Кіріспе

Құстардың кіші тұқымдасы
"Alcedininae" кіші тұқымдасы

Өзен балықшылары немесе пигмей балықшылары, Alcedininae кіші тұқымдасы, балықшылардың үш кіші тұқымдасының бірі. Өзен балықшылары Африка, Шығыс және Оңтүстік Азияда Австралияға дейін кеңінен таралған, ал бір түрі – жалпы балықшы (Alcedo atthis) Еуропа мен Солтүстік Азияда да кездеседі. Бұл топқа балық аулау үшін суға шомылатын көптеген балықшы құстар кіреді. Кіші тұқымдастың пайда болуы Азияда болған деп саналады. Бұл – жарқын түсті, ықшам денелі, қысқа құйрықты, үлкен бас және ұзын мүңкілі бар құстар. Олар жәндіктермен немесе балықтармен қоректенеді және өздері қазған қуысқа ақ жұмыртқа салады. Ересектер жұмыртқаларды күтіп, балапандарын тамақтандырады.

Сипаттама

Барлық балықшы құстар қысқа құйрықты, үлкен баслы, денесі тығыз құстар болып табылады және ұзын, сүйір мүңктейді. Басқа Coraciiformes құстары сияқты, олар да жарқын түсті. *Alcedo* туысына жататын түрлердің жоғарғы жағы мен басы көбінесе металл көк түсті, ал төменгі жағы қызғылт сары немесе ақ болады. Жыныстары бір-бірінен ажыратылмауы мүмкін, мысалы, Бисмарк балықшысында, бірақ көптеген түрлерде жыныстық диморфизм байқалады, қарапайым балықшы сияқты мүңк түсінің айырмашылығынан бастап, толығымен басқаша сыртқы түріне дейін. Көк жолақты балықшының еркегінің асты қызыл көк кеуде жолағымен ақ, ал диегесінің асты қызғылт сары. Отбасының қалған кіші балықшыларының жоғарғы жағы көк немесе қызғылт сары, ал асты ақ немесе сары түсті, жыныстық айырмашылықтары шамалы. Отбасы бойынша, мүңк түсі тамақтанумен байланысты. Құрттармен қоректенетін түрлердің мүңктері қызыл, ал балықтармен қоректенетін түрлердің мүңктері қара болады. Балықшылар қонғанда тік отырады, ал ұшу жылдам және тікелей болады. Дауысы әдетте қарапайым, жоғары перделі сыңғырлау, көбінесе ұшу кезінде естіледі.

Таралуы және мекендейтін ортасы

Алцединидтердің көпшілігі Африканың және оңтүстік және оңтүстік-шығыс Азияның жылы аймақтарында таралған. Үш түрі Австралияға жетеді, бірақ жалпыға ортақ балықшы құс Еуропаның көп бөлігінде және қоңыржай Азияда ғана кездеседі. Бұл отбасының өкілдері Америкада табылмайды, алайда американдық жасыл балықшы құстардың алцединидтерден тарағаны болжанады. Отбасының пайда болуы Оңтүстік Азияда болған деп саналады, және ол жерде әлі де ең көп түрлері сақталып қалған. Ceyx және Ispidina түрлері көбінесе ылғалды жаңбырлы ормандарда немесе басқа да орманды жерлерде мекендейді, және міндетті түрде сумен байланысты емес. Алседо балықшы құстары әдетте тұщы суға жақын болады, көбінесе ашық кеңістікте, бірақ кейбіреулері негізінен орман құстары болып табылады.

Өсіру

Өзен балықшылары моногамды және аумақтық болып табылады. Жұп жер бетінде қуыс қазып, оның ішіне екі немесе одан да көп ақ жұмыртқа салады. Екі ата-ана да жұмыртқаны күтіп жатыр және балапандарды тамақтандырады. Жұмыртқа салу бір күн аралықпен кезең-кезеңмен жүзеге асады, сондықтан тамақ жетіспесе, тек үлкен, жасырақ балапандар ғана тамақтанады. Балапандар жұмыртқадан шыққанда жалаңаш, соқыр және көмекке мұқтаж болады, ересектерден айырмашылығы, олар өкшелерімен тұрады.

Тамақтандыру

Кішкентай Ceyx және Ispidina түрлері негізінен жәндіктер мен өрмекшілермен қоректенеді, бірақ сонымен қатар су тобырларынан шабақтар, бақалар және шілдебаздың дернәсілдерін де жейді. Олар құс аулайды, ал қызыл мүңкілері жәндіктерді ұстауға көмектесу үшін жалпақ болып келген. Алседо балықшылары көбінесе балық жейді және қара мүңкілері болады, бірақ судағы омыртқасыздарды, өрмекшілерді және кесірткелерді де жейді. Кейбір түрлері негізінен жәндік жейтін және қызыл мүңкілеріне ие. Балықтарды әдетте суға серпиіп түсіп ұстайды, бірақ балықшы қысқа уақытқа тоқталып тұруы мүмкін.