Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Stoplesteinan (сонымен қатар Stoplesteinane деп те аталады) - Норвегиядағы Рогаландтың Эгерсунд қаласында орналасқан тас шеңбер. Ескерткіштің диаметрі 21 метрге жуық және 16 көтерілген тастан тұрады. Кейбір тастардың биіктігі 1,2 метрге дейін жетеді. Егерсунд пен Сокндал арасындағы Қажылар жолы (Сан-Олафс-вей) Стоплестейненнен өте өтеді. Бұл тас шеңберінің жанында өсімдіктер арасында жасыл жолақ ретінде көрінеді. Соңғы уақытта ақпарат белгісі 10 - 20 метр (30 - 60 фут) оңтүстік-шығысқа қарай орнатылды.
Stoplesteinan (also known as Stoplesteinane) is a stone circle in the town of Egersund, Rogaland in Norway. The monument has a diameter of about 21 meters (69 feet) and consists of 16 raised stones. Some of the stones are up to 1.2 meters (4 feet) tall. Pilgrim's Route (St. Olafs vei) between Egersund and Sokndal goes right by the Stoplesteinan. It is visible as a green strip in the vegetation just next to the stone circle. Recently an information sign has been erected some 10 to 20 meters (30–60 feet) south east of Stoplesteinan.
Шығуы мен теориялары
Тас шеңбердің қалай және не үшін жасалғаны белгісіз. Сол сияқты тас ескерткіштер Солтүстік Еуропа мен Британ аралдарында бар. Олардың кейбіреулері қазылып, Скандинавияда 500-жылдан 600-жылға дейінгі аралықта қола дәуірінің соңынан ерте темір дәуірінің соңына дейінгі аралықта жасалған қабірлер екені анықталды. Швецияда Domarringar (судьялар тобы) деп аталатын осындай топтар көп. Олардың көбінесе 7, 9 немесе 11 тақ санды тастары болады. Көбінесе олардың шығысында үлкен тастары болады, ал көпшілігі темір дәуірінің соңындағы жерлеу орындары. Сондай-ақ, эллипстік пішінді және өткір жиектері бар тас орнатулар бар, сондықтан кемеге ұқсайды. Олардың пішіні күннің орналасуына байланысты күнтізбе ретінде қолданылуы мүмкін деген теориялар да бар. Солардың бірі - Сканниядағы "Аль-Стоунз". 1930 жылдары Стоплестейнанда жүргізілген қазба жұмыстары шеңбердің ортасындағы жердің таспен қапталғанын көрсетті. Сондай-ақ, күйдірілген материалдың іздері табылды, бұл қабірдің орнында орналасқан деген теорияға сенім береді. Снорр өзінің 13-ғасырдағы "Хеймскрингла" атты еңбегінде Норвегия тарихы туралы былай дейді: fyrsta öld er kölluð brunaöld; þá skyldi brenna alla dauða menn ok reisa eptir bautasteina (Бірінші кезең "өрт жауын" деп аталады, өйткені барлық өлген адамдар өртеліп, олар үшін тас ескерткіштер тұрғызылды).
It is not known how or why the stone circle was constructed. Similar stone monuments exist across Northern Europe and the British Isles. Some of these have been excavated, and were found to be graves dating from the end of the Bronze Age until the end of the early Iron Age, dated to between 500 BC to 600 AD in Scandinavia. In Sweden there are a great number of similar circles called Domarringar (judge circles). They often have an odd number of stones, usually 7, 9 or 11. Often they also have a larger stone to the east, and most are burial sites from the late Iron Age. There are also stone settings with elliptical shape and sharp edges, thus resembling a ship. There are also theories that their shape could be used as a calendar based on the position of the sun. One such is Ale's Stones in Scania. An excavation at Stoplesteinan during the 1930s found that the ground in the circle's center is paved with stones. Traces of burnt material were also found, lending credence to the theory that it is located at a place of burial. Snorre says in his 'Heimskringla' from the 13th century about Norwegian history that fyrsta öld er kölluð brunaöld; þá skyldi brenna alla dauða menn ok reisa eptir bautasteina (The first period is called the "burn age", since all dead men were burned and stone monuments raised for them).