Кіріспе
Жаңа Зеландияға көшіп келген ағылшын сәулетшісі (1825-1898) Бенджамин Вулфилд Маунтфорт (13 наурыз 1825 - 15 наурыз 1898) - Жаңа Зеландияға көшіп келген ағылшын сәулетшісі, ол елдің 19-ғасырдағы ең көрнекті сәулетшілерінің бірі болды. Ол Крайстчерч қаласының бірегей сәулет болмысы мен мәдениетін қалыптастыруда маңызды рөл атқарды және Кентербери провинциясының алғашқы ресми провинциялық сәулетшісі болып тағайындалды. Алғашқы Виктория дәуірінің архитектурасының англо-католик философиясының әсерінен, ол Готиканың жаңару стилін Жаңа Зеландияға әкелген. Оның провинцияда ағаштан және тастан салынған готикалық дизайндары Жаңа Зеландияға тән деп саналады. Бүгінде ол Кентербери провинциясының негізін қалаушы сәулетшісі болып саналады.
Benjamin Woolfield Mountfort (13 March 1825 – 15 March 1898) was an English emigrant to New Zealand, where he became one of the country's most prominent 19th century architects. He was instrumental in shaping the city of Christchurch's unique architectural identity and culture, and was appointed the first official Provincial Architect of the developing province of Canterbury. Heavily influenced by the Anglo Catholic philosophy behind early Victorian architecture, he is credited with importing the Gothic revival style to New Zealand. His Gothic designs constructed in both wood and stone in the province are considered unique to New Zealand. Today, he is considered the founding architect of the province of Canterbury.
Ерте өмір
Маунтфорт 1825 жылы 13 наурызда Англияның Мидлендс аймағындағы өнеркәсіптік қала Бирмингемде дүниеге келді. архитектор Ричард Кромвелл Карпентер, оның ортағасырлық готика стилі Маунтфортқа өмір бойы әсер етті. 1848 жылы оқуын аяқтағаннан кейін Маунтфорт Лондонда сәулет өнерін жүзеге асырды. 1850 жылы 20 тамызда Эмили Элизабет Ньюманға үйленді, ал 18 күннен кейін жұп Жаңа Зеландияға көшіп кетті. Олар 1850 жылы 16 желтоқсанда атақты "Шарлотта Джейн" атты алғашқы төрт кемеден келіп, Кентербери провинциясына алғашқы қоныс аударушылардың бірі болды. "Көшпенділер" деп аталатын алғашқы қоныс аударушылардың есімдері Крайстчерчтің Кафедральді алаңында, Маунтфорт жобалауға көмектескен собордың алдында мармар тақтайшаларға ойылып жазылған.
Жаңа Зеландия
Маунтфорт 1850 жылы Кантерберияға ағылшын үкіметі Жаңа Зеландияның жаңа колониясына көшіп келуге шақырған қоныс аударушылардың бір бөлігі ретінде жобалауды бастауға деген ұмтылыс пен ынтамен келді. Ол әйелімен бірге Англиядан 21 - 26 жас аралығындағы ағасы Чарльз, әпкесі Сусанна және әйелімен бірге келді. Жаңа Зеландияда өмір бастапқыда қиын және көңілді қалдырды: Маунтфорт сәулетшілерге сұраныс аз екенін анықтады. Крайстчерч - жел соққан жазықтағы ағаш шатырлардан тұратын үлкен ауыл ғана еді. Жаңа Зеландияда жаңа эмигранттың сәулет өнері апатты басталды. Оның Жаңа Зеландиядағы алғашқы тапсырмасы 1852 жылы Исаак Лак салған Литтлтондағы Киелі Үштік шіркеуі болды. Құрылыс қатты желге ұшырайтындықтан, қауіпсіз емес деп саналды. Ол 1857 жылы қиратылған. Бұл апат оның ағаштарды дәмдеуішсіз пайдалануы және жергілікті құрылыс материалдарын білмеуімен байланысты болды. Қандай себеп болмасын, оның беделіне қатты нұқсан келді. Маунтфорт масон және 1863 жылы жобалаған негізгі ғимаратын құрастырған "Бірігу" ложасының ертедегі мүшесі болды. Бірлік ложасы Оңтүстік аралдағы алғашқы масондық ложа болды.
Сәулетке оралу
1857 жылы ол сәулетке оралып, әпкесі Сусаннаның жаңа күйеуі Исаак Лакпен бизнес серіктестікке кірісті. Маунтфорттың мансабы Отагодағы Уайкуаитидегі Сент-Джон ағылшын шіркеуінің дизайнын жасауға тапсырылған кезде жанданды. Готика стиліне сай шағын ағаш құрылым 1858 жылы 19 желтоқсанда бұрынғы кит аулаушы Джонни Джонс сыйлаған жерге салынған. Ол әлі күнге дейін шіркеу ретінде пайдаланылуда, ол Жаңа Зеландияның оңтүстігіндегі ең көне құрылымы. Қазіргі кезде Дунедин қаласының шекарасында қарапайым ағаштан жасалған интерьері рухани сезімді ойландырады. Крайстчерч осы уақытта қатты дамыды, өйткені оған жаңа ғана қала мәртебесі берілді және Кентербери провинциясының жаңа әкімшілік астанасы болды. Бұл Маунтфорт пен Лакқа өз кәсіптерін жүзеге асыруға мол мүмкіндік берді. 1855 жылы олар жаңа Кентербери провинциялық кеңесінің ағаштан салынған ғимараттарының алғашқы жобасын жасады. Ғимараттар 1857 жылдан 1859 жылға дейін салынған, бірақ бастапқы жобаға қарағанда шектеулі түрде. Облыстық кеңес провинцияның халқы мен экономикасының өсуімен жаңа функцияларға ие болғандықтан, ғимараттар солтүстік қанатпен кеңейтілді. Ғимараттар бүгінгі күні Маунтфорттың ең маңызды жұмыстарының бірі болып саналады. Алайда, интерьерде Викторияның көзімен көрінгендей, түстер мен ортағасырлықтардың толқыны болды; оған боялған шыны терезелер мен әлемдегі бестің бірі деп саналатын екі жақты үлкен сағат кірді. Мүсіндерге Жаңа Зеландияның жергілікті түрлерінің бейнелері де кіреді.
Готика сәулеті
Готиканың қайта өрлеу стилі 18-ші ғасырдың аяғынан бастап алдыңғы екі ғасырда басым болған классикалық және формальды стильдерге қарсы романтикалық қарсылық ретінде танымал бола бастады. 16 жасында Маунтфорт готиканы қайта жаңғыртушы Август Пугиннің екі кітабын алды: Христиандық немесе нүктелі сәулеттің шынайы қағидалары және Христиандық сәулеттің қайта жаңғыруы үшін кешірім. Осы уақыттан бастап Маунтфорт Пуджиннің англо-католиктік сәулет құндылықтарының шәкірті болды. Бұл құндылықтар 1846 жылы 21 жасында Ричард Кромвелл Карпентердің шәкірті болды. Бұл консервативті теологиялық қозғалыстар нағыз руханилық пен дұғаға шоғырлануға физикалық орта әсер еткенін және ортағасырлық шіркеу 19 ғасырдың басындағыдан гөрі руханирақ болғандығын үйретті. Осы теологияның нәтижесінде ортағасырлық сәулет өнерінің рухани құндылығы XVIII ғасырдың классикалық палладиандық стильдерінен және XIX ғасырдың басында пайда болғаннан жоғары деп жарияланды. Аугуст Пугин тіпті ортағасырлық сәулет шіркеу үшін қолайлы жалғыз форма екенін және Палладиандықтың еретикалық екенін айтты. Мұндай теория сәулетшілермен ғана шектелмеді және 20 ғасырға дейін жалғасты. Бұл ойлау мектебі ағылшын ақыны Езра Паунд сияқты зиялыларды роман стиліне қарағанда бароккоға көбірек көңіл бөлуге итермеледі, себебі соңғысы интеллектуалды айқындық пен жарық әлемін тозақ түсінігіне негізделген құндылықтар жиынтығына және қоғамның банкирлердің үстемдігіне негізделген құндылықтарға тастауды білдіреді. Готиканың қайта өркендеуінің философиясы қандай болса да, Лондонда XIX ғасырдағы Британ империясының билеушілері готика сәулетінің отарларға лайық екенін сезінді, өйткені ол сол кездегі күшті англикандық коннотацияларға ие болды, ол еңбекті, адамгершілікті және жергілікті халықтардың түрленуі. Мұның таңғажайып жағы, Маунтфорттың көптеген шіркеулері католиктерге арналған, өйткені жаңа көшіп келушілердің көпшілігі ирландтықтар еді. Көптеген орта сыныптық ағылшын империясының құрылысшылары үшін готика Ұлыбританияда қалған шіркеулердің нағыз ортағасырлық сәулеттері туралы ностальгиялық еске салуды білдірді; бұл архитекторларды және дизайндарды таңдаған меценаттар болды. Жаңа Зеландиядағы Маунтфорттың алғашқы готикалық жұмыстары Карпентер қолданған қатаң ағылшынша түріне, биік ланцет тәрізді терезелері мен көптеген қақпалы қабырғалары бар еді. Карьерасы дамыған сайын, ол өзін жұмыс берушілерге дәлелдеді, оның жобалары еуропалық формаға айналды, мұнаралар, мұнаралар және француз стиліне сай биік әшекейлі шатыр сызықтары, бұл стиль ешқандай жағдайда Маунтфортқа тән емес, бірақ оны Ұлыбританиядағы Альфред Уотерхаус сияқты сәулетшілер қолдады. Маунтфорттың сәулет шеберлігі осы сәнді стильдерді Жаңа Зеландияда шектеулі материалдармен жабдықтауға бейімдеуде болды.