Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Құс түрлері
Species of bird
Үйқарауы (Corvus splendens), сонымен қатар Индиялық, сұрмойынды, Цейлондық немесе Коломбо қарауы деп те аталады, – Азиялық тегі бар, бірақ қазір әлемнің көптеген аймақтарында кездесетін, кемелердің көмегімен тараған қараулар отбасының кең таралған құсы. Оның дене ұзындығы қазқаз бен сұрқаздың арасында, бірақ олардан жіңішкелеу. Маңдайы, басы, мойны және жоғарғы кеудесі жағыралы қара түсті, ал мойны мен кеудесі ашық сұр қоңыр түсті. Қанаттары, құйрығы және аяқтары қара. Оның мүсінінің қалыңдығы мен қауырсындарының түсі әр аймаққа қарай өзгеше болады.
The house crow (Corvus splendens), also known as the Indian, greynecked, Ceylon or Colombo crow, is a common bird of the crow family that is of Asian origin but now found in many parts of the world, where they arrived assisted by shipping. It is between the jackdaw and the carrion crow in size ( in length) but is slimmer than either. The forehead, crown, throat and upper breast are a richly glossed black, whilst the neck and breast are a lighter grey brown in colour. The wings, tail and legs are black. There are regional variations in the thickness of the bill and the depth of colour in areas of the plumage.
Таксономия
Номинативті түрі C. s. splendens Пәкістан, Үндістан, Непал және Бангладеш елдерінде кездеседі және оның мойнында сұр түсті жолақ болады. C. s. zugmayeri түршесі Оңтүстік Азия мен Иранның құрғақ аймақтарында таралған, ал мойын жолағы өте ақшыл. C. s. protegatus түршесі Оңтүстік Үндістанда, Мальдив аралдарында (кейде maledivicus деп бөлінеді) және Шри-Ланкада кездеседі, олардың түсі қараңғырақ сұр. Мьянмада табылған C. s. insolens ең қою түсті болып келеді және сұр жолағы жоқ.
The nominate race C. s. splendens is found in Pakistan, India, Nepal and Bangladesh and has a grey neck collar. The subspecies C. s. zugmayeri is found in the dry parts of South Asia and Iran and has a very pale neck collar. The subspecies C. s. protegatus is found in southern India, the Maldives (sometimes separated as maledivicus) and Sri Lanka and is darker grey. C. s. insolens, found in Myanmar, is the darkest form and lacks the grey collar.
Таралуы және мекендейтін ортасы
Ол Оңтүстік Азияда кеңінен таралған, Непал, Бангладеш, Үндістан, Пәкістан, Шри-Ланка, Мальдив және Лаккадив аралдары, Оңтүстік Мьянма, Оңтүстік Таиланд және жағалау бойындағы Оңтүстік Иранда өсіп-өнім береді. 1897 жыл шамасында Занзибар және Порт-Судан аймағына әкелінген. Кеме арқылы Австралияға жеткен, бірақ қазірге дейін жойылған. Соңғы кезде Еуропаға келді және 1998 жылдан бері Голландияның Хук-оф-Холланд портында көбейіп өсіп жатыр. Шам Шуи По, Жаңа Коулун, Гонконг, әсіресе Лай Кок және Шам Шуи По паркі, сондай-ақ Коулун Цайдағы Коулун Цай паркінде 200-400 құстан тұратын популяция кездеседі. 2010 жылдың қыркүйек айының басынан бері Ирландияның оңтүстік жағалауындағы Корк портында бір құс байқалды. Жаңа әлемде Флорида штатының Санкт-Петербург қаласы маңында үй қарғасының шағын популяциясы қалыптасқан. 2009 жылдың сәуір айынан бастап Йемендегі Сокотра аралындағы үй қарғасының жасанды түрде қоныстандырылған популяциясы, Сокотраның эндемикалық түрлеріне зиян келдірмеу үшін жойылды. Ол өсіп-өнім беретін аймақтарында, кішкентай ауылдардан бастап ірі қалаларға дейін адам қоныстарымен байланысты. Сингапурда 2001 жылы 190 құс/км² тығыздық тіркелді, ал оның санын басуға бағытталған жоспарлар жасалды. Оның қоныстанған аймақтарында адам санының өсуіне байланысты, бұл түр де пропорционалды түрде көбейді. Барлық жейтін жануар болғандықтан, осы жағдайларда да жақсы өмір сүре алады.
It has a widespread distribution in southern Asia, being native to Nepal, Bangladesh, India, Pakistan, Sri Lanka, Maldives and Laccadive Islands, southern Myanmar, south Thailand, and coastal southern Iran. It was introduced to East Africa around Zanzibar (about 1897) and Port Sudan. It arrived in Australia via ship but has up to now been exterminated. Recently, it has made its arrival in Europe and has been breeding in the Dutch harbour town Hook of Holland since 1998. A population between 200 and 400 birds has been present in Sham Shui Po, New Kowloon, Hong Kong, in particular Lai Kok Estate and Sham Shui Po Park, as well as Kowloon Tsai Park in Kowloon Tsai. An individual has been present in Cork Harbour on the south coast of Ireland since early September 2010. In the New World, a small population of house crows is established in the area around St. Petersburg, Florida. As of April 2009, the introduced population of house crows in Socotra Island, Yemen, has been eradicated to avoid negative ecological effects to endemic species of Socotra. It is associated with human settlements throughout its range, from small villages to large cities. In Singapore, there was a density of 190 birds/km2 in 2001 with efforts to suppress the population in planning. Due to a human population explosion in the areas it inhabits, this species has also proportionately multiplied. Being an omnivorous scavenger has enabled it to thrive in such circumstances.
Инвазивті түрлер
Бұл түрдің инвазивтік әлеуеті тропик аймақтарында өте зор. Бұл түр ресурстарды өте икемді пайдалана алады және адамдармен байланысты болып көрінеді, адамдарсыз дербес популяциялары белгілі емес. Нишалық модельдеу нәтижесінде, оның Оңтүстік және Солтүстік-Батыс Еуропаның кейбір жағалау аймақтарында да тіршілік ете алатыны болжануда. 2016 жылы үй қаргасы Еуропалық Одақтың қызығушылығын тудыратын инвазивті шетелдік түрлер тізіміне қосылды. Бұл түрдің көбейетін популяциясы Нидерландыда (Hoek van Holland) тіркелген, ал Бельгияда, Венгрияда, Польшада және Испанияда жекелеген особьдар кездестірілді.
The invasive potential for the species is great all over the tropics. This species can make use of resources with great flexibility and appears to be associated with humans, and no populations are known to exist independently of humans. Based on niche modelling it is estimated that it can also persist in some coastal areas in southern and northwestern Europe. In 2016, house crow was added to the List of Invasive Alien Species of Union concern. The breeding population of this species is reported from Netherlands (Hoek van Holland), while individuals were seen in Belgium, Hungary, Poland and Spain.
Диета
Үй құйрықтары негізінен адам тұратын жерлер маңындағы қалдықтармен, кішкентай жорғалаушылар мен сүтқоректілермен, сондай-ақ жәндіктер және басқа да ұсақ омыртқасыздар, жұмыртқалар, бала құстар, дәнді дақылдар мен жемістер сияқты басқа да жануарлармен қоректенеді. Үй құйрықтарының қалай әуеден түсіп, бала күмірсшектерді ұстап әкететіні де байқалған. Көбінесе тамақ жерден табылса, мүмкіндік болғанда ағаштардан да жейді. Бұл құстар өте жағдайға бейімделгіш және олардың тамағы көп түрлі болғандықтан, жеуге жарамды кез келген нәрсемен тіршілік ете алады. Оларды базарлар мен қоқыс жиналатын жерлердің жанында, тамақ қалдықтарын іздеп жүргенін көруге болады. Сондай-ақ, олардың өліктерді жегеннен кейін құм жейтіні де анықталған.
House crows feed largely on refuse around human habitations, small reptiles and mammals, and other animals such as insects and other small invertebrates, eggs, nestlings, grain and fruits. House crows have also been observed swooping down from the air and snatching baby squirrels. Most food is taken from the ground, but also from trees as opportunity arises. They are highly opportunistic birds and given their omnivorous diet, they can survive on nearly anything that is edible. These birds can be seen near marketplaces and garbage dumps, foraging for scraps. They have also been observed to eat sand after feeding on carcasses.
Ұя салу
Жергілікті ортадағы кем дегенде кейбір ағаштар сәтті көбею үшін қажет болып көрінеді, бірақ үй құйрықтары кейде телефон мұнараларына ұя салады. Ол әдеттегі таяқшадан жасалған ұясына 3–5 жұмыртқа салады, ал кейде бір ағашта бірнеше ұя кездеседі. Оңтүстік Азияда олар азиялық коэльдің паразиті болып табылады. Үндістанда да, Малайя түбегінде де көбеюдің ең жоғары шағы сәуірден шілдеге дейін созылады. Ұя салу үшін үлкен, қалың жапырақтары бар ағаштар басымдыққа ие.
At least some trees in the local environment seem to be necessary for successful breeding although house crows occasionally nest on telephone towers. It lays 3–5 eggs in a typical stick nest, and occasionally there are several nests in the same tree. In South Asia they are parasitized by the Asian koel. Peak breeding in India as well as Peninsular Malaysia is from April to July. Large trees with big crowns are preferred for nesting.
Ұялы орын
Үй қаргалары адамдар тұратын жерлерге жақын, көбінесе қыжыр-қуық көшелерде жиналады. Сингапурда жасалған зерттеуге сәйкес, олардың ең жақсы тоқу орындары - жақсы жарықтанған, адамдар көп жүретін, тамақ көздеріне жақын, басқа ағаштардан бөлек тұрған биік, тығыз жапырақты ағаштар. Тоқу орындары көбінесе биік ғимараттармен қоршалған. Қарғалар тоқуға ұшу алдында телеантенналарға, үй шатырларына, жол бойындағы ағаштарға, ашық алаңдарға жиналады және осы уақытта тамақтанады немесе қанаттарын тазартады.
House crows roost communally near human habitations and often over busy streets. A study in Singapore found that the preferred roost sites were in well lit areas with a lot of human activity, close to food sources and in tall trees with dense crowns that were separated from other trees. The roost sites were often enclosed by tall buildings. Before flying into roost trees, crows make pre roosting aggregations perched on TV antennas, roof tops, wayside trees, open fields, and feed or preen during this time.
Дауыс
Дауыс қатал "қау-қау" болып келеді. Corvus splendens арқылы тарауы мүмкін. Үндістанда Ньюкасл ауруының жайлап тарауы көбінесе қарғалардың қырылуымен алдын ала болған. Олар Cryptococcus neoformans тасымалдаушылары болып табылады, ол адамдарда криптококкоз қоздырады. Танзаниядағы үй қаргаларында қан паразиттерінің болмауы байқалды, алайда Trypanosoma corvi сияқты кейбір түрлер осы түрден алғаш рет сипатталған. Патолог Т. Р. Льюис Калькуттадағы үй қаргаларының қанындағы гематозоидтардың санына таңырқады.
The voice is a harsh kaaw kaaw. may be spread by Corvus splendens. Outbreaks of Newcastle disease in India were often preceded by mortality in crows. They have also been found to carry Cryptococcus neoformans, which can cause cryptococcosis in humans. House crows in Tanzania curiously showed an absence of blood parasites, although some species such as Trypanosoma corvi have been first described from this species. Pathologist T. R. Lewis expressed surprise at the numbers of haematozoa present in the blood of house crows from Calcutta.