Кіріспе

USS San Marcos (LSD 25) – АҚШ Теңіз күштерінің кемесі, Кастильо-де-Сан-Маркосқа аталған, ол АҚШ-тағы ең көне тас қамалы. 1911 жылы екінші сыныптағы «Техас» линкоры да қысқа мерзімге «Сан-Маркос» деген атқа ие болған, бәлкім Техас штатындағы Сан-Маркос қаласының құрметіне. Кеме 1945 жылдан 1970 жылға дейін АҚШ Теңіз күштерінде қызмет етті. 1971 жылы кеме «Галисия» (TA31) атауымен Испания Теңіз күштеріне берілді, ал 1974 жылы толығымен берілді. 1980 жылы кеменің идентификациялық нөмірі L31-ге өзгертілді. «Галисия» 1988 жылы Испания Теңіз күштерінен алынып, 1989 жылы металлға тапсырылды.

АҚШ әскери-теңіз карьерасы

Сан-Маркос кемесінің қадағы 1944 жылдың 1 қыркүйегінде Филадельфия әскери-теңіз кемежайында салынды. Ол 1945 жылдың 10 қаңтарында суға түсіріліп, 1945 жылдың 15 сәуірінде қолданысқа берілді. Сан-Маркос мамыр айының басында сынақтан өтті, десанттық қайықтарды жүктеп алды; 19 мамырда Панама каналы мен Перл-Харборға бағытталды. 24 маусымда жеткен ол 40 қайықты түсіріп, 29 мамырда қайта жолға шықты. Гуамдағы дноуглубление жабдықтарын алғаннан кейін, ол 12 тамызда Окинавадағы Бакнер шығанағына ішкі ағысқа шықты – жауынгерлік әрекеттер тоқтатылуына үш күн бұрын. 15 тамызда Нахаға көшті, 20 тамызға дейін танктерді тасымалдау кемелерін (LCT) жөндеді, содан кейін Сайпанға бет бұрды. Ол жерде Токио шығанағы аймағындағы оккупациялық күштердің пайдалануы үшін механикаландырылған десанттық кемелерді (LCM 6s), көлік және персоналды тасымалдау кемелерін (LCVPs, "Higgins қайықтары") және ірі персоналды тасымалдау кемелерін (LCPL) жүктеді. 4 қыркүйекте ол жүк түсіру үшін Жапонияға келді және қайықтар паркін пайдалану және техникалық қызмет көрсетуді бастады. Желтоқсан айының басында ол жүк тасымалдау операцияларына қайта бағытталды; жыл соңына дейін Аомориден Йокогамаға қайықтарды тасымалдады. 1946 жылдың қаңтарында Сан-Маркос жаз бойы Бикини атолында жоспарланған атомдық сынақтар сериясы – "Крестонос жолы" операциясы үшін 1-ші Бірлескен топқа (JTF 1) тағайындалды. Ол бірінші Окинаваға, содан кейін ақпанда Кваджалейнге қарай шығысқа жылжыды, онда сынақ алаңын дайындауға көмектесті. Ол шілдедегі сынақтар кезінде JTF 1 құрамында болды және 29 тамызда топтан бөлінді. Қыркүйектің басында кеме Маршалл аралдарынан Гавайиге, ал қазан айында Сан-Францискоға жетті. Уақытша радиологиялық тазалықтан өткеннен кейін, ол қараша айының басында батыс жағалауында жүк тасымалдауды қайта бастады. Айдың соңында ол Алеут аралдарына жабдықтар, қайықтар мен көліктерді тасымалдады. Желтоқсан айында ол Пьюджет шығанағындағы Бремертон әскери-теңіз кемежайына кірді, 1947 жылдың қаңтарында соңғы тазалықтан өтті және көктемде батыс жағалауы мен Алеут аралдары арасында жүк тасымалдауды қайта бастады. Ол осы операцияларды қыркүйекте тоқтатып, Оңтүстік Калифорнияға бағыт алды, онда оның гидросамолеттерді құрғақ док ретінде уақытша түрлендірілген мүмкіндіктері сынақтан өтті. Желтоқсан айында ол деактивациялауды бастады және 19 желтоқсанда қызметтен босатылып, Тынық мұхитының резервтік флотының Сан-Диего тобына қосылды.

1950 жылдар

Корея соғысы басталғаннан кейін Сан-Маркос кемесі белсенді қызметке кірістірілді. 1951 жылғы 26 қаңтарда қайтадан іске қосылып, наурыз айында сынақ сапарын аяқтады, Атлант мұхиты флотының десанттық күштеріне бекітілді және мамыр айында Панама каналы мен Вирджиния штатының Литтл-Крикке бағытталды. Ол соңғысына мамыр айының соңында жетіп, көп ұзамай Канада мен Гренландиядағы базаларға Әскери теңіз тасымалы қызметі (MSTS) аясында арктикалық жазғы жабдықтау операцияларын бастады. Күзде ол Кариб теңізіне флоттық жаттығуларға, содан кейін үйіне оралды. Қараша айында Балтимор (Мэриленд штаты) қаласына кеме жөндеуші зауытына күрделі жөндеуге жіберілді және 1952 жылдың басында белсенді қызметін қайта бастады. Кариб теңізіндегі жаттығулар наурыз айына дейін жалғасты. Сәуір айында Норфолктан (Вирджиния штаты) шығып, Морхед-Ситиде теңізшілер мен олардың жабдықтарын тиеп алып, алғашқы рет Жерорта теңізіне қарай бет бұрды. Мамыр айының басында Гибралтар бұғазынан өтіп, қазан айына дейін Францияның оңтүстігінен Бенгазиге және Фалерон шығанағына дейін 6-шы флотпен бірге жұмыс істеді. Содан кейін ол Атлант мұхитын қайтадан кесіп өтіп, Солтүстік Каролинада теңізшілерді түсіргеннен кейін Литтл-Крикке қайтты. Қараша айында армия-теңіз күштерінің бірлескен жаттығуына қатысты. 1953 жылы Сан-Маркос жаттығулар өткізіп, шығыс жағалауы мен Кариб теңізінде жүк тасыды және Массачусетс штатының Бостон қаласында күрделі жөндеуден өтті. 1954 жылдың қысы, көктемі және күзінде осы операциялар жалғасты, соның ішінде резервтік оқу круизі болды, ал жаз айларында арктикалық суларға жабдықтау миссиялары үшін қайта оралды. 1955 жылдың қаңтар айында ол тағы да Жерорта теңізіне бағытталды. Мамыр айында бұл міндетті аяқтағаннан кейін, ол 1956 және 1957 жылдары шығыс жағалауы, Кариб теңізі және полярлық логистикалық қолдау операцияларын қайта бастады. 1958 жылдың қыркүйегінде ол 6-шы флотпен бірге алты айлық міндетке Жерорта теңізіне қайтадан жіберілді. 1959 жылдың наурыз айында 2-ші флотқа қосылды және мамыр айында «Меркурий» жобасы үшін құтқару әдістерін сынап көрді. Жаз бойы ол Ұлы көлдерде өткізілген және Сент-Лоуренс теңіз жолының ашылуымен мүмкін болған «Ішкі теңіздер» операциясына қатысты. Жылдың қалған бөлігі десанттық күштердің жаттығуларымен және жергілікті операциялармен өтті.

1960 жылдар

1960 жылдары және 1970 жылдардың басында Сан-Маркос екінші және алтыншы флоттар арасында үнемі алмасып тұрды. Екінші флот құрамында ол жаттығуларға қатысып, Нью-Англиядан Кариб теңізіне жүк пен әскери қызметкерлерді тасымалдады. АҚШ пен Куба арасындағы дипломатиялық қарым-қатынастардың үзілуі, шиеленістің күшеюі және Доминикан Республикасындағы саяси жағдайдың тұрақсыздығы 1961 жылдың басында Үлкен Антиль аралдарында ұзаққа созылған операцияларға әкелді. Сәуір айында Сан-Маркос «Шошқалар шығанағына» (Bay of Pigs) жасалған шабуылға қолдау көрсетті, көлік құралдары мен жабдықтарымен тиелген LCU және LCVP кемелерін жағалаудан бірнеше шақырым қашықтықта 2506-шы бригаданы тасымалдайтын кемелермен кездесуге жеткізді. Бұл операциялардан кейін «Меркурий жобасын» қолдау бойынша міндеттер орындалды, ал қыркүйек айында ол тікұшақтарды пайдалану мүмкіндігін арттыратын модификациялардан өтті. 1962 және 1963 жылдары бес айлық Флотты қайта жаңғырту және модернизациялау (FRAM II) жөндеу жұмыстары оның жабдықтары мен тұрғын үй-жайларын жаңартты, сондай-ақ шабуылдық кемелерді тасымалдау, іске қосу және басқару қабілеттерін арттырды, әрі десанттық кемелерге құрғақ док пен жөндеу қызметтерін ұсынды. Жыл сайынғы (1964 жылды қоспағанда) Жерорта теңізі сапарлары флоттық, екі және көпұлтты (НАТО) жаттығуларға қатысуға мүмкіндік берді. 1964 жылы ол тек қыркүйек айында Испания жағалауында өткен «Болатты тігізгіш» (Steel Pike) ірі амфибиялық операциясына қатысу үшін қысқа мерзімге орналасты. 1970 жылдың 13 тамызында Сан-Маркос өзінің соңғы Жерорта теңізі сапарынан оралды. Жергілікті және Кариб теңізіндегі жаттығулар оны 1971 жылға дейін алып барды, содан кейін ол Испания үкіметіне берілді. Болашақ испандық экипаждың бірінші тобы сәуір айының ортасында келді, ал қалғаны 30 мамырда қосылды. Маусым айы танысу шараларына арналды, ал 1971 жылдың 1 шілдесінде Сан-Маркос қызметтен босатылды және тапсырылды.

Испания әскери-теңіз флотының мансабы

Бұрынғы Сан-Маркос 1971 жылғы 1 шілдеде Испания Әскери-теңіз күштеріне «Галисия» (TA31) ретінде қабылданып, қызметке кірді. Ол 1974 жылғы 1 тамызда Испанияға толығымен сатылды. «Галисияның» идентификациялық нөмірі шамамен 1980 жылы L31-ге өзгертілді. «Галисия» 1988 жылдың басында Испания Әскери-теңіз күштерінің тізімінен шығарылып, 1989 жылы мақұлданды (жойылды).