудың алғашқы жарияланған үлгісі деп мәлімдеді. Алайда Буонанидің бұл мәлімдемесінің әлі де даулануы бар. Мүсіндердің сапасы әр түрлі болғандықтан, кейбір туындыларды Франкфуртта тұратын Де Брай отбасы мүшелері жасаған деп болжанады.

Сурет

Атасы сурет салуды артық көргеннен айырмашылығы, Якоб Ханс фон Ахен және Бартоломей Спрангер сияқты суретшілер танытқан Прага манерлі стиліне тән туындыларды жасаған тәжірибелі майлы суретші болды. Суретші ретінде Хофнагель мифологиялық немесе аллегориялық көріністерді шағын форматта пергаментке немесе мысқа түсіруге маманданған. Хофнагельдің портреттері белгілі, барлығы Швецияда болған кезінде жасалған. Бұл суреттерге король Густав Адольфтің бюст суреті (Сарайы қару-жарақ үйі) және Швеция королевасы Мария Элеонораның 1624 жылы салынған суреті кіреді. Ол осы тапсырма үшін патшадан 150 ұлттық доллар мен алтын шынжыр алды. Корольдің күйеуінің майлы суреті жоғалып кетті және қазір 1629 жылы Хендрик Гондиус I жасаған гравюра арқылы белгілі. Әкесі мен ұлы Хофнагельдің шағын кабинет миниатюралары бойынша екі ынтымақтастығы белгілі, Диана мен Актеон (Лувр) және Өмір мен өлім туралы аллегория (Британ мұражайы).

Civitates orbis terrarum (орбистік жерлер)

Жақыптың әкесі Йорис Civitates orbis terrarum бесінші томының дизайнын ұсынған, ол бүкіл әлемдегі қалалардың құс көзімен көретін көріністері мен карталарынан тұратын. Жұмысты Браун редакциялады және негізінен Франс Хогенберг гравюралады. 1617 жылы Якоб 1618 жылы Кельн қаласында жарық көрген Civitates Orbis Terrarum алтыншы томының дизайнын қайта өңдеді. 6-тарау Орталық Еуропа қалаларының (Австрия, Богемия, Моравия, Венгрия және Трансильвания) біртекті графикалық сериясын қамтиды. Көріністер перспективалық және тек бірнеше жағдайда ғана изометриялық болып табылады және ақпараттың дәлдігі, аумақтың, ландшафттың, жолдың жағдайының адал бейнелеуіне ерекше назар аудару және байқаудың күші мен түсіндірудің жетілдірілуі арқылы ерекшеленеді.

Diversae insectarum volatilium иконалары

Оның Diversae insectarum volatilium icones ad vivum accuratissime depictae per celeberrimum pictorem, Клас Янц баспасында жарық көрді. 1630 жылы Амстердамда жасалған Висшер - бұл тек жәндіктермен айналысатын алғашқы еңбектердің бірі. Кітапта 16 сурет бар, оларды Жақып әкесі жасаған. Бұл кітаптың кейбір суреттерін дайындауда бір ғана құрғақ линза қолданылды. Белгілі болғандай, Хофнагель суреттері - ұлғайтылған нысандардың ең алғашқы баспа фигуралары (Лоси, Биология тарихы, 199-бет). 16 әдемі ою-өрнектерде 302 жәндік бейнеленген: 37 Coleoptera, 22 Orthoptera, 14 Odonata, 16 Neuroptera, 72 Lepidoptera, 35 Hymenoptera, 78 Diptera, 21 Hemiptera және 7 личинка; Орталық және солтүстік Германиядан. Якоб Хофнагельс әкесінің жобаларының ойып жазылған көшірмелерін "Өнершілер үшін үлгі немесе көшірме кітабы, он алты тақтада шамамен 340 жәндік, көбінесе тіршілік етуден үлкен" деп сипаттады. Бұл шығарманы көптеген суретшілер модель ретінде қолданған және ол Жорис Хофнагельдің атағын таратуға көмектесті. Голландиялық биолог Ян Свамердам бұл жәндіктердің тіршілік етуден пайда болғанын айтты. Бұл кітаптың басылуы кейде Якобтың ағасы Янға тиесілі деп есептеледі, өйткені кітап Якоб қайтыс болған жылы жарық көрді және И. Хофнагель атында басылды. Алайда бұл кітапты Жақыптың бауыры шығарған деп ойлау мүмкін емес.

Глория крокодиль

Британ мұражайында сақталған "Глория Крокодилус" атты эмблематикалық суреттер альбомы Джейкоб Хофнагельге тиесілі. Альбом 82 парақтан тұрады, оның 63-інде латын тілінде жоғарыда аталған атау жазылған, дене түстес шағын эмблемалық дөңгелектер бар. Ол 1634 жылы Голландия Республикасында жасалған және ертеректе голландтық қызыл марокко терісіне қапталған. Бұл кітапты Пруссияның Годфрид Крелл есімді азаматы жазған. Якоб Хофнагельге жатқызу оның Будапешттегі Көркемсурет мұражайында сақталған эмблематикалық раунделдер сериясына ұқсастығына негізделген.