Кіріспе

Витаутас Страйжис:Витаутас Страйжис (20 тамыз 1936 - 19 желтоқсан 2021) - литвалық астроном. 1963-1965 жылдары ол және оның әріптестері фотометриялық жұлдыздық жіктеуге оңтайландырылған жеті түсті аралық топтық жүйені - Вильнюс фотометриялық жүйесін жасады. 1996 жылы Литва ғылым академиясының корреспондент-мүшесі болып сайланды. 1959 жылы Вильнюс университетінің астрофизика мамандығын бітірген. 1959-1962 жылдары Литва ғылым академиясының Физика және математика институтының аспиранты болды. 1962-1967 жылдары сол институтта ғылыми қызметкер болды. 1967 жылдан 1990 жылға дейін Вильнюс физика институтының астрофизика бөлімін басқарды. 1990-2003 жылдары Вильнюс университетінің Теориялық физика және астрономия институтының астрономиялық обсерваториясының басшысы болды. 1991-1996 жылдары сол институттың директоры. 2003 жылы бас зерттеуші болды. 2013 жылы ол профессор-эмиритус болды. 1992-1993 оқу жылы: Нью-Йорк штатының Шенектади қаласындағы Юнион колледжінде қонақ профессор.

Ғылыми қызмет

Ғылыми зерттеулердің негізгі бағыттары: жұлдыздардың көп түсті фотометриясы, жұлдыздық физикалық параметрлері, жұлдыздық сыныптама, жұлдыздар аралық жойылу, жұлдыздар аралық бұлттар, жұлдыз шоғырлары, галактикалық құрылым. Жұлдыздарды жіктеу үшін Вильнюс фотометриялық жүйесінің авторларының бірі. 1969-1990 жылдары Литвадағы Молетай обсерваториясын және Өзбекстандағы Майданак обсерваториясын салуды жүргізді. Ол 1957-2009 жылдар аралығында жарияланған 324 ғылыми мақаланың және үш монографияның авторы болды: Көп түсті жұлдыз фотометриясы (Вильнюс, 1977, орыс тілінде), Металл жетіспейтін жұлдыздар (Вильнюс, 1982, орыс тілінде) және Көп түсті жұлдыз фотометриясы (Тюсон, Аризона, 1992 және 1995, қайта қаралған нұсқасы, ағылшын тілінде). 1977 жылдан 1991 жылға дейін Вильнюс астрономиялық обсерваториясының бюллетенінің редакторы, 1992 жылдан 2021 жылға дейін халықаралық "Балтық астрономиясы" журналының редакторы болды. 22 докторлық диссертацияның ғылыми кеңесшісі.

Жеке өмір және өлім

Страйжис 2021 жылы 19 желтоқсанда 85 жасында қайтыс болды.

Жарияланымдар

В. Стрейзис, Көптүсті жұлдыз фотометриясы (орыс тілінде), Мокслас баспасы, Вильнюс, Литва, 1977 В. Стрейзис, Металл жетіспейтін жұлдыздар (орыс тілінде), Мокслас баспасы, Вильнюс, Литва, 1982 В. Стрейзис, Көптүсті жұлдыз фотометриясы (ағылшын тілінде), Пачарт баспасы, Тусон, Аризона, 1992 (2-шы басылым 1995 жылы) В. Стрейзис, Құс жолы (литва тілінде), Мокслас баспасы, 1992 В. Стрейзис, Астрономия, 1993 (орта мектептердің оқулығы, литва тілінде) А. Азусиенис, А. Пучинскас, В. Стрейзис, Астрономия, 1995 (оқу орындарының оқулығы, литва тілінде, 2003 жылы 2-ші басылым) В. Стрейзис, Астрономиялық энциклопедиялық сөздігі (литвалық медицина), Физика және астрономия институтының теориялық сөздігі (2-ші басылым 2002 жылы, 2003 жылы)