Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Циклотрондық сәулелену – магнит өрісінде бұрылған, релятивистік емес жылдамдықпен қозғалатын зарядталған бөлшектер шығаратын электромагниттік сәулелену. Лоренц күші бөлшектерге магнит өрісінің сызықтарына да, олардың қозғалысына да перпендикуляр бағытта әсер етеді, бұл зарядталған бөлшектердің үдеуіне себеп болады, олар магнит өрісі сызықтары бойынша спираль тәрізді айналғанда үдеуге ұшырайды, нәтижесінде сәулелену шығарылады. Бұл сәулеленудің атауы 1930 жылдан бері зерттеулер үшін жоғары энергетикалық бөлшектер жасауға қолданылатын бөлшектерді үдеткіш – циклотрондан шыққан. Циклотрон зарядталған бөлшектердің біртекті магнит өрісіндегі дөңгелек орбиталарын пайдаланады. Бұдан әрі, орбитаның периоды бөлшектердің энергиясына тәуелсіз, бұл циклотронға белгілі бір жиілікте жұмыс істеуге мүмкіндік береді. Циклотрондық сәулеленуді циклотрондарда ғана емес, магнит өрістері арқылы қозғалатын барлық зарядталған бөлшектер шығарады. Жұлдызаралық ортадағы плазмадан немесе қара тесіктер мен басқа да астрономиялық құбылыстардың маңындағы циклотрондық сәулелену, алыс магнит өрістері туралы маңызды ақпарат көзі болып табылады.
Cyclotron radiation is electromagnetic radiation emitted by non relativistic accelerating charged particles deflected by a magnetic field. The Lorentz force on the particles acts perpendicular to both the magnetic field lines and the particles' motion through them, creating an acceleration of charged particles that causes them to emit radiation as a result of the acceleration they undergo as they spiral around the lines of the magnetic field. The name of this radiation derives from the cyclotron, a type of particle accelerator used since the 1930s to create highly energetic particles for study. The cyclotron makes use of the circular orbits that charged particles exhibit in a uniform magnetic field. Furthermore, the period of the orbit is independent of the energy of the particles, allowing the cyclotron to operate at a set frequency. Cyclotron radiation is emitted by all charged particles travelling through magnetic fields, not just those in cyclotrons. Cyclotron radiation from plasma in the interstellar medium or around black holes and other astronomical phenomena is an important source of information about distant magnetic fields.
Мысалдар
Магниттік синтез энергиясы саласында циклотрон сәулеленуінен болатын шығындар, магниттік өрістің энергия тығыздығына шаққанда плазманың ең төменгі энергия тығыздығын талап етуге әкеледі. Циклотрон сәулеленуі жоғары биіктіктегі ядролық жарылыс кезінде пайда болуы мүмкін. Жарылыстан туындаған гамма сәулелері жоғарғы атмосферадағы атомдарды иондайды, ал осы босаған электрондар Жердің магнит өрісімен өзара әрекеттесіп, электромагниттік импульс (ЭМП) түрінде циклотрон сәулеленуін тудырады. Бұл құбылыс әскерилерді мазалайды, себебі ЭМП қатты күйдегі электрондық құралдарға зиян келтіруі мүмкін.
In the context of magnetic fusion energy, cyclotron radiation losses translate into a requirement for a minimum plasma energy density in relation to the magnetic field energy density. Cyclotron radiation would likely be produced in a high altitude nuclear explosion. Gamma rays produced by the explosion would ionize atoms in the upper atmosphere and those free electrons would interact with the Earth's magnetic field to produce cyclotron radiation in the form of an electromagnetic pulse (EMP). This phenomenon is of concern to the military as the EMP may damage solid state electronic equipment.