Кіріспе

Peter Edward "Ginger" Baker (19 тамыз 1939 – 6 қазан 2019) – ағылшын барабаншысы. 1960-1970 жылдардағы еңбектері оған "жаз бен африкалық ырғақтарды үйлестірген, джаз фьюжн мен әлемдік музыканың негізін қалаушы" – "роктың алғашқы супержұлдыз барабаншысы" деген атақ әкелді. Бейкер Blues Incorporated және Graham Bond Organisation ұйымдарының құрамында, әр екеуінде де бас гитарисі Джек Брюспен бірге танымал болды, олармен Бейкер жиі келіспеушіліктер тудыратын. 1966 жылы Бейкер мен Брюс гитарист Эрик Клэптонмен бірігіп, Cream тобын құрды, ол әлемдік деңгейде сәттілікке жетті, бірақ Бейкер мен Брюстің тұрақсыз қарым-қатынасының салдарынан 1968 жылға дейін ғана созылды. Клэптонмен қысқа ғұмырлы Blind Faith тобында жұмыс істегеннен кейін және Ginger Baker's Air Force тобына жетекшілік еткен соң, Бейкер 1970 жылдары Африкада африкалық музыкаға деген ұзақ жылғы қызығушылығын қанағаттандыру үшін бірнеше жыл өмір сүрді және жиі Фела Кутимен бірге жазбалар жасады. Бейкердің басқа да ынтымақтастықтарының ішінде Гари Мурмен, Masters of Reality, Public Image Ltd, Hawkwind, Atomic Rooster, Bill Laswell, джаз бассисі Чарли Хаден, джаз гитарисі Билл Фриселл және Ginger Baker's Energy тобымен жұмыстары бар. Бейкердің барабан тарту өнері оның ерекше стилімен, сахналық шеберлігімен және джаз барабаншысы Луи Беллсонның дәстүрі бойынша, әдеттегі бір барабанның орнына екі бас барабанды пайдалануымен ерекшеленеді. Ол өте ерте кезеңдерде ұзақ барабан сололарын орындады, ең танымалсы – Cream тобының "Toad" әніндегі соло, ол рок музыкасындағы ең алғашқы үлгілердің бірі саналады. Бейкер 1993 жылы Cream тобының құрамында Рок-н-ролл Даңқы залына, 2008 жылы Modern Drummer Даңқы залына және 2016 жылы Classic Drummer Даңқы залына енгізілді. Бейкер эксцентрикалық, көбінесе өзін-өзі құртуға бейім өмір салтымен және көптеген жылдар бойы героинге тәуелділікпен күресімен танымал болды. Ол төрт рет үйленді және үш баланың әкесі болды.

Ерте өмір

Питер Бейкер Оңтүстік Лондонның Льюишем қаласында дүниеге келді; оның жалындаған қызыл шашы үшін "Жәнжар" деген лақап аты берілді. Оның анасы Руби Мей (құрметті аты Бейлдон) темекі дүкенінде жұмыс істеді. Оның әкесі Фредерик Лувен Формидэйбл Бейкер, өз әкесінің құрылыс бизнесінде жұмыс істейтін кірпіш қалаушы болды. Бейкер Поуп-стрит мектебінде оқыды, онда ол футбол командасының "жақсы ойыншыларының бірі" деп есептелді, содан кейін Шоутерс-Хилл гимназиясында оқыды. Оқу кезінде ол Вулвичте орналасқан Әуе оқу корпусының 56-шы эскадрильясына қосылды және олармен екі-үш жыл бірге болды. 1960 жылдардың басында ол соғыстан кейінгі кезеңнің көрнекті британдық джаз барабаншыларының бірі Фил Семеннен сабақ алды.

Ертедегі топтар

1960 жылдары ол Blues Incorporated тобына қосылды, онда бассист Джек Брюспен танысты. Екеуі жиі ұрысып, келіспесе де, кейіннен Грэм Бонд ұйымында, джазға ерекше бейімделген ритм-энд-блюз тобында қайтадан ритм секциясының серіктестері болды. Олардың қарым-қатынасы соншалықты шиеленіскен еді, Бэйкер бір концертте Брюске пышақпен шабуыл жасаған.

Крем

Осы құбылмалы қарым-қатынасқа қарамастан, Бейкер мен Брюс 1966 жылы гитарист Эрик Клэптонмен бірге "Cream" тобын құрып қайта бірікті. Блюз, психоделикалық рок және хард-роктың үйлесімінен туған бұл топ, 1968 жылы тарап қалғанға дейін екі жылдан сәл астам уақыт ішінде төрт альбом шығарды.

Соқыр сенім

Кейін Бейкер қысқа ғана өмір сүрген "супертоп" Blind Faith құрамына қосылды, оған Эрик Клэптон, Family тобынан бассист Рик Греч және Traffic тобынан пернелі аспаптарда мен вокалда Стив Уинвуд кірді. Олар тарап кеткенге дейін бір ғана Blind Faith альбомын шығарды.

Джинджер Бейкердің әуе күштері

1970 жылы Бейкер фьюжн-рок тобы Ginger Baker’s Air Force құрамын құрып, олармен гастрольдік сапарлар жасады және екі альбом жазды.

1970 жылдар

Әуе күшінен кейін Бейкер қысқа ғұмырлы "Ginger Baker Drum Choir" тобын құрды, ол 1971 жылы Atco Records (және Германияда Polydor) лейблында бір ғана сингл шығарды. 45 RPM пластинкасында үш мүшеден тұратын барабан ансамблі және "сұрақ-жауап" вокалы болды, ал "Atunde! (Біз келдік)" және "Atunde! (2-бөлім)" әндері A және B жақтарында жазылған. 1971 жылдың қараша айында Бейкер Нигерияның сол кездегі астанасы Лагоста жазу студиясын ашуға шешім қабылдады. Ол Сахара арқылы Нигерияға құрлықпен саяхаттаудың қызықты тәжірибе болады деп ойлады. Бейкер деректі фильмдер режиссері Тони Палмерді өзімен бірге саяхаттауға шақырды, ал "Африкадағы Джинджер Бейкер" фильмі оның саяхаты мен Нигерияға студиясын құру үшін келген жолын көрсетеді. Көптеген көңілсіздіктер мен техникалық қиындықтардан кейін, 1973 жылдың қаңтар айының соңында Батакота (ARC) студиясы ашылды және 1970-ші жылдар бойы жергілікті және батыс музыканттары үшін сәтті жұмыс істеді. Пол Маккартни мен Wings студияда "Пикассоның соңғы сөздері (Маған ішімдік құйыңдар)" әнін Band on the Run альбомы үшін жазды, онда Бейкер шағылмен толтырылған қалайы банкада ойнады. Бейкер 1971 жылы Regal Zonophone лейблымен шығарылған Live! альбомындағы жазу сессияларында Фела Кутидің орнына отырды. Фела Бейкермен бірге 1972 жылғы Stratavarious альбомында Боби Гасспен (Боби Тенчтің псевдонимі) бірге пайда болды. Бейкер 1974 жылы Пауль және Адриан Гурвиц ағаларымен Бейкер Гурвиц Армиясын құрды (менеджер Билл Фехиллидің қолдауымен). Топ үш альбом жазды: Baker Gurvitz Army (1974), Elysian Encounter (1975) және Hearts on Fire (1976), содан кейін 1975 жылы Англия мен Еуропа бойынша гастрольдік сапар жасады. 1976 жылы, Фехилли ұшақ апатында қаза болғаннан кейін топ таратылды.

1980 жылдар

Лагостағы жазу студиясының сәтсіз аяқталғаннан кейін Бейкер 1980-ші жылдардың басында Италияның Тоскана аймағындағы шағын қаланың зәйтүн шаруашылығында көп уақыт өткізді. Осы кезеңде ол аз ғана музыка орындады. 1980 жылы Бейкер алғашқыда "Levitation" альбомында сессиялық музыкант ретінде ойнағаннан кейін Hawkwind тобына қосылды. 1981 жылы гастрольден кейін ол топтан шықты. Бейкер қатысқан осы кезеңдегі концерттік жазбалар мен студиялық демолары 1980-ші жылдардың соңында жарық көрген екі Hawkwind альбомына енгізілді. 1985 жылы ол продюсер Билл Ласвеллмен "Horses & Trees" жобасы бойынша жұмыс істеді, содан кейін Public Image Ltd тобының "Album" альбомында сессиялық музыкант ретінде өнер көрсетті.

Бейкер 1980-ші жылдардың соңында актер болу ниетімен Лос-Анджелеске көшті. Ол 1989 жылы "Weird Al" Yankovic-тің "UHF" комедиялық фильміндегі үйсіз адам рөліне қатысуға үміткер болды, бірақ іріктеуден өтпеді, ал 1990 жылы "Nasty Boys" телесериалында Джинджер рөлінде пайда болды.

1990 жылдар

1992 жылы Бейкер бассист Гуг және әнші/гитарист Крис Госспен бірге «Мастерс оф Реалити» хард-рок тобында «Sunrise on the Sufferbus» альбомында ойнады. BBM (Брюс Бейкер Мур) 1993 жылы құрылды. Бейкер, Джек Брюс және ирландтық блюз-рок гитарисі Гэри Мурдан тұратын, қысқа ғұмырлы қуат триосы 1994 жылы жарық көрген «Around the Next Dream» альбомын жазды. Бейкер 1993 және 1999 жылдар аралығында Колорадо штатының Паркер қаласында тұрды, бұл оның полоға деген құштарлығымен байланысты болды. Бейкер Солсбери ат спорты паркінде поло жарыстарына қатысып қана қоймай, сонымен қатар демалыс күндері ат спорты орталығында үнемі джем-сессиялар мен концерттер ұйымдастыруға дем берді. Өткенде есірткіге тәуелді болғандықтан, ол АҚШ иммиграциялық қызметімен үнемі проблемаларға тап болды, сондықтан 1999 жылы Паркердегі мүлкін сатып, Оңтүстік Африкаға көшіп кетті. 1994 жылы ол бассист Чарли Хаден және гитарист Билл Фриселлмен бірге «The Ginger Baker Trio» тобын құрды.

2000 және 2010 жылдар

2005 жылғы 3 мамырда Бейкер Эрик Клэптон мен Джек Брюспен бірге Корольдік Альберт Холл мен Мэдисон Сквер Гардендегі Cream концерттерінің сериясына қосылды. Лондон концерттері жазылып, Royal Albert Hall London May 2 3 5 6, 2005 (2005) деген атпен шығарылды. 2009 жылы жарық көрген Rolling Stone журналындағы мақалада Брюс: "Менің және Джинджердің арасындағы қарым-қатынас – жұқа шекара. Қазіргі уақытта біз әртүрлі құрлықтарда тату-тәтті өмір сүріп жатырмыз [Брюс 2014 жылы қайтыс болды, Ұлыбританияда тұрды, ал Бейкер Оңтүстік Африкада тұрды], бірақ одан көшіп келуін сұраймын деп ойлап жүрмін. Ол әлі де тым жақын" деді. 2008 жылы банк қызметкері Линдиве Ноко Бейкерді шамамен 500 000 рангіге (60 000 доллар) алаяндаумен айыпталды. Бейкер Ноконы жеке көмекші ретінде жұмысқа алғанын, оған түрлі шаруаларды орындағаны үшін күніне 7 фунт стерлинг (шамамен 100 рангі) төлегенін және оның осы лауазымын пайдаланып, оның жеке банктік ақпаратын біліп, рұқсатсыз қаражаттарды ұрлағанын мәлімдеді. Ноко ақшаның олардың махаббатынан кейін сыйлық ретінде берілгенін айтты. Бейкер: "Менде тек менімен жақын болған әйел ғана білетін жара бар. Ол бар, бірақ ол оның бар екенін білмейді" деді. Ноко өзін кінәлі деп танымады, бірақ алаяқтық жасағаны үшін сотталды. 2010 жылдың қазан айында ол үш жылға "түзету жұмыстарына" кесілді, бұл қоғамдық қызметтің бір түрі. Бейкер бұл үкімді "әділетсіздік" деп атады. Оның "Жаман қылық жасаған" (Hellraiser) атты автобиографиясы 2009 жылы жарық көрді.

Құжаттамалық фильмдер

Ginger Baker in Africa (1971) Бейкердің Range Rover көлігімен Алжирден Нигерияға, Сахара даласы арқылы жасаған саяқатын көрсетеді. Лагоста ол жазба студиясын ашып, Фела Кутимен бірге музыка ойнайды. 2012 жылы Джей Булгердің Бейкердің өмірі туралы "Бейкер мырзаға сақ болыңыз" деректі фильмі Техас штатының Остин қаласында өткен South by Southwest фестивалінде тұңғыш рет көрсетілді, онда ол ең үздік деректі фильм номинациясы бойынша Grand Jury Award жүлдесін жеңіп алды. Фильм Ұлыбританияда 2015 жылдың 7 шілдесінде BBC One арнасында көрсетілді.

Стил және техника

Бейкер өзінің стиліне әсер еткендер ретінде Фил Семенді, Арт Блэкиді, Макс Роушты, Элвин Джонсты, Филли Джо Джонсты және Бейби Додсты атады. Ол көбінесе Семеннің шәкірті саналса да, Бейкер өзінің көбінесе өзіндік білім алғанын және Семенмен тек бірнеше жаттығулар ғана жасағанын мәлімдеді. Бейкердің алғашқы өнерлері музыкалық шеберлігімен де, шоумендік қабілетімен де назар аударды. Cream тобындағы өмірінде ол өте еркін, болжаусыз және жарқын өнерлерімен танымал болды, оның өнері көбінесе Who тобының Кит Мунына ұқсас бағаланды. Алайда, Бейкер 1950-ші жылдардың соңы мен 1960-шы жылдардың басында тыңдаған британдық джаз топтарының ықпалымен әлдеқайда ұстамды және қарапайым орындау стилін де жиі қолданды. Ол әдетте "рок-барабаншысы" ретінде жіктеледі, бірақ Бейкер өзін джаз барабаншысы немесе жай ғана "барабаншы" деп тануды қалаған. Мунмен бірге, Бейкер рок-музыкадағы екі бас барабанды ойнауды алғаш рет енгізгендердің бірі деп есептеледі. Ол 1966 жылы Дьюк Эллингтонның концертінде барабаншы Сэм Вудиардты көргеннен кейін екі бас барабанды пайдалануға көшкенін еске алды. Бейкердің сөзінше: "Дьюк Эллингтон үшін ойнаған кез келген барабаншы екі бас барабанмен ойнаған. 1966 жылы Дьюк Эллингтонның концертіне бардым, онда Сэм Вудиард Дьюкпен бірге ойнады. Ол керемет том-томдар мен екі бас барабанмен ойнады, соның ішінде бүгінге дейін қолданатын нәрселері де болды. Мен міндетті түрде екі бас барабан жиынтығын алуым керек екенін түсіндім. Кит Мун сол концертте менімен бірге болды, біз осы туралы әңгімелестік, ол бірден Premier компаниясына барып, екі жиынтықты сатып алып, біріктірді. Ал мен Ludwig компаниясынан өзіме қажетті жиынтықты жасауын күтуге тура келді, олар менің жеке талаптарыма сәйкес жасады. Сондықтан Мунни екі бас барабан жиынтығын менің алғаннан бірнеше ай бұрын алды. Бейкердің ойнауы бибоп пен джаздың басқа да прогрессивті формаларына тән синкопацияны және райд цимбалдарының үлгілерін, сондай-ақ африкалық ырғақтарды жиі пайдаланды. Ол ерте күндері кейіннен рок-барабан солосының классикалық үлгісіне айналған нәрсені жасады, ең танымал мысалы – Cream тобының дебюттік альбомы Fresh Cream (1966) альбомынан бес минуттық "Toad" инструменталдық шығармасы. Бейкер сол аяғын сол бас барабан педалі мен хай-хэт педалі арасында жылжытып, түрлі комбинациялар жасаған алғашқы барабаншылардың бірі болды.

Мұра

Бейкердің стилі көптеген домбырашыларға әсер етті, оның ішінде Джон Бонхам, Питер Крисс, Нил Пирт, Стюарт Коупленд, Ян Пайс, Терри Боццио, Дейв Ломбардо, Томми Алдридж, Билл Бруфорд, Алекс Ван Хален, Дэнни Серафин және Ник Мейсон. *Modern Drummer* журналы оны "1960-шы жылдардағы классикалық рок музыкасының алғашқы ықпалды домбырашысы – супержұлдызы" және "классикалық рок музыкасының нағыз домбырашы құдайы" деп сипаттады. *AllMusic* оны "1960-шы жылдардың ең ықпалды перкуссияшысы" деп атады және "одан кейін пайда болған әрбір хеви-метал тобының барабаншысы Бейкердің ойнау өнерінің қандай да бір аспектісін қайталауға тырысты" деді. Ол хеви-метал домбырасының негізін қалаушы саналса да, Бейкер бұл жанрға деген наразылығын білдірді. *Drum!* журналы Бейкерді "Барлық уақыттың 50 ең маңызды домбырашысы" тізіміне енгізіп, оны "1960-шы жылдардағы ең көп еліктелген домбырашылардың бірі" деп атады, сондай-ақ "ол рок музыкасының бейнесін мәңгілікке өзгертті" деп мәлімдеді. *Rolling Stone* оқырмандары жүргізген сауалнамада ол барлық уақыттағы үшінші ең үздік домбырашы деп танылды және "рок-домбыраның солосын ойлап тапқан домбырашы" деп есептеледі. 2016 жылы *Rolling Stone* журналының "Барлық уақыттың 100 ең үздік домбырашысы" тізімінде ол үшінші орын алды. Автор және журналист Кен Микаллеф өзінің *Classic Rock Drummers* кітабында: "Металл, фьюжн және рок музыкасының қазіргі заманғы домбырашыларының барлығы Бейкердің *Cream* тобымен жасаған жаңашыл жұмысына қарызды" деп жазды. Нил Пирт былай деді: "Оның ойнауы революциялық болды – шығармашыл, алғашқы және тапқыр. Ол рок-домбыраның қандай болуы мүмкін екенін анықтады. [ ] Одан бері барлық рок-домбырашылар Гинджердің ықпалына түсті, тіпті олар мұны білмесе де". *Rolling Stone* тілшісі Дэвид Фрике 2012 жылы жазғандай, тіпті қарт жасында да "Бейкерге қауіпсіздікпен жақындасу керек". Бейкер төрт рет үйленді және үш баланың әкесі болды. Бейкер мен оның бірінші әйелі Лиз Финч 1960 жылдың 20 желтоқсанында Джиннет Карен есімді қызын дүниеге әкелді. Бейкердің екінші қызы Леда 1968 жылдың 20 ақпанында дүниеге келді. Бейкердің ұлы Кофи Стритфилд Бейкер 1969 жылдың наурыз айында дүниеге келді және оған Бейкердің досы, Ганалық домбырашы Кофи Ганабаның есімі берілді. Кофи өзі де домбырашы, атап айтқанда Ули Джон Рот және Гленн Хьюзбен бірге ойнады.

Ауру және өлім

Бейкер өмір бойы героинге тәуелділікпен күресті, ол 1960-шы жылдары Лондон клубтарында джаз дауылшысы болған кезде есірткі қолдана бастады. Африкаға барған сайын ол уақытша тазаланып, қайтадан тәуелділікке түсетін. Өмірінде 29 рет есірткіні тастауға тырысқанын айтты, бірақ 1981 жылы Италияның шағын ауылына көшіп, зәйтүн шаруашылығымен айналысқаннан кейін ғана толығымен қоя алды. Блогинде жазғанда, ол былай деді: «Жақында дәрігерге бардым – үлкен соққы – бұл ескі дауылшы үшін енді концерттер жоқ, бәрі тоқтатылды. Барлық нәрседен ең соңғысы, жүрегімнің бұзылатынын ойламаған едім». 2016 жылдың наурыз айының соңында Бейкердің жаңа емдеуге дайындалып жатқаны белгілі болды. «Операцияның екі нұсқасы бар, және ескі өкпелерімнің күшіне байланысты олар екеуін де жасауы мүмкін». Ол былай қосты: «Кардиолог керемет. Кеше ол оң білегімдегі артерияға құбыр салып, жүрегіме жеткізді – қандай керемет тәжірибе! Ол менің жүрегімді іштен суретке түсіріп жатыр – тамаша технология! Ол мені қайтадан ойнатуға көмектеседі дейді! Барлық қолдауларыңызға рахмет». 2016 жылдың маусым айында ол ашық жүрек операциясынан кейін жазылып жатқаны, бірақ сонымен қатар аяқтары мен қолдары ісіп, ауыр құлаудан зардап шеккені хабарланды. 2019 жылдың 25 қыркүйегінде Бейкердің отбасы оның ауруханада ауыр халде екенін хабарлап, жанкүйерлерден оны дұғаларында еске алуын сұрады. Бейкер 2019 жылдың 6 қазанында 80 жасында Кантерберидегі ауруханада ЖОБТ (Жүрек-өкпе жеткіліксіздігі) асқынуларынан қайтыс болды. 2019 жылдың 23 қазанында Кенттегі Кентербериде жақын туыстары мен достарымен жекелеген жерлеу рәсімі өтті.