Кіріспе

DEC Ultrix – Digital Equipment Corporation (DEC) компаниясының PDP 11, VAX, MicroVAX және DEC станциялары үшін шығарылған, тоқтатылған Unix операциялық жүйелерінің сериясы және бренд атауы.

Тарих

Unix-тің бастапқы дамуы DEC жабдықтарында, әсіресе DEC PDP 7 және PDP 11 (Бағдарламаланатын деректер процессоры) жүйелерінде жүрді. Кейіннен DEC компьютерлері, мысалы, VAX, Unix-ті де қолдады. VAX-қа арналған UNIX/32V алғашқы порты 1978 жылы аяқталды, бұл VAX-тың 1977 жылдың қазан айында жарияланғаннан кейін көп ұзамай болды. Ол кезде DEC тек өзінің меншік операциялық жүйесі – VMS-ті ғана ұсынды. DEC-тің Unix Инженериялық тобын (UEG) Билл Мунсон, Джерри Бреннер және Фред Кантер DEC-тің Тұтынушыларға қызмет көрсету инженерлік тобынан, Билл Шеннон (Case Western Reserve University) және Армандо Стетнер (Bell Labs) бірлесіп құрды. Кейінірек UEG құрамына Джоэл Магид, Билл Долл және Джим Барклей кірді, олар DEC-тің маркетинг және өнімді басқару топтарынан тартылды. Кантердің басшылығымен UEG Unix 7th Edition (қ.б.)-нің өңделген нұсқасы V7M-ді шығарды. 1988 жылы The New York Times Ultrix-тің POSIX стандартына сәйкес келетінін хабарлады, сонымен қатар аппараттық қателерді жою бойынша маңызды жұмыстар мен көптеген құрылғы драйверлері жасалды. Сенімді түрде көптеген таспалық және дискілік жетектерден жүктелетін нұсқаны жасау үшін көп еңбек жұмсалды. V7M Unix қауымдастығында жоғары бағаланды. UEG кейіннен Ultrix-ті дамытқан топқа айналды.

Ultrix- тің алғашқы шығарылымы

DEC-тің алғашқы VAX UNIX өнімі Ultrix 32 болды, ол 4.2BSD негізінде құрылып, System V-ден ядролық емес кейбір мүмкіндіктерін алды және 1984 жылдың маусымында жарық көрді. Ultrix 32 негізінен Армандо Стетнердің жемісі болды. Ол ядролық кодтарға тікелей қол жеткізу қажеттілігінсіз, кең ауқымды аппараттық конфигурациялар үшін Berkley негізіндегі VAX Unix-ті ұсынды. Тағы бір мақсат – DEC-тің далалық бағдарламалық қамтамасыз ету және жүйелік қолдау инженерлеріне жақсырақ аппараттық қолдау, жүйелік хабарламалар мен құжаттама арқылы тиімдірек көмек көрсетуді қамтамасыз ету болды. Сондай-ақ, ол Usenet/UUCP тәжірибесінен алынған бірнеше өзгерістер мен скрипттерді де қамтыды. Кейіннен Ultrix 32 DECnet және LAT сияқты басқа DEC протоколдарын да қолдауға кірістірді. Ол VAX кластерлеуін қолдамады. Western Electric/AT&T Unix лицензиялау шарты бойынша DEC (және басқалар) тек бинарлық лицензияларды ғана сатуға құқылы болды. Инженерлік жұмыстың маңызды бөлігі жүйелерді олардың тек бинарлық табиғатына қарамастан, салыстырмалы түрде икемді және конфигурацияланатын етуге бағытталды. DEC Ultrix-ті үш платформада ұсынды: PDP 11 мини-компьютерлері (онда Ultrix DEC ұсынған көптеген операциялық жүйелердің бірі болды), VAX негізіндегі компьютерлер (онда Ultrix екі негізгі ОС-тің бірі болды) және Ultrix-ке арналған DECstation жұмыс станциялары мен DECsystem серверлері. DECstation және кейінгі DECsystem өнімдері (DEC-тің бастапқы DECsystem желісінен өзгеше) MIPS процессорларын қолданғанын және Alpha негізіндегі жүйелерге дейін пайда болғанын ескеру керек.

Ultrix-тің кейінгі релиздері

V7m өнімі кейін Ultrix 11 деп аталды, бірақ PDP 11 қолданыстан шыққан соң Ultrix 32 жай ғана Ultrix деп аталды. Ultrix-тің MIPS нұсқалары шыққанда VAX және MIPS нұсқалары сәйкесінше VAX/ULTRIX және RISC/ULTRIX деп аталды. Инженерлік күштер негізінен қолдау және сенімді жұмыс істеуге, соның ішінде CPU және құрылғы драйверлерін қолдау бойынша жұмыстың жалғасуына (бұл көбінесе UC Berkeley-ге де жіберілді), аппараттық бұзушылықтарды қолдауға және қалпына келтіруге, қателік хабарламаларының мәтінін, құжаттаманы жақсартуға, сондай-ақ ядро және жүйелік бағдарламалар деңгейіндегі жалпы жұмыстарға бағытталды. Кейін Ultrix 32 4.3BSD мүмкіндіктерінің бір бөлігін қосты, сондай-ақ стандартты TCP/IP-ге қосымша DECnet және SNA, SMTP және DEC Mail 11 протоколдарымен бірге қолдады. Ultrix жүйесінде System V-де кездесетін процестер аралық байланыс (IPC) мүмкіндіктері (аталған құбырлар, хабарламалар, семафорлар және ортақ жад) іске асырылды. 1986 жылдың соңында Sun және AT&T альянсы шығарған (Open Software Foundation немесе OSF) біріктірілген Unix, System V-ге BSD мүмкіндіктерін енгізді, ал DEC, Стетнердің бастапқы Ultrix жоспарларында сипатталғандай, System V-ден ең жақсысын алып, оны BSD негізіне қосты. Бастапқыда VAX жұмыс станцияларында Ultrix 32 UWS деп аталатын жұмыс ортасына ие болды, Ultrix Worksystem Software, ол X10 және Ultrix Window Manager негізінде құрылған. Кейін X Window System (X11) кең таралған 11-ші нұсқасы қосылды, XUI (X User Interface) деп аталатын терезе менеджері мен виджеттер жиынтығы қолданылды, ол сол кездегі VMS нұсқаларында да қолданылды. Соңында Ultrix Motif құралдар жиынтығы мен Motif терезе менеджерін ұсынды. Ultrix VAX және DECsystem отбасыларының көппроцессорлық жүйелерінде жұмыс істеді. Ultrix 32 SCSI дискілері мен таспаларын, сондай-ақ DEC-тің Mass Storage Control Protocol-ін қолданатын Digital Storage Systems Interconnect және CI перифериялық құрылғыларын қолдады, бірақ OpenVMS бөлінген құлып менеджері болмағандықтан бірнеше Ultrix жүйелерінен бір мезгілде қол жеткізуді қолдамады. DEC сонымен қатар Prestoserv деп аталатын аппараттық және бағдарламалық өнімнің комбинациясын шығарды, ол Ultrix хостқа файлдық қызмет көрсету үшін дисксіз жұмыс станцияларының жұмысын жақсарту үшін NFS файлдық жүктемесін үдетті. Ядро симметриялық көппроцессорлық өңдеуді қолдады, бірақ Армандо Стетнердің Ultrix-ке дейінгі жұмысына және Пердью университетіндегі Джордж Г. Гоблдің бұрынғы жұмысына негізделген толыққанды көпбағытты емес. Осылайша, құлыптауды кеңінен пайдалану болды және кейбір тапсырмаларды тек белгілі бір процессорлар ғана орындай алды (мысалы, үзілістерді өңдеу). Бұл сол кездегі басқа SMP жүзеге асыруларында (мысалы, SunOS) жиі кездесетін жағдай еді. Сондай-ақ, Ultrix бәсекелес Unix жүйелерінде кездесетін көптеген жаңа немесе пайда болып келе жатқан Unix жүйелік мүмкіндіктерін қолдау үшін баяу болды (мысалы, ол ешқашан ортақ кітапханаларды немесе динамикалық байланыстырылатын орындалатын файлдарды қолдамады); сондай-ақ bind, 4.3BSD жүйелік шақыруларын және кітапханаларын іске асыруда кешігу болды. Жадыға файлдарды бейнелеудің болмауы 1990-шы жылдардың басында бәсекелестермен салыстырғанда Ultrix-тің ерекше кемшілігі ретінде қарастырылды.

Соңғы релиз

OSF-ге берген уәдесінің бір бөлігі ретінде Армандо Стетнер OSF/1-ді DEC-тің RISC негізіндегі DECstation 3100 жұмыс станциясына порттау үшін DEC-тің Кембридж зерттеу орталықтарына барды. Бұл 1991 жылы MIPS архитектурасы үшін Mach негізіндегі ядросымен жарияланды. Альфа архитектурасының алғашқы әзірлеме кезеңінде Ultrix-тен Альфаға порт жасалды, бірақ ол ешқашан өнім ретінде шығарылмады. Кейін DEC Ultrix-ті Альфада OSF/1-мен алмастырды, соның нәтижесінде MIPS және VAX платформаларында Unix-ті дамыту тоқтатылды. Ultrix-тің соңғы маңызды нұсқасы 1995 жылы шыққан 4.5 нұсқасы болды, ол барлық бұрын қолдау көрсетілген DEC станциялары мен VAX жүйелерін қолдады. Содан кейін Y2K түзетулері шықты.