Халықаралық математикалық одақ (IMU) – 80+ елдің ұлттық ұйымдарын біріктіретін, математиканы дамытуға, ғылыми ынтымақтастыққа бағытталған халықаралық ұйым.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Халықаралық үкіметтік емес ұйым
International non governmental organisation
Халықаралық математикалық одақ (ХМО) – математика саласындағы дүние жүзіндегі халықаралық ынтымақтастыққа бағытталған халықаралық ұйым. Ол Халықаралық ғылым кеңесінің (ХҒК) мүшесі және Халықаралық математиктер конгресін (ХМК) қолдайды. Оның құрамына 80-нен астам елдің ұлттық математикалық ұйымдары кіреді. Халықаралық математикалық одақтың мақсаттары: математика саласындағы халықаралық ынтымақтастықты ілгерілету, Халықаралық математиктер конгресін және басқа да халықаралық ғылыми жиындар мен конференцияларды қолдау және көмек көрсету, математикаға елеулі үлес қосылған зерттеулерді ғылыми сыйлықтармен марапаттау арқылы мойындау, сондай-ақ математика ғылымының кез келген саласының – теориялық, қолданбалы немесе білім берудің – дамуына ықпал ете алатын басқа да халықаралық математикалық шараларды ынталандыру және қолдау.
The International Mathematical Union (IMU) is an international organization devoted to international cooperation in the field of mathematics across the world. It is a member of the International Science Council (ISC) and supports the International Congress of Mathematicians (ICM). Its members are national mathematics organizations from more than 80 countries. The objectives of the International Mathematical Union are: promoting international cooperation in mathematics, supporting and assisting the International Congress of Mathematicians and other international scientific meetings/conferences, acknowledging outstanding research contributions to mathematics through the awarding of scientific prizes, and encouraging and supporting other international mathematical activities, considered likely to contribute to the development of mathematical science in any of its aspects, whether pure, applied, or educational.
Тарих
IMU 1920 жылы құрылған, бірақ 1932 жылдың қыркүйегінде таратылып, 1950 жылы Нью-Йоркте өткен Құрылтай конвенциясында қайта құрылды. 1951 жылдың 10 қыркүйегінде он ел мүшелікке қабылданған кезде ол заң жүзінде қайта құрылды. Жаңа IMU-дың қызметінің басталуы және алғашқы Атқару комитетінің, президенттің және түрлі комиссиялардың сайлануы 1952 жылдың наурыз айында Италияның Рим қаласында өткен Бас ассамблеяда болды. 1952 жылы IMU ICSU-ға қайта қабылданып, Одақтың бұрынғы президенті Карлос Кениг (2019–2022) болды. Қазіргі президенті – Накадзима Хираку. 2010 жылдың тамызында Үндістанның Бангалор қаласында өткен IMU Бас ассамблеясының 16-шы мәжілісінде IMU-дың тұрақты кеңсесінің орны Берлин қаласы деп белгіленді. Ол 2011 жылдың 1 қаңтарында ашылды және Готфрид Вильгельм Лейбниц ғылыми қоғамдастығының институты – Вайерштрасс қолданбалы талдау және стохастика институты (WIAS) оны ұйымдастырды. Институтта шамамен 120 ғалым математикалық зерттеулермен айналысады, олар өнеркәсіп және коммерциядағы күрделі мәселелерді шешуге бағытталған.
The IMU was established in 1920, but dissolved in September 1932 and reestablished in 1950 at the Constitutive Convention in New York, de jure on September 10, 1951, when ten countries had become members. The last milestone was the General Assembly in March 1952, in Rome, Italy where the activities of the new IMU were inaugurated and the first Executive Committee, President and various commissions were elected. In 1952 the IMU was also readmitted to the ICSU. The past president of the Union is Carlos Kenig (2019–2022). The current president is Hiraku Nakajima. At the 16th meeting of the IMU General Assembly in Bangalore, India, in August 2010, Berlin was chosen as the location of the permanent office of the IMU, which was opened on January 1, 2011, and is hosted by the Weierstrass Institute for Applied Analysis and Stochastics (WIAS), an institute of the Gottfried Wilhelm Leibniz Scientific Community, with about 120 scientists engaging in mathematical research applied to complex problems in industry and commerce.
Комиссиялар мен комитеттер
IMU Халықаралық математикалық оқыту комиссиясы (ICMI) арқылы математикалық білім берумен тығыз байланыста. Бұл комиссия IMU сияқты ұйымдастырылған, оның өз Атқару комитеті мен Бас Ассамблеясы бар. Дамушы елдер IMU үшін аса маңызды, және оның бюджетінің айтарлық бөлігі, жеке тұлғалардан, математикалық қоғамдардан, қорлардан және қаржыландыру ұйымдарынан түскен гранттарды қоса алғанда, дамушы елдердегі шараларға жұмсалады. 2011 жылдан бері бұл жұмысты Дамушы елдер комиссиясы (CDC) үйлестіруде. Математикадағы әйелдер комитеті (CWM) математика саласындағы әйелдерге қатысты мәселелермен айналысады. Ол Халықаралық математикалық конгресс (ICM) аясында математика саласындағы әйелдердің әлемдік кездесуін ұйымдастырады. Халықаралық математика тарихы комиссиясы (ICHM) IMU және Халықаралық ғылым тарихы және философиясы одағының (IUHPS) Ғылым тарихы бөлімі (DHS) бірлесіп басқарады. Электрондық ақпарат және коммуникация комитеті (CEIC) математикалық ақпарат, коммуникация және басылымдар мәселелері бойынша IMU-ға кеңес береді.
IMU has a close relationship to mathematics education through its International Commission on Mathematical Instruction (ICMI). This commission is organized similarly to IMU with its own Executive Committee and General Assembly. Developing countries are a high priority for the IMU and a significant percentage of its budget, including grants received from individuals, mathematical societies, foundations, and funding agencies, is spent on activities for developing countries. Since 2011 this has been coordinated by the Commission for Developing Countries (CDC). The Committee for Women in Mathematics (CWM) is concerned with issues related to women in mathematics worldwide. It organizes the World Meeting for Women in Mathematics as a satellite event of ICM. The International Commission on the History of Mathematics (ICHM) is operated jointly by the IMU and the Division of the History of Science (DHS) of the International Union of History and Philosophy of Science (IUHPS). The Committee on Electronic Information and Communication (CEIC) advises IMU on matters concerning mathematical information, communication, and publishing.
Мүшелік және Бас Ассамблея
ИМУ мүшелері – мүше мемлекеттер, және әрбір мүше мемлекет өкілдігін оған қосылған ұйым арқылы жүзеге асырады, ол оның бас академиясы, математикалық қоғамы, ғылыми кеңесі немесе басқа да мекеме немесе мекемелер бірлестігі, немесе оның үкіметінің тиісті органы болуы мүмкін. Математикалық мәдениетін дамыта бастаған және әлемдегі математиктермен байланыс орнатуға мүдделі елдер ИМУ-ға серіктес мүше ретінде қосылуға шақырылады. Бірлесіп ұйымдастырылатын шараларды жеңілдету және ИМУ мақсаттарын бірлесіп ілгерілету үшін көпұлтты математикалық қоғамдар мен кәсіби қоғамдар ИМУ-ға байланысты мүше ретінде қосыла алады. Төрт жыл сайын ИМУ мүшелері Бас Ассамблеяда (БА) жиналады, ол өкілдік ететін ұйымдар тағайындаған делегаттардан және басқару комитетінің мүшелерінен тұрады. Барлық маңызды шешімдер, оның ішінде лауазым иелерін сайлау, комиссиялар құру, бюджетті бекіту және жарғылар мен ережелерге өзгерістер енгізу Бас Ассамблеяда қабылданады.
The IMU's members are Member Countries and each Member country is represented through an Adhering Organization, which may be its principal academy, a mathematical society, its research council or some other institution or association of institutions, or an appropriate agency of its government. A country starting to develop its mathematical culture and interested in building links with mathematicians all over the world is invited to join IMU as an Associate Member. For the purpose of facilitating jointly sponsored activities and jointly pursuing the objectives of the IMU, multinational mathematical societies and professional societies can join IMU as an Affiliate Member. Every four years, the IMU membership gathers in a General Assembly (GA), which consists of delegates appointed by the Adhering Organizations, together with the members of the executive committee. All important decisions are made at the GA, including the election of the officers, establishment of commissions, the approval of the budget, and any changes to the statutes and by laws.
Ұйымдастыру және Атқарушы комитет
Халықаралық математикалық одақты атқарушы комитет (АК) басқарады, ол одақтың жұмысын жүргізеді. АК президенттен, екі вице-президенттен, хатшыдан, алты кеңесші мүшеден және өткен президенттен тұрады. Барлығы төрт жылдық мерзімге сайланады. АК саяси мәселелердің барлығына және ICM бағдарламалық комитетінің, сондай-ақ түрлі сыйлық комитеттерінің мүшелерін таңдау сияқты міндеттерге жауапты.
The International Mathematical Union is administered by an executive committee (EC) which conducts the business of the Union. The EC consists of the President, two vice presidents, the Secretary, six Members at Large, all elected for a term of four years, and the Past President. The EC is responsible for all policy matters and for tasks, such as choosing the members of the ICM Program Committee and various prize committees.
Жарияланымдар
IMU екі айда бір рет IMU Net электрондық бюллетенін жариялайды, оның мақсаты – IMU мен әлемдік математикалық қауымдастық арасындағы байланысты күшейту, Одақтың қабылдаған шешімдері мен ұсыныстары, маңызды халықаралық математикалық шаралар мен жаңалықтары, сондай-ақ жалпы математикалық қызығушылық тудыратын басқа да тақырыптар туралы ақпарат беру. IMU бюллетеньдері жыл сайын Одақтың қазіргі қызметі туралы мүшелерін хабардар ету үшін шығарылады. 2009 жылы IMU журналдардағы ең жақсы қазіргі тәжірибелер туралы құжатты жариялады.
Every two months IMU publishes an electronic newsletter, IMU Net, that aims to improve communication between IMU and the worldwide mathematical community by reporting on decisions and recommendations of the Union, major international mathematical events and developments, and on other topics of general mathematical interest. IMU Bulletins are published annually with the aim to inform IMU's members about the Union's current activities. In 2009 IMU published the document Best Current Practices for Journals.
МЕНАО симпозиумы МКМ-де
2014 жылы ИМУ Халықаралық математиктер конгресінің (ХМК) ашылуына дейін «Дамып келе жатқан елдерде математика: жетістіктер мен мүмкіндіктер» (ДЕММ) атты бір күндік симпозиум өткізді. Бұл сессияға елшіліктердің, ғылыми мекемелердің, жеке кәсіпкерлік пен қайырымдылық қорлардың өкілдері бар, әлемнің түкпір-түкпірінен шамамен 260 қатысушы келді. Жиынға қатысушылар жеке математиктердің және дамып келе жатқан нақты елдердің шабыттандыратын тарихтарымен танысты.
In 2014, the IMU held a day long symposium prior to the opening of the International Congress of Mathematicians (ICM), entitled Mathematics in Emerging Nations: Achievements and Opportunities (MENAO). Approximately 260 participants from around the world, including representatives of embassies, scientific institutions, private business and foundations attended this session. Attendees heard inspiring stories of individual mathematicians and specific developing nations.