Жыл сайынғы Халықаралық Жер күні

Жыл сайынғы Халықаралық Жер күні 22 сәуірде өтеді. Қоршаған ортаны қорғауға қолдау білдіреді. 2024 жылғы тақырыбы: «Планета vs Пластик».

#ЖерКүні

36 мин оқу

100%

Дереккөз: Earth Day — Wikipedia

Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.

Мазмұны

Кіріспе

22 сәуірде өтетін жыл сайынғы халықаралық шара

Жер күні – 22 сәуірде қоршаған ортаны қорғауға қолдау көрсету мақсатымен жыл сайын өткізілетін халықаралық шара. Алғаш рет 1970 жылғы 22 сәуірде өткізілген бұл шара қазір EARTHDAY.ORG (бұрынғы Жер күні желісі) ұйымының координациясымен 193-тен астам елде 1 миллиардқа жуық адамды қамтиды. 2024 жылғы ресми тақырыбы – «Жер vs Пластика». 2025 жыл Жер күнінің 55 жылдығы болады. 1969 жылы Сан-Францискодағы ЮНЕСКО конференциясында бейбітшілік жақтасы Джон Макконнелл 21 наурызды, Солтүстік жарты шардың көктемнің бірінші күнін, Жер мен бейбітшілік идеясын құрметтеу күні ретінде ұсынды. Бұл табиғаттың тепе-теңдігі күні кейіннен Макконнеллдің мәлімдемесімен бекітіліп, БҰҰ Бас хатшысы У Тант қол қойды. Бір айдан кейін АҚШ сенаторы Гейлорд Нельсон 1970 жылғы 22 сәуірде бүкіл елде экологиялық білім беру күнін өткізу туралы идея ұсынды. Ол жас белсенді Денис Хейзді Ұлттық үйлестіруші ретінде тағайындады. Нельсон мен Хейз шараны «Жер күні» деп атады. Денис және оның командасы шараны бастапқы идеясынан асып, бүкіл АҚШ-ты қамтуға дейін кеңейтті. Экологиялық емес маңызды серіктестер де үлкен рөл атқарды. Мысалы, жұмысшылар кәсіподағының басшысы Уолтер Рётердің басшылығымен Біріккен автожұмысшылар (UAW) бірінші Жер күніне ең маңызды сыртқы қаржылық және операциялық қолдау көрсетті. Хейздің айтуынша: «UAW болмаса, бірінші Жер күні сәтсіздікке ұшырар еді!» Нельсон кейіннен өзінің еңбегі үшін Президенттік «Азаттық медалімен» марапатталды. Алғашқы Жер күні АҚШ-та өтті. 1990 жылы 1970 жылғы ұлттық үйлестіруші Денис Хейс шараны халықаралық деңгейге көтеріп, 141 елде іс-шаралар ұйымдастырды. 2016 жылғы Жер күнінде АҚШ, Ұлыбритания, Қытай және тағы 120 ел Париж келісіміне қол қойды. Бұл қол қою 2015 жылы Парижде өткен БҰҰ-ның климаттық өзгерістер жөніндегі конференциясына қатысқан 195 елдің консенсусымен қабылданған тарихи климатты қорғау туралы келісімшарт жобасының күшіне енуіне қажетті маңызды шартты қанағаттандырды. Көптеген қауымдастықтар Жер күні апталығы аясында әлемдегі экологиялық мәселелерге арналған іс-шаралар ұйымдастырды. 2020 жылғы Жер күнінде әлемнің 100 миллионнан астам адамы 50 жылдығын тарихтағы ең ірі онлайн-жұмылдыру деп аталатын шарада тойлады. Алғашқы Жер күнінің ұйымдастырушысы Денис Хейс, Висконсин штатынан сенатор Гейлорд Нельсонның Санта-Барбара арнасындағы ұшақтан көрінген мұнай ластануын көргеннен кейін Жер күнін құруға шабыттанғанын айтты.

Earth Day is an annual event on April 22 to demonstrate support for environmental protection. First held on April 22, 1970, it now includes a wide range of events coordinated globally by EARTHDAY. ORG (formerly Earth Day Network) including 1 billion people in more than 193 countries. The official theme for 2024 is "Planet vs. Plastics." 2025 will be the 55th anniversary of Earth Day. In 1969 at a UNESCO Conference in San Francisco, peace activist John McConnell proposed a day to honor the Earth and the concept of peace, to first be observed on March 21, 1970, the first day of spring in the northern hemisphere. This day of nature's equipoise was later sanctioned in a proclamation written by McConnell and signed by Secretary General U Thant at the United Nations. A month later, United States Senator Gaylord Nelson proposed the idea to hold a nationwide environmental teach in on April 22, 1970. He hired a young activist, Denis Hayes, to be the National Coordinator. Nelson and Hayes renamed the event "Earth Day". Denis and his staff grew the event beyond the original idea for a teach in to include the entire United States. Key non environmentally focused partners played major roles. Under the leadership of labor leader Walter Reuther, for example, the United Auto Workers (UAW) was the most instrumental outside financial and operational supporter of the first Earth Day. According to Hayes: "Without the UAW, the first Earth Day would have likely flopped!" Nelson was later awarded the Presidential Medal of Freedom award in recognition of his work. The first Earth Day was focused on the United States. In 1990, Denis Hayes, the original national coordinator in 1970, took it international and organized events in 141 nations. On Earth Day 2016, the landmark Paris Agreement was signed by the United States, the United Kingdom, China, and 120 other countries. This signing satisfied a key requirement for the entry into force of the historic draft climate protection treaty adopted by consensus of the 195 nations present at the 2015 United Nations Climate Change Conference in Paris. Numerous communities engaged in Earth Day Week actions, an entire week of activities focused on the environmental issues that the world faces. On Earth Day 2020, over 100 million people around the world observed the 50th anniversary in what is being referred to as the largest online mass mobilization in history. Denis Hayes, organizer of the first Earth Day, said that Senator Gaylord Nelson from Wisconsin was inspired to create Earth Day upon seeing an oil slick from an airplane in the Santa Barbara Channel.

Санта-Барбараның қоршаған ортаны қорғау күні 1970

Мұнайдың апаттық жарылуының бірінші жылдығы, 1970 жылдың 28 қаңтары, Экологиялық құқық күні ретінде белгіленді және Экологиялық құқық декларациясы жарияланды. Бұл декларацияны Род Нэш Санта-Барбара бұғазы арқылы кемемен саяхат жасағанда, Томас Джефферсонның Тәуелсіздік декларациясының бір данасын алып жүргенде жазған.

1970 жылғы Жер күні

Алғашқы Жер күніне сепкен тұқымдарды Висконсин сенаторы Гейлорд Нельсон отырғызды. Нельсон – жалынды табиғатты қорғаушы және Висконсин штатының бұрынғы екі мерзімдік губернаторы. Ол ұзақ уақыт бойы қоршаған ортаның саяси мәселе ретінде әсерін арттырудың жолдарын іздеген. 1962 жылы Рейчел Карсонның «Көктемнің үні кесті» кітабы, 1968 жылы Айдан Жердің NASA-ның танымал «Жер көтерілісі» суреті, Санта-Барбарадағы мұнай төгілуі және 1969 жылдың басында Куяхога өзенінің өртенуіне арналған жаңалықтардың кеңінен жарылуы Нельсонды экологиялық бастама жасау уақыты келді деп ойлауға итермеледі. Нельсон өзінің қызметкерлерімен және Роберт Кеннедидің президенттік науқанының менеджері болған танымал демократ Фред Даттонмен болған әрекеттесулер нәтижесінде колледж кампустарындағы экологиялық сабақтар осындай құрал бола алатынына сенімді болды. Вьетнам соғысы туралы пікірталас үшін жүздеген колледж кампустарында сабақтар өткізілді. Олар Вьетнамды домино сияқты коммунизмге түсетін қосымша елдерді тоқтату үшін қорғаныс ретінде қарастырғандар мен соғысты Қытайға, содан кейін Франция, Жапония, тағы да Франция, енді АҚШ-қа қарсы соғысқан вьетнамдықтардың ұлтшыл, антиколониалистік науқанының соңғы кезеңі деп сенгендер арасындағы айырмашылықты көрсетті. Бұл пікірталастар соғыс туралы пікірлерді қоғамдық санада көтеріп, студенттік белсенділердің бір буынын жұмылдырды. Нельсон қоғамдық мүдделер жөніндегі заңгер Энтони Ройсманнан науқанды басқару үшін «Экологиялық сабақтар» коммерциялық емес ұйымын құруды сұрады және кішкентай директорлар кеңесін тағайындады. Ол республикашыл конгрессмен Пит МакКлоскиден Гарвардқа Бостонды ұйымдастыру туралы жарғымен оралуын сұрады. Бірнеше күндік тексеруден кейін, оны Гарвардтан кетіп, ұлттық науқанның атқарушы директоры болуға шақырды. Осы уақытқа дейінгі иерархиялық емес рухта Хейс адамдардың директорлар емес, үйлестірушілер болуын ұсынды. Ол ұлттық үйлестіруші болды және ол тез арада әртүрлі аймақтық үйлестірушілерді, баспасөз үйлестірушісін, K-12 үйлестірушісін, ерікті үйлестірушісін және т.б. жалдады. Ең жоғары сатысында ұлттық кеңседе бірнеше ондаған ақылы қызметкер болды, әрқайсысы айына 375 доллар (1969 жылғы 375 доллар соңғы жылдары шамамен <есептелген сомаға> тең), сонымен қатар 100-ден астам тұрақты еріктілер болды. Алайда талантты аймақтық үйлестірушілер бүкіл елге тараған сайын, олар бірден екі қиындыққа тап болды. Біріншіден, 1970 жылы «сабақтар» ұғымы ескірген. Сонымен қатар, сабақтар көбінесе пікір алмасуды қамтиды, ал ешкім ластануды қолдамады. Екіншісі, одан да алаңдатушы, колледж кампустарындағы белсенділер соғысқа қарсы және азаматтық құқықтар қозғалысына белсене араласты. Олар қоршаған ортаны алаңдату деп қарастырды. Хейс «сабақтар» деген атаудың жұмыс істемейтінін айтты және Кенигтің қандай да бір идеясы бар ма деп сұрады. Кениг бірнеше күнді сұрады. Бір аптадан кейін ол «Экология күні», «Қоршаған орта күні», «Жер күні» және «Е күні» жарнамаларының макеттерін алып келді. Кениг өзінің сүйікті күні Жер күні екенін айтты, себебі 22 сәуір оның туған күні болды, ал «туған күн» «Жер күні» деп ұйқасады. Хейз бірден келісті. Коэниг толықтай жетілдірілген жарнаманы дайындауды ұсынды. Хейз оның ішінде аздап ақша жинауға арналған купонды енгізуге талап етті. Коэнигтің жарнамасы визуалды түрде таңғалдырды және мәселе мен құндылықтарды, кампанияның қабылдап алған қатал, бірақ жылы лебізін өте жақсы тұжырымдады. Хейзге ұнады және ферманы сатуға шешім қабылдады. Ол науқанның банктік шотындағы ақшаның жартысын «Нью-Йорк Таймс» газетінің жексенбілік санында бір бетке жариялауға жұмсады. Жарнама үлкен табысқа қол жеткізді. Бірден «Жер күні» алдағы оқиғаға арналған жалпыға бірдей қолданылатын атау болды. Жарнаманың шығынын өтеуге жеткілікті табыс жиналды, ал мыңдаған ұйымдастырушылар өздерінің аты-жөндері мен мекенжайларын чекпен бірге жіберді. Келесі айларда журналдар мен газеттер жарнаманы тегін жариялады, бұл тағы да көп атаулар мен қаржылық қолдауды арттырды. Ұлттық кеңсе Жер күнін насихаттау үшін өзінің қағаздар мен басылымдарында «Экологиялық іс» атауын «Экологиялық сабақтардан» гөрі қолдана бастады. Осы кезде Хейз үлкен шешім қабылдады. Сол ертеде Жер күнін атап өту үшін тауар белгісін қорғауды және оны пайдаланушы кез келген адамға белгілі бір стандарттарды орындауға мәжбүрлеу оңай болған. Алайда, Хейс бұл атауды сол көктемде экологиялық мәселелерге назар аударуды жоспарлаған кез келген адам еркін пайдалануын қалады. «Жер күні» тез арада «Экологиялық сабақтарды» алмастырса да, екінші мәселе күрделірек болды. Колледж белсенділері, көбінесе соғысты тоқтатудан басқа нәрсені алаңдату деп қарады. Жер күні штабының көпшілігі соғысқа қарсы ұйымдастырушылар ретінде өсіп-жетілді және ешқандай қайшылықты көрмеді. Соғыс аяқталуға жақын болды және олар сау, тұрақты Американы құру үшін қажетті терең өзгерістерге назар аударудың уақтылы екенін сезінді. Бірақ уақыт тар болды және колледж белсенділері жауап бермеді. Хейс сенатор Нельсон алған хаттарды қарап шығып, олардың өте азы колледж студенттерінен екенін анықтады. Көпшілігі балалары үшін әлемді жақсартуға ниеттенген, колледж бітіруші әйелдер болды. Тағы да үлкен бөлігі K-12 мұғалімдерінен болды. Хейс науқанның бағытын колледждер мен университеттерден қауымдастық ұйымдастыруға ауыруға шешім қабылдады. Соғысқа қарсы қозғалыс пен азаматтық құқықтар қозғалысының сәтті стратегияларын пайдаланып, ол маңызды экологиялық мәселелерге назар аударатын үлкен қалалық митингтерді өткізуді, сонымен қатар K-12 деңгейінде экологиялық білім беруді ынталандыруды шешті. Орталық аймақтық үйлестіруші болған Брайс Гамильтон K-12 үйлестірушісіне ауыстырылды, бұл тамаша таңдау болды. Гамильтон Ұлттық Білім беру қауымдастығына, Мұғалімдердің Америкалық федерациясына және Ұлттық Ғылым мұғалімдері қауымдастығына мүшелерін жұмылдырды; ол тікелей топқа хат жазған мыңдаған педагогтарға материалдар ұсынды; және ол кез келген адамнан алған ең шығармашылық идеяларды барлығына таратты. Сәуір айында 10 000-нан астам бастауыш және орта мектеп Жер күніне арналған шараларға қатысты, көбінесе білім беру және қызмет көрсету шаралары, мысалы, жағалауларды тазалау, ағаштар отырғызу және қайта өңдеу. Уолт Келли өзінің комиксінің кейіпкері Погоны қолданып, «Біз жаумен кездестік және ол – біз өзіміз» деген цитатасы бар ластануға қарсы плакат жасады, ол 1970 жылғы Жер күнін насихаттау үшін қолданылды. Қоршаған ортаны қорғау ұйымдары Жер күнін адамдардың мінез-құлқын өзгертуге және саясаттағы өзгерістерге ықпал ету үшін әрекет ету күніне айналдыруға тырысты. Алғашқы Жер күні «20 миллион американдық көктемгі күн сәулесінде қоршаған ортаны реформалауға қолдау білдіретін бейбіт демонстрацияларға шықты». Жер күні қазір 192 елде тойланады және Экологиялық күн желісі (бұрынғы Жер күні желісі) коммерциялық емес ұйымымен үйлестіріледі. Жер күнінің алғашқы ұйымдастырушысы және Экологиялық күн желісінің қазіргі Басқару кеңесінің төрағасы Денис Хейздің айтуынша, Жер күні қазір «әлемдегі ең ірі секулярлық наразылық күні және әр жылы миллиардтан астам адам Жер күні шараларына қатысады». Алғашқы Жер күнінің қаржыландырудың ең ірі көзі ұйымдасқан еңбек болды. Уолтер Райтер 1946 жылдан бері Біріккен Автожұмысшылар (UAW) басшысы болды және ол азаматтық құқықтарды прогрессивті түрде қолдады, соғысқа қарсы болды және қоршаған ортаны қорғады. Ол Таза ауа актісін 1970 жылы қабылдауға сәтті лоббилеген Таза ауа коалициясының негізін қалаушы мүшесі болды. Біріккен Автожұмысшылар президенті Уолтер Райтер алғашқы Жер күнін қолдау үшін 2000 доллар (сомасы <есептелген сомаға> тең) көлемінде алғашқы үлесім жасады. Оның басшылығымен UAW ұйымдастырушылардың бүкіл Америка Құрама Штаттарында бірін-бірімен байланысып, үйлестіруіне мүмкіндік беретін телефон мүмкіндіктерін де қаржылады. Экологиялық сабақтар жиналысында...

The seeds that grew into the first Earth Day were planted by Wisconsin Senator Gaylord Nelson. An ardent conservationist and former two term governor of Wisconsin, Nelson had long sought ways to increase the potency of the environment as a political issue. The extraordinary attention garnered by Rachel Carson's 1962 book, Silent Spring, the famous 1968 Earthrise NASA photograph of the Earth from the Moon, the saturation news coverage given to the Santa Barbara oil spill and the Cuyahoga River catching fire in early 1969 led Nelson to think the time was ripe for an environmental initiative. As a result of interactions with his staff and with Fred Dutton, a prominent Democratic operative who had been Robert Kennedy's presidential campaign manager, Nelson became convinced that environmental teach ins on college campuses could serve as such a vehicle. Teach ins had been held on hundreds of college campuses to debate the war in Vietnam. They generally reflected the divide between those who thought of Vietnam as a bulwark to stop additional countries falling to communism like dominos, versus those who believed that the war was the latest stage of a nationalist, anti colonialist campaign by Vietnamese who had fought against China, then France, Japan, France again, and now the United States. These debates elevated arguments over the war in the public consciousness and enlisted a generation of student activists. Nelson asked public interest lawyer Anthony Roisman to establish a non profit, Environmental Teach In, Inc., to manage the campaign, and recruited a small board of directors. He asked Republican Congressman Pete McCloskey Hayes returned to Harvard with the charter to organize Boston. After a few days of reference checks, he was asked to drop out of Harvard to become executive director of the national campaign. Because of the non hierarchical tenor of the times, Hayes suggested that people be designated coordinators rather than directors. He became the national coordinator, and he quickly hired various regional coordinators, a press coordinator, a K 12 coordinator, a volunteer coordinator, etc. At its peak, the national office had a few dozen paid staff, each earning a flat $375/month (375.0 in 1969 is equivalent to about <calculated amount> in recent years), plus more than 100 regular volunteers. As the talented regional coordinators fanned out across the country, however, they immediately encountered two problems. First, by 1970, the concept of "teach ins" had become passé. Moreover, teach ins generally involved debates, and no one was pro pollution. Second, and more troubling, leading activists on college campuses were deeply involved in the anti war and civil rights movements. They tended to view the environment as a distraction. Over coffee, Hayes confided that the "teach in" moniker was not working and asked whether Koenig had any ideas. Koenig asked for a few days. A week later, he returned with an assortment of mock ups for ads, laid out around the announcement of "Ecology Day," "Environment Day," "Earth Day," and "E Day." Koenig said that his personal favorite was Earth Day – in part because April 22 happened to be his birthday, and "birthday" rhymes with "Earth Day." Hayes immediately agreed. Koenig offered to prepare a fully refined ad. Hayes insisted that it include a small coupon soliciting funds for the threadbare operation. Koenig's ad was visually arresting, and perfectly summed up the issues and values, the feisty but welcoming tone that the campaign had adopted. Hayes loved it and decided to bet the farm. He committed about half of all the money in the campaign's bank account to buy a full page in the Sunday New York Times opinion section. The ad was a huge success. Overnight, "Earth Day" became the almost universally used name for the upcoming event. The ad generated more than enough revenue to repay its cost, and thousands of potential organizers sent in their names and addresses along with their checks. In future months, magazines and alternative newspapers ran the ad for free, generating still more names and more financial support. The national office started using Environmental Action, rather than Environmental Teach in, on its letterhead and publications to promote Earth Day. At this point, Hayes made a far reaching decision. In those early days, it would have been easy to obtain trademark protection for Earth Day and force compliance with a set of standards by anyone using it. Hayes decided, however, that he wanted the name to be broadly used by anyone who planned to focus on environmental issues that spring. Although "Earth Day" swiftly replaced Environmental Teach in, the second problem proved more complicated. College activists, for the most part, viewed anything other than ending the war as a distraction. A majority of the Earth Day staff had cut their teeth as organizers against the war and saw no conflict. The war appeared to be winding down, and they felt it was prudent to start paying attention to the far more profound changes needed to produce a healthy, sustainable America. But time was short, and college activists were not responding. Hayes spent a day reviewing the letters Senator Nelson had received, and discovered that very few were from college students. Most were from women who appeared to be college educated homemakers who wanted to do something to improve the world for their children. Another large share was from K 12 teachers. Hayes decided to shift the campaign's focus from colleges and universities to community organizing. Building off the successful strategies of the anti war movement and the civil rights movement, he decided to promote large urban rallies, focused on major environmental issues, while also encouraging environmental education at the K 12 level. Bryce Hamilton, who had been Midwest coordinator, was shifted to K 12 coordinator, and it proved to be a great choice. Hamilton reached out to the National Education Association, American Federation of Teachers, and the National Science Teachers Association to enlist their members; he provided materials to thousands of educators who wrote to the group directly; and he distributed the most creative ideas he received from anyone to everyone else. In April, more than 10,000 primary and secondary schools engaged in Earth Day activities, mostly education and service actions like beach clean ups, tree planting, and recycling. Walt Kelly created an anti pollution poster featuring his comic strip character Pogo with the quotation "We have met the enemy and he is us" to promote the 1970 Earth Day. Environmental groups have sought to make Earth Day into a day of action to change human behavior and provoke policy changes. The first Earth Day "brought 20 million Americans out into the spring sunshine for peaceful demonstrations in favor of environmental reform." Earth Day is now observed in 192 countries, and coordinated by the nonprofit Earthday. org (formerly Earth Day Network). According to Denis Hayes, the first Earth Day 1970 organizer and current Board Chair Emeritus of Earthday. org, Earth Day is now "the largest secular day of protest in the world, and more than a billion people participate in Earth Day actions every year." By far the largest source of funding for the first Earth Day was organized labor. Walter Reuther had led the United Auto Workers (UAW) since 1946, and he was a progressive supporter of civil rights, opposed the war, and championed the environment. He was a founding member of the Coalition for Clean Air, which successfully lobbied for the Clean Air Act of 1970. Walter Reuther, president of the United Auto Workers, made the first donation to support the first Earth Day in the amount of $2,000 (equivalent to $ in ). Under his leadership, the UAW also funded telephone capabilities so that the organizers could communicate and coordinate with each other from all across the United States. At a meeting of the Environmental Teach In board of directors, the finance committee chair arrived with a check for $20,000 (equivalent to $ in ) from Standard Oil of New Jersey (now ExxonMobil). That would have provided an effective measure of financial relief for the financially strapped group. But Hayes declined the check, convincing the board that it would destroy the credibility of the nascent organization. He said that he would be delighted to accept money from clean sources, but no other corporate money was ever raised for the national organization. Individual donations were a significant source of funding, generally accompanied by a contribution slip from the Earth Day Ad providing the donor's name and address. Larry Rockefeller persuaded Robert Rauschenberg to create and donate a batch of Earth Day lithographs, but the Earth Day staff lacked contacts in the art world who were able to sell them for their $2,000 market value, so they were provided to donors for much less. The sale of standard posters and especially pins brought in additional revenue. The staff refused to sell bumper strips because they would be attached to cars.

"Қылай ондық"

Environmental Teach In ұйымының қызметкерлері Жер күнінен кейін дереу жұмыстан кетіп, көптегендері тікелей «Экологиялық әрекет» деген жаңа ұйымға өтті, оның салықтық статусы лоббилеуге және белсенді ұстанымға мүмкіндік берді. EA бірден науқан барысында көкжиекте тұрған мәселеге тап болды. Кейбір қызметкерлер ғылым мен мәдениет арқылы қозғалысқа тартылып, саясаттың табиғаты зұлым, ал үкіметті түзету мүмкін емес деп ойлады. Бұл топ ерікті қарапайым өмір сүру арқылы, «Бүкіл Жер каталогы» сияқты саяси емес құралдарды қолдану арқылы әлемді өздеріне бейімделуге мәжбүр ете алады деп сенді. Олардың өзгеріс теориясы оңтүстік африкалық американдықтардың бөлінген асханаларда отыруы, бөлінген су ішуі және автобустың алдына отыруы сияқты үлгіде болды, стратегиялық сот процесінің, федералды заңнаманың және сайлау саясатының тұрақты өзгерістерді бекітудегі рөлін ескермеді. Басқа қызметкерлер Жер күніне дейін Роберт Кеннеди, Джин Маккарти және әртүрлі конгресс науқандарында жұмыс істеген. Олар тұрақты прогресс институционалдық өзгерістер арқылы ғана мүмкін деп сенді. 1970 жыл – конгресс сайлауының жылы еді. Олар экологиялық құндылықтарды қолдау үшін ел тарихындағы ең ірі демонстрацияны ұйымдастырды. Линдсейдің бұрынғы ұйымдастырушысы Стив Хафт «Экологиялық әрекет» ұйымының басшыларымен болған кездесуде осы топтың көзқарасын былай түйіндеді: «Біз сайлау жылында көшеде 20 миллион адам жинадық, ал сіз сайлауға қатыспауды жоспарлап отырсыз ба? Ақылдарыңыз дұрыс па?» Бұл қайшылықты шешу үшін Хейс топқа ешқандай үміткерді қолдамауды, бірақ ең нашар 12 үміткерді жеңуге тырысуды ұсынды. Егер нашар экологиялық көрсеткіштер саяси жауапкершілікке айналса, бұл сөзсіз экологиялық заңнаманы жақсартуға әкеледі. Хафт «Қылай ондық» науқанын үйлестіру үшін таңдалды. 12 конгрессменді жеңу үшін бар болғаны 50 мың доллар болғандықтан, мүмкіндіктер шектеулі еді. Мүмкіндіктерді арттыру үшін топ нашар экологиялық көрсеткіштері бар, соңғы сайлауда аз айырмамен жеңіске жеткен, өз округтерінде маңызды экологиялық мәселе бойынша дұрыс жақта болған және Жер күнін ұйымдастырушылардың таланты бар аймақтарда тұратын үміткерлерді таңдады. Нәтижесінде, алғашқы «Қылай ондықтың» жетісі жеңілді – бесеуі республикашыл, екеуі демократ. Бірінші болып Джордж Фэллон жеңілді, ол өте ықпалды палатаның қоғамдық жұмыстар комитетінің төрағасы болды. Жер күнінің төрағасы Пит МакКлоски «Қылай ондықтың» конгресс басшыларын жеңуінің артынан келе жатқан экологиялық заңнама толқынына байланыстырды: Таза ауа туралы заң, Таза су туралы заң, Құрып бара жатқан түрлер туралы заң және тағы да басқалар.

The staff of Environmental Teach In resigned immediately after Earth Day, and most moved directly to a new organization, Environmental Action, with a tax status that permitted lobbying and a more activist stance. EA immediately confronted a problem that had been looming in the background throughout the campaign. Some of the staff had been drawn to the movement through science and culture and felt that politics was inherently dirty and government was irredeemably compromised. This group believed that by living lives of voluntary simplicity, employing tools like those that filled the resolutely nonpolitical Whole Earth Catalog, they could force the world to adapt to them. Their theory of change was modeled loosely on the southern African Americans who sat at segregated lunch counters, drank from segregated lunch counters, and sat in the front of the bus, it ignored the role of strategic litigation federal legislation, and electoral politics in cementing lasting change. Other staff members had worked in the Robert Kennedy, Gene McCarthy, and various congressional campaigns before Earth Day. They believed that lasting progress could only come through institutional change. The year 1970 was a congressional election year. They had just organized the largest demonstration in the nation's history in order to support environmental values. Former Lindsay organizer, Steve Haft, summed up this faction's attitude at an Environmental Action staff meeting, "We had 20 million people in the streets in an election year, and you plan to sit out the election? Are you nuts?" In order to square the circle, Hayes proposed that the group not endorse any candidates but that it try to defeat 12 of the worst. If having a terrible environmental record became a political liability, it would inevitably lead to better environmental legislation. Haft was selected to coordinate the Dirty Dozen campaign. With just $50,000 to defeat 12 incumbent members of the House, the odds were long. To improve the odds, the group selected candidates who not only had lousy environmental records—which were plentiful—but who also had won their most recent race by a narrow margin; who were on the wrong side of an important environmental issue in their districts; and who lived in areas where talented Earth Day organizers resided. In the end, seven of the original Dirty Dozen were defeated—five Republicans and two Democrats. And the first to fall was George Fallon, chairman of the hugely powerful House Public Works Committee. Representative Pete McCloskey, Earth Day co chair, credits the Dirty Dozen's defeat of key congressional leaders with the unstoppable wave of environmental legislation that immediately followed: the Clean Air Act, Clean Water Act, Endangered Species Act, and others.

Мичиган университеті оқытушы

Жер күніне арналған жоспарланған іс-шаралардың сипаты академиялықтан гөрі көбірек қарсыласушылыққа ұласқанда және «Экологиялық әрекет» хабархаты кең ауқымды құрылымдық өзгерістердің қажеттігін баса көрсеткенде, колледж студенттері арасында осы оқиғаға қызығушылық арта бастады. Мұғалімдермен дөңгелек үстел отырысына деген қызығушылық бастапқыда Мичиган университетінде жоғары болды. Вьетнам соғысы туралы алғашқы мұғалімдермен дөңгелек үстел отырысы 1965 жылдың наурыз айында Мичиган университетінде өткен. Дуг Скотт басқаратын студенттер тобы 1970 жылдың 11-14 наурызында бес жылдық мерейтойды экологиялық мұғалімдермен дөңгелек үстел отырысымен атап өтуге шешім қабылдады. Мичиган университетінде қоршаған ортаның түрлі мәселелеріне қатысты бірқатар лекциялар оқылды, сондай-ақ ең тиімді тактика мен шешімдер талқыланды. «Dow Chemical» компаниясының президенті де болса, қоршаған ортаны одан да көп бүлдіруді жақтаған жоқ. Мичиган университетінде өткен мұғалімдермен дөңгелек үстел отырысынан кейін басқа колледждерде де қызығушылық күрт өсті. Барлығы 2000-нан астам университет, колледж және техникумдар іс-шаралар ұйымдастырды. Ақырында, ұлттық штабқа іс-шараларын тіркеу үшін хабарласып келген колледждердің тізімін жүргізу өте қиын болды.

Ластануға баса назар аударылады

Ұйымдастырушылардың күш салып ұстаған нәзік шекарасы – белсенді қатысуы мен саяси қолдауын маңызды санаған орта тапты алаңдатпай, ауқымды өзгерістерді талап ететін тәжірибелі белсенділерді тарту болатын. Ең ауыр экологиялық зиян кедейлерге тиді. Зауыттар мен электр станциялары ең кедей аудандарда салынды. Ең кедей аудандардан автожолдар өткізілді. Улы қалдықтарды төгу орындары кедейлер тұратын аудандарда орналасқан. Бірақ бұл мәселелер орта тапқа тиісінше әсер етпеді. Шешім – ауа мен судың ластануына қатысты жалпы алаңдаушылықты күшейту болды, себебі бұл мәселе баршаға ортақ, сонымен қатар әрбір қауымды оларды ең мазалайтын басқа да мәселелерге назар аударуға шақыру қажет еді. Жер күні шараларына автожолдармен күресу, озон қабатын қорғау, органикалық тағамдар, киттер мен жоғалу қаупі төнген жануарлар, мұнай төгілуі, Вьетнамдағы «Оранж Эйгенттің» әскери қолданысы, халық санының өсуі, геттодағы үйлердегі қорғасын бояудың қабығы, үдетілген көлікке қарсылық және тағы да көптеген тақырыптар кірді. Бір шарада колледж студенттері балғамен көлікті қиратып, немесе газ маскалары киіп, автожолды тоқтатты. Басқа шараларда мектеп оқушылары ағаштар отырғызып, қалалық саябақтарды тазалап, құстарды анықтады. Жер күні олардың бәрін құттықтады. Аймақтық үйлестірушілер ірі қалалардағы ең жақсы жергілікті көшбасшыларды табуға және оларды жұмысқа тартуға ерекше көңіл бөлді. Мысалы, Хейз Чикагоға ұшып барып, бизнеске бағытталған Жер күні ұйымын Саул Алинскимен байланысты «Ластануға қарсы науқан» тобымен ауыстыруға қатысты. CAP кенеттен қайта өңдеуден екі мәселеге назар аударды: үлкен автожол жобасына қарсылық, Кросстаун экспрессі және Commonwealth Edison компаниясының Чикаго ауасына төккен бақылаусыз ауа ластануына – барлық басқа компаниялардың күкірт ластануынан артық. Пошта хаттары әртүрлі өлшемдегі мыңдаған елді мекендерге жіберілсе де, науқан әсіресе ірі қалаларға бағытталды.

The delicate line straddled by organizers was to attract seasoned activists who would demand far reaching change without alienating the middle class whose active participation and political support were seen as essential. The greatest environmental insults were visited on the poor. Factories and power plants were located in the poorest neighborhoods. Freeways were plowed through the poorest neighborhoods. Toxic waste dumps were situated in the poorest neighborhoods. But these problems tended not to affect the middle class. The solution was to promote an overarching concern with air and water pollution, which affected everyone, while encouraging each community to pay attention to whatever other issues were of most concern to it. Earth Day included events that focused on fighting freeways, protecting the ozone layer, organic food, whales and endangered species, oil spills, the military use of Agent Orange in Vietnam, overpopulation, peeling lead paint in ghetto housing, opposition to the supersonic transport, and myriad other topics. At one event, college students would pound an automobile apart with sledgehammers, or, wearing gas masks, would block traffic on a freeway. At other events, grade school students would plant trees, pick up litter in city parks, or identify birds. Earth Day welcomed them all. Regional coordinators focused heavily on finding and enlisting the best local leadership in major metropolitan areas. For instance, Hayes flew to Chicago to help organize a subtle coup, replacing a pro business Earth Day organization with a Saul Alinsky affiliated group called Campaign Against Pollution. CAP abruptly shifted the focus away from recycling to focus on two issues: opposition to a massive proposed freeway program, the Crosstown Expressway, and protesting the uncontrolled air pollution Commonwealth Edison was pouring into Chicago's air—more sulfur pollution than all other companies combined. Although mailings went out to thousands of communities of all sizes, the campaign focused especially hard on large cities.

Нью-Йорк қаласы

1969–1970 жылдардың қысында студенттер тобы Колумбия университетінде Денис Хейстің Жер күні жоспарлары туралы тыңдады. Олардың арасында Фред Кент, Пит Граннис, Кристин және Уильям Хаббардтар болды. Бұл топ ұлттық қозғалыстың Нью-Йорк қаласындағы шараларын ұйымдастыруға келісті. Фред Кент кеңсе жалдау және еріктілерді тарту ісіне жетекшілік етті. Нью-Йорк қаласының либералды республикашыл мэрі Джон Линдсей, қоршаған орта мәселесінің сол кездегі қиын жағдайдағы қаласын біріктіруге көмектесетініне сенді. Сонымен қатар, ол қоршаған ортаны прогрессивті мәселе ретінде қарастырды, бұл оны президент Никсонның республикалық партиясының болашағы үшін күрестегі өте консервативті «Оңтүстік стратегиясынан» анық ерекшелендіретін еді. Ол шараны толық қолдады және өзінің басқармасына тартылған көптеген дарынды жас қызметкерлерді де көмектесуге жіберді. «Үлкен жетістік мэр Линдсейдің бесінші авенюді шара үшін жабуға келіскенімен болды. Сол күні кеңседе зор қуаныш болды», – дейді Кристин Хаббард (қазіргі Кристин Александре). «Осы уақыттан бастап біз мэр Линдсейдің кеңсесін және тіпті оның қызметкерлерін де пайдаландық. Мен спикерлер координаторы болдым, бірақ Линдсейдің қызметкері Джудит Крихтоннан үлкен көмек алдым». Мэр Линдсей бесінші авенюді E. 14-ші көшеден бастап Central Park-қа дейінгі West 59-шы көшеге дейін, сондай-ақ 3-ші және 7-ші авенюлер арасындағы 14-ші көшеге дейін қозғалысқа толығымен жапты – екі мильден астам. Шараға шамамен бір миллион адам қатысты – елдің коммуникациялық жүйесінің орталық нүктесінде. Бесінші авенюді жабумен қатар, мэр Джон Линдсей Жер күні үшін Central Park-ты да қолжетімді етті. Юнион-скверде New York Times газетінің мәліметінше, кез келген уақытта 20 мыңға дейін адам жиналды, ал күні бойы 100 мыңнан астам адам болды. Манхэттенде NBC, CBS, ABC, The New York Times, Time және Newsweek орналасқандықтан, бұл елдің барлық аймандарынан келген тілшілер үшін ең қолайлы жағдайды қамтамасыз етті.

Филадельфия

АҚШ сенаторы Эдмунд Маски Филадельфиядағы Фэрмаунт паркіндегі Жер күніне арналған негізгі спикер болды. Басқа да көрнекті қатысушылардың ішінде тұтынушылардың құқығын қорғаушы белсенді және президенттікке үміткер Ральф Надер, ландшафт архитекторлары Ян Макхарг, Нобель сыйлығының лауреаты Гарвард биохимигі Джордж Уолд, АҚШ Сенатының оппозициялық көшбасшысы Хью Скотт және ақын Аллен Гинзберг болды.

Жер күні 1980

1970 жылдар маңызды экологиялық заңнамалар қабылданған кезең болды, оның ішінде Таза ауа заңы, Таза су заңы, Құрып бара жатқан түрлерді қорғау заңы, Теңіз жануарларын қорғау заңы, Суперфонд, Уытты заттарды бақылау заңы және Ресурстарды сақтау мен қайта пайдалану заңы. Осы кезеңде Қоршаған ортаны қорғау агенттігі құрылып, ДДТ-ге және бензин құрамындағы қорғасынға тыйым салынды. Джимми Картер президент болды. 1980 жылғы Жер күніне Майк МакКейб және Байрон Кеннард жетекшілік етті, және атмосфера көтеріңкі, мерекелік болды. Вашингтондағы негізгі шара Ақ үйдің қарсы бетінде орналасқан Лафайетт саябағында өткен фестиваль болды.

Жер күні 1990 - 1999 жылдар

1990 жылы Жер күніне орай 141 елде 200 миллион адам жұмылдырылып, экологиялық мәселелерді әлемдік аренаға көтерді. Бұл 20 жылдық шара 1970 жылғы алғашқы Жер күніне қарағанда күшті маркетингтік құралдармен, теледидар мен радиоға кеңірек қолжетімділікпен және көп миллиондық бюджетпен өткізілді. 1990 жылғы Жер күні іс-шараларын ұйымдастыру үшін екі жекелеген топ құрылды: Эдвард Фурия (1970 жылғы Жер аптасының жоба директоры) басқарған «Жер күні-20» қоры және Денис Хейс (1970 жылғы Жер күнінің ұлттық үйлестірушісі) басқарған «Жер күні-1990». Жер күнінің бастамашысы сенатор Гейлорд Нельсон екі топтың да құрметті төрағасы болды. Біріккен ұйымның басшылығы, үйлесімсіз құрылымдар мен стратегиялар бойынша келіспеушіліктер туындағандықтан екі топ біріге алмады. «Жер күні-20» қорының негізгі ұйымдастырушылары «Жер күні-1990» ұйымын, сол кезде Кремнийлік аңғарында хлорфторкарбонаттарды ең көп шығаратын және баламалы ерітінділерге көшуден бас тартқан Hewlett Packard компаниясын кеңеске алғаны үшін сынады. Маркетинг тұрғысынан алғанда, «Жер күні-20» ұйымы халыққа жақын қарым-қатынасқа басымдық берді және негізінен Бостон қаласындағы 1000 жергілікті топтың өнеркәсіптік ластануға қатысты коалициясы – «Ұлттық уытты заттар науқаны» сияқты жергілікті ұйымдарға сүйенді. «Жер күні-1990» ұйымы фокус-топтарды сынау, тікелей пошта арқылы қаржы жинау және электрондық пошта арқылы маркетинг сияқты стратегияларды қолданды. «Жер күні-20» халықаралық бейбітшілік экспедициясын Джим Уиттакер, бұрын-соңды Эверест шыңын бағындырған алғашқы америкалық альпинист басқарды. Бұл тарихта АҚШ, Кеңес Одағы және Қытай альпинистерінің бірігіп тауға көтерілген алғашқы жағдайы болды, тіпті Эверест тауына да. Әнге Линн Андерсон, Буч Бейкер, Шейн Бармби, Билли Хилл, Сьюзи Боггусс, Кикс Брукс, Т. Грэм Браун, Бурч сестері, Холли Данн, Фостер және Ллойд, Винс Гилл, Уильям Ли Голден, Highway 101, Шелби Линн, Джонни Родригес, Дэн Силс, Лес Тейлор, Пэм Тиллис, Мак Вайсман және Кевин Уэлч вокал берді. 1990 жылғы 5 мамырдағы Hot Country Songs тізімінде 74-орынды иеленді.

Mobilizing 200 million people in 141 countries and lifting the status of environmental issues onto the world stage, Earth Day activities in 1990 gave a huge boost to recycling efforts worldwide and helped pave the way for the 1992 United Nations Earth Summit in Rio de Janeiro. Unlike the first Earth Day in 1970, this 20th Anniversary was waged with stronger marketing tools, greater access to television and radio, and multimillion dollar budgets. Two separate groups formed to sponsor Earth Day events in 1990: The Earth Day 20 Foundation, assembled by Edward Furia (Project Director of Earth Week in 1970), and Earth Day 1990, assembled by Denis Hayes (National Coordinator for Earth Day 1970). Senator Gaylord Nelson, the original founder of Earth Day, was honorary chairman for both groups. The two did not combine forces over disagreements about leadership of combined organization and incompatible structures and strategies. Among the disagreements, key Earth Day 20 Foundation organizers were critical of Earth Day 1990 for including on their board Hewlett Packard, a company that at the time was the second biggest emitter of chlorofluorocarbons in Silicon Valley and refused to switch to alternative solvents. In terms of marketing, Earth Day 20 had a grassroots approach to organizing and relied largely on locally based groups like the National Toxics Campaign, a Boston based coalition of 1,000 local groups concerned with industrial pollution. Earth Day 1990 employed strategies including focus group testing, direct mail fundraising, and email marketing. The Earth Day 20 International Peace Climb was led by Jim Whittaker, the first American to summit Mt. Everest (many years earlier), and marked the first time in history that mountaineers from the United States, Soviet Union, and China had roped together to climb a mountain, let alone Mt. Everest. The song featured vocals from Lynn Anderson, Butch Baker, Shane Barmby, Billy Hill, Suzy Bogguss, Kix Brooks, T. Graham Brown, The Burch Sisters, Holly Dunn, Foster & Lloyd, Vince Gill, William Lee Golden, Highway 101, Shelby Lynne, Johnny Rodriguez, Dan Seals, Les Taylor, Pam Tillis, Mac Wiseman, and Kevin Welch. It charted at number 74 on the Hot Country Songs chart dated May 5, 1990.

2000 жылғы Жер күні

Мыңжылдыққа жақындағанда Хейз тағы бір науқанды жетектеуге келісті, бұл жолы жаһандық жылуға және таза энергияны іске қосуға бағытталды. 2000 жылғы 22 сәуірдегі Жер күні алғашқы Жер күнінің масштабты белсенділігін және 1990 жылғы Жер күнінің халықаралық, халықтық қозғалысын біріктірді. 2000 жылы Жер күні әлемдегі белсенділерді байланыстыруға көмектесетін интернетке қол жеткізді. 22 сәуірге дейін әлемдегі 5 мың экологиялық ұйым 184 елдегі жүздеген миллион адамға жетіп, олармен байланыс орнатты. Іс-шаралар әртүрлі болды: мысалы, Африкадағы Габонда барабан тізбегі ауылдар арасында саяхаттады, ал АҚШ-тың Вашингтон қаласындағы Ұлттық алаңда жүздеген мың адам жиналды.

Жер күні 2001

Google-дің алғашқы Жер күніне арналған doodle-ы 2001 жылы жарық көрді.

2003 жылғы Жер күні

2003 жылғы Жер күнінің тақырыбы «Өмір үшін су» науқаны болды. Осы жылы Жер күні желісі «Суыңызда не бар?» деп аталатын су сапасын зерттеу жобасын жасады. Суға қатысты шаралар барлық құрлықта өтті, оның ішінде Того, Египет, Кук аралдары, Иордания, Палестина, Жапония, Венесуэла, Словения, Нигерия және Канадада су семинарлары, көрмелер, концерттер және тағы да басқалар ұйымдастырылды. Оқу бағдарламалары, мұғалімдерге арналған оқулықтар, суды тексеру жиынтықтары және плакаттар су тақырыбына арналды. NAACP бастамасымен, Оңтүстік-Батыс сайлаушыларды тіркеу және білім беру жобасы сияқты латын американдық ұйымдар мен экологиялық әділдікке бағытталған басқа да ұйымдар АҚШ-тың аз қамтылған аймақтарында іс-шаралар ұйымдастырды. Бұл іс-шаралар сондай-ақ тазалау акциялары, саябақтарды жаңғырту және экологиялық қозғалысты қоғамдық және әлеуметтік әділдік мақсаттарымен біріктіруге бағытталған қалалық жиналыстар арқылы аз қамтылған аймақтардың қолдауын күшейтуге арналды.

Жер күні 2004

2004 жылы АҚШ-та Жер күні желісі және оның серіктестері Жер күніне сайлаушыларды тіркеуге баса назар аударды, нәтижесінде жүздеген мың адам сайлаушы ретінде тіркелді. Ірі ауқымда ағаш отырғызу шаралары да ұйымдастырылды. АҚШ-тағы Жер күнінің тағы бір маңызды оқиғалары – Огайо штатының Дейтон қаласындағы жыл сайынғы тазалау акциясы және Вашингтон штатының Сиэтл қаласында өткен Экологиялық денсаулық және әділеттілік мәселелерін қоғамдық деңгейде шешу жөніндегі 3-ші жылдық конференция болды.

Жер күні 2005

2005 жылғы Жер күнінің тақырыбы – "Балалар үшін салауатты орта".

2006 жылғы Жер күні

2006 жылғы Жер күні ғылым мен дінге бағышталды. 2006 жылы Жер күні Еуропаға кеңейді, Еуроодақтың көптеген елдерінде іс-шаралар мен сөздер өткізілді. Басты іс-шаралардың бірі – Нидерландының Утрехт қаласында өткен «Климаттық өзгерістер фестивалі», ол «Мұнайға тәуелділіктен қалай құтылуға болады» деген тақырыпқа арналды. Фестивальге Жер күнінің негізін қалаушы Денис Хейс, Нидерланд және Еуроодақ парламенттерінің өкілдері, ҮЕҰ, жергілікті билік және бұқаралық ақпарат құралдарының өкілдері қатысты. Украинадағы Жер күніне арналған екі жылдық іс-шаралардың бірінші жылында Денис Хейс Украинаның Киев қаласында өткен «Чернобыльдің 20 жылдығы – болашаққа еске алу» конференциясына қатысып, сөз сөйледі. 2006 жылы Қытайда Жер күні желісі мен Пекиннің Global Village ұйымы бірлесіп энергияны үнемдеу туралы халыққа білім берді, Ресейдің Мәскеу қаласында Жер күніне арналған алғашқы үйлестірілген іс-шаралар ұйымдастырылды, АҚШ-тың барлық аймақтарында климаттық өзгерістер тақырыбында ғылыми және діни панельдер өтті, ал Филадельфияда «Энергияңызды сақтаңыз» іс-шарасы өткізілді.

2007 жылғы Жер күні

Жер шарында энергия тиімділігін арттыруға бағытталған мыңдаған жобалар өткізілді, олар энергияны үнемдеу іс-шараларын, наразылық акцияларын, хат жазу кампанияларын, азаматтық және экологиялық білім беру оқуларын, қалалық және ауылдық жерлерді тазалау, сумен байланысты жобаларды қамтыды. Бұл жобалар экологиялық қозғалысты кеңейту және әртараптандыруға бағытталған. Ірі шаралар Киев (Украина), Каракас (Венесуэла), Тувалу, Филиппин, Того және Мадрид (Испания) қалаларында өтті. АҚШ-та азаматтық құқықтар, діни және әлеуметтік әділеттілік көшбасшылары 16-20 сәуір аралығында Earth Day Network ұйымына қосылып, өздерінің қауымдастықтары мен сайлау округтері атынан Конгреске ластануға рұқсаттарды "ескіше" жаңаруды тоқтатуды, заң арқылы көміртегі шығарындыларын дереу азайтуды және көміртегі салығынан немесе көміртегі квоталарын мемлекеттік аукционнан түсетін барлық кірістерді халыққа пайдалы мақсаттарға жұмсауды талап етті. Earth Day Network Green Apple Music & Arts Festival фестивалімен бірлесіп, Жер күнін Нью-Йорк, Сан-Франциско және Чикаго қалаларында музыка мен ойын-сауықпен атап өтті. Шараға 200 мыңнан астам адам қатысты, ал бұқаралық ақпарат құралдары арқылы миллиондаған адамға хабар жеткізілді. АҚШ және Канададағы дін қызметкерлері, пасторлар, раввиндер және басқа да дін басшыларын жаһандық климаттың өзгеруін моральдық мәселе ретінде уағыздауға шақыратын "Пулпиттегі жаһандық жылыну туралы уағыз" кампаниясы басталды. Кейін 2007 жылы Live Earth атты жаһандық музыкалық шара дүние жүзінде өтті.

2008 жылғы Жер күні

2008 жылғы Жер күні әлемдегі миллиондаған адамды «Климатқа шақыру» акциясына жұмылдырды. АҚШ-та бұл науқан халықты климаттық өзгерістерге қатысты заң қабылдау үшін Конгресске миллион қоңырау шалуға шақырды. 2008 жылы АҚШ-тың Вашингтон, Нью-Йорк, Майами, Чикаго, Даллас, Денвер, Лос-Анджелес және Сан-Франциско сияқты сегіз ірі қаласында ірі климаттық митингілер өтті, оларға шамамен 350 000 адам қатысты. Вашингтонда актер Эдвард Нортон, «Нью-Йорк Таймс» газетінің журналисі Томас Фридман және NASA ғалымы Джеймс Хансен жаһандық жылыну туралы маңызды хабарлама жасап, Конгресстен климатқа қатысты қатаң және әділ шаралар қабылдауды талап етті. «O.A.R.», «Umphrey's McGee», Уоррен Хейнс, «Mambo Sauce» және «American Idol» жобасының қатысушысы Блейк Льюис көрермендерге ән орындап, қуантты. Бұл шараны CNN және «The Weather Channel» телеарналары тікелей эфирде көрсетті, сондай-ақ «Климатқа шақыру» акциясы туралы хабарды таратқан көптеген баспасөз құралдары жариялады. Әлемнің түкпір-түкпірінде «Жер күні» науқаны аясында көптеген іс-шаралар ұйымдастырылды.

Жер күні 2009

2009 жылғы жаһандық жылудың шешімдері жөніндегі ұлттық оқыту шарасы АҚШ-тың жоғары оқу орындарына, азаматтық ұйымдарға және діни топтарға жетті. Осы шара аясында Конгресс мүшелері өз сайлау округтеріндегі колледждер мен орта мектептерде бейнеконференция арқылы сөз сөйледі.

2010 жылғы Жер күні (40 жыл)

Жер шары күнінің 40 жылдығына орай әлем бойынша шамамен бір миллиард адам әрекет етті. Шамамен 20 000 серіктес климаттық өзгерістер және басқа да экологиялық мәселелер бойынша климаттық митингтер, «Жасыл миллиард әрекеті» және жасыл экономиканы құру жоспарларына азаматтық лидерлерді тарту арқылы шаралар қабылдады, бәрі Earthday.org онлайн платформасы арқылы байланысты. «Жаһандық әңгіме күні» аясында 39-дан астам елдегі 200-ден астам сайланған шенеунік өз сайлаушыларымен тұрақты жасыл экономиканы құру және көміртегі ізінің қысқарту жолдары туралы белсенді диалог жүргізді. Әлемнің студенттері мектеп аумақтарын көгалдандыруға қатысты, оның ішінде қоғамдық тазалау акциялары, күн энергиясы жүйелері, мектеп бақшалары және экологиялық білім беру бағдарламалары ұйымдастырылды. Earth Day Network 2010 жылдың соңына дейін 15 елде бір миллион ағаш отырғызу мақсатында Twentieth Century Fox Home Entertainment компаниясының «Avatar Home Tree Initiative» жобасымен серіктестікке келді. Вашингтондағы Ұлттық алаңда өткен климаттық митингке 150 мыңнан астам белсенді қатысып, АҚШ Конгресінен 2010 жылы жан-жақты климаттық заң қабылдауды талап етті. Тоғыз сағаттық іс-шарада дін, еңбек, азаматтық құқық, экологиялық ұйымдар, жеке сектор, жетекші климат ғалымдары, мәшһүр тұлғалар, министрлер кабинетінің хатшылары, халықаралық саяси лидерлер және жергілікті билік өкілдері бар 70-тен астам беделді спикерлер сөз сөйледі. Earth Day Network Бейбітшілік корпусымен бірлесіп, Украина, Филиппин, Грузия, Албания және Үндістанның Калькутта қалаларындағы ауылдық аймақтарда экологиялық және азаматтық білім беру бағдарламаларын, ағаш отырғызу, ауылдарды тазалау және қайта өңдеу семинарларын жүзеге асыру үшін жергілікті еріктілермен жұмыс істеді. 2010 жылы Earth Day Network Үндістанның Калькутта қаласында филиал ашты. Мароккодағы 40 жылдық мерекелік шаралар аясында үкімет Африка мен араб әлеміндегі алғашқы қадам ретінде Қоршаған орта және тұрақты даму жөніндегі Ұлттық хартаны жариялады, ол елдегі жаңа экологиялық заңдарды дамытуға бағытталған. Марокко Корольдігі де бір миллион ағаш отырғызуға уәде берді.

An estimated one billion people around the world took action for the 40th anniversary of Earth Day. An estimated 20,000 partners took action on climate change and other environmental issues through climate rallies, Billion Acts of Green™, and by engaging civil leaders in plans to build a green economy, connected through the online action center at Earthday. org. Through the Global Day of Conversation, more than 200 elected officials in more than 39 countries took part in active dialogues with their constituents about their efforts to create sustainable green economies and reduce their carbon footprints. Students around the world participated in school greenings, featuring community clean ups, solar energy systems, school gardens, and environmental curriculum. Earth Day Network announced a partnership with Twentieth Century Fox Home Entertainment's Avatar Home Tree Initiative to plant one million trees in 15 countries by the end of 2010. The Climate Rally on the National Mall in Washington, D. C., drew in more than 150,000 activists to demand that U. S. Congress pass comprehensive climate legislation in 2010. The nine hour event featured more than 70 high profile speakers, including leadership from the faith, labor, civil rights, environmental communities, the private sector, leading climate scientists, celebrities, Cabinet Secretaries, international political leaders, and local government officials. In partnership with the Peace Corps, Earth Day Network worked with local volunteers to implement environmental and civic education programs, tree plantings, village clean ups, and recycling seminars in rural areas in Ukraine, the Philippines, Georgia, Albania, and Kolkata, India. In 2010, Earth Day Network also established a satellite office in Kolkata, India. As part of a nationwide commemoration of the 40th anniversary in Morocco, the government announced a unique National Charter for the Environment and Sustainable Development, the first commitment of its kind in Africa and the Arab world, which will inform new environmental laws for the country. The Kingdom of Morocco also pledged to plant one million trees.

Жер күні 2011

2011 жылғы Жер күні шараларына жергілікті саяси лидерлерге арналған экологиялық форум, сондай-ақ Тунис қаласында және Ирак бойынша бастауыш мектептерде Жер күнін алғаш рет атап өту кірді. Әлемдегі орманды ең көп жойған 17 елде Жер күні желісі 1,1 миллионнан астам ағаш отырғызу жобасын аяқтады. Жер шары бойынша 100 миллионнан астам «жасыл» іс-қимыл тіркелді. 2011 жылдың қыркүйегінде Клинтонның жаһандық бастамасында президент Клинтон бұл жобаны жаһандық мәселелерді шешудің үлгілі жолы деп мойындады.

2012 жылғы Жер күні

2012 жылы Жер күніне орай "Жасыл миллиард" іс-әрекет орындалды, ал Жер күні желісі бұл жетістікті Рио-де-Жанейродағы БҰҰ Тұрақты даму жөніндегі конференциясында жариялады. "Жасыл миллиард" әлемдегі ең ірі экологиялық науқан болып табылады, ол көміртегі шығарындыларын нақты өлшемде азайту және тұрақтылықты қолдау мақсатындағы қарапайым жеке іс-әрекеттерді де, ірі ұйымдық бастамаларды да ынталандырып, марапаттайды. Қоғамдық науқандар жергілікті экологиялық мәселелерді шешу үшін сайланған шенеуніктерді жұмылдырды. Діни бағдарламалар аясында АҚШ-тың католик шіркеулері мен храмдары Жер күніне уағыздар мен басқа да іс-шаралар арқылы қатысты, оның ішінде Ұлттық соборда өткен төрт шара және Изге София соборындағы конференция, сондай-ақ Жаратылысқа қамқорлық жөніндегі Ұлттық діни коалициясы (NRCC) ұйымдастырған іс-шаралар өтті. Жер шарын жұмылдыру (Mobilize the Earth™) шаралары Үндістанның барлық штаттары мен географиялық аймақтарында, Жер күні желісінің үйлестіруімен, митингілер, концерттер, жарыстар, семинарлар, көрмелер, ағаш отырғызу акциялары, қол қою науқандары және шеберлік сабақтарын қамтыды.

Жер күні 2013

2013 жылғы Жер күнінің мақсаты – климаттың өзгеруі тудыратын ауқымды мәселені жеке басқа жеткізу, сонымен бірге бүкіл әлемдегі адамдарды «Климаттың өзгеруінің Беті» тақырыбымен біріктіріп, күшті әрекетке шақыру болды. Климаттың өзгеруінің біздің басшыларымыз үшін қашық проблема емес, керісінше, ол әлемнің кез келген жеріндегі адамдарға, жануарларға және орынжайларға әсер ететінін көрсету үшін EDN #faceofclimate хэштегі арқылы жіберілген суреттерді жинап, оларды мектептерден бастап, саябақтар мен мемлекеттік ғимараттарға дейін әлемнің мыңдаған шараларында көрсетті. Бұл науқанға жоғары деңгейдегі ұйымдар мен жеке тұлғалар қатысты, оның ішінде Америка мемлекеттері ұйымының бас хатшысы, АҚШ Мемлекеттік хатшысы және тағы да басқалар. Сонымен қатар, үміт сыйлайтын оқиғалар қоғамдастықтарды әрекет етуге шабыстандырды. 2013 жылы Жер күні мен қоршаған орта мәселелері бойынша колледж студенттерін біліммен қаруландырып, оларды белсенділікке тарту бағдарламасы MobilizeU алты құрлықтағы 51 елдегі 296 университетке және АҚШ-тың 46 штатына кеңейді. Вашингтон қаласында EDN Юнион станциясында Жер айына арналған төрт апталық іс-шаралар циклын ұсынды. Бұл циклге экологиялық кинофестиваль, жаңаруға жарамды энергияны демонстрациялау, фермерлер базары, NASA-ның білім беру көрмелері және ғалымдар мен астронавттардың қоғамдық лекциялары кірді. Вашингтон, округтік мемлекеттік мектептермен бірлесіп, EDN Юнион станциясында STEM жәрмеңкесін де ұйымдастырды.

Жер күні 2014

2014 жылғы Жер күнінің мақсаты – жаһандық климаттың өзгеруіне байланысты зор мәселелерді жеке адамдармен байланыстырып көрсету және осыны 2014 жылғы Жер күнімен және 2020 жылғы Жер күнінің 50 жылдығына дейінгі бес жылдық есепке енгізу болды. Бұл бүкіл әлемдегі адамдарды ортақ мақсатқа біріктіріп, әрекет етуге шақыру мүмкіндігі еді. 2014 жылғы Жер күнінің тақырыбы – «Жасыл қалалар». Жер күні желісі 2013 жылдың күзінде «Жасыл қалалар» науқанын бастады, оның мақсаты – әлемдік қалалардың тұрақтылығын арттыру және олардың көміртегі ізін азайту. Науқан үш негізгі элементке – ғимараттарға, энергияға және көлікке – бағытталған. Ол тиімділікті арттыру, жаңаруға қабілетті технологияларға инвестиция салу және реттеу реформалары арқылы қалалардың таза, денсаулыққа пайдалы және экономикалық жағынан дамыған болашаққа жылдамдап өтуіне көмектесуді көздейді.

Жер күні 2015

2015 жылы Жер күнінің 45 жылдығын тойлауға орай, жаһандық тақырып "Біздің кезегіміз басшылыққа алу" деп белгіленді. Сол жылы Жер күні желтоқсанда БҰҰ Климаттық өзгерістер жөніндегі конвенцияның (UNFCCC) COP 21 климаттық келіссөздеріне Парижде дайындық жұмыстарының бір бөлігі болды. Осы конференцияда климаттық өзгерістер бойынша міндетті келісімге қол жеткізілуі күтілуде, бұл экологиялық қозғалыс үшін шешуші жыл болды. Earth Day Network (EDN) науқандары экологиялық жақтаушылықты күшейтуге, сондай-ақ климаттық коммуникация мен білім беруді жетілдіруге бағытталған. EDN өзінің басты аудиториясы үшін төрт науқанды жобалап, іске асырды: Green Cities, MobilizeU, Климаттық білім беру апталығы және Діни жұмылдыру, олардың барлығы ұйымның тақырыбына – "Біздің кезегіміз басшылыққа алу" – негізделді. Бұдан өзге, EDN Global Poverty Project (GPP) серіктестігімен Вашингтондағы Ұлттық алаңда Global Citizen 2015 Жер күніне арналған шараны өткізді. Бұл EDN мен GPP-ге жаһандық белсенділердің жаңа буынын шабыттандырып, оларды әрекетке түсіруге мүмкіндік берді. Шара жаһандық кедейлікті жою мен климаттық өзгерістерді тоқтату арасындағы байланысты орнатуға бағытталған. Earth Day Network климаттық өзгерістерді тоқтату үшін үлкен масштабтағы міндеттемелерді алу мақсатында ірі серіктестермен тікелей жұмыс істеді.

Жер күні 2016

2016 жылғы Жер күнінің тақырыбы "Жер үшін ағаштар" болды. Үндістан, Кариб аймағы, Вьетнам және Марокко маңызды мемлекеттік міндеттемелер қабылдады. 2013 жылы құрылған "Қара өмірлер маңызды" ұйымы да EarthDay.org ұйымымен бірлесіп қоғамдық талқылауларға қатысты. 2016 жылғы Жер күніне 700 миллионға жуық қоғамдық мүше, ұйым және мектеп оқушысы қатысты. Үндістанда 36 миллионнан астам ағаш отырғызылды. "Жер күні желісі" (қазір EarthDay.org) Қытайдың ірі онлайн энциклопедиясы Baidu Baike-де тіркелді. Әлемнің жүздеген қалаларының әкімдері 2016 жылғы Жер күніне қатысып, негізінен қала құрылысы және орманды қайта жаңарту мәселелеріне назар аударды.

БҰҰ-да Париж келісімінің қол қойылуы

Біріккен Ұлттар Ұйымының климат қозғалысы тарихындағы ең маңызды климаттық келісімге қол қою үшін Жер күнін таңдауы бекер болған жоқ. 2016 жылғы Жер күнінде 175 елдің басшылары дәл осылай істеп, рекорд жасады.

Жер күні 2017

2017 жылғы Жер күніне орай, Жер күні желісі 2020 жылға қарай жаһандық экологиялық және климаттық сауаттылықты арттыру мақсатын қойды. EDN климаттық өзгерістер ұғымдарын меңгерген және оның планетамызға бұрын-соңды болмаған қауіп төндіріп тұрғанын білетін әлемді елестетті. Экологиялық және климаттық сауаттылық – жасыл дауыс берушілерді қалыптастырудың және экологиялық және климаттық заңдар мен саясатты ілгерілетудің ғана емес, сонымен қатар жасыл технологиялар мен жұмыс орындарын дамытудың да қозғаушы күші. Осы мақсатта 2017 жылғы Жер күнінің тақырыбы – экологиялық және климаттық білім беру. EDN білімнің прогрестің негізі екенін жақсы біледі. 21-шы ғасырда бізге төніп тұрған өзекті экологиялық мәселелерді шешу үшін, біз экология ғылымын жақсы білетін және жергілікті және жаһандық экологиялық мәселелерге хабардар жаһандық азаматтық қоғамды құруымыз керек. Көбірек білім алған қоғам экологиялық қорғау сияқты құндылықтарды қабылдайды және осы құндылықтарды қорғауға күш алады. Онлайн-пластик ластану калькуляторы арқылы тұтынушылар бір жылда қанша бір реттік пластик қолданғанын есептеп, осы қалдықтар көлемін қалай азайтуды жоспарлады. «Пластик ластануының негіздері және іс-қимыл құралдары» тұтынушыларға пластик қолтаңбасын азайтуға бағытталған іс-қимылдар туралы ақпарат берді. Гамбия, Италия, Таиланд, Жапония, Үндістан, АҚШ және басқа да елдерде өткен дүниежүзілік шараларға пластик тазалау, оқу лекциялары және 10 000 серіктес қатысқан фестивальдер кірді. 2018 жылдың сәуір айында Google-да «Пластик ластануы» деген сөзді іздеу соңғы бес жылдағы ең жоғары көрсеткішті көрсетті, «Жер күні 2018» және «пластик» туралы 17 тілде 5,5 миллион бет құрылды, ал 450 миллионнан астам көрермені бар әлемдік БАҚ бұл науқанды жариялады. АҚШ-тағы әлеуметтік желілерде «пластик ластануы» деген сөз тіркесі 155 миллионнан астам адамға жетті. Нәтижесінде Google-да 230 000-нан астам пластик тазалау акциялары тіркелді, 60 елде бір реттік пластик қолдануға тыйым салу және заңнама қабылданды, ал Coca Cola және Starbucks сияқты компаниялар пластик ластануды жою және оны айтарлықтай азайту қадамдарын жариялады.

For Earth Day 2017, Earth Day Network launched the goal of global environmental and climate literacy by 2020. EDN envisioned a world that is fluent in the concepts of climate change and aware of its unprecedented threat to our planet. Environmental and climate literacy is the engine not only for creating green voters and advancing environmental and climate laws and policies but also for accelerating green technologies and jobs. To that end, the 2017 Earth Day theme is environmental and climate education. EDN knows that education is the foundation for progress. Before we can solve the dire environmental threats facing us in the 21st century, we must build a global citizenry knowledgeable in environmental science and fluent in local and global ecological issues. A world with a more educated populace internalizes values – such as environmental protection – and is empowered to act in defense of these values. Through an online Plastics Pollution Calculator, consumers calculated how much disposable plastic they used in a year and planned how to reduce this amount of waste. A Plastic Pollution Primer and Action Toolkit also educated consumers about actions to reduce their plastic footprint. Events worldwide in The Gambia, Italy, Thailand, Japan, India, the U. S., among others, included plastic cleanups, teach ins, and festivals in which 10,000 partners participated. In April 2018, the Google search for "Plastic Pollution" saw the highest trends in the previous five years, 5.5 million pages in 17 languages were created on the internet about "Earth Day 2018" and "plastics," and global media outlets with a combined audience of 450+ million people covered the campaign. The phrase "plastic pollution" on social media in the U. S. alone reached more than 155 million people. As a result, over 23,0000+ plastic cleanups were registered on Google, 60 countries introduced single use plastic bans and legislation, and companies such as Coca Cola and Starbucks announced steps to eliminate and significantly reduce plastic pollution.

Жер күні 2019

2019 жылғы Жер күнінің тақырыбы – «Түрлерімізді қорғайық» болды. Осы науқан аясында түрлердің жойылу себептері мен салдары туралы ақпарат таратуға арналған іс-шаралар мен бағдарламалар ұйымдастырылды.

2020 жылғы Жер күні

2020 жылы Жер күні – Жер күнінің 50 жылдығы. Мерекелеу шараларына Ұлы жаһандық тазалау, азаматтық ғылым, жақтаушылық, білім беру және өнер сияқты іс-шаралар кірді. 2020 жылғы Жер күнінің тақырыбы – «климаттық әрекеттер». COVID-19 пандемиясына байланысты жоспарланған көптеген шаралар онлайн форматқа көшірілді. Ерекше айта кетерлігі, Future Coalition ұйымдастырған жастар белсенділерінің коалициясы АҚШ-та Жер күнінің 50 жылдығын тойлауға арналған үш күндік Earth Day Live тікелей эфирін ұйымдастырды. Мерекелік шаралар бес негізгі бағытқа шоғырланды: азаматтық ғылым, еріктілік, қоғамдық қатысу, білім беру және мақсатқа қол жеткізудегі өнердің рөлі.

Жер күні 2021

2021 жылғы Жер күнінің тақырыбы – Жерді қалпына келтіру, және бес негізгі бағдарламаны қамтиды: «Кенпопи жобасы», «Тамақ және қоршаған орта», «Климаттық сауаттылық», «Жаһандық Жер сынағы» және «Ұлы жаһандық тазалау». Жер күні апталығында earthday.org және жетекші ұйымдастырушылар – Education International, Hip Hop Caucus және Earth Uprising климаттық сауаттылық, экологиялық әділдік және жастардың климатқа қатысты мәселелері бойынша үш параллель климаттық іс-қимыл саммитін өткізді. Earthday.org сондай-ақ 2021 жылдың 22 сәуірінде өткен екінші жылдық Жер күні тікелей эфирлік іс-шарасын ұйымдастырды, онда жаһандық белсенділер, халықаралық көшбасшылар және ықпалды тұлғалар қатысты. Байден әкімшілігі 2021 жылғы Көшбасшылардың климат саммитін ұйымдастырды. Бұл Zoom сияқты виртуалды кездесуде әлемнің 40 көшбасшысы мен ондаған спикерлер болды, олардың ішінде Папа Франциск, Шие Бастида, GE Renewable Energy вице-президенті және технология жөніндегі бас директоры Даниэль Мерфельд, Vattenfall президенті және бас директоры Анна Борг және Катардың муниципалитет және қоршаған орта министрі Абдулла Субай.

Жер күні 2022

2022 жылғы Жер күнінің тақырыбы – «Біздің планетамызға инвестиция жасау» және ол бес негізгі бағдарламаны қамтиды: Ұлы жаһандық тазалау, тұрақты сән, климат және экологиялық сауаттылық, Канопи жобасы, тағам және қоршаған орта, сондай-ақ Жаһандық Жер сынағы. Earthday.org 2023 жылға да «Біздің планетамызға инвестиция жасау» тақырыбын жалғастыратынын және 2022 жылғы Жер күніне бір миллиардтан астам азамат қатысқанын хабарлады.

2023 жылғы Жер күні

2023 жылдың ресми тақырыбы "Планетамызға инвестиция жасау" болды. 2023 жылғы Жер күнінде Күн жүйесіндегі әртүрлі қашықтықтардан, терең ғарыштан түсірілген Жердің суреттерінен жинақ жарияланды.

Жер күні 2024

Жер күнінің 2024 жылғы тақырыбы – «Планета vs Пластик». Осыған орай, Earthday.org 2040 жылға қарай жаһандық пластик өндірісін 60%-ға төмендетуге шақыру жасады. 2023 жылдың қараша айында микропластиктердің денсаулыққа қауіпті екенін жұртшылық назарына жеткізу мақсатында Earthday.org «Сәбилер vs Пластик» атты есебін жариялады, онда осы мәселе бойынша соңғы ғылыми зерттеулер жинақталған. «The Guardian» газеті бұл есеп туралы көзқарас мақаласын жариялап, микропластиктерге ұшыраудан ең көп зардап шегетіндердің Оңтүстік жарты шардың балалары екенін атап көрсетті.

Жер күні Канада

Канадада алғашқы Жер күні 1980 жылдың 11 қыркүйегінде бейсенбі күні өтті. Оны сол кездегі Квинс университетінің инженерлік физика/күн энергетикасы саласының аспиранты Пол Д. Тинари ұйымдастырды. Кингстон және аралдар округінің сол кездегі депутаты және бұрынғы Канаданың сыртқы істер министрі Флора Макдональд 1980 жылдың 6 қыркүйегінде салтанатты түрде ағаш отырғызып, Жер күні апталығын ресми түрде ашты және елдегі депутаттар мен провинциялық депутаттарды жыл сайынғы Жер күні деп жариялауға шақырды. Алғашқы Жер күнінің басты шараларына түрлі экологиялық салалардағы сарапшылардың оқу лекциялары, студенттердің қала көшелері мен тас жолдарындағы қоқыс жинауы және голландиялық шырша ауруынан қырылған ағаштардың орнына жаңа ағаштар отырғызу кірді.

Күн мен түннің теңелу күнінің тарихы (20 наурыз)

Күн мен түн теңелу күні наурыз теңелуінде (20 наурызға жуық) тойланады. Бұл күн Солтүстік жарты шарда астрономиялық көктемнің, ал Оңтүстік жарты шарда астрономиялық күздің басталуын білдіреді. Астрономияда күн мен түн теңелуі – Күннің Жердің экваторының үстінен тікелей өтуі (күн емес, уақыттың бір сәті), ол жыл сайын 20 наурыз және 23 қыркүйекте болады. Көптеген мәдениеттерде күн мен түн теңелуі мен күн тоқырауы маусымдардың басталуын немесе бөлінуін көрсетеді, бірақ ауа райының өрнектері одан бұрын қалыптасады. Джон Макконнелл алғаш рет 1969 жылы ЮНЕСКО-ның қоршаған орта жөніндегі конференциясында "Жер күні" деп аталатын жаһандық мереке идеясын ұсынды. 1970 жылдың 21 наурызында Сан-Франциско қаласының мэрі Джозеф Алиото алғашқы Жер күні туралы жарлық шығарды. Сан-Франциско және Калифорния штатының Дэвис қаласы сияқты түрлі қалаларда бірнеше күндік көше мерекелері өтті. БҰҰ Бас хатшысы У Тант Макконнеллдің осы жыл сайынғы іс-шараны тойлау жөніндегі жаһандық бастамасын қолдады және 1971 жылдың 26 ақпанында осы мақсаттағы жарлыққа қол қойды:
Біздің әдемі Жер кемесі үшін тек бейбіт және қуанышты Жер күндері болсын, ол суық кеңістікте айналып, өмірмен толы құнды жүгін алып жүреді. Біріккен Ұлттар Ұйымының бас хатшысы Курт Вальдхайм 1972 жылы наурыз теңелуінде осыған ұқсас рәсімдермен Жер күнін тойлады, ал Біріккен Ұлттар Ұйымының Жер күнін тойлау рәсімі наурыз теңелуі күнінен бастап жыл сайын жалғасып келеді (Біріккен Ұлттар Ұйымы 22 сәуірдегі жаһандық іс-шараның ұйымдастырушыларымен де ынтымақтаса жұмыс істейді). Маргарет Мид теңсауық Жер күнін қолдап, 1978 жылы былай деді:
Жер күні – барлық ұлттық шекаралардан асып, географиялық тұтастықты сақтайтын, таулар мен мұхиттарды, уақыт белдеулерін қамтитын, сонымен бірге әлемнің түкпір-түкпірінен адамдарды бір резонанстық келісімге келтіретін, табиғаттағы үйлесімді сақтауға арналған, бірақ технологияның жетістіктерін, уақытты өлшеуді және кеңістіктегі жылдам байланысты пайдаланатын алғашқы қасиетті күн. Жер күні астрономиялық құбылыстарды жаңаша пайдаланады – бұл сонымен бірге ең көне тәсіл, өйткені ол Күннің экватордан өтуі, Жердің барлық бөлігінде түн мен күнді теңеу уақытын пайдаланады. Жылдық күнтізбедегі осы сәттен бастап ЖЕР КҮНІ жергілікті немесе жіктейтін ешқандай символдар жиынтығын, бір өмір салтының екіншісінен артық екендігі туралы шындық немесе мәлімдеме ұсынбайды. Бірақ наурыз теңелуін таңдау планеталық деңгейде ортақ оқиғаны тойлауға және ғарыштан көрінгендей Жерді бейнелейтін туды пайдалануға мүмкіндік береді. Теңелу сәтінде, дәстүр бойынша, Жер күнін атап өту үшін Жапония Біріккен Ұлттар Ұйымына сыйға тартқан Жапон бейбітшілік қоңырауын соғу қалыптасқан. Жылдар бойы БҰҰ-ның мерекесімен бір уақытта әлемнің әртүрлі жерлерінде мерекелер өткізілді. 2008 жылдың 20 наурызында БҰҰ-дағы рәсімге қоса, Жаңа Зеландияда да салтанатты шаралар өтті, сондай-ақ Калифорния, Вена, Париж, Литва, Токио және басқа да көптеген жерлерде қоңыраулар соғылды. БҰҰ-дағы Күн мен түн теңелу күнін атап өтуді Жер қоғамы қоры ұйымдастырады. Бейбітшілік қоңырауын соғу арқылы Жер күні әлемнің көптеген қалаларында, Венада, Берлинде және басқа жерлерде тойланады. Жақында Женевадағы БҰҰ-да Фукусима Дайичи АЭС апатынан кейін, жаһандық жастар қорының көмегімен Жапонияның Шинагава бейбітшілік қоңырауын соғу арқылы "Бейбітшілікке бір минут" деп аталатын есімді қаларлық іс-шара өтті. Солтүстік жарты шардағы көктемгі күн мен түн теңелуінен басқа, қыркүйек айындағы Оңтүстік жарты шардағы көктемгі күн мен түн теңелуін атап өту де маңызды. 21 қыркүйек – Халықаралық бейбітшілік күні, сондықтан оны Джон Макконнелл, У Тант және басқалардың бастапқы ниеттеріне сәйкес деп санауға болады.

The equinoctial Earth Day is celebrated on the March equinox (around March 20) to mark the arrival of astronomical spring in the Northern Hemisphere, and of astronomical autumn in the Southern Hemisphere. An equinox in astronomy is that point in time (not a whole day) when the Sun is directly above the Earth's equator, occurring around March 20 and September 23 each year. In most cultures, the equinoxes and solstices are considered to start or separate the seasons, although weather patterns evolve earlier. John McConnell first introduced the idea of a global holiday called "Earth Day" at the 1969 UNESCO Conference on the Environment. The first Earth Day proclamation was issued by San Francisco Mayor Joseph Alioto on March 21, 1970. Celebrations were held in various cities, such as San Francisco and in Davis, California with a multi day street party. UN Secretary General U Thant supported McConnell's global initiative to celebrate this annual event; and on February 26, 1971, he signed a proclamation to that effect, saying:
May there be only peaceful and cheerful Earth Days to come for our beautiful Spaceship Earth as it continues to spin and circle in frigid space with its warm and fragile cargo of animate life. United Nations secretary general Kurt Waldheim observed Earth Day with similar ceremonies on the March equinox in 1972, and the United Nations Earth Day ceremony has continued each year since on the day of the March equinox (the United Nations also works with organizers of the April 22 global event). Margaret Mead added her support for the equinox Earth Day, and in 1978 declared:
Earth Day is the first holy day which transcends all national borders, yet preserves all geographical integrities, spans mountains and oceans and time belts, and yet brings people all over the world into one resonating accord, is devoted to the preservation of the harmony in nature and yet draws upon the triumphs of technology, the measurement of time, and instantaneous communication through space. Earth Day draws on astronomical phenomena in a new way – which is also the most ancient way – by using the Vernal Equinox, the time when the Sun crosses the equator making the length of night and day equal in all parts of the Earth. To this point in the annual calendar, EARTH DAY attaches no local or divisive set of symbols, no statement of the truth or superiority of one way of life over another. But the selection of the March Equinox makes planetary observance of a shared event possible and a flag that shows the Earth, as seen from space, appropriate. At the moment of the equinox, it is traditional to observe Earth Day by ringing the Japanese Peace Bell, which Japan donated to the United Nations. Over the years, celebrations have occurred in various places worldwide at the same time as the UN celebration. On March 20, 2008, in addition to the ceremony at the United Nations, ceremonies were held in New Zealand, and bells were sounded in California, Vienna, Paris, Lithuania, Tokyo, and many other locations. The equinox Earth Day at the UN is organized by the Earth Society Foundation. Earth Day ringing the peace bell is celebrated around the world in many towns, ringing the Peace Bell in Vienna, Berlin, and elsewhere. A memorable event took place at the UN in Geneva, celebrating a Minute for Peace ringing the Japanese Shinagawa Peace Bell with the help of the Geneva Friendship Association and the Global Youth Foundation, directly after in deep mourning about the Fukushima Daiichi Nuclear Power Plant catastrophe ten days before. Besides the Spring Equinox for the Northern Hemisphere, the observance of the Spring Equinox for the Southern Hemisphere in September is of equal importance. The International Day of Peace is celebrated on September 21, and can thus be considered to accord with the original intentions of John McConnell, U Thant and others.

1970 жылғы Жер күніне дейін өсіп келе жатқан экоактивизм

1968 жылы Мортон Хилберт және АҚШ-тың қоғамдық денсаулық сақтау қызметі студенттерге қоршаған ортаның нашарлауының адам денсаулығына тигізетін әсері туралы ғалымдардан есту үшін экологиялық симпозиум ұйымдастырды. Осылайша Жер күні бастау алды. Келесі екі жыл бойы Хилберт пен студенттер бірінші Жер күнін жоспарлауға белсенді жұмыс істеді. 1970 жылдың сәуір айында АҚШ сенаторы Гейлорд Нельсонның федералдық жариялануымен бірге бірінші Жер күні өткізілді. 1970 жылдың 23 қаңтарында Солтүстік-Батыс университетінде "Өмірді сақтау жобасы" атты экологиялық білім беру шарасы ұйымдастырылды. Бұл, бірінші Жер күніне дейін АҚШ-тың университеттерде өткізілген бірнеше шаралардың біріншісі болды. Сондай-ақ, Ральф Нейдер 1970 жылы экологияның маңыздылығы туралы сөйлей бастады. 1960 жылдар АҚШ-та экология үшін өте қарқынды кезең болды. 1960 жылға дейін Нью-Йорк штатының Нассау округінде ДДТ-ға қарсы халықтық қозғалыс және жасырын ядролық қару сынақтарына қарсы кең тараған оппозиция Рейчел Карсонды оның танымал "Көктемнің үні" (1962) кітабын жазуға ықпал етті.

22 сәуірдің мәні

Нельсон бұл күнді колледж кампустарында «экологиялық сабақтастық» ретінде жоспарлағандардың қатысуын барынша арттыру үшін таңдады. Ол 19–25 сәуір аптасының ең қолайлысы екенін анықтады, себебі бұл кезең емтихан немесе көктемгі демалыспен келіспеді. Сонымен қатар, бұл күн Пасха немесе Песах сияқты діни мерекелермен де қақтығысқа түспеді, ал көктемдегі ауа райы да жақсы болуға мүмкіндік берді. Студенттердің көп бөлігі сабақта болады, апта ортасындағы басқа шаралармен бәсекелестік те азаяды, сондықтан ол 22 сәуірді таңдады. Бұл күн сонымен қатар белгілі табиғатты қорғаушы Джон Мьюрдің туған күніне жақын болды. Ұлттық саябақтар қызметі мен Джон Мьюр ұлттық тарихи орны Жер күніне (21, 22 немесе 23 сәуір) арналған «Туған күн – Жер күні» атты мерекелік шарасын жыл сайын өткізеді. Бұл шара Жер күні мен Джон Мьюрдің экология мен табиғатты қорғау саласындағы еңбектеріне көрсетілген құрметтің белгісі. Нельсон білмегендей, 1970 жылдың 22 сәуірі Григориан күнтізбесі бойынша (советтер 1918 жылы қабылдаған) Владимир Лениннің туғанына 100 жыл толуымен дәл келіп келді. Time журналы бұл күнді кездейсоқ емес, «коммунистік хитролық» деп күдіктенгендердің болғанын, ал «Америка революциясының қыздары» қатарынан біреуінің «жаман ниетті элементтер американдық балаларды олар үшін пайдалы ортада өмір сүруге мәжбүрлеуді жоспарлап отыр» деген пікірін келтірді. АҚШ Федералдық тергеу бюросының директоры Дж. Эдгар Гувер Ленинмен байланысты мәселені қызықты санаған болуы мүмкін; ФБР 1970 жылғы наразылық акцияларын бақылап отырған деген қаңтарлар бар. Күнді Лениннің 100 жылдығына орай таңдаған деген ой кейбір орталарда әлі де сақталған, бұл идеяны 1920 жылы Ленин енгізген субботникпен салыстыру арқылы нығайтуға болады. Субботник – бұл адамдардың қоғамдық жұмыстарды атқаруы тиіс болған күн, көбінесе қоғамдық жерлерден қоқысты тазалау және қайта өңдеуге жарамды материалдарды жинау сияқты шаралар кіретін. Субботниктер Совет билігінің құрамындағы басқа елдерге де, соның ішінде Шығыс Еуропаға да таңылды. Совет Одағы өзінің билігінің шарықталу кезеңінде Лениннің туған күні 22 сәуірде ұлттық деңгейде субботник өткізуді белгіледі, ал 1955 жылы Никита Хрущев бұл күнді коммунизмді тойлауға арналған мемлекеттік мереке деп жариялаған еді.

Nelson chose the date to maximize participation on college campuses for what he conceived as an "environmental teach in". He determined the week of April 19–25 was the best bet as it did not fall during exams or spring breaks. Moreover, it did not conflict with religious holidays such as Easter or Passover, and was late enough in spring to have decent weather. More students were likely to be in class, and there would be less competition with other mid week eventsso he chose Wednesday, April 22. The day also fell after the anniversary of the birth of noted conservationist John Muir. The National Park Service, John Muir National Historic Site, has a celebration every year on or around Earth Day (April 21, 22 or 23), called Birthday–Earth Day, in recognition of Earth Day and John Muir's contribution to the collective consciousness of environmentalism and conservation. Unbeknownst to Nelson, April 22, 1970, was coincidentally the 100th anniversary of the birth of Vladimir Lenin, when translated to the Gregorian calendar (which the Soviets adopted in 1918). Time reported that some suspected the date was not a coincidence, but a clue that the event was "a Communist trick", and quoted a member of the Daughters of the American Revolution as saying, "subversive elements plan to make American children live in an environment that is good for them." J. Edgar Hoover, director of the U. S. Federal Bureau of Investigation, may have found the Lenin connection intriguing; it was alleged the FBI conducted surveillance at the 1970 demonstrations. The idea that the date was chosen to celebrate Lenin's centenary still persists in some quarters, an idea borne out by the similarity with the subbotnik instituted by Lenin in 1920 as days on which people would have to do community service, which typically consisted in removing rubbish from public property and collecting recyclable material. Subbotniks were also imposed on other countries within the compass of Soviet power, including Eastern Europe, and at the height of its power the Soviet Union established a nationwide subbotnik to be celebrated on Lenin's birthday, April 22, which had been proclaimed a national holiday celebrating communism by Nikita Khrushchev in 1955.

Сындар

Жер шарын қорғау күніне сын көтергендер, қоршаған ортаны қорғау қозғалысы орта тапқа тән, бизнеске қарсы, негізгі арнадағы табиғатты сақтау саясатын ұстанатын қозғалыс екенін айтады. Олардың пікірінше, бұл қозғалыс экологиялық расизм мен таптық теңсіздіктің салдарынан зардап шеккен аз ұлт өкілдері мен кедейлердің қажеттіліктерін назарға алмайды. Жер күніне тағы бір қарсылық – оның жылдар бойы қайталанып, жалғасуы, болашақтағы экологиялық апатты болдыру үшін қазіргі адамның күш-жігері жеткілікті деген қате түсінікке әкеп соқтырады.