Кіріспе

Джон Альберт Муссельман Карефа Смарт (17 маусым 1915 - 26 тамыз 2010) - Сьерра-Леонелік саясаткер, дәрігер және университет профессоры. Ол Сьерра-Леонедің бірінші премьер-министрі сэр Милтон Маргайдың тұңғыш сыртқы істер министрі қызметін атқарды. Ол Біріккен методистік шіркеуінің ақсақалдарынан. Кәсіби мамандығы бойынша дәрігер болған Карефа Смарт 1951 жылы Сьерра-Леоне халық партиясының (СЛЭПП) негізін қалаушылардың бірі болды. Ол сэр Милтон Маргаидің ең жақын саяси кеңесшілерінің бірі және жақын досы болды. 1957 жылдан 1964 жылға дейін Карефа Смарт Тонколили округінің Сьерра-Леоне парламенті мүшесі болды. 1964 жылы премьер-министр Милтон Маргай қайтыс болғаннан кейін Карефа Смарт Альберт Маргайға SLPP басшылығы үшін қарсылық білдірді, бірақ ол сәтті болмады, өйткені Альберт SLPP басшылығын жеңіп, ағасының орнын алып, Сьерра-Леоне премьер-министрі болды. Карефа Смарт ақырында СЛПП-дан және жалпы саясаттен кетіп, кәсіби мансабын жалғастыру үшін шетелге кетті. 1965 жылдан 1970 жылға дейін Карефа Смарт Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымының (ДДҰ) Бас директорының көмекшісі болды. 1970 жылы Сьерра-Леонеде президент болуға ұмтылды, бірақ сәтсіз. Ол Женеваға оралып, кейін АҚШ-қа көшіп, университет оқытушы, зерттеуші және көпшілік алдында сөйлеуші мамандығы бойынша еңбек жолын жалғастырды. 1996 жылы Карефа Смарт Сьерра-Леоне саясатына жаңадан құрылған Біріккен ұлттық халық партиясының (БҰҰП) негізін қалаушы ретінде оралды. Ол 1996 жылғы президенттік сайлауда UNPP кандидаты болып тұрды, бірақ екінші турда сайлауда SLPP кандидаты Ахмад Тежан Кабадан жеңілді.

Білім

Шербро ұлтынан шыққан Карефа Смарт ЕУБ-да білім алған. Моямба ауданындағы бастауыш мектеп және Фритаундағы Альберт академиясы. Ол 1936 жылы Фритаундағы Фурах Бей колледжінен бакалавриат дәрежесін алды. Төрт жылдан кейін 1940 жылы ол 1940 жылы Америка Құрама Штаттарының Огайо штатының Вестервилл қаласындағы Оттербейн колледжінен BS алды. Ол Монреальдегі Макгилл университетіне 1944 жылы MD және CM, 1945 жылы Тропикалық медицинада диплом алды. Ақыры 1948 жылы Бостонның Гарвард университетінен докторлық дәрежесін алды.

Академия

Карефа Смарт сонымен қатар көптеген колледждер мен университеттерде профессор болды. Оның ішінде Сьерра-Леонедегі Бунбу Оқытушылар Оқытушы Колледжі (193638), Нигериядағы Ибадан Университеті (194952), Луизиананың Ксавьер Университеті (1953), Колумбия Университеті (196465), Гарвард Университеті (197181), Бостон Университеті (197277), Велсли Колледжі (1974), және Говард Университеті (198083).

Саяси мансап

Қарефа Смарттың саяси мансабы 1957 жылы Парламентке сайлануымен басталды. 1957-1964 жылдары Карефа Смарт Тоңколили ауданы бойынша парламент мүшесі болды. Сондай-ақ, ол жер, кен және еңбек министрі, қорғаныс және сыртқы істер министрі (1961-1964 жж.) қызметтерін атқарды. Сол кезеңде ол кейде Премьер-Министрдің міндетін атқарушы болып қызмет етті. 1965 жылдан 1970 жылға дейін ол Женевадағы Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымының Бас директорының көмекшісі болды. 1996 жылы ол Сьерра-Леоне саясатына парламент мүшесі және президенттікке кандидат ретінде оралды. Карефа Смарт 1996 және 2002 жылғы президенттік сайлауда Ахмад Тежан Кабаға жеңілді.

UNPP басшысы мәртебесі

2006 жылдың 12 маусымында партияның съезі кезінде Карефа Смарттың ЮНПП-ның басшысы лауазымында ауыстырылғаны туралы хабарланды. Алайда Карефа Смарт кейіннен бұл мәлімдемені жоққа шығарып, конвенцияны жарамсыз деп жариялады.

Өлім

Карефа Смарт АҚШ-тың Коннектикут штатында өмір сүруіне бір ай қалғанда ауруханаға жатқызылды. 2010 жылдың шілде айының соңында Сьерра-Леоне үкіметі оны Фритаунға қайтарып әкелді, ол 2010 жылдың 26 тамызында қайтыс болды.