Кіріспе

Қауіпті – 1935 жылғы американдық драмалық фильм. Оны Альфред Э. Грин режиссерлік еткен, ал Бетт Дэвис осы фильмде алғаш рет «Оскар» сыйлығын жеңіп алған рөлінде ойнады. Сценарийі Лэрд Дойлдің «Кешірімсіз тағдыр» атты әңгімесіне негізделген.

Сюжет

Дон Беллоус, көрнекті сәулетші, әдемі әрі бай Гейл Армитажға құда болып, бір кезде Бродвейдегі ең үміткер жас актриса болған Джойс Хитпен танысады. Дон Джойске шын жүректен риза, өйткені оның Джульетта рөлін сомдауы оны сәулетші болуға шабыттандырды. Оны қайта жаңғырту барысында Дон құйынтқан актрисаға ғашық болады. Джойс өзіне тигеннің бәрін, барлығын жоқ етеді деп сеніп, ол өзі бақытсыздық әкелетіні туралы ескертеді. Оны құтқару үшін Дон Гейлмен жасаған келісімін бұзады және актрисаны Бродвейдегі қойылымда қолдауға байлығын тәуекел етеді. Премьераға дейін ол олардың үйлену керектігін талап етеді, бірақ Джойс оның ұсынысына қарсы тұрады, Гордон Хитке үйленгенін жасырады, ол тиімсіз, бірақ адал адам, олардың некесі қаржылық тұрғыдан қиындыққа ұшырады. Джойс Гордонға барып, ажырасуды сұрап жалбарынады. Ол бас тартқанда, ол автокөлік апатына себеп болады, ол оны өмір бойы мүгедек етеді. Өзінің жарақаттары оның қойылымда ойнауына кедері келтіреді, ол сәтсіз аяқталады. Дон қирап қалады, ал Джойс оны алдағанын білгенде, оны толығымен өзімшіл әйел деп айыптайды, оның жалғыз нағыз бақытсыздығы – өзі. Джойс қысқа ғана уақытқа өзін-өзі өлтіруді ойлайды, бірақ ақырында Донның айыптауындағы шындықты көреді. Ол қойылымды қайта ашады және Донды шын сүйсе де, оны Гейлге үйленуге жібереді. Қойылым сәтті өтеді, енді жауапкершілікке толы өмірге бет бұрған Джойс Гордонға барып, некелерін құтқаруға тырысады.

Өндіріс

Бетт Дэвис бастапқыда сценарийден бас тартты, бірақ Warner Bros. студиясының өндіріс жетекшісі Хал Б. Уоллис оны осы кейіпкерді, актриса Жанна Иглстың ықпалымен жасай алатынына көндірді. Шындығында, фильмдегі бір кейіпкер Иглс пен Дэвистің Джойс рөліндегі актрисасы – "Бірақ өлмек" пьесасындағы басты рөлді ойнай алатын жалғыз екі актриса екенін айтады. Дэвис өзінің мансабында төмендеп кеткен актрисаға ұқсауға бекінді және Ори Келлиге жақсы күндерді көрген әйелге лайықты костюмдер жасауын талап етті. Осы фильм үшін Перк Уэстмор оның шашын өмірінің соңына дейін сүйіп жүретін боб шашына келтірді. Лэрд Дойлдің "Жақсылықсыз әйел" ("Hard Luck Dame") атты әңгімесіне негізделген, 194 000 долларлық фильмнің продюсері Хал Б. Уоллис оны "Қауіпті" деп атауға шешім қабылдағанша алты жұмыс атауы болды. Басқа атаулар: "Жақсылықсыз әйел", "Зұлым жұлдыз" (Дэвис бұл атауды ұнатқан), "Жынды әйел", "Мәңгілік таң аяқталады", "Ертең аяқталады" және "Бірақ өлмек". Жақында "Бұнтарлық" фильмінде түскен Франшо Тоунды Metro Goldwyn Mayer кинокомпаниясы Дэвистің танымалдығын арттыру үшін қарызға алды. Дэвис сол кезде Джоан Кроуфордқа никеленген актерге бірден қызығушылық танытты. Продюсер Гарри Джо Браун кейін Дэвис пен Тоунды ұятты жағдайда көріп қалғанын айтты. Кроуфорд олардың қарым-қатынасы туралы білгенімен, никесін бұзбады. Көптеген зерттеушілер бұл екі актриса арасындағы өмір бойына созылған антагонизмнің бастауы болды деп санайды, бұл 2017 жылғы "Feud" сериалында жарқын бейнеленген. Дэвис осы рөлі үшін "Оскар" сыйлығын жеңіп алды, бірақ ол әрқашан оны "Адамның құлдығында" үшін номинацияланбағаны үшін алған жұбаныш сыйлығы деп ойлады және Кэтрин Хепберн 1935 жылғы "Элис Адамс" фильміндегі рөлі үшін осы сыйлықты алуға лайық болды деп сенді. 2002 жылы Стивен Спилберг Sotheby's аукционында Дэвистің жеңген "Оскар" сыйлығын анонимді түрде сатып алып, оны Кино өнер академиясына қайтарды. Бұл мүсін Planet Hollywood мейрамханалар желісінде көрсетілген экспонаттардың бірі болған.

Сыни қабылдау

"Нью-Йорк таймс" газетінде: "Бетт Дэвис "Адамдық құлдықта" Милдред рөлінде орнатқан қатал стандартқа қайта қол жеткізе алмағаны оның кемшілігі емес. "Қауіпті" фильмінде ол тағы да тырысады. Кернеудің шынайы да, қауіпті де естілетін бірнеше эпизодтан басқа, ол сәттілікке жете алмайды. Variety журналы: "Лэйрдтің диалогы ересектерге арналған, интеллектуалды және ырғақты. Дэвистің ойыны, кейбір сәттеріндегі қателіктерге қарамастан, жалпы алғанда жақсы. Дэвис истерикаға бармастан, күшті драматизмге қол жеткізуді қажет еткенде, оңай орындай алады. Бірақ "Қауіпті" фильмінде кейде жеңіл көңіл-күйдің пайдалы болатыны бар". 1936 жылы "The Spectator" журналына жазған Грэм Грин фильмге ара-тура пікір білдірді. Оқиғаны "нашар, [және] соңы тым сезімтал" деп сипаттап, Маргарет Линдсейдің Гейл рөліндегі ойынын сынаған Грин, сонымен қатар Бетт Дэвистің Джойс рөлін сомдағаны үшін мақтады және фильмді "Бетт Дэвистің өнері үшін көруге тұрарлық картина" деп қорытындылады – "ерекше, бірақ тек Бетт Дэвистің арқасында ғана".