Кіріспе

Осуэго (/ɒ//s/'/w//iː//g//oʊ/) – АҚШ, Нью-Йорк штатының Осуэго округінде орналасқан қала. 2020 жылғы халық санауы бойынша халқы 16 921 адамды құрайды. Осуэго Нью-Йорк штатының солтүстігіндегі Онтарио көлінің жағасында, Сиракуза қаласынан солтүстік-батысқа қарай шамамен 56 шақырым қашықтықта жатыр. Қала өзін "Орталық Нью-Йорктің порты" деп таныстырады. Осуэго округінің әкімшілік орталығы болып табылады. Осуэго қаласы батысында Осуэго, оңтүстігінде Минетто және шығысында Скриба қалаларымен, ал солтүстігінде Онтарио көлімен шектеседі. Осуэго спидвейі – елде кеңінен танымал автокөлік жарыс трассасы. Нью-Йорк штатының Осуэго университеті қаланың сыртында, Онтарио көлінің жағасында орналасқан.

Ерте тарих

1722 жылы британдықтар осы аймақта сауда бекетін құрып, кейіннен Форт Освего деп аталған ағаш қоршаумен нығайтты. "Os we go" дегені "құйылатын жер" деген мағына беретін, жергілікті ирокездердің атауынан осылай аталды. Қазіргі Форт Онтарио орнындағы алғашқы бекініс 1755 жылы британдықтармен салынды және "Алты ұлт форты" деп аталды.

Әскери база

Форт-Онтарио француз және үнді соғысы кезінде Форт-Онтарио шайқасында француздар басып алғаннан кейін қиратылды. 1759 жылы сол жерде екінші британдық форттың құрылысы басталды, бірақ Форт-Онтарио тек артиллериялық позиция ретінде ғана қолданылды. Америка революциясы кезінде британдықтар фортты тастап кетті, ал 1778 жылы американдық әскерлер оны жойды. 1782 жылы британдықтар Форт-Онтарионы қайта басып алды және революциядағы әскери қимылдар тоқтағаннан кейін 13 жыл өткен соң, 1796 жылға дейін АҚШ-қа бермеді. 1812 жылғы соғыс кезінде Форт-Онтариодағы нашар американдық гарнизон, Нью-Йорк штатының ішкі аймандарына жабдықтау ағынын тоқтату мақсатымен, басым британдық күштерге ұтылды, бірақ сол айдың соңында Освегоның жанында олар жеңіліске ұшырады. 19 ғасыр бойы АҚШ әскері Форт-Онтариода орналасқан күйінде болды.

Өсу

Осуэго 1828 жылдың 14 наурызында ауыл ретінде құрылды, ал Эри каналының тармағы – Осуэго каналы 1829 жылы осы аймаққа жетті. Қала 1848 жылы қала мәртебесін алды. Қала құрылған кезде, оның ауданы мен халқы аудандар бойынша есептелген көрсеткіштерден шығарылды. 1850 жылдары АҚШ-та су арқылы емдеу қозғалысының ең жоғары нүктесінде, бұл өсуге серпін берді, Осуэго қаласында Осуэго сумен емдеу орталығы орналасқан еді, және 1850 жылдың тамыз айында Стоунволл Джексон осы орталыққа келген деген мәлімет бар.

Темір жолдың өсудегі рөлі

Освего - Освего портының орналасқан жері және бір кезде бірнеше ірі теміржолдардың торабы болған: Нью-Йорк орталық теміржолы (NYC), Делавэр, Лакаванна және Батыс теміржолы (DL&W) және Нью-Йорк, Онтарио және Батыс теміржолы (O&W). Теміржолдар Освего портында бу кемелерін отынмен қамтамасыз ету үшін көмір астығын пайдаланды. 1940 жылдардың ортасына дейін DL&W Хобокеннен, Бинггемтон арқылы Сиракузға, соңынан Освегоға дейін күнделікті жолаушылар тасымалын жүзеге асырды. Нью-Йорк орталық теміржолы 1951 жылы Освего, Фултон және Сиракуз арасында соңғы жолаушылар рейсін жасады. Бұрынғы NYC және DL&W жолаушылар станциялары, сондай-ақ NYC жүк станциясы сақталған. O&W теміржолының ешқандай іздері қалмаған, ол 1957 жылдың 30 наурызында толығымен тоқтатылды. Бұрынғы O&W теміржолынан өткен туннель қазір велосипед және жаяу жүргіншілерге арналған жол ретінде пайдаланылады.

Форт Онтарио

Онтарио форты 1839-1844 жылдар аралығында салынған. Форттың сыртқы қабырғасына маңызды тас қалау жұмыстары жүргізілді, бірақ 1872 жылы Конгресс қаржыландыруды тоқтатқандықтан толық аяқталмады. 1901 жылы ескі форт тасталып кетті. АҚШ-тың 1-ші жаяу әскер дивизиясының 2-ші бригадасы 1940 жылдың 1 маусымында бригада таратылғанға дейін Форт-Онтарионы өз үйі деп санады. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде ол Еуропадан келген еврей босқындарын ұстауға пайдаланылды (төмендегі бөлімді қараңыз). 1946 жылы форт Нью-Йорк штатына берілді. Ол кезде ол соғыстан кейінгі кезеңде ардагерлер мен олардың отбасыларын орналастыру үшін қолданылды. Фортты тарихи орын ретінде дамыту 1949 жылы басталды, соның ішінде "Қауіпсіз Пана" мұражайы да ашылды. Бүгінде Форт-Онтарио 1867-1872 жылдардағы түріне келтірілуде. Костюм киген маман-аудармашылар 1868-1869 жылдары фортта гарнизонмен болған офицерлердің, сарбаздардың және азаматтардың өмірін қайта жаңғыртады.

Екінші дүниежүзілік соғыс босқындары лагері

1944 жылы Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде президент Франклин Д. Рузвельт Холокосттан аман қалғандар үшін фортта лагерь құрды. Форт Форт Онтарионың төтенше жағдайға байланысты босқындарға арналған панасы ретінде пайдаланылды, сонымен қатар "Қауіпсіз баспана" деп те белгілі болды. 1944 жылдың тамызынан 1946 жылдың ақпанына дейін бұл лагерьде нацистік Холокосттан аман қалған шамамен 982 еврей босқынына пана берілді. Бұл АҚШ үкіметінің соғыс жылдарында еврей босқындарын баспанаға алуға жасаған жалғыз әрекеті болды. Италияның Калабрия аймағындағы Козенца қаласындағы Феррамонти ди Тарсия концлагерінен шамамен 1000 босқын фортқа жеткізілді. Босқындар Еуропаның 18 елінен келді. Босқындар тікенді сыммен қоршалды, оларға ешқандай ресми мәртебе берілмеді және соғыс аяқталғаннан кейін Еуропадағы өз елдеріне қайтуға келісетіндігін растайтын құжаттарға қол қоюлары талап етілді. Саяси қысым көрсеткеннен кейін президент Гарри С. Трумэн оларға азаматтыққа өтініш беруге рұқсат берді. Лагерь 200 ғимараттан тұратын, бұрынғы әскери казармаларға айналдырылған ғимараттардан құралды. Қазір бұл орын "Қауіпсіз баспана" мұражайы болып табылады.

География

АҚШ Халық санағы бюросының мәліметтері бойынша, қаланың жалпы ауданы 11,2 шаршы миль (29,1 км2), оның ішінде 7,7 шаршы миль (19,8 км2) құрлық және 3,6 шаршы миль (9,2 км2) (31,76%) су құрайды. Освего Онтарио көлінің оңтүстік-шығыс жағалауында, Освего өзенінің сағасында, Сиракузадан шамамен 35 миль солтүстікке және Рочестерден 69 миль шығысқа қарай орналасқан. Теңіз деңгейінен биіктігі 298 фут. Ең жақын қала – Фултон, Освегоның оңтүстігінде және Сиракузаның солтүстігінде орналасқан. Освего Онтарио көлінің шығыс жағалауында, қар белдеуінің ортасында орналасқандықтан, аймақта көлдің әсерінен көп қар жиналады. Освего Америкадағы қарлы қалалардың бірі, кейбір қыстарда жалпы қар мөлшері 300 дюймнен асады. 2007 жылы Освего екі апта ішінде шамамен 130 дюйм (бірнеше метр) қар құлағанда ұлттық назарға ілікті. Бұл 1966 жылғы қарлы дауылдың көрсеткішін – 102 дюйм қарды бұзды. Бұл дауылдың салдарынан мектеп округі барлық мекемелерді бір аптаға жапты, нәтижесінде жоспарланған қысқы демалыс уақыты ыкшамдатылды.

Климат

Освегоның ішкі солтүстік-шығысқа тән ылғалды континенталды климаты (Köppen Dfb/Dfa) бар. Қала төрт айқын маусымды бастан кешіреді және USDA 6a қаттылық аймағында орналасқан. Аймақта әдетте суық және салыстырмалы түрде ылғалды қыстар болады, сондай-ақ Ұлы көлдердің қарлы аймағында орналасқандықтан, көбінесе қатты қар жауады.

Көлік

Нью-Йорк штатының 481 тас жолы (Аралық 81-ші автомагистральден) Сиракуздан және Фултоннан Освегоға дейін солтүстік-оңтүстік бағытта созылады. Нью-Йорк штатының 104-ші автожолы Рочестерден Освегоға дейін шығыс-батысқа қарай өтеді. Орталық Нью-Йорк аймақтық көлік басқармасы Освегода және Фултон мен Сиракузаға қосылыстармен қызмет көрсетеді. Oswego County Public Transit Освего және Oswego округінің шағын елді мекендері арасында қызмет көрсетеді.

Демография

2010 жылғы санақ бойынша қалада 8258 тұрғын үйінде 18 142 адам, 7 486 шаңырақ және 3 896 отбасы тұрды. Халық тығыздығы – [халық тығыздығының мәні]. Қала тұрғындарының нәсілдік құрамы: 94,1% ақ нәсілді, 2,3% афроамерикандық, 0,1% американдық үндістер, 1,5% азиялық, 0,6% басқа нәсілдерден және 1,5% екі немесе одан көп нәсілді. Кез келген нәсілге жататын испан немесе латын американдықтары халықтың 5,1% құрады. Шаңырақтың орташа табысы 39 867 доллар, ал отбасының орташа табысы 57 324 доллар болды. Жыл бойы толық жұмыспен қамтылған еркектердің орташа табысы 50 074 доллар, ал осындай жағдайдағы әйелдердің орташа табысы 33 211 долларды құрады. Қаланың жан басына шаққандағы орташа табысы 21 139 доллар болды. Халықтың 24,2% және отбасылардың 14,4% кедейлік шегінен төмен тұрды.

Саясат

Қаланы қазіргі уақытта республикашыл Роб Коррадино қала басшысы (мэр) және қаланың жеті аймағынан сайланған жеті қалалық кеңесші басқарады. Бұрынғы қала басшыларының арасында республикашыл Билли Барлоу, демократтар Том Гиллен және Рэнди Бейтман, сондай-ақ республикашыл Джон Госек болды.

Саяси дау

2005 жылдың қыркүйегінде Освего қаласының әкімі Джон Госек ФБР мен штат полициясы Сиракуз маңындағы мотельдің сыртында әйелге 14 жастағы екі қызмен жыныстық қатынас жасау үшін 250 доллар бергені үшін тұтқындалды. Қамауға алу үш жылдық тергеуден кейін болды, ол мэрдің өзінің қалада шығарылған ұялы телефонын 18 жасқа толмаған адамды жыныстық қатынасқа түсуге көндіру, итермелеу, азғыру және мәжбүрлеу үшін қолданғаны туралы айыптауларға әкелді. Айыпталушы Госек өзінің телефонын заңсыз жыныстық қатынас мақсатында мемлекетаралық сауда ретінде қолданғанын және ол жалпыға белгілі Манн заңы деп аталатын федералды заңға жатады. Госектің өкілеттігі 2007 жылға дейін аяқталмақ еді, бірақ ол тұтқындалғаннан кейін бес күн өткен соң қызметінен кетті.

Мәдениет және демалыс

Освегоның тарихы 15 ғасырға дейін созылады. Келушілер Х. Ли Уайт теңіз мұражайы, Ричардсон-Бейтс үйі және Форт-Онтарио сияқты мұражайларды аралап, қаланың тарихымен таныса алады. Қала мен қоғамдық саябақтарда тарихи тұлғаларды құрметтейтін көптеген ескерткіштер мен қазіргі тарихи ауданда орналасқан бекіністерді кездестіруге болады. Қаланың ішіндегі тарихи орындардың ұлттық тізіліміне Derrick Boat No. 8, Кингсфорд тарихи ауданы, Базар үйі, Освего қару-жарақ қоймасы, Освего қалалық әкімдігі, Освего қалалық кітапханасы, Освего округі соты, Освего яхт клубы, Таннер блогы және АҚШ кеден үйі кіреді. Ең белгілі тарихшы – Розмари Несбит, ол қаланың Breitbeck Park саябағындағы ескерткіш арқылы мәңгі есте қалды. Әрбір Хэллоуинде ол дәстүр бойынша ұзын күміс шашын жіберіп, әуесқой киім киіп, қала тарихының барлық кезеңдерін қамтитын қорқынышты әңгімелер айтатын. Несбит, сонымен қатар теңіз мұражайын құрған және қала тарихы туралы көптеген кітаптар жазған, 2009 жылдың 2 тамызында 84 жасында дүние салды. Людвиг Бемельманс, "Мадлен" әңгімелерімен танымал жазушы, 1917 жылдан бастап Нью-Йорк штатының Освего қаласындағы Форт-Онтариода орналасқан. Осы тәжірибесінен кейін ол 1937 жылы жарық көрген "Менің Америка Құрама Штаттарымен соғысым" атты кітабын жазды. Қайықпен жүзу, балық аулау және жаяу серуендеу – жергілікті тұрғындар мен қонақтардың таныс көрінісі. Освегода үш мұз айдыны, Форт-Онтарио аумағында орналасқан үлкен қоғамдық бассейн, боулинг және тарихи Освего театры бар. Жыл сайын қалада төрт күндік Oswego Harborfest фестивалі өтеді, ол музыка, мәдениет және тағамға арналған шара, және фестивальдің сенбі күні кешке әсем фейерверкпен аяқталады. Бұл шараны жергілікті кәсіпорндар демеушілік етеді және кіру ақысыз. Фестивальге жыл сайын шамамен 150 000-300 000 адам келеді. 2007 жылы SUNY Oswego Lakers ерлер хоккей командасы NCAA III дивизионының шайбалы хоккей чемпионатында жеңіске жетті. Гарен Райсвебердің голы ойынның қосымша уақытында 12:55-те соғылды, нәтижесінде Oswego State Middlebury командасын 4:3 есебімен жеңді. "Лейкерс" командасы мектеп тарихында командалық спорт түріндегі алғашқы ұлттық чемпионатын жеңіп алды. 2006-07 маусымы Oswego командасының жаңа салынған, заманауи Marano Campus Center-де ойнаған алғашқы маусымы болды, ол Онтарио көлінің жанында орналасқан. Кампус орталығы 1962 жылы ашылған Romney Field House мұз айдынының орнын басты және Нью-Йорк мемлекеттік университеті жүйесінде салынған алғашқы мұз айдыны болып саналады. Ескі мұз айдыны жаяу жүру, лакросс және басқа да ішкі спорт түрлері үшін көп мақсатты жабық кешенге айналдырылды. Нью-Йорк штатының мемлекеттік қызмет комиссиясының дерекқорларды басқару жүйесіне сәйкес, DMM, 1992 жылы бұл мекемеге қарсы шағым түскен (іс No. 92 E 0306), бірақ DMM веб-сайтында осы іс бойынша мазмұны 92 M 0016 іс бойынша DMM веб-сайтына көшірілгендігі көрсетілген. 2018 жылдың қараша айына дейін DMM ісінің No 92 M 0016 веб-сайтында 5 бұйрық тіркелген, олардың ешқайсысы Oswego электр стансасына қарсы шағыммен байланысты емес.