Кіріспе

Израильдік графикалық дизайнер Франц Краус (Франц Крауш деп те аталады; 13 мамыр 1905, Санкт-Полтен, Австрия 1998, Тель-Авив, Израиль) - Израильдік графикалық дизайнер.

Өмірбаян

1910-1923 жылдары Краус Австрияның Грац қаласында өскен. Оның сүйікті жері - ағасы Эмиль Краустың сурет студиясы. (Эмил Венадағы Akademie der bildenden Künste және Александр Архипенконың Берлиндегі жеке өнер мектебінде оқыды және Грацтың Сецессиясының көрнекті мүшесі болды. 1939 жылы Емилдің егіз інісі Құрама Штаттарға көшіп келді. Олардың екінші ағасы Отто 1940 жылдары нацистік концлагерьдердің бірінде, ал Эмиль Парижде белгісіз жағдайда қайтыс болды.) Францтың алғашқы жұмысы, әкесінің келісімі бойынша, Венадағы ірі баспахана Лёвит Верлагтың кітап дүкенінің терезелерін безендіру болды. Ол 1923 жылы 18 жасында Венаға қоныс аударған, ол жерде үш жыл тұрған. Яһуди болғандықтан, оның сионисттік мәселелерге қызығушылығы арта бастады және Хаим Вейцманның және Зеев (Владимир) Джаботинскийдің баяндамаларын оқып, жігерленді. Краус 1926-1933 жылдары Берлинде өмір сүрді, сонда ол ақырында Фридрих Эрнст Хюбш Верлагтың (нәшірі) жалғыз графикалық дизайнер лауазымын алды. Бұл жұмыс оның суретші болу құмарлығын орындады; ол ағасы Эмильдің талантына қызғанышпен қарады. Түнгі оқушы ретінде ол Берлиндегі Рейманн Шкуледе оқыды. Сол жердегі қоғамдық антисемиттік оқиғалардан қорқып, ол Аннимен бірге Палестинаға көшіп кетуге шешім қабылдады. Олар 1933-1934 жылдары Барселонада (Парижден келген) Франц Голливудтың кино плакаттарын жасаған. Анни әйелі еврей болған неміс журналисінің фотографы болды, бұл жағдай қауымдастықты қолдаған болуы мүмкін. Барселонада раввин немесе белсенді синагога болмағандықтан, олар Австрия азаматтары ретінде некеге тұруға болмай, неміс елшілігінде азаматтық рәсімде тұрмысқа шықты. Бақытымызға орай, Аннидің жомарт ағасы арқылы олар Палестинаға виза сатып алып, Марсельден Яффа портына кемемен жүзіп, 1934 жылдың қазан айында жетті. Крауздар Тель-Авивке қоныстанды. Франц рецептивті өндірушілер арқылы жарнама үшін клиенттер таба алды; ол 45 жыл жұмыс істеген Dubek темекі сияқты компаниялар үшін плакаттарды жасады. Тағы бір клиентіміз Elite, кондитерлік өнім өндіруші (қазір Straus-қа тиесілі). Графикалық дизайнның барлық аспектілерімен айналысқан Краустан бұрын 1948 жылға дейінгі Палестина мен Израильдегі бизнесмендер жарнама әдістері туралы аз білген. Краус өзінің мансабының кейінгі кезеңінде фотосуретке ие болса да, оның ең динамикалық және түрлі-түсті жұмысы қолмен суреттелген суреттер арқылы жүзеге асырылды, көбінесе гуашамен, кейде әйелі түсірген фотосуреттерді де шақырады. Оның ең танымал суреті - 1936 жылғы "Палестинаға бар" плакаты. Ол өнімді болды, бірақ клиенттерден өте аз ақша тапты және Краустың айтуынша, тегін жұмыс істей алмады. Ол Израильдің ең үздік графикалық дизайнерлерінің бірі болды.