Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Солтүстік Египеттегі тұзды көл
Brackish lake in northern Egypt
Мариут көлі (بحيرة مريوط Boḥēret Maryūṭ, сондай-ақ Мариут немесе Мариоут деп те жазылады) – Солтүстік Египетте, Александрия қаласының жанында орналасқан тұзды көл. Көлдің ауданы 20 ғасырдың басында кеме жүзе алатын каналмен байланысты болған.
Lake Mariout (بحيرة مريوط Boḥēret Maryūṭ, , also spelled Maryut or Mariut), is a brackish lake in northern Egypt near the city of Alexandria. The lake area covered and had a navigable canal at the beginning of the 20th century,
Шолу
Көне заманда көл қазіргіден әлдеқайда үлкен болды, оңтүстікке және батысқа қарай созылып, шамамен аумақты алып жатты. Оның Жерорта теңізімен байланыстыратын шығару арнасы болмады, бірнеше каналдар арқылы Ніл суымен толысып тұрды. Он екінші ғасырға қарай көл тұзды көлдер мен тұзды алқаптарға айналып, кейінгі орта ғасырларға қарай құрғап қалды. Кем дегенде 250 жыл бұрын көлдің суы тұщы болған, ал Ніл өзені қайтадан суға толымай тұрып, оның көп бөлігі кеуіп кететін. 1770 жылы болған дауыл Абу-Кирдегі теңіз қорғанын бұзып, Абу-Кир көлі деп аталатын теңіз суымен толы көл пайда болды. Тұщы су, канал арқылы Мариут көлінен бөлініп, Нілден Александрияға тұщы су жеткізуге мүмкіндік берді. Александрияны қоршау кезінде, 1801 жылы 13 наурызда британдықтар каналды кесіп, Абу-Кир көлінен Мариут көліне теңіз суының күшті ағылуына жол берді. Абу-Кир көлі жойылды, ал Мариут көлі тұщы емес, кермек сулы болды. Британдықтар Наполеон заманында көлді теңізге ашқанда, тұзды су тасқынына байланысты 150 ауыл қирады. Мариут көлі Жерорта теңізінен Александрия қаласының орналасқан тар тілме арқылы бөлінеді. Көл жағалауында балық шаруашылығы және тұз өндіріс орналасқан. 1900 жылдардың басында көлдің батыс бөлігінен тұз тазартылғаны туралы мәліметтер сақталған. Кейбір деректер бойынша, осы көлдің жағалауында осы атпен аталатын аймақ (номе) орналасқан.
In antiquity, the lake was much larger than it is now, extending further to the south and west and occupying around It had no mouth connecting it to the Mediterranean, being fed with Nile water via a number of canals. By the twelfth century the lake had dwindled to a collection of salt lakes and salt flats and it had dried up by the Late Middle Ages. At least 250 years ago, the lake was fresh water, and much of it would dry up during the period just before the Nile flooded again. A storm in 1770 breached the sea wall at Abu Qir, creating a seawater lake known as Lake Abu Qir. The salt waters were kept separate from Lake Mariout by the canal that allowed fresh water to travel from the Nile to Alexandria. As part of the Siege of Alexandria, on 13 March 1801, the British cut the canal, allowing a great rush of sea water from Lake Abu Qir into Lake Mariout. Lake Abu Qir ceased to exist, and Lake Mariout became brackish instead of fresh. When the British opened the lake to the sea in Napoleon's time it caused a salt water flood that destroyed 150 villages. Lake Mariout is separated from the Mediterranean Sea by the narrow isthmus on which the city of Alexandria was built. The lake shore is home to fisheries and saltworks. As far back as the early 1900s, it was documented that salt was being refined from the western part of the lake. According to some records, a homonymous nome was located on the shores of this lake.
Қылмыскер
Ежелгі заманда Тапосирис Магна деп белгілі болған Абусир теңіз жағалауындағы қала Мариут көлінің жағасында жатыр. Мұнда ежелгі ғибадатхананың қираған қалдықтары мен Александрия маяғының көне нұсқасы көрініс тапқан. 2009 жылға дейін бұл орын Клеопатра VII және Марк Антонийдің жерленген жері болуы мүмкін деген күдік болған.
The seaside town of Abusir, known in ancient times as Taposiris Magna, lies on the shore of Lake Mariout. Ruins of an ancient temple and an ancient replica of the Lighthouse of Alexandria are to be seen there. As of 2009, it was also suspected to be the burial place of Cleopatra VII and Mark Antony.
Емдеушілер
Бірінші ғасырда жазылған аскеттер қоғамын сипаттайтын «De Vita Contemplativa» еңбегінде терапевттер деп аталатын кенобиттік монахтар қауымы ежелгі әлемде кеңінен таралғаны, бірақ «олардың елі» «Мареотис көлінен әрі» орналасқаны айтылады. Кейбір зерттеушілер терапевттерді ерте христиан монахтары деп қарастырады.
The De Vita Contemplativa, a description of a society of ascetics written in the first century CE, says that the community of cenobitic monastics called the Therapeutae were widely distributed in the ancient world, but that "their country" was "beyond the Maereotic lake". Some interpret the Therapeutae as early Christian monks.
Ежелгі табылған заттар
2015 жылы Мариут көліндегі Тапосирис Магна ғибадатханасы аумағында Розетта тасына ұқсас, шамамен 2200 жылдық стелла табылды. Оның мөрі 2200 жыл бұрынғы стелланың бетіне жазылған жазулары екі Птолемей перғауыны мен патшайым Клеопатра I Сираны еске алады. Көл жағасында ежелгі қабірлер орналасқан.
In 2015 a stele, resembling the Rosetta Stone and dating back some 2200 years, was discovered in the Taposiris Magna Temple site at Lake Mariout. Measuring , its message commemorates two Ptolemaic pharaohs and Queen Consort Cleopatra I Syra. There are ancient tombs located on the shores of the lake.
Балық түрлері
Ніл балығының түрі көлде тіршілік етеді, бірақ оның негізгі мекені тұщы су, ал көлде тұз бар. 1939 жылы Ножа гидродромы деп аталатын шағын көл "Мариот көлінен бөлініп шықты" және бұл Нил балығының көбейіп өсуіне жағдай жасады.
The fish species Nile perch lives in the lake although its principal habitat is fresh water, and the lake contains some salt. In 1939, a small lake, called the Nozha Hydrodrome was "isolated from Lake Mariout" and this allowed for the Nile perch to flourish there.
Әдебиетте
У. Б. Йейтс өзінің "Бен Булбен астында" атты өлеңінде көлді Мареотик көлі деп атайды. Лоренс Дюрелл өзінің "Александрия квартеті" төрт томдық романында көлді ежелгі атауымен – Мареотис көлі деп сипаттайды, онда ол үйрек ату оқиғасының орын алатын жері болып табылады. Джаспер Маскелин "Магия: Топ Секрет" (1949) кітабында Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Александрия портына жасалатын шабуылдардан шашырату үшін көлдің жанына алдау орнының құрылысына қатысқанын айтады.
W. B. Yeats refers to the lake as the Mareotic Lake in his poem Under Ben Bulben. Lawrence Durrell writes about the lake using its ancient name Lake Mareotis in his tetralogy of novels The Alexandria Quartet, where it is the setting for a duck shoot. Jasper Maskelyne claimed in Magic: Top Secret (1949) to be involved in the construction of a decoy site next to the lake to draw Axis bombers away from attacking Alexandria Harbour during World War Two.