Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Марк Ааронсон (24 тамыз 1950 – 30 сәуір 1987) – американдық астроном.
American astronomer (1950–1987)
Marc Aaronson (August 24, 1950 – April 30, 1987) was an American astronomer.
Өмір
Аронсон Лос-Анджелесте дүниеге келген. Ол Калифорния технология институтында білім алып, 1972 жылы бакалавр (BS) дәрежесін алған. 1977 жылы Гарвард университетінде галактикалардың жақын инфрақызыл апертуралық фотометриясы тақырыбында диссертация қорғап, PhD дәрежесін алды. 1977 жылы Аризона университетінің Стюард обсерваториясына докторантурадан кейінгі зерттеуші ретінде қабылданды және 1983 жылы астрономия бойынша доцент болды. Аронсон мен Джереми Молд 1981 жылы Джордж Ван Бисброк сыйлығын, ал 1984 жылы Америка астрономиялық қоғамының Ньютон Лейси Пирс сыйлығын жеңіп алды. Сонымен қатар, 1983 жылы Гарвард университетінен Барт Дж. Бок сыйлығымен марапатталды. Оның жұмысы үш бағытқа шоғырланды: Тулли-Фишер байланысын қолдана отырып Хаббл тұрақтысын (H0) анықтау, көміртегіне қаныққан жұлдыздарды зерттеу және шашыраңқы галактикалардағы осы жұлдыздардың жылдамдық таралуын зерттеу. Аронсон инфрақызыл суреттеу арқылы қара материяны бейнелеуге тырысқан алғашқы астрономдардың бірі болды. Ол галактикалардың айнаындағы белгісіз материяның инфрақызыл галоларын суреттеді, оларды қара материя деп санайды.
Aaronson was born in Los Angeles. He was educated at the California Institute of Technology, where he received a BS in 1972. He completed his Ph. D. in 1977 at Harvard University with a dissertation on the near infrared aperture photometry of galaxies. He joined Steward Observatory at the University of Arizona as a postdoctoral research associate in 1977 and became an Associate Professor of Astronomy in 1983. Aaronson and Jeremy Mould won the George Van Biesbroeck Prize in 1981 and the Newton Lacy Pierce Prize in Astronomy in 1984 from the American Astronomical Society. He was also awarded the Bart J. Bok Prize in 1983 from Harvard University. His work concentrated on three fields: the determination of the Hubble constant (H0) using the Tully–Fisher relation, the study of carbon rich stars, and the velocity distribution of those stars in dwarf spheroidal galaxies. Aaronson was one of the first astronomers to attempt to image dark matter using infrared imaging. He imaged infrared halos of unknown matter around galaxies that could be dark matter.
Өлім
Аронсон 1987 жылғы 30 сәуірде кешкі сағаттарда Китт Пик ұлттық обсерваториясының 4 метрлік Майалл телескопының күмбезінде болған апатта қаза тапты. Ол сыртқы платформаға шығуға арналған люкке соқтығысқан кезде қайтыс болды; айналып тұрған телескоп күмбезінен төмен созылған баспалдақ люкті оның үстіне жапқан. Люктегі қосқыш автоматты түрде күмбездің айналу моторын тоқтатты; бірақ күмбездің инерциясы оны бірнеше секундқа қозғалта берді, соның салдарынан ол сыртқа қарай ашылатын люкті соқты. Бұл конструкциялық кемшілік апаттан кейін баспалдақты қысқарту және люкті күмбез қабырғасына параллель жылғалайтын етіп қайта жасау арқылы жойылды. 3277 Ааронсон астероиды оның құрметіне аталды.
Aaronson died in an accident in the evening hours of 30 April 1987, in the dome of the 4 m Mayall Telescope of the Kitt Peak National Observatory. He was killed when he was crushed by the hatch leading out to the catwalk; the hatch was slammed shut on him by a ladder which extended down from the turning telescope dome. A switch on the hatch automatically shut down the dome rotation motor; however, the momentum of the dome kept it moving for a few moments, allowing it to hit the outward opening hatch. This design flaw was corrected after the accident by trimming the ladder and redesigning the hatch to slide sideways, parallel to the dome wall. Asteroid 3277 Aaronson is named in his honor.