Кіріспе

Кәсіби математиктер қауымдастығы Америка математикалық қоғамы (АМҚ) – математикалық зерттеулер мен ғылыми еңбектерге бағытталған кәсіби математиктердің қауымдастығы. Ол өзінің жарияланымдары, жиналыстары, қолдауы және басқа да бағдарламалары арқылы ұлттық және халықаралық қауымдастыққа қызмет етеді. Қоғам математика саласындағы Бірлескен саясат кеңесінің төрт бөлігінің бірі және Математикалық ғылымдар конференциясы кеңесінің мүшесі болып табылады.

Тарих

AMS 1888 жылы Томас Фиске бастамасымен Нью-Йорк математикалық қоғамы ретінде құрылды, оған Англияға сапарында Лондон математикалық қоғамының үлгісі әсер еткен. Джон Говард Ван Амринги алғашқы президент, ал Фиске хатшы болып тағайындалды. Қоғам жақын арада журнал шығаруды жоспарлады, бірақ «Американдық математикалық журналмен» бәсекелесу мүмкіндігіне байланысты қарсылыққа тап болды. Соның нәтижесінде, Фиске бас редактор болған «Американдық математикалық қоғамның бюллетені» жарық көрді. Құрылған журнал, жоспарланғандай, мүшелер санын арттыруға зор ықпал етті. Бұл бюллетеньнің танымалдылығы «Америка математикалық қоғамының транзакциялары» және «Америка математикалық қоғамының мәліметтері» жарық көруіне әкелді, олар да де-факто журналдар болды. 1891 жылы британдық Шарлотта Скотт Нью-Йорк математикалық қоғамы деп аталған AMS-қа мүше болған алғашқы әйел атанды. 1894 жылы қоғам қазіргі атауымен (Америкалық математикалық қоғам) қайта ұйымдастырылып, ұлттық деңгейдегі қоғамға айналды, сол жылы Скотт қоғамның алғашқы кеңесіне кірген алғашқы әйел болды. 1927 жылы Анна Пелл Уилер қоғамның коллоквиумында дәріс оқыған алғашқы әйел атанды. 1951 жылы Нашвиллде Америка математикалық қауымдастығының оңтүстік-шығыс бөлімшесінің отырысы өтті. 2007 жылғы MAA марапаттарын табыс беру кезінде Ли Лорчқа тұрғанша қол шапалақтар қосылып, былай делінді: «Фиск университетінің математика кафедрасының меңгерушісі Ли Лорч және үш афроамерикандық әріптесі Эвелин Бойд (кейін Гранвилл), Уолтер Браун және Х. М. Холлоуэй отырысқа келді және ғылыми сессияларға қатыса алды. Алайда, жабылу кешін ұйымдастырушы осы төрт математиктің брондауларын қабылдаудан бас тартты. (Letters in Science, 1951 жылдың 10 тамызы, 161–162 беттерде толық мәлімет берілген). Лорч және оның әріптестері АМС [Америкалық математикалық қоғам] және МАА басшылық органдарына дискриминацияға қарсы ережелерді қабылдау туралы хат жолдады. Ережелер өзгертілмеді, бірақ кемсітушілікке қарсы саясат қабылданды және содан бері қатаң сақталып келеді». 1951 жылы Америка математикалық қоғамының кеңсесі Нью-Йорк қаласынан Род-Айленд штатындағы Провиденске көшірілді. Кейіннен қоғам 1965 жылы Мичиган штатының Энн-Арбор қаласында және 1992 жылы Вашингтон қаласында кеңсе ашты. 1954 жылы қоғам жаңа оқыту бакалаврлық дәрежесін құруды ұсынды, математика ғылымдарының докторы, PhD-ге ұқсас, бірақ зерттеу жұмысын қамтымайтын. 1970 жылдары Леноре Блумның «Математикадағы әйелдер қауымдастығының тарихы: президенттердің көзқарастары» еңбегінде айтылғандай, «сол жылдары АМС тек «ешкінің желісі» деп аталатын, ішкі шеңбердегілерден басқаларға жабық болды». Мэри У. Грей бұл жағдайға «Атлантик-Ситидегі Кеңес отырысына қатысып» қарсылық көрсетті. Оған кетуге бұйрық бергенде, ол полиция келгенше күтетінін айтып, бас тартты. (Мэри оқиғаны сәл басқаша баяндайды: оған кету керектігі айтылғанда, ол Кеңес отырыстарына қатысуды шектеу туралы ережелерді жарғыда таба алмағанын айтты. Содан кейін оған «джентльмендік келісім» туралы айтылды. Әрине, Мэри «Жақсы, мен джентльмен емеспін» деп жауап берді.) Осыдан кейін Кеңес отырыстары бақылаушыларға ашық болды және қоғамды демократияландыру процесі басталды». Сондай-ақ, 1971 жылы AMS математикалық ғылымдардағы әйелдер жөніндегі бірлескен комитетті (JCW) құрды, ол кейіннен бірнеше ғылыми қоғамдардың бірлескен комитетіне айналды. Джулия Робинсон Америка математикалық қоғамының алғашқы әйел президенті (1983–1984) болды, бірақ лейкемиядан зардап шегіп, өкімдігін толық аяқтауға мүмкіндік алмады. 1988 жылы АМС-тің флагмандық журналы болу мақсатымен «Journal of the American Mathematical Society» журналы құрылды.

Жиналыстар

АМС басқа оннан астам ұйыммен бірге қаңтар айының басында әлемдегі ең ірі математикалық зерттеулер жиынын, Бірлескен математикалық жиынды өткізеді. Балтиморда 2019 жылы өткен Бірлескен математикалық жиынға шамамен 6000 қатысушы келді. АМС-тің төрт аймақтық бөлімі (Орталық, Шығыс, Оңтүстік-Шығыс және Батыс) әр жылдың көктемі мен күзінде жиындар өткізеді. Сонымен қатар, қоғам басқа халықаралық математикалық қоғамдармен бірлесіп жиындар ұйымдастырады.

Қатысушылар

АМС математика ғылымын дамытуға ерекше үлес қосқан адамдардан жыл сайынғы мамандық иегерлерін іріктеп алады.

Түрін орнату

AMS TeX мәтін жинау бағдарламасын ерте қолдаушылардың бірі болды, үлестерді осы бағдарламада жазуды талап етті және өз AMS TeX және AMS LaTeX жиынтықтарын жасады. TeX және LaTeX қазір математикалық басылымдарда кеңінен қолданылады.

Төрағалар

АМС Президенттің басшылығымен жүреді, ол екі жылға сайланады және екі рет қатарынан қызмет ете алмайды.