Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Голландиялық классикалық ғалым (1651–1715)
Dutch classical scholar (1651–1715)
Перизоний (немесе Акцинкт) – голландиялық классикалық ғалым Якоб Вурбруктың (26 қазан 1651 – 6 сәуір 1715) есімі, ол Гронингендегі Аппингдам қаласында дүниеге келген. Ол бір кезде кең танымал болған «De ratione studii theologici» трактатының авторы Антон Перизонийдің (1626–1672) ұлы болды. Утрехт университетінде оқығаннан кейін, 1682 жылы Ж. Г. Грейвиус пен Николаес Хайнсиус әсерімен Франкердегі сөз өнері және тарих кафедрасына тағайындалды. 1693 жылы Лейдендегі тиісті кафедраға көтерілді, ол 6 сәуір 1715 жылы осы қалада қайтыс болды. Перизонийдің көптеген еңбектері оны замандас ғалымдардың ішінде жоғары деңгейге көтеріп, маңызды орын береді. Франсиско Санчес де лас Брозастың «Minerva sive de causis linguae latinae» (Саламанка: Рено, 1587) еңбегінің басылымына ерекше назар аудару керек (К. Л. Бауэр басылымы, 1793–1801), бұл латын грамматикасын зерттеудегі соңғы жетістіктердің бірі, оның ғылыми емес кезеңінде, тіл құбылыстары көбінесе байланыссыз, конвенциялық немесе жай ғана кездейсоқ деп есептелген кезде. Сондай-ақ, оның «Animadversiones historicae» (1685) тарихи сынның негізін қалағандығын айтуға болады, ал Рим республикасы туралы трактаттары Нибурдың өзінің атымен байланысты тарихи зерттеулердің жаңа дәуірінің басталуын білдіргендігін атап өтуге болады.
Perizonius (or Accinctus) was the name of Jakob Voorbroek (26 October 1651 – 6 April 1715), a Dutch classical scholar, who was born at Appingedam in Groningen. He was the son of Anton Perizonius (1626–1672), the author of a once well known treatise, De ratione studii theologici. Having studied at the University of Utrecht, he was appointed in 1682 to the chair of eloquence and history at Franeker through the influence of J. G. Graevius and Nikolaes Heinsius. In 1693 he was promoted to the corresponding chair at Leiden, where he died on 6 April 1715. The numerous works of Perizonius entitle him to a high place among the scholars of his age. Special interest attaches to his edition of the Minerva sive de causis linguae latinae (Salamanca: Renaut, 1587) of Francisco Sánchez de las Brozas, aka El Brocense, (ed. C. L. Bauer, 1793–1801), one of the last developments of the study of Latin grammar in its pre scientific stage, when the phenomena of language were still regarded as for the most part disconnected, conventional or fortuitous. Mention should also be made of his Animadversiones historicae (1685), which may be said to have laid the foundations of historical criticism, and of his treatises on the Roman republic, alluded to by Niebuhr as marking the beginning of the new era of historical study with which his own name is associated.
Жинақтау және мұра
Перизоний сирек кездесетін кітаптар мен қолжазбаларды жинақтаған. Ол Лейден университетінің кітапханасына 134 қолжазба, бір картина, көптеген басылған кітаптар және жаңа кітаптар сатып алуға қаражат қалдырды. Қолжазбалар кітапханада Перизоний жинағы ретінде бөлек сақталады. Перизоний жинағындағы белгілі қолжазбалардың бірі – 10 ғасырдағы Сен-Галл аббаттығынан шыққан қолжазба. Онда 1 Маққабилер кітабы және Вегецийдің "Epitoma Rei Militaris" атты төртінші кітабы бар. Қолжазбада Германияға венгрлердің тарихи шапқыны бейнеленген көптеген әсем безендірілген беттер кездеседі. MS PER F 17 қолжазбасының цифрлық нұсқасы Лейденнің цифрлық жинақтарында қолжетімді.
Perizonius was a collector of rare books and manuscripts. To the Leiden University Library he bequeathed 134 manuscripts, one painting, many printed books and a legacy to buy new books. The manuscripts are kept separate as the Collection Perizonius in the library. One of the famous manuscripts in the Perizonius collection is a manuscript, probably from the Abbey of Saint Gall dating from the 10th century. It includes 1 Maccabees and the fourth book of Epitoma Rei Militaris by Vegetius. The manuscript includes many richly decorated pages depicting the historic invasion of Germany by the Hungarians. The digital version of MS PER F 17 is available on Leiden's Digital Collections.