Кіріспе

Нансемондтар - Вирджиниядағы Джеймс өзенінің 20 мильлік сағасы Нансемонд өзенінің жергілікті халқы. Нансемонд халқы Нансемонд өзенінің екі жағындағы елді мекендерде өмір сүрді, онда олар балық аулады ("Нансемонд" деген ат алгонкиан тілінде "балық аулау нүктесі" дегенді білдіреді), устрица жинады, аңшылық жасады және құнарлы топырақта егін егісті. Бүгінде Нансемонд халқы федералды түрде танылған Нансемонд үнді ұлтына жатады. Колониялық және кейінгі кезеңдерде өздерінің жерлерінен біртіндеп қуып шығарылған Нансемондтар өз мәдениетін сақтап қалу үшін күресті. Олар 20-ғасырдың аяғында қайта ұйымдастырылды және 1985 жылы Вирджиниядан мемлекеттік тануды алды. Олар 2018 жылы Конгресс заң жобасын қабылдағаннан кейін федералды тануды алды. Көптеген тайпа мүшелері әлі күнге дейін Саффолк, Чесапик және қоршаған қалаларда ата-бабаларының бұрынғы жерлерінде тұрады.

Тіл

Нансемонд тілі альгонкиан тіліне ұқсайды деп есептеледі, ол Атлантика жағалауындағы басқа да тайпаларға ұқсас. Бірақ тек алты сөз ғана сақталған, бұл оның кім екенін анықтауға жеткіліксіз. 1901 жылы жазылған алты сөздің есінде бүлінген болуы мүмкін: nĭkătwĭn (бір), näkătwĭn (екі), nikwásăti (үш), toisíaw (төрт), mishä́naw (бес) және marímo (ит).

Тарих

Нансемондтар 30 тайпадан тұратын Поухатанның басты қолбасшылығының мүшелері болды, олардың саны Вирджинияға айналған жағалау аймағында 20 000-нан астам адамнан тұратын деп есептейді. Олар Поухатан деп аталатын ең басты басшыға адалдық танытты. Олар Нансемонд өзенінің бойында, Чаккатук деп аталатын жерде өмір сүрген. 1607 жылы Джеймстаундағы қоныс аударушылар Нансемонд өзенінің балық балықтарымен бірге өзенді зерттеуді бастады. Түпкүллі индейлердің шабуылдарынан кейін шиеленіскен отаршылар мен Нансемондтар арасындағы қарым-қатынас 1609 жылы Джеймстаун отаршылдарының бір тобы тамақ үшін рачеттер мен мысты саудаға жіберу үшін үндістерге жіберілгенде бұдан әрі нашарлады. Колонисттер ешқашан қайтып келмеді. Іздеу тобы құрылды және кейбір үндістерді кездестіріп, оларға топ құрбандыққа шалынды, олардың миы кесіліп, бас сүйектері мүк қабықшаларымен сыпырылды. Жауыздыққа кек алу үшін отарластар бас әміршінің тұратын жері - Дамплинг аралына барып, тайпаның ғибадатханалары мен қасиетті заттары сақталған жерге көшіп барды. Шабуылдаушылар рубасылардың қабірлері мен ғибадатханаларын қиратты. Үйлер мен діни орындар қымбат заттарды, мысалы, әдет бойынша басшылардың мәйіттерімен бірге жерленген інжу-маржан және мыс әшекейлерді іздестірілді. Олардың сегіз баласы болды (Елизавета, Джон, Джордан, Кезия, Натаниел, Ричард, Самуил және Уильям). Христиандыққа айналғанмен, Елизавета балаларды Нансемонд мәдениетінде тәрбиелеген. Бұл тайпада аналық туыстық жүйе болған, онда балалар анасының кланы мен халқына туған деп саналған. Кейбір Нансемондтар осы некеден шыққан деп санайды. XVII ғасырда отарлаушы отаршылар әсерінен Нансемонд тайпасы ақырында бөлініп кетті. Мәсіхші болғандар еуропалық өмір салтын қабылдап, Нансемонд өзенінің бойында шаруа болып жүрді. Басқа Нансемонд, "Почик" деп аталатын, 1644 жылы Жаңа Англия отарлаушыларымен сәтсіз соғысқа түсті, ал қақтығыстан аман қалғандар оңтүстік-батысқа қарай Ноттавей өзеніне қашты, онда оларға Бурджестер палатасы резервация тағайындады. 1744 жылы олар резервацияны пайдалануды тоқтатып, жақын маңдағы басқа резервацияда Ноттавей үндістеріне [ескертпе: бұл ирокездік тілдің тайпасы] қоныстанды. Нансемонд 1792 жылы өздерінің резервациясын сатып, "азамат" үндістер ретінде танылды. 2010 жылдың қарашасында Саффолк қалалық кеңесі бұл жерді Нансемондқа қайтаруға келісті. 2011 жылдың маусым айында барлық нәрсе тоқтады, себебі тайпаның даму келісімінің ұсынысымен байланысты. 2013 жылдың тамызында Саффолк қаласы Нансемондтың ата-бабаларының жерлерін тайпаға қайтарып берді. Сол жылдың қараша айында Нансемонд тайпасының мүшелері Маттанок қаласындағы тарихи жерге жиналып, жерді жарылқады. Бұл жерді тайпа Маттанок елді мекенін қайта құру үшін пайдаланады, сонымен қатар қоғамдық орталық, мұражай, басқа да нысандар арасында "поу-воу" алаңы. Олар мұраларын көрсету арқылы туристерді тартуды жоспарлап отыр. "Азаматтар тайпасы" ретінде олар 1984 жылы мемлекеттік танылуды және 2018 жылы федералды танылуды алды. Қазіргі басшы - Кит Андерсон. Бұл жерсіз тайпалардың әрқайсысы 20 ғасырдың аяғынан бастап Ішкі істер департаментіне қарасты Үнді істер бюросының тұрақты процесі арқылы федералды тануға өтініш берген. Олар өз тайпаларының колония мен мемлекетпен қарым-қатынас жасаған кезеңнен бастап мәдени және саяси сабақтастықты көрсетуде қиындықтарға тап болды. Бұл, ішінара, Вирджинияның құл қоғамы болғандықтан, еуропалық американдықтардың нәсілдік кемсітуіне байланысты болды. Нансемондтар мен басқа да тайпалық халықтар ақсүйектермен немесе африкалық американдықтармен некелескенде, еуропалық американдықтар оларды енді "индіандықтар" емес деп санайды. Бірақ анасы Нансемонд болса, ол балаларды дәстүр бойынша тәрбиеледі. 20-ғасырдың басында Вирджинияда "бір тамшы ережесінің" екілік жүйесін орнату туралы заң қабылданды, онда әр адам ақ немесе түсті болып жіктелуі керек (соңғысы басқа ата-бабаларына немесе мәдени контекстке қарамастан, белгілі африкалық ата-бабалары бар кез-келген адамды қамтыды). Әкімдер өздерін үндіс деп атаған отбасыларды танудан бас тартты және оларды қара нәсілділер деп жіктеді, бұл деректердің сабақтастығын бұзды. Ал католиктер діни қауымдарында суға шомылдыру рәсімінен, некеге тұру рәсімінен және жерлеу рәсімінен өту үшін индейлер ретінде тіркелуді жалғастырды. Бұл тайпалардың федералды тануға қол жеткізуінің қолдаушылары 2003 жылы "Федералды тану туралы заңның...