Кіріспе
Rolex-тің сағаттық моделі Rolex Cosmograph Daytona - бұл жарыс жүргізушілерінің қажеттіліктерін қанағаттандыру үшін жасалған механикалық хронограф қол сағаты. Оның аты Флорида штатының Дейтона қаласына сілтеме жасайды. Ол Rolex компаниясы 1963 жылдан бастап төрт түрлі буында (немесе серияда) өндіреді; екінші серия 1988 жылы, үшіншісі 2000 жылы және төртіншісі 2023 жылы енгізілді. Косметика жағынан ұқсас болса да, екінші серияда өздігінен оралатын қозғалыс енгізілді (бірінші серия қолмен оралады), ал үшінші серияда қозғалыс үйде Rolex-ке шығарылды. Бірінші серияға "экзотикалық" нұсқаның циферблаттары енді танымал болды Rolex "Пол Ньюман" Дейтона, әйелі Джоанна Вудвордтан сыйлық ретінде алған атақты актердің есімімен аталған, ол оны жарыс мансабында үнемі киіп, танымал етті. Көп жылдан кейін 1984 жылы қызының жігітіне сыйлық ретінде берілген актерлік сағаты 2017 жылы Phillips New York Winning Icons аукционында рекордтық (қол сағаттары үшін) 17,8 миллион долларға сатылды. 40 мм корпусы бар, ол әртүрлі материалдарда, соның ішінде 18 каратты алтынмен қол жетімді. 116598 сағат, ол Элтон Джонның меншігінде, аукционда 176,400 долларға сатылды.
The Rolex Cosmograph Daytona is a mechanical chronograph wristwatch designed to meet the needs of racing drivers by measuring elapsed time and calculating average speed. Its name refers to Daytona, Florida, where racing flourished in the early 20th century. It has been manufactured by Rolex since 1963 in four distinct generations (or series); the second series was introduced in 1988, the third in 2000 and the fourth in 2023. While cosmetically similar, the second series introduced a self winding movement (the first series is hand wound), and the third series brought manufacture of the movement in house to Rolex. The first series included an "exotic" variant dial now known as the Rolex "Paul Newman" Daytona, named after the famed actor, who received the watch as a gift from his wife, Joanne Woodward, and popularized it by wearing it consistently while pursuing his racing career. Years later, the actor's watch, which had been gifted to his daughter's boyfriend in 1984, was sold in 2017 at the Phillips New York Winning Icons auction for a record (for wristwatches) $17.8 million. With a 40mm case, it is available in a variety of materials, including 18 karat gold as in the ref. 116598 timepiece owned by Elton John which sold at auction for $176,400.
Тарих
Cosmograph Daytona жарысының үш сериясы болды. "Дейтона" шығарылғанға дейін Rolex сыртқы өндірушілерден алынған қозғалыстарды қолданып, әдеттегі және 1940-шы жылдардан бастап Oyster корпустарында орналасқан хронографтар өндірді. Rolex 1955 жылы 6234 эталоны деп аталатын заманауи хронографты ұсынды және 1961 жылға дейін жылына шамамен 500-ге жуық шығарылды, ол тоқтатылды. 6234 нөмірінің циферблатқа "Космограф" немесе "Дейтона" деген белгі қойылмаған. Әрбір Rolex Daytona сағатының бірегей сериялық нөмірі бар, ол әдетте 48 санды, ал ол қолғаптың артында, корпустың 6 сағаттық жағында, қалқандардың арасында ойылып жазылған. Сериялық нөмірден сағат туралы, оның ішінде оның шығарылған күні туралы құнды мәлімет алуға болады. Мысалы, 1926 жылы 28000-ден басталатын сериялық нөмірі бар Rolex сағаты шығарылды. 6234 шинаның үш кішігірім қосалқы диалдары бар, олар секундтың 60 секундқа дейін өтуін белгілейді (9 сағат позициясы), минут 30 минутқа дейін (3 сағат позициясы) және сағат 12 сағатқа дейін (6 сағат позициясы); олардың барлығы негізгі диалдың түсіне сәйкес келеді. Сонымен қатар, сыртқы тарау сақинасында тахиметр шкаласы және ішкі тарау сақинасында телеметр хронограф шкаласы болды. 6234 нұсқасы 6238 нұсқасымен алмастырылды, ол телеметр шкаласын тастап, оның сыртқы түрін жаңартты, оның 6239 нұсқасының көптеген ерекшеліктерін қамтиды. Хронографтық ерекшеліктерге қоса, қол сағатында тахиметр жазылған безель болды, өйткені сағаттар жарыс жүргізушілеріне арналған. Бұл қозғалыс бастапқы серияны кейінгі екі сериядан ажырату үшін маңызды, өйткені қалған екі қозғалыс өздігінен жарақаттанады. Reference 6240 осы "Ойстер" ерекшеліктерін 1965 жылы Cosmograph Daytona-ға енгізді, бірақ "Ойстер" Daytona-лар 1972 жылға дейін жай түрткіштерді сақтаған басқа модельдермен қатар өндірілді. Түпнұсқа серияның әртүрлі модельдері де әртүрлі безель материалдарымен ерекшеленуі мүмкін. 6263 және 6265 нөмірлері (1970 жылдан бастап шығарылған) Oyster нұсқалары болды. Қолдан жасалған механизм Valjoux Calibre 72 қолмен желдеткішіне негізделген, бірақ кейбір жетілдірілген, және Rolex Calibre 727 деп аталды. Бұл Дейтоналар өте сирек кездеседі және коллекционерлерге өте ұнайды. Бұл механизм өте сенімді әрі дәл екені дәлелденді. Шын мәнінде, Кал. 727 кейбір жағдайларда хронометр ретінде сертификатталған. Косметика жағынан, Daytona-ның бастапқы сериясы негізгі циферблатпен қарама-қарсы түстегі бір түсті қосалқы циферблаттармен жабдықталған (яғни екі нұсқада да: ақ қосалқы циферблаттармен қара циферблат және қара қосалқы циферблаттармен ақ циферблат). "Daytona" сөзі 1964 жылы сағат 12-де "Rolex Cosmograph" қолтаңбасының астына қосылды, содан кейін 1967 жылы сағат 6-да (сағат) қосалқы циферблаттан жоғары орналастырылды. 2005 жылы Ньюман оны әдеттегі циферблатпен, сонымен қатар сыйлықпен, "Драйв СЛОВЛИ, ДЖОННА" деген жазуы бар Reference 6263 Daytonaмен алмастырды. Екінші "Дейтона" 1984 жылы сатып алынғаны айтылады, бұл Ньюманды сол жылы бірінші "Дейтона" машинасын қызының жігіті Джеймс Кокске сыйлауға итермеледі.
Екінші серия
Бұл бастапқы серия 1990 жылдардың басында өте аз болды, бұл сұранысты қанағаттандыру үшін 1988 жылы Референция 16520-мен енгізілген екінші серияға әкелді. Екінші серияда Zenith компаниясы "El Primero" сағаты үшін әзірлеген, Zenith компаниясы Calibre 3019PHC деп атаған өзгертілген автоматты орамалы механизм қолданылады. Бұл механизм бастапқыда 1969 жылы әзірленген, 1962 жылы басталған және 36,000 VPH-мен нарықтағы ең жоғары VPH (сағатына тербелістер) массалық өндірістегі хронограф механизмі болып табылады. Zenith 1971 жылы сол есімді американдық компанияға сатылғаннан кейін, компания 1975 жылы механикалық қозғалыстарды шығаруды тоқтатты. Алайда, Чарльз Вермот, Мартель Watch Company компаниясының аға инженері (El Primero жасалатын және 1959 жылы Zenith сатып алған) бірнеше ай бойы El Primero-ның құрал-саймандарын жасырын бөлшектеді және оны 1975 жылы жабылуы жарияланғаннан кейін зауыттың төбеліне сақтады. Zenith Radio Zenith-ті 1978 жылы қайта сатылғаннан кейін, Ebel 1981 жылы Zenith-тің қалдық қосалқы бөлшектерінен құрастырылған кейбір құрастырылмаған Calibre 3019PHC қозғалыстарын сатып алуға шешім қабылдады. Кейінгі сериядағы Дейтоналар үй қозғалысының алдын ала нұсқалары бойынша дәл және сенімді болды; олар 1988 жылдан 2000 жылға дейін шектеулі мөлшерде шығарылды. Екінші серияда 5 цифрлы анықтамалық нөмір қолданылады. "Chairman Daytona" 1991 жылы Reference 16528 нұсқасы ретінде жасалды; оның галванды көк циферблат және тахиметр белгілері 400 бірлік/сағатта. Екінші сериядағы екі Дейтона былғары белбеулермен сатылды: Референция 16518 (сары алтын) және 16519 (ақ алтын). Анықтама 116520. Сыртқы жағынан үшінші серияны циферблатты мұқият қарап ажыратуға болады; сағат 3-те және 9-да орналасқан екі қосалқы циферблат қазір 3-тен 9-ға дейінгі тараулардың арасында салынған қиялға айналған сызықтан сәл жоғары, ал жүгіру секундтары кіші циферблат 9-дан 6-ға ауыстырылды. Дейтонаның дат баспайтын болаттан жасалған нұсқаларын сатып алу өте қиын, ал жаңа сағаттарды сатып алуға қызығушылық танытқандар үшін күту тізімі бар, өйткені өндіріс жылына бірнеше мыңға дейін шектелген.
"Дейтона" Пол Ньюманның қоңырауы
Ең сирек кездесетін Дейтоналардың бірі "экзотикалық" немесе "Пол Ньюман" диалы бар. 1972 жылдан бастап Ньюман осы сағаттардың бірін киіп жүрді, оған әйелі Джоан Вудвард автокөлік жарыстарына қатысқан кезде берді. Оның ерекшеліктері өте жұмсақ болғандықтан, "экзотикалық" циферблатпен тек жиырмадан бір Дейтона жабдықталған деп есептеледі. Біріншіден, Пол Ньюманның циферблатты сағат Rolex Geneva-да түпнұсқа ретінде орнатылған (төрт цифрлы анықтама нөмірі бар) бастапқы сериялы сағатта болуы керек. Бастапқы серияның барлығы акрилдік күмбезді кристаллдармен жабдықталған. Сонымен қатар, "Пол Ньюман" Дайтонаның қосалқы диалдарында жай сызықтардың орнына блок белгілері бар, орталықта орналасқан әрбір қосалқы диалдың арғы жағында тірек бар, ал секундтық қосалқы диал (9:00 -де орналастырылған) 15, 30, 45 және 60 позицияларда белгіленеді, ал қалыпты Дайтона секундтық қосалқы диал 20, 40 және 60 -да белгіленеді. Диалында сағат 6:00-де орналасқан сағат субдиалының үстіндегі диалда "Дейтона" сөзі болуы мүмкін немесе болмауы мүмкін. Диаметр төрт түрлі түстер мен орналасу комбинациясында болды және Rolex-тің бастапқы сериясындағы Daytona сағаттарына опция ретінде орнатылды. Сағат 1970-ші жылдардың басында шығарылмай қалды, ал Rolex оны алмастыру нұсқасын ұсынбайды. Негізгі циферблаттың сыртқы реті қосымша циферблаттардың түсімен сәйкес келетін контраст түсте аяқталады. Субдиалдағы шрифт те өзгеше. Диалондарды Rolex үшін Singer жасағандықтан, басқа өндірушілердің дәл осындай "экзотикалық" диалоны бар қазіргі сағаттары бар. Ең алғашқы "Пол Ньюман" Дейтоналар - қара немесе ақ циферблатты пайдаланатын Reference 6239 модельді сағаттар, олар үш түсті сағаттар ретінде белгілі, өйткені олардың "Дейтона" атауы мен сыртқы жолдағы қызыл түске боялған хэшмарктары бар. Кокс сағатты 2017 жылы аукционға шығарған, Ньюман 1984 жылы Коннектикут штатының Вестпорт қаласындағы Ньюман үйіндегі ағаш үйін жөндеуді ұсынғаннан кейін сыйға бергенін айтты. Бастапқыда Daytona сағаттары өндірілген кезде сұранысқа ие болмаған және салыстырмалы түрде арзан болған ($ 210 + салық енгізілген кезде), бірақ кейіннен өте көп жинақталатын және аукционға жоғары бағаға сатылатын болды. 1988 жылы тот баспайтын "Пол Ньюман" Дейтона (Ref. 6241) аукциондық каталогта 3000-3500 доллар бағамен тіркелген.
Its distinguishing features are subtle. First, a Paul Newman dial must be in an original series watch (with a four digit Reference number), installed by Rolex Geneva as original. All of the original series had acrylic domed crystals. In addition, the sub dials of a "Paul Newman" Daytona have block markers instead of plain lines, have crosshairs across each sub dial meeting at the centre, and the seconds sub dial (placed at 9:00) is marked at the 15, 30, 45 and 60 positions, whereas a normal Daytona seconds sub dial is marked at 20, 40 and 60. The dial may or may not have the word "Daytona" written on the dial above the hour sub dial located at 6:00. The dial came in four color and layout combinations, and was installed as an option by Rolex on the Daytona line of watches in the original series. The watch went out of production in the early 1970s, and Rolex does not supply any replacement version of it. The outer track of the main dial is finished in a contrasting color that matches the color of the sub dials. The typeface used on the sub dials is different as well. Since the dials were made by Singer for Rolex, there are contemporary watches from other manufacturers which feature the same "exotic" dial. The earliest "Paul Newman" Daytonas are Reference 6239 model watches, which use a black or white dial, and are known as three color watches, as they have the name "Daytona" and hashmarks on the outer track painted in red. Cox, who put the watch up for auction in 2017, said that Newman gave him the watch in 1984 as a gift after offering to repair the treehouse at the Newman home in Westport, Connecticut. The original Daytona watches were not in demand when produced, and were relatively inexpensive ($210 + tax when introduced), but later became highly collectible and fetched high prices at auction. In 1988, a stainless "Paul Newman" Daytona (Ref. 6241) was listed in an auction catalog with an estimated closing price of $3,000 to $3,500.
2017 жылғы қазандағы аукцион
2017 жылдың 26 қазанында Rolex Daytona (Ref. 6239) сағаты бұрын актер Пол Ньюманның иелігінде болған, Нью-Йоркте 17,75 миллион АҚШ долларына сатылды, бұл оны аукционда сатылатын ең қымбат екінші қол сағаты және ең қымбат үшінші сағаты (2020 жылдың шілдесіне дейін). "Поль Ньюман" Дейтона реф. үшін 17 752 500 АҚШ доллары. 6239 - аукциондық сауда-саттыққа түскен ең көп баға (15,5 миллион доллар) және 12,5%-дық сатып алушы сыйлықақысының сомасы. Модельді Филипс Нью-Йорктегі Bacs & Russo компаниясымен бірлесіп "WINNING ICONS: Milestone Watches of the 20th Century" аукционының бір бөлігі ретінде сатты. "Киелі Граал" немесе "Күміс бөлме" деп аталатын және ұзақ уақыт жоғалған деп саналатын сағат 2017 жылдың басында "таңдалған". Аукцион жүргізушісі Аурель Бакс былай дейді: "Ескі сағаттарға қызығушылық танытқанда, ең алдымен: "Пол Ньюменнің Пол Ньюмен [Дейтона] қайда?" - деп сұрайсың. 80-жылдардың ортасында Ньюманның оны кимегенін бәрі біледі, оның қайда екенін ешкім білмейді. Коллекционерлермен бірге кешкі ас ас болған кезде әңгіме осы сағатқа ауыспайды. Ол қайда және егер ол нарыққа шығатын болса, қанша ақша табады?" Бакс өзі бастапқыда күмәнмен қараған, бірақ "бір коллекционердің иелеріне тек бір адам және бір аукцион үйі ғана жұмыс істей алатынын айтқандығын" байқаған, бұл Джеймс Коксты Баксты жалдауға әкелді. Сауда 1 миллион доллардан басталды, бірақ комиссиялық ұсыныс жарияланғанда, 10 миллион долларлық ұсыныспен үзілді, ол ақыры 15,5 миллион долларлық жеңімпаздықпен сатылмайынша, 500 000 долларлық өсіммен көтерілді. 1984 жылы Ньюман бұл сағатты Джеймс Кокске бергенде, ол шамамен 200 долларға сатылды. Кокс табыстың едәуір бөлігін Нелл Ньюман қорына және Ньюманның өз қорына беруді жоспарлап отырғанын мәлімдеді.