Кіріспе
Chembox
| Verifiedfields = өзгертілген
| Watchedfields = өзгертілген
| verifiedrevid = 443882541
| ImageFileR1 = Isobutane simple.svg
| ImageNameR1 = Изобутанның қаңқа формуласы
| Name =
| ImageFile =
| ImageFileL1 = Isobutane 1.svg
| ImageNameL1 = Изобутанның барлық атомдары көрсетілген химиялық құрылымы
| ImageFileL2 = Isobutane 3D balls.png
| ImageFileL2 Ref =
| ImageNameL2 = Изобутанның шарлы-сабақты моделі
| ImageFileR2 = isobutane3.png
| ImageFileR2 Ref =
| ImageNameR2 = Изобутанның кеңістіктік моделі
| PIN = 2-Метилпропан
| SystematicName =
| OtherNames =
| IUPACName =
| Section1 =
| Section2 =
| Section3 =
| Section4 = Chembox Қауіптері
| ExternalSDS = lindeus.com
| GHSPictograms =
| GHSSignalWord = ҚАУІПТІ
| HPhrases =
| PPhrases =
| NFPA H = 1
| NFPA F = 4
| NFPA R = 0
| FlashPtC = −83
| AutoignitionPtC = 460
| ExploLimits = 1,4–8,3%
| IDLH = М.Д.
| PEL = Жоқ
| Verifiedfields = changed
| Watchedfields = changed
| verifiedrevid = 443882541
| ImageFileR1 = Isobutane simple. svg
| ImageNameR1 = Skeletal formula of isobutane
| Name =
| ImageFile =
| ImageFileL1 = Isobutane 1. svg
| ImageNameL1 = Chemical structure of isobutane with all atoms explicitly shown
| ImageFileL2 = Isobutane 3D balls. png
| ImageFileL2 Ref =
| ImageNameL2 = Ball and stick model of isobutane
| ImageFileR2 = isobutane3. png
| ImageFileR2 Ref =
| ImageNameR2 = Spacefill model of isobutane
| PIN = 2 Methylpropane
| SystematicName =
| OtherNames =
| IUPACName =
| Section1 =
| Section2 =
| Section3 =
| Section4 = Chembox Hazards
| ExternalSDS = lindeus. com
| GHSPictograms =
| GHSSignalWord = DANGER
| HPhrases =
| PPhrases =
| NFPA H = 1
| NFPA F = 4
| NFPA R = 0
| FlashPtC = −83
| AutoignitionPtC = 460
| ExploLimits = 1.4–8.3%
| IDLH = N. D.
| PEL = None
Өндіріс
Изобутан бутанның изомерленуі арқылы алынады.
Қолданылуы
Изобутан мұнай өңдеу зауыттарының алкилдеу бөлімшелеріндегі басты шикізат болып табылады. Изобутанды қолдану арқылы, жақсы жану қасиеттеріне ие, жоғары тармақталған бензин сапалы "қоспалар" өндіріледі. Изобутаннан жасалатын негізгі өнімдер – 2,4 диметилпентан және ерекше 2,2,4 триметилпентан.
Еріткіш
Chevron Phillips тұнбалы процесінде жоғары тығыздықты полиэтилен жасау үшін изобутан сұйытқыш ретінде пайдаланылады. Тұнба полиэтилен алынып тасталғанда, изобутан "буландырылып", конденсатталып, осы мақсатта циклдік реакторға қайта жіберіледі.
Терт-бутил гидропероксидінің прекурсоры
Изобутан терт-бутил гидропероксидіне тотықтырылады, ол кейін пропиленмен реакцияласып пропилен тотығын береді. Қосалқы өнім ретінде түзілген терт-бутанол әдетте метил-терт-бутил эфирі (MTBE) сияқты бензинге қосылатын заттар жасауға қолданылады.
Түрлі пайдалану
Изобутан аэрозольдік спрей баллондары үшін итергіш газ ретінде де қолданылады. Изобутан аралас отындардың құрамында пайдаланылады, әсіресе кемпингтік отын баллондары үшін жиі қолданылады.
Тоңазытқыш
Изобутан салқындатқыш ретінде қолданылады. Мұздатқыштарда пайдалану 1993 жылы Greenpeace бұрынғы Шығыс Германия компаниясы Foron (компания) [de] компаниясымен Greenfreeze жобасын ұсынған кезде басталды. Осыған байланысты, таза, құрғақ "изобутан" (R 600a) қоспалары (яғни изобутан қоспалары) озон қабатын жою әлеуеті жоқ дерлік және өте төмен ғаламдық жылыну әлеуетіне ие (көмірқышқыл газының ғаламдық жылыну әлеуетінен 3,3 есе жоғары) және R 12, R 22 (олардың екеуі де Freon тауарлық белгісімен белгілі), R 134a және басқа да хлорфторкарбон немесе гидрофторкарбон салқындатқыштарына функционалдық балама ретінде қолданылуы мүмкін. Салқындатқыш ретінде изобутан, тұтанбайтын ХФҚ салқындатқыштарымен байланысты қауіптерге қоса, өрт және жарылыс қаупін де тудырады. Изобутанға арналған емес автокөліктердің кондиционерлеу жүйелерінде осы салқындатқышты ауыстыру кеңінен тыйым салынған немесе ұсынылмайды. Көмірсутектік салқындатқыштарды сатушылар мен жақтаушылар мұндай тыйымдарға қарсы шығып, көмірсутектік салқындатқыштармен толтырылған автокөліктердің кондиционерлеу жүйелерінің санына қарағанда мұндай оқиғалар өте сирек болғанын дәлелдейді.
Номенклатура
1993 жылғы IUPAC ұсынымдарында дәстүрлі изобутан атауы сақталған, бірақ 2013 жылғы ұсынымдарға сәйкес енді ұсынылмайды. Изобутанның ең ұзын үздіксіз тізбегі үш көміртек атомын ғана қамтитындықтан, IUPAC-тың басым атауы – 2-метилпропан, бірақ локант (2) әдетте жалпы номенклатурада маңызсыз деп есептеліп, жіберіліп қалады; C2 – пропан тізбегінде метил тобын негізгі тізбекті өзгертпей және n-бутанның құрылымдық изомерін түзбай орналастыруға болатын жалғыз орын.