Ян ван Гойен: Голланд суретшісі және ландшафт шебері
Jan van Goyen
Жан ван Гойен (1596-1656) – голланд суретшісі, ландшафттар шебері. Оның туындыларында теңіз, орман, қала көріністері бейнеленген. 1200-ден астам картина авторы.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Голландиялық пейзаж суретшісі (1596–1656)
Dutch landscape painter (1596–1656)
Ян Жозефсон ван Гойен (; 13 қаңтар 1596 – 27 сәуір 1656) – голландиялық пейзаж суретшісі. Ол орман пейзаждарын, теңіз суреттерін, өзен пейзаждарын, жағажай көріністерін, қысқы пейзаждарды, қала көріністерін, архитектуралық көріністерді және шаруалар бейнеленген пейзаждарды суреттеген, оның пейзаждық тақырыптарының ауқымы өте кең болды. Оның ықпалымен сурет салған суретшілердің тізімі одан да ұзын. Ол өте жемісті суретші болды және шамамен екі мыңнан астам картина мен мыңнан астам сурет салған.
Jan Josephszoon van Goyen (; 13 January 1596 – 27 April 1656) was a Dutch landscape painter. The scope of his landscape subjects was very broad as he painted forest landscapes, marine paintings, river landscapes, beach scenes, winter landscapes, cityscapes, architectural views and landscapes with peasants. The list of painters he influenced is much longer. He was an extremely prolific artist who left approximately twelve hundred paintings and more than one thousand drawings.
Өмірбаян
Ян ван Гойен аяқкиімшінің ұлы болып дүниеге келді және туған қаласы Лейденде шәкірт болып жұмыс істей бастады. Сол заманғы көптеген голланд суретшілері сияқты, ол Гарлем қаласында Эсаиас ван де Вельдеден өнерді үйренді. 35 жасқа келгенде Гаагада (Ден Хааг) тұрақты студиясын ашты. Креншоу Ван Гойеннің пейзаж суреттері көбінесе қымбатқа сатылмағанын (және дереккөздерді көрсетеді), бірақ ол жекелеген туындыларының шамалы құнын өндірісін арттырып, шектеулі және арзан пигменттерді пайдаланып, жұқа және жылдам сурет салу арқылы өтеді дейді. Нарықтағы жаңалықтарына қарамастан, ол әрдайым көбірек табыс табуға тырысты, оның ішінде сурет сатушы және аукционшы ретіндегі жұмыстармен қатар, лалаларға (ол 1630 жылдардағы лала қызығушылығының соңғы белгілі құрбаны болды) және жылжымайтын мүлікке инвестиция жасады. Соңғысы әдетте ақшаны инвестициялаудың қауіпсіз жолы болғанымен, Ван Гойеннің тәжірибесінде ол зор қарыздарға алып келді. Паулюс Поттер оның үйлерінің бірін жалға алды. Ол шеберхана ұстағанға ұқсаса да, тіркелген оқушылары Николас ван Берхем, Ян Стин және Адриан ван дер Кабель ғана болды.
Jan van Goyen was the son of a shoemaker and started as an apprentice in Leiden, the town of his birth. Like many Dutch painters of his time, he studied art in the town of Haarlem with Esaias van de Velde. At age 35, he established a permanent studio at The Hague (Den Haag). Crenshaw tells (and mentions the sources) that van Goyen's landscape paintings rarely fetched high prices, but he made up for the modest value of individual pieces by increasing his production, painting thinly and quickly with a limited palette of inexpensive pigments. Despite his market innovations, he always sought more income, not only through related work as an art dealer and auctioneer but also by speculating in tulips (he was the last known victim of the tulip mania of the 1630s) and real estate. Although the latter was usually a safe avenue of investing money, in van Goyen's experience it led to enormous debts. Paulus Potter rented one of his houses. Though he seems to have kept a workshop, his only registered pupils were Nicolaes van Berchem, Jan Steen, and Adriaen van der Kabel.
Голландиялық сурет
Көбінесе, 17 ғасырдағы голланд суретшісі төрт санаттың біріне жатады: портреттер, пейзаждар, натюрморттар немесе жанрлық суреттер. Голланд суретшілігі жоғары мамандандырылған болғандықтан, суретші өмір бойы бір ғана салада үлкен жетістікке жетуге көбінесе үміттенбейтін. Ян ван Гойен ең алдымен күнделікті өмірдің жанрлық тақырыптарына назар аударатын ландшафт суретшісі ретінде жіктеледі. Ол Гаага мен оның төңірегіндегі көптеген каналдарды, сондай-ақ Дельфт, Роттердам, Лейден және Гуданың айналасындағы ауылдарды суреттеді. 16-17 ғасырлардағы басқа да танымал голланд пейзаж суретшілері Якоб ван Руисдаль, Аэльберт Куйп, Хендрик Аверкамп, Людольф Бакхуйсен, Мейндерт Хоббема, Арт ван дер Нир болды.
Typically, a Dutch painter of the 17th century will fall into one of four categories: a painter of portraits, landscapes, still lifes, or genre painting. Dutch painting was highly specialized and rarely could an artist hope to achieve greatness in more than one area in a lifetime of painting. Jan van Goyen would be classified primarily as a landscape artist with an eye for the genre subjects of everyday life. He painted many of the canals in and around The Hague as well as the villages surrounding the countryside of Delft, Rotterdam, Leiden, and Gouda. Other popular Dutch landscape painters of the sixteenth and seventeenth century were
Jacob van Ruisdael, Aelbert Cuyp, Hendrick Avercamp, Ludolf Backhuysen, Meindert Hobbema, Aert van der Neer.
Ван Гойеннің техникасы
Ян ван Гойен сурет салуды негізінен жұқа емен ағашынан жасалған тірекпен бастайтын. Бұл панельге ол бірнеше қабатты жұқа жануар терісінен жасалған желімді жағатын. Содан соң, пышақпен бүкіл беткейге бояу үшін негіз ретінде қызмет ететін және панельдің ойыс жерлерін толтыратын ақ қорғасынның жұқа қабатын жағатын. Негіз ашық қоңыр, кейде қызғылт немесе охр түсті болатын. Келесі кезекте, ван Гойен болашақ суреттің көрінісін қалам мен сиямен шапшаң және дөңгелек сызықтармен бейнелейтін, егжей-тегжейлі бөлшектерге тоқталмайтын. Бұл жаңғақ сиясымен салынған эскиздер оның жұмысының жұқа боялған бөліктерінде анық көрінеді. Ол үшін ол егжей-тегжейлі суреттерге жүгінетін. Көрініс ашық ауада тікелей табиғаттан салынған және кейін студияда анықтамалық материал ретінде сақталған. Сол кездегі суретшілердің эскиздері бүгінгідей жеке өнер туындылары саналмаған. Оның палитрасында бейтарап сұр, умбра, охр және топырақтан алынғандай көрінетін жасыл түстердің қоймасы болды. Ұнтақ пигменттерін бояуға айналдыру үшін лак майы қолданылып, содан кейін бояудың жұқа қабаттарын оңай араластыруға көмектесетін. Суреттің қараңғы бөліктері майлы ортаның көп мөлшерімен өте жұқа және мөлдір сақталды. Осы бөліктерге түсетін жарық суреттің негізіне сіңіріліп, жоғалатын. Суреттің жарық бөліктері бояуға қосылған ақ қорғасынның көп мөлшерімен қалың және жартылай мөлдір етіп өңделді. Жарық суретке түскенде, көрерменге кері шағылысатын. Нәтижесінде керемет реализм мен үш өлшемділік сезімі туады. Өнер тарихшысы Х.У. Бек айтқандай, "1650 жылдардың еркін композицияланған теңіз пейзаждарында ол өзінің шығармашылық еңбегінің шыңына жетіп, таң қалдырарлық кемелділіктегі суреттер жасады". Ван Гойеннің кейбір туындыларын Мадридтегі Тиссен-Борнемисса мұражайында көруге болады, олардың бірі қоғамдық коллекциядан ("Мұздағы фигуралармен қысқы пейзаж", 1643), ал басқалары Кармен Тиссен коллекциясынан ("Паромдық қайық пен коттедждері бар өзен пейзажы", 1634) сол жерде көрсетілген.
Jan van Goyen would begin a painting using a support primarily of thin oak wood. To this panel, he would scrub on several layers of a thin animal hide glue. With a blade, he would then scrape over the entire surface a thin layer of tinted white lead to act as a ground and to fill the low areas of the panel. The ground was tinted light brown, sometimes reddish, or ochre in colour. Next, van Goyen would loosely and very rapidly sketch out the scene to be painted with pen and ink without going into the small details of his subject. This walnut ink drawing can be clearly seen in some of the thinly painted areas of his work. For a guide, he would have turned to a detailed drawing. The scene would have been drawn from life outdoors and then kept in the studio as reference material. Drawings by artists of the time were rarely works of art in their own right as they are viewed today. On his palette he would grind out a colour collection of neutral grays, umbers, ochre and earthen greens that looked like they were pulled from the very soil he painted. A varnish oil medium was used as vehicle to grind his powdered pigments into paint and then used to help apply thin layers of paint which he could easily blend. The dark areas of the painting were kept very thin and transparent with generous amounts of the oil medium. The light striking the painting in these sections would be lost and absorbed into the painting ground. The lighter areas of the picture were treated heavier and opaque with a generous amount of white lead mixed into the paint. Light falling on the painting in a light section is reflected back at the viewer. The effect is a startling realism and three dimensional quality. The surface of a finished painting resembles a fluid supple mousse, masterfully whipped and modeled with the brush. According to the art historian H. U. Beck, "In his freely composed seascapes of the 1650s he reached the apex of his creative work, producing paintings of striking perfection." Some of Van Goyen's Works can be seen at the Thyssen Bornemisza Museum in Madrid, one from the public collection (Winter landscape with figures on ice, 1643) and others from the Carmen Thyssen Collection also shown there (River Landscape with Ferry boat and Cottages, 1634).
Мұра
Ян ван Гойен өзінің ғасырының пейзаж суретшілеріне зор ықпал етті. Оның тондық сапасы көптеген суретшілердің ұстанған қасиеті болды. Нидерланд өнер тарихы институтының мәліметінше, ол Корнелис де Бие, Ян Коленбиер, Корнелис ван Норде, Абрахам Сусениер, Герман Сафтлевен, Питер Янс ван Аш және Абрахам ван Беййренге әсер етті. Ван Гойен туралы оның қазақстандық әріптесі Винсент ван Гог психиатриялық емханадан жазған екінші хатында былай дейді: "Темір торы бар терезенің артынан мен қоршалған алаңдағы бидайдың шаршысын көре аламын, бұл Ван Гойен стиліндегі перспектива, ал таңертең мен күннің шарықтануын көремін".
Jan van Goyen was famously influential on the landscape painters of his century. His tonal quality was a feature that many imitated. According to the Netherlands Institute for Art History, he influenced Cornelis de Bie, Jan Coelenbier, Cornelis van Noorde, Abraham Susenier, Herman Saftleven, Pieter Jansz van Asch, and Abraham van Beijeren. Van Goyen is mentioned by his fellow countryman Vincent van Gogh in Vincent's second letter from the asylum: "Through the iron barred window I can make out a square of wheat in an enclosure, a perspective in the manner of Van Goyen, above which in the morning I see the sun rise in its glory."