Кіріспе

Қысқарған американ футбол лигасы

1990 жылдың 14 қарашасында WLAF 1991 жылы он командамен ойын бастайтынын жариялады (олардың алтауы АҚШ-та, үшеуі Еуропада және біреуі Канадада), командалар үш дивизионға бөлінді (Солтүстік Америка батысы, Солтүстік Америка шығысы және Еуропа). 1991 жылдың 23 наурызынан 27 мамырына дейінгі 50 ойындық кесте келісілді, ал 1991 жылдың 14 ақпанынан 24 ақпанына дейін таңдау жүргізілді. Әр NFL командасы WLAF-қа дейін төрт ойыншыны жіберуге құқылы болды, бірақ тек екеуі – «Нью-Орлеан Сентс» және «Канзас Сити Чифс» осы мүмкіндікті пайдаланды.

WLAF/Дүниежүзілік лига (1991-1992)

[[Файл:Егіз мұнаралар, Уэмбли стадионының географиясы. org. Уэмбли стадионында өткен «World Bowl '91» лигасының алғашқы чемпионат ойынында Лондон монархтары «Барселона дракондары» командасын 21–0 есебімен жеңді. Қайта маусым аяқталғаннан кейін WLAF плей-оффтары өтті, онда үш дивизион жеңімпазы (Лондон монархтары, Нью-Йорк/Нью-Джерси Найтс және Бирмингем Файр) және бір «жоқтан келген» команда (Барселона дракондары) қатысты. Лондон мен Барселона плей-офф ойындарында жеңіске жетіп, «World Bowl '91» финалында Уэмбли стадионында кездесті, онда Лондон 21–0 есебімен жеңіске жетті. Бірінші маусымынан кейін Америка футбол лигасы тарап кету қаупіне тап болды. Лига шамамен 7 миллион долларлық зиянға ұшырады, ал командаларының ешқайсысы пайда таппады. Лиганың қаржылық зығырынан өзге, ABC және USA арналарындағы телешоу рейтингтері де нашар болды. NFL-дің World League төрағасы Дэн Рунидің сөзіне қарағанда, шығын есебі дұрыс болған, бірақ лига WLAF қанша табыс табатынын дұрыс бағаламаған. Төмен рейтингтерге байланысты лиганың телекелісімдері де қауіпте болды, тіпті USA Network те ақша жоғалтты. WLAF-тың алғашқы маусымындағы бір ойынға орташа есеппен 26 000 жанкүйер келді; еуропалық командалардың көрермендері солтүстік америкалық командалардан көп болды, бұл орташа көрсеткішті арттырды.

NFL Europe/Europa (1995-2007)

thumb|right|2006 жылы лига атауы NFL Europa деп өзгертілгеннен кейін пайда болған соңғы логотип. Лондондық «Монархтар» үшін орташа көрермен саны 45 000 адамды құраса да, лига Еуропада «өте танымал» болды, бірақ АҚШ-та «назарына ілінбеді». Әлем лигасы 1993 және 1994 жылғы маусымдарда ойындарды тоқтатты, содан кейін 1995 жылы алты командадан тұратын, Еуропаға ғана арналған лига ретінде қайта құрылды. Бастапқы үш еуропалық команданың барлығы қайта келді, сонымен қатар Дюссельдорфқа негізделген «Рейн Файр» болып қайта құрылған «Бирмингем Файр» және екі жаңа команда («Амстердам Адмиралдары» және «Шотландия Клейморлары») қосылды. Әр команданың 40 ойыншылық тізімінде кемінде жеті «жергілікті» ойыншы болуы міндетті болды. «Фокс» WLAF-тың тең иесі атанды және телеарналарға берілетін құқықтар үшін ірі қаржылық үлес қосты. 1998 жылы лига атауы NFL Europe League (NFLEL) деп өзгертілді, ал «Лондон Монархтары» көрермен саны ойын сайын 10 000-нан төмен түскендіктен, көрермендерді көбейту мақсатында «Англия Монархтары» деп аталды. «Монархтар» келесі маусымда таратылып, олардың орнына «Берлин Тандері» келді. NFL Europe 2002 жылы 10 жылдығын тойлады, бірақ әлі де пайда табудан қалыс болды. Лига футбол клубы «ФК Барселонамен» Еуропада американдық футболды және АҚШ-та футболды бірлесіп насихаттау үшін үш жылдық келісімге келді; «Барселона Драгонз» франшизасы «ФК Барселона Драгонз» деп қайта аталды. Алайда, «Барселонамен» ынтымақтастық сәтті болмады және «Барселона Драгонз» 2003 жылғы маусымнан кейін көрермендер азаюына байланысты таратылды. Команданың ойынға қатысушылар саны 7 000-нан төмен болды, бұл 1997 жылғы маусыммен салыстырғанда 50%-ға төмендеуді білдірді, сол кезде команда Әлем кубогын жеңіп алған. 2004 жылы «Драгонз» командасының орнына «Кельн Центуриондары» келді, ал келесі жылы «Шотландия Клейморлары» таратылды. Команда «Олд Фирмнен» тыс Шотландия спорт командаларының арасында ең көп жанкүйерлерге ие болса да, ойынға орташа есеппен 10 799 жанкүйер жиналды, лига тағы бір неміс командасы ойынға 30 000 жанкүйер әкелуге қабілетті екенін анықтады. Осыған сәйкес, лига 2006 жылы, 15-ші маусымы алдында лиганың Германия мен Нидерландыға бағытталғандығын көрсету үшін «NFL Europa» деп аталды.

Жабылу және мұра

[[Файл:KurtWarnerSuperBowlXXXIV. jpg|thumb|Квотербек Курт Уорнер 1998 жылы «Амстердам Адмиралз» клубына жіберілді. Келесі жылы Уорнер «Сент-Луис Рамс» командасын XXXIV Суперкубокте жеңіске жеткізді. Лиганы қаржылаған NFL иелері NFL Europa-ның кіріссіздігіне және ойыншыларды дамытудағы сәл табысқа қанағаттанбады. Лига 2003 жылы құлауға жақын болды, себебі 32 NFL иелерінің сегізі оны қаржыландыруға қарсы дауыс берді, лиганы тоқтату үшін қажетті тоғыз дауыстан бір кем қалды. Лиганың Германияға басымдыққа ие лигаға айналуы NFL-дің Еуропа құрлығында тауар сату мақсатына қайшы келді. Лиганың жергілікті медиа нарықтарымен тікелей теледидар келісімін жасауға келмеуі де оның құлауына себеп болды, себебі келісімнен түсетін табыс лиганың қаржылық жағдайына көмектескен болар еді. ESPN.com сайтының журналисі Лен Паскарелли лиганың бастапқы мақсатынан ауытққандығын, ойыншыларды дамытудың орнына, жаттығу лагеріне босату алу үшін ойыншыларды бөлу жүйесінің күшейе түскенін атап өтті. 2017 жылы NFL Europe-қа көз жүгірген ESPN.com сайтының Кевин Сейферт квотербектерді дамытудағы табысын атап өтті: Курт Уорнер (Суперкубок чемпионы және екі мәрте MVP), Брэд Джонсон (2002 жылы «Тампа Бей Буканерс» командасымен Суперкубок жеңіп алған), Джейк Дельхом (2003 жылы «Каролина Пантерс» командасын NFC чемпионатына жеткізген) және тәжірибелі квотербек Джон Китна – барлығы NFL Europe-де ойнаған. NFL Europe-ның екі түлегі (кикер Адам Винатьери және қайтарушы Данте Холл) NFL-дің 2000-жылдардың үздік командасына енді. Лига NFL-ге ережелерді сынақтан өткізуге және төрешілер мен жаттықтырушыларды дамытуға мүмкіндік берді. Кейбір NFL жаттықтырушылары мен басшылары даму лигасын қайта жаңғыртуды ұсынды, және қажеттілікті қанағаттандыру үшін бірнеше тәуелсіз лигалар құрылды, бірақ олар көп табысқа жете алмады. NFL Europa жабылып қалғаннан бері NFL жыл сайын Лондонда ресми ойындар өткізеді, сондай-ақ Мексика қаласы мен Торонтода да ресми ойындар ұйымдастырылды. Лига Лондонда франшиза құруды, сондай-ақ Қытайда ресми ойындар өткізуді жоспарлап отыр. 2021 жылы NFL Германияда ресми ойын өткізу үшін серіктес іздеп жатқанын хабарлады. 2022 жылы лига Германияда төрт ресми ойын өткізілетінін жариялады, алғашқысы 2022 жылдың 13 қарашасында Мюнхендегі «Альянц Аренада» «Тампа Бей Буканерс» және «Сиэтл Сихокс» командалары арасында өтеді. NFL.com сайтының журналисі Джуди Баттиста Германияны лига үшін «ең жылдам өсіп келе жатқан халықаралық қауымдастық» деп атады, бұл еуропалық лиганың бұрынғы неміс командаларының танымалдығымен байланысты екенін, бірақ экспаттардың көп саны мен американдық әскери қызметкерлердің болуы да маңызды факторлар екенін айтты. 2007 жылы «Франкфурт Галактикасы» клубының жанкүйерлері мен бұрынғы ойыншылары – NFL Europe командаларының ең табыстысы алаңда және көрермендер саны бойынша – «Франкфурт Юниверс» клубын құрды. Жаңа команда 2011 жылы Германияның екінші футбол лигасына көтерілді және 2015 жылы Германияның футбол лигасына (GFL) жолдама алды. 2021 жылы ойынға кірген пан-европалық лига – Еуропалық футбол лигасы (ELF) NFL-мен келісімге келді, бұл оларға NFL Europe-ның бұрынғы командаларының брендтерін пайдалануға мүмкіндік берді. ELF-тің «Барселона Драгонс», «Берлин Тандер», «Кельн Центурионс», «Гамбург Си Девилс», «Франкфурт Галактикасы» және «Райн Файер» командаларының барлығы NFL Europe-ның алдыңғы командаларының аттары мен имиджін бөліседі.

Маусымдық құрылым мен дамуы

+2007 NFL Europa турнир кестесі Команда Ж (Жеңіс) К (Жеңіліс) ПС (Жеңіс пайызы) Hamburg Sea Devils 7 3 .700 Frankfurt Galaxy 7 3 .700 Cologne Centurions 6 4 .600 Rhein Fire 4 6 .400 Amsterdam Admirals 4 6 .400 Berlin Thunder 2 8 .200 Бұл кесте 2007 жылғы маусымның лига кестесін көрсетеді. 1998 жылдан 2007 жылға дейін әр команда 10 ойын (лигадағы әр командамен өз алаңында және қарсыласының алаңында) өткізді, ал маусым соңындағы ең үздік екі команда (жасыл түспен көрсетілген) World Bowl чемпионатына қатысуға құқық алды. 1991-1992 жылдары он командадан тұратын WLAF үш дивизионға бөлінді: Солтүстік Американың шығысы, Солтүстік Американың батысы және Еуропа. Әр дивизионның жеңімпаздары, сондай-ақ дивизионда жеңіске жетпеген, бірақ ең жақсы көрсеткішті команда плей-оффқа өтті. Плей-оффтың екі ойынының жеңімпаздары World Bowl-да лига чемпионы атанды. 1995 жылы лига қайта құрылғаннан кейін 10 ойындық кесте сақталды, бірақ жаңа алты командалық форматқа сәйкес өзгертілді. Әр команда кезекті турда әр командамен екі рет кездесті. Регулярлық маусымнан кейін World Bowl-ға екі команда іріктеледі: бесінші аптадан кейін лига кестесінде көш бастаған команда ойынды қабылдады, ал маусым соңында ең жақсы жалпы көрсеткішті команда оның қарсыласы болды. Бұл формат лига маусымының екінші жартысын бәсекелі емес етуіне байланысты сынға ұшырады, сондықтан 1998 жылдан бастап World Bowl-да ең жақсы жалпы көрсеткішті екі команда кездесе бастады. Лига стандартты NFL ережелері бойынша өтті, бірақ бірнеше ерекшеліктер болды. Регби және футбол жанкүйерлерін қызықтыру мақсатында лига ойын қарқынын арттыруға бағытталған ережелерді енгізді және 50 ярдтан асып түскен алаңға соққан доп үшін әдеттегі үш ұпайдың орнына төрт ұпай берді. 1995 жылы лиганың қайта жандануымен бірге енгізілген өзгерістердің қатарында лига "deuce" деп атаған қорғаныс бойынша екі ұпайлық мүмкіндік және толыққан пасқа қабылдаушының бір аяғы шекарада болуы жеткілікті екендігі де болды. NFL командаларына NFL Europe-қа ойыншыларын жіберуге рұқсат берілді. Мұндай іс-қимылдары үшін олар жаттығу лагеріне қосымша жеңілдіктер алды, бұл оларға әдеттегіден көп ойыншыны қабылдауға мүмкіндік берді.

1991-92 жылдар

АҚШ-та теледидар көрсетуін ABC және USA Network жүзеге асырды. Келісімшарттардың құны әртүрлі болды. Лос-Анджелес Таймс газеті хабарлағандай, ABC екі жылға 28 миллион доллар, ал USA Network сол мерзімге 25 миллион доллар, сонымен қатар қосымша екі жылдық опциямен міндеттенді. Тұңғыш маусымда рейтингтер "нашар" деп сипатталды, ABC орташа есеппен 2.1 рейтинг, ал USA Network орташа есеппен 1.2 рейтинг көрсетті. Лиганың екінші маусымында АҚШ-тағы теледидар рейтингтері "мүсіркеусіз" болды, ABC орташа 1.7 рейтинг, ал USA Network орташа 1.1 рейтинг алды. Халықаралық командалардың ойындары әртүрлі отандық арналарда көрсетілді. Montreal Machine командасының ойындары ағылшын тілінде TSN, ал француз тілінде RDS арналарында көрсетілді. Еуропадағы көрсетулер көбінесе спутниктік теледидар арқылы жүзеге асырылды. Eurosport ойындарды кешіктіріп көрсетті, ал Super Channel 1991 жылғы World Bowl-ды эфирге шығарды. Ұлыбританияда 4-арна сенбі күні таңертең "Монарх" командасының ойындарынан 30 минуттық хабарламалар көрсетті. STV, Fox 2000 жылы лигамен бірлескен меншігін тоқтатты, бірақ теледидар серіктесі ретінде кейбір ойындарды көрсетуді жалғастырды. 2004 жылы NFL Network таңдамалы NFL Europe ойындарын көрсетуді бастады. 2006 жылы бұл World Bowl-ды қоса, барлық NFL Europe ойындарын қамтуға дейін кеңейтілді.

Чемпиондар мен жүлдегерлер

МаусымЖеңімпазЖеңіс-ЖеңілісЕкінші орынЖеңіс-Жеңіліс Сілтеме1991 Лондон Монархтар91 Барселона Дракондары821992 Сакраменто Сурж82 Орландо Түндер821995 Франкфурт Galaxy64 Амстердам Адмиралдары911996 Шотландия Клейморлары73 Франкфурт Galaxy641997 Барселона Дракондары55 Рейн Fire731998 Рейн Fire73 Франкфурт Galaxy731999 Франкфурт Galaxy (2)64 Барселона Дракондары732000 Рейн Fire (2)73 Шотландия Клейморлары642001 Берлин Thunder64 Барселона Дракондары822002 Берлин Thunder (2)64 Рейн Fire732003 Франкфурт Galaxy (3)64 Рейн Fire642004 Берлин Thunder (3)91 Франкфурт Galaxy732005 Амстердам Адмиралдары64 Берлин Thunder732006 Франкфурт Galaxy (4)73 Амстердам Адмиралдары732007 Гамбург Sea Devils73 Франкфурт Galaxy73

Жеңіс-шығыстар жазбалары

Команда жеңістер, команда жеңілістер, тең ойындар, чемпионаттар, маусымдар. Амстердам Адмиралдары 13 6 8 6 2 0.523 11 1995–2007 Барселона / ФК Барселона Дракондары 11 5 9 5 1 0.536 11 1991–92; 1995–2003 Берлин Thunder 9 4 2 4 7 1.472 3 1999–2007 Бирмингем Файр 20 12 7 1 6.250 1 1991–92 Кельн Centurions 4 2 0 2 0 0.500 0 2004–07 Франкфурт Galaxy 15 8 2 6 8 0.547 4 1991–92; 1995–2007 Лондон / Англия Монархтар 6 2 6 3 3 1.442 1 1991–92; 1995–98 Гамбург Sea Devils 3 1 5 1 4 1.517 1 2005–07 Монреаль Machine 2 6 1 4 0.300 0 1991–92 Нью-Йорк / Нью-Джерси Knights 2 1 1 9 0.550 0 1991–92 Огайо Glory 1 1 9 0.100 0 1992 Орландо Thunder 2 1 3 7 0.650 0 1991–92 Ралигх–Дурхэм Skyhawks 1 0 0 1 0 0.000 0 1991 Рейн Файр 13 6 8 6 2 0.523 2 1995–2007 Сакраменто Surge 2 1 1 9 0.550 1 1991–92 Сан-Антонио Riders 2 1 1 9 0.550 0 1991–92 Шотландия Claymores 1 0 0 4 3 5 7 0.430 1 1995–2004