Эндрю Стюарт Таненбаум: Американ-Голланд компьютер ғалымының өмірбаяны мен еңбектері
Andrew S. Tanenbaum
Эндрю Таненбаум – американ-голландиялық ғалым, MINIX операциялық жүйесінің авторы, компьютер ғылымы бойынша оқулықтар жазған. Сайлау талдауымен де айналысады.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Американдық-голландиялық компьютер ғалымы (1944 жылы туған)
American Dutch computer scientist (born 1944)
Эндрю Стюарт Таненбаум (1944 жылғы 16 наурызда туған), кейде ast деп аталады, американдық-голландиялық компьютер ғалымы және Нидерландыдағы Vrije Universiteit Amsterdam университетінің компьютер ғылымдары кафедрасының зейнеткер профессор. Ол MINIX опералық жүйесінің авторы, бұл оқу мақсатында қолданылатын тегін Unix-тің ұқсас нұсқасы, сонымен қатар саланың стандартты оқулықтары саналатын бірнеше компьютерлік оқулықтарды жазған. Ол өзінің оқыту қызметін ең маңызды жұмысы деп есептейді. 2004 жылдан бері ол Electoralvote.com сайтының операторы, ол АҚШ-тағы федералдық сайлаулардағы дауыс беру деректерін талдауға арналған.
Andrew Stuart Tanenbaum (born March 16, 1944), sometimes referred to by the handle ast, is an American–Dutch computer scientist and professor emeritus of computer science at the Vrije Universiteit Amsterdam in the Netherlands. He is the author of MINIX, a free Unix like operating system for teaching purposes, and has written multiple computer science textbooks regarded as standard texts in the field. He regards his teaching job as his most important work. Since 2004 he has operated Electoral vote. com, a website dedicated to analysis of polling data in federal elections in the United States.
Өмірбаян
Таненбаум Нью-Йорк қаласында дүниеге келді және Нью-Йорк штатының Уайт-Плейнс қалашығында өсті, онда ол Уайт-Плейнс жоғары мектебінде оқыды. Оның әкесінің әкесі Аустрия-Венгрия империясының Хоростков қаласында туған.
Tanenbaum was born in New York City and grew up in suburban White Plains, New York, where he attended the White Plains High School. His paternal grandfather was born in Khorostkiv in the Austro Hungarian empire.
MINIX
1987 жылы Таненбаум UNIX-тің клонын жазды, оны MINIX (MINi unIX) деп атады, ол IBM PC үшін арналған еді. Ол студенттерге және операциялық жүйенің қалай жұмыс істейтінін үйренгісі келетіндерге бағытталған. Сондықтан ол кітап жазды, онда кодтың бастапқы көзін қосымшада тізімдеп, мәтінде егжей-тегжейлі сипаттады. Кодтың өзі дискеттер жинағында қолжетімді болды. Үш ай ішінде Usenet жаңалық тобы, comp.os.minix, пайда болды, онда 40 000-нан астам тіркелген пайдаланушы жүйені талқылады және жақсартты. Осы тіркелгендердің бірі – фин студенті Линус Торвальдс, ол MINIX-ке жаңа мүмкіндіктер қосып, оны өзінің қажеттіліктеріне бейімдеуді бастады. 1991 жылдың 5 қазанында Торвальдс өзінің (POSIX сияқты) Linux деп аталатын ядросын жариялады, ол бастапқыда MINIX файлдық жүйесін пайдаланды, бірақ MINIX кодын негізге алмады. MINIX және Linux бір-бірінен алшақтағанмен, MINIX әлі де дамып келеді, қазір өндірістік және білім беру жүйесі ретінде. Басты назар – жоғары модульдік, сенімді және қауіпсіз операциялық жүйені құруға аударылған. Жүйе микроядроға негізделген, ядролық режимде тек 5000 жол код жұмыс істейді. Операциялық жүйенің қалған бөлігі пайдаланушы режимінде бірнеше тәуелсіз процестер ретінде жұмыс істейді, олар файлдық жүйе, процестерді басқарушы және әрбір құрылғы драйвері үшін процестерді қамтиды. Жүйе осы процестердің әрқайсысын үнемі бақылайды және қате анықталған жағдайда, қайта жүктеусіз, жұмыс істеп жатқан бағдарламаларды бұзбай және пайдаланушы оны тіпті байқамай, сәтсіз процесті автоматты түрде алмастыра алады. Қазіргі нұсқасы MINIX 3 деп аталады және BSD лицензиясы бойынша тегін қолжетімді. 2017 жылы Google Intel Management Engine MINIX-ті 3-сақинада іске қосатынын анықтады. Таненбаум бұл туралы оқығаннан кейін Intel компаниясына ашық хат жариялады, онда бірнеше жыл бұрын Intel бағдарламалық жасақтама инженерлерімен болған әңгімелері егжей-тегжейлі баяндалды, олар "бір құпия жобада" жұмыс істеу үшін MINIX-ті өзгертуде оның көмегін сұрады. Ол Intel компаниясы MINIX-ті осы мақсатта таңдады деп санайды, өйткені ол BSD 3 Clause лицензиясы бойынша лицензияланған, бұл Intel компаниясына MINIX бастапқы кодын өзгертуге және өзгертілген нұсқасын тегін таратпастан өзгертуге мүмкіндік берді. Хатта Таненбаум MINIX ең көп тараған операциялық жүйе деп мәлімдейді, және қоғамдық пікір оны Таненбаум-Торвальдс дебатында жеңіске жеткен деп түсіндіреді. MINIX немесе Linux танымал екенін анықтау қиын, өйткені Intel чипсет сату көрсеткіштерін жарияламайды және Linux немесе MINIX іске қосылған жүйелердің санын анықтаудың тікелей жолы жоқ. Дегенмен, Linux серверлік кеңістікте кеңінен қолданылады, енгіштелген жүйелерде кеңінен қолданылады және кем дегенде 3 миллиард белсенді құрылғыны құрайтын барлық Android телефондарында да жұмыс істейді, яғни Linux ең көп тараған операциялық жүйе болуы мүмкін, бірақ бұл талапты растайтын нақты деректер жоқ.
In 1987, Tanenbaum wrote a clone of UNIX, called MINIX (MINi unIX), for the IBM PC. It was targeted at students and others who wanted to learn how an operating system worked. Consequently, he wrote a book that listed the source code in an appendix and described it in detail in the text. The source code itself was available on a set of floppy disks. Within three months, a Usenet newsgroup, comp. os. minix, had sprung up with over 40,000 subscribers discussing and improving the system. One of these subscribers was a Finnish student named Linus Torvalds, who began adding new features to MINIX and tailoring it to his own needs. On October 5, 1991, Torvalds announced his own (POSIX like) kernel, called Linux, which originally used the MINIX file system but is not based on MINIX code. Although MINIX and Linux have diverged, MINIX continues to be developed, now as a production system as well as an educational one. The focus is on building a highly modular, reliable, and secure operating system. The system is based on a microkernel, with only 5000 lines of code running in kernel mode. The rest of the operating system runs as a number of independent processes in user mode, including processes for the file system, process manager, and each device driver. The system continuously monitors each of these processes, and when a failure is detected is often capable of automatically replacing the failed process without a reboot, without disturbing running programs, and without the user even noticing. MINIX 3, as the current version is called, is available under the BSD license for free. In 2017, Google discovered that the Intel Management Engine runs MINIX in ring 3. After Tanenbaum read about this, he published an open letter to Intel, detailing conversations with Intel software engineers that occurred several years ago, where they wanted his assistance in modifying MINIX to work on "some secret project". He believes that Intel chose MINIX for this purpose because it is licensed under the BSD 3 Clause license, which allowed Intel to modify the MINIX source code without freely distributing their modified version. In his letter, Tanenbaum claims that MINIX is the most widespread operating system, and this is interpreted by the community as Tanenbaum believing that he has won the Tanenbaum–Torvalds debate. It is hard to know if MINIX or Linux is more popular, as Intel does not publish chipset sales figures, and there is no direct way to find the number of systems running Linux or MINIX. However, Linux has seen much more widespread use in the server space, is widely used in embedded systems, and also runs on all Android phones, which account for at least 3 billion active devices, meaning that it is likely that Linux is the most widespread operating system, although there is no concrete data to back up this claim.
Сайт сайты: Electoral-vote.com
2004 жылы Таненбаум Electoralvote.com сайтының авторы болды, ол 2004 жылғы АҚШ президенттік сайлауы бойынша сауалнамаларды талдап, сайлаушылар алқасындағы нәтижелерді болжауға арналған веб-сайт еді. Ол бұл сайтты "әлемнің Америка туралы не ойлағанын бірінші қолдан білетін америкалық ретінде құрғанын және қазіргі уақытта бұл жағымды картина емес екенін" айтты. "Мен Американың адамдардың санасында мақтан тұтатын еркіндік пен демократия елі ретінде қабылдануын қалаймын, емес, мақтаншылдық пен соқыр қарымта алу елі ретінде емес. Мен Америкамен қайтадан мақтан тұтқым келеді", деді ол. Сайтта әр штаттың сайлау дауыстары бойынша күндізгі болжамдармен жаңартылатын түрлі-түсті карта ұсынылды. Сайлау науқанының көп бөлігінде Таненбаум өзінің кім екенін жасырып, өзін "Votemaster" деп атады және тек Джон Керриді жеке басынан артық көретінін мойындады. Демократтарды қолдайтынын айтқаннан кейін, ол 2004 жылдың 1 қарашасында, сайлау күніне бір күн бұрын өзінің кім екенін және сайтты жүргізу себептерін, сондай-ақ біліктілігін ашты.
In 2004, Tanenbaum created Electoral vote. com, a web site analyzing opinion polls for the 2004 U. S. Presidential Election, using them to project the outcome in the Electoral College. He stated that he created the site as an American who "knows first hand what the world thinks of America and it is not a pretty picture at the moment. I want people to think of America as the land of freedom and democracy, not the land of arrogance and blind revenge. I want to be proud of America again." The site provided a color coded map, updated each day with projections for each state's electoral votes. Through most of the campaign period Tanenbaum kept his identity secret, referring to himself as "the Votemaster" and acknowledging only that he personally preferred John Kerry. Mentioning that he supported the Democrats, he revealed his identity on November 1, 2004, the day before the election, and also stating his reasons and qualifications for running the website.
Таненбаум мен Торвальдс талқылау
Таненбаум-Торвальдс пікірталасы — 1992 жылы Usenet желісінде ядроны жобалау мәселесі бойынша Таненбаум мен Линус Торвальдс арасындағы танымал пікір алмасу.
The Tanenbaum–Torvalds debate was a famous debate between Tanenbaum and Linus Torvalds regarding kernel design on Usenet in 1992.
Құрметті докторлық дәрежесі
2008 жылдың 12 мамырында Таненбаум Бухарест политехникалық университетінен құрметті докторлық дәрежесін алды. Сыйлық академиялық сенат залында табыс етілді, содан кейін Таненбаум компьютер саласының болашағы туралы өз көзқарасын баяндады. Бұл дәреже Таненбаумның 150-ге жуық жарияланған мақаласы, 18 кітабы (олар 20-дан астам тілге аударылған) және Амстердам компиляторы жинағы, Амеба, Глобус және MINIX сияқты көптеген ашық кодты бағдарламалық жасақтамаларды жасауы үшін берілді. 2011 жылдың 7 қазанында Таргу Муреш Петру Майор университеті компьютер ғылымы саласындағы және білім берудегі еңбегі үшін Таненбаумға құрметті доктор (Doctor Honoris Causa) атағын берді. Академиялық қауымдастық осы сыйлықпен оның оқыту және ғылыми зерттеулерге берілгендігін құрметтейді. Салтанатты шарада канцлер, ректор, ғылым және әдебиет факультетінің деканы және басқа да қызметкерлер Таненбаум мен оның жұмысы туралы сөз сөйледі. Проректор Таненбаумның жетістіктерін баяндайтын «laudatio» оқыды. Оларға MINIX (Linux-тың алдын бағдарлаушысы) әзірлеу жұмысы, RFID Guardian, Globe, Amoeba және басқа жүйелердегі жұмысы, сондай-ақ көптеген тілдерге, оның ішінде румын тіліне аударылған және Петру Майор университетінде оқытылатын компьютер ғылымына арналған көптеген кітаптары кіреді.
On May 12, 2008, Tanenbaum received an honorary doctorate from Universitatea Politehnica din București. The award was given in the academic senate chamber, after which Tanenbaum gave a lecture on his vision of the future of the computer field. The degree was given in recognition of Tanenbaum's career work, which includes about 150 published papers, 18 books (which have been translated into over 20 languages), and the creation of a large body of open source software, including the Amsterdam Compiler Kit, Amoeba, Globe, and MINIX. On October 7, 2011, Universitatea Petru Maior din Târgu Mureș (Petru Maior University of Târgu Mureș) granted Tanenbaum the Doctor Honoris Causa (honorary doctorate) title for his remarkable work in the field of computer science and achievements in education. The academic community is hereby honoring his devotion to teaching and research with this award. At the ceremony, the Chancellor, the Rector, the Dean of the Faculty of Sciences and Letters, and others all spoke about Tanenbaum and his work. The pro rector then read the 'laudatio,' summarizing Tanenbaum's achievements. These include his work developing MINIX (the predecessor to Linux), the RFID Guardian, his work on Globe, Amoeba, and other systems, and his many books on computer science, which have been translated in many languages, including Romanian, and which are used at Petru Maior University.